Rusya Tarım Bakanlığı, Rus tahıl sevkiyatının yüzde 70’inden fazlasının yapıldığı Azak ve Karadeniz havzası limanlarından tarım ürünlerinin çıkarılmasında yaşanan sorunlar nedeniyle buğday, arpa ve mısır ihracatına uygulanan “değişken” vergiye yıl sonuna kadar moratoryum getirme teklifi hazırlıyor.
Vedomosti gazetesinin tahıl piyasasının işleyişine vakıf iki kaynağa dayandırdığı habere göre, bakanlık söz konusu adımı yakın zamanda atmayı planlıyor.
Rusya’da Haziran 2021’de yürürlüğe giren tahıl sönümleme mekanizması, buğday, mısır ve arpa ihracatında değişken vergiler öngörüyor.
Vergi miktarları, Moskova Borsası’nda tescil edilen ihracat sözleşmelerinin fiyatlarına dayanan fiyat göstergeleri üzerinden haftalık olarak hesaplanıyor. Bu vergiler, ton başına buğday fiyatı 200 doları, mısır ve arpa fiyatı ise 185 doları aştığında alınıyor ve aşan kısmın yüzde 70’i oranında uygulanıyor.
Yetkililerin açıklamasına göre, ihracat vergilerinden elde edilen gelirler tarım sektörüne sübvansiyon olarak geri dönüyor.
Ekonomik Kalkınma Bakanı Maksim Reşetnikov, paranın “ortak bir havuzda toplandığını”, ardından tahıl üretim hacimleriyle orantılı olarak bölgelere geri aktarıldığını açıklamıştı.
Tarım Bakanlığı geçen hafta, 26 Ağustos ile 1 Eylül tarihleri arasında buğday ihracat vergisinin ton başına 1.012,1 ruble olacağını duyurdu. Bu rakam, 25 Ağustos’a kadar yürürlükte olan ton başına 721,1 rublelik orana kıyasla 1,4 kat artış anlamına geliyor.
Arpa ihracat vergisi sıfır düzeyinde kalırken, mısır ihracat vergisi ton başına 285 rubleden 607,3 rubleye yükseldi.
Oranlar ton başına buğday için 229,5 dolar, arpa için 191 dolar ve mısır için 221,2 dolar seviyesindeki gösterge fiyatlar üzerinden hesaplandı.
Geçen hafta Tarım Bakanlığının tahıl ihracatındaki kısıtlamalar nedeniyle zor duruma düşen tarım üreticilerini desteklemek amacıyla tedbirler önerdiği kaydedilmişti.
Bu tedbirler arasında indirimli kredilerin uzatılması, sübvansiyonlar ve alım yönlü tahıl müdahaleleri yer alıyordu. Tarım Bakanı Oksana Lut daha sonra bu tedbirleri açıkladı.
Temmuz 2026’da başlayan yeni tarım sezonunda Rus tahıl ihracatı, Azak ve Karadeniz havzasındaki limanlarda yaşanan yükleme sorunları nedeniyle kısıtlamalarla karşılaştı.
Azak Denizi sularında önemli limanları ve terminalleri etkileyen seyrüsefer kısıtlamaları, bu güzergahtaki sevkiyatların fiilen durmasına yol açtı.
Karadeniz limanlarındaki durum da Ukrayna insansız hava araçlarının bir dizi saldırısı nedeniyle güçleşti.
Ağustos ayında Novorossiysk Limanı’ndaki en büyük tahıl terminalleri olan Novorossiysk Tahıl Terminali (NZT) ve Novorossiysk Tahıl Ürünleri Kombinası (NKHP) saldırıya uğradı.
Yılda 8,5 milyon ton tahıl yükleme kapasitesine sahip NZT’nin sahibi Demetra-Holding, terminalin faaliyetlerini askıya aldığını duyurdu.
En büyük ulaştırma ve lojistik şirketi Delo, çalışanların ve altyapının güvenliğini sağlamak amacıyla Novorossiysk Limanı’ndaki KSK tahıl terminalinin operasyonel faaliyetlerini durdurduğunu açıkladı. KSK, Novorossiysk’te bulunan tahıl terminalleri arasında en yüksek geçiş kapasitesine sahip tesis konumunda bulunuyor.
Rus Demiryolları (RJD) da Novorossiysk’e yönelik yük taşımacılığını durdurdu.
Şirketin internet sitesinde yer alan bildirimde, Novorossiysk ve Novorossiysk-ihracat istasyonları yönündeki yüklemelerin 13-22 Ağustos 2026 tarihleri arasında sınırlandırıldığı kaydedildi.
Rus askeri yetkilileri son dönemde Ukrayna limanlarında Ukrayna Silahlı Kuvvetleri ile bağlantılı gemi ve altyapı tesislerinin vurulduğunu defalarca rapor etti. Savunma Bakanlığı, saldırıların yalnızca Ukrayna’nın askeri ve enerji tesisleri ile bunlarla bağlantılı altyapıya yönelik olduğunu vurguladı.
Vladimir Putin, Temmuz ayında yaptığı açıklamada, Ukrayna Silahlı Kuvvetlerinin Rusya topraklarına yönelik saldırılarına “yalnızca birkaç kat daha güçlü” olacak şekilde simetrik karşılık verileceğini söylemişti.
Putin, “Düşman bunu hissedecektir. Umarım şimdiden hissediyordur. Ve gelecekte de artan bir ölçekte hissetmeye devam edecektir” dedi.
Putin, Rusya’nın önemli bir ihracat potansiyeline sahip olduğunu da belirtti. Putin’in aktardığına göre, Tarım Bakanı kendisine en az 60 milyon ton tahıl ihraç etme imkanı bulunduğunu rapor etti.
Putin, “Bu çok iyi bir zemin. Evet, ürünlerimizin sevkiyatıyla ilgili sorunlarımız var ama bu meseleleri çözeceğiz. Dolayısıyla küresel pazarda herhangi bir açık yaşanmayacaktır” ifadelerini kullandı.
Kaynak: Harici
