Savunma Bakanı Stefan Radu Oprea ise saldırıların dün gece saatlerinde düzenlendiğini aktararak, can kaybı yaşanmadığını ve gemi mürettebatının gemilerde çıkan yangınları kontrol altına almayı başardığını söyledi. Oprea, saldırıya uğrayan gemileri "Yunanistan bayraklı petrol ve kimyasal madde tankeri Evia Petrol V ile Saint Kitts ve Nevis bayraklı dökme yük gemisi Marsol ve Ali Najafov adlı petrol ürünleri tankeri" olarak açıkladı. Romanya Savunma Bakanı, Evia Petrol V ve Marsol gemilerinin Sulina Kanalı'nın 4 ve 5 deniz mili güneydoğusunda, Romanya'nın karasuları içinde vurulduğunu bildirdi.

Bir kargo gemisi de cuma günü geç saatlerde bir İHA tarafından vuruldu
Stefan Radu Oprea ayrıca bir genel kargo gemisinin de cuma günü geç saatlerde bir İHA tarafından vurulduğunu ve bu olayda da can kaybı yaşanmadığını söyledi. Rumen bakan, "Salı ve çarşamba günleri, savunma bakanı meslektaşlarımla yapacağımız toplantı için Brüksel'de olacağım. İttifak üyelerimizin dayanışmasına ihtiyacımız var. Bu dayanışma, gözetleme uçaklarıyla devriye faaliyetleri yürütülmesi ve İHA'lara karşı savunma ekipmanları sağlanması yoluyla gösterilmelidir" ifadelerini kullandı.

Romanya medyası, Cuma günü vurulan geminin Palau bayraklı genel kargo gemisi Larissa 1 olduğunu bildirdi.

Fransa, Romanya'nın takviye talebinde bulunmasının ardından Atlantique 2 tipi deniz karakol uçağını geçici olarak Romanya'ya konuşlandırmıştı. Ekim ve kasım aylarında saldırıya uğrayan gemilerin çoğu, Tuna Nehri'ni Karadeniz'e bağlayan Sulina Kanalı yakınlarında demirlemişti ya da bu kanala doğru seyir halindeydi veya kanaldan ayrılıyordu.

Yaklaşık 2.500-3.000 TEU kapasiteli gemilerle işletilmesi planlanan hattın rotasında Hindistan'ın Mundra Limanı, Pakistan'ın Port Qasim Limanı ile Suudi Arabistan'daki Cidde ve Kral Abdullah limanları bulunuyor. Servisin, Güney Asya ile Kızıldeniz arasındaki konteyner taşımacılığı bağlantılarını güçlendirmesi bekleniyor.

MSC'nin Suudi Arabistan'daki liman bağlantılarını genişletme adımları yeni servis planıyla sınırlı değil. Şirket, daha önce Hindistan ile Orta Doğu arasındaki hizmet ağına Kral Abdullah Limanı'nı da dahil etmişti. Ayrıca MSC Zephyr servisi kapsamında Suudi Arabistan uğraklarını ve gemi kapasitesini artırmaya yönelik planlarını duyurmuştu.

Yeni servise ilişkin gemi tahsisi, sefer sıklığı ve kesin ilk kalkış tarihi konusunda ise henüz ayrıntılı bir açıklama yapılmadı. Bu nedenle hattın kasım ayı sonunda başlaması mevcut planlama bilgisi olarak değerlendiriliyor.

Proje, Azerbaycan ve Gürcistan'daki yenilenebilir enerji kaynaklarından elde edilen elektriğin denizaltı kabloları aracılığıyla Avrupa'ya taşınmasını hedefliyor. Yaklaşık 1.120 kilometrelik denizaltı bağlantısının Gürcistan kıyılarından Romanya'nın Köstence kentine uzanması planlanıyor. Elektriğin buradan kara iletim hatları üzerinden Romanya ve Macaristan'a aktarılması öngörülüyor.

Üç hatla 3.900 megavat kapasite

Proje kapsamında her biri 1.300 megavat kapasiteye sahip üç ayrı elektrik iletim hattının kurulması planlanıyor. Böylece toplam iletim kapasitesinin 3.900 megavata ulaşması hedefleniyor.

İlk hattın 2032 yılında devreye alınması, diğer iki hattın ise 2036 ve 2040 yıllarında tamamlanması öngörülüyor. Denizaltı kablolarının Karadeniz'de 2.200 metreye ulaşan derinliklerden geçirilmesi planlanıyor.

Yatırımın 22,1 milyar avroya ulaşması bekleniyor

Projenin toplam yatırım tutarının yaklaşık 22,1 milyar avro olması bekleniyor. Bu tutarın 14,3 milyar avroluk bölümünün elektrik iletim altyapısına, 7,8 milyar avroluk kısmının ise yenilenebilir enerji yatırımlarına ayrılması öngörülüyor. Nihai yatırım kararının 2029 yılında alınması hedefleniyor.

Denizaltı kablo döşeme alanındaki deneyimiyle projede yer alacak Jan De Nul, bu tür operasyonlarda kullanılabilecek özel gemilere de sahip. Şirketin Isaac Newton adlı kablo döşeme gemisi, 10 bin 700 tona kadar kablo taşıma kapasitesiyle öne çıkıyor.

Bulgaristan basınında yer alan haberlere göre operasyona Organize Suçlarla Mücadele Genel Müdürlüğü (GDBOP), Ulusal Güvenlik Devlet Ajansı (DANS), Ulusal Gelir Ajansı ve Gümrük Ajansı ekipleri katıldı. 13 Kasım'da gerçekleştirilen operasyon sırasında terminalde bulunan geminin incelemeye alındığı ve alıkonulduğu bildirildi.

Türkiye bağlantısı araştırılıyor

Soruşturmanın odağında, Türkiye üzerinden gerçekleştirildiği öne sürülen yakıt sevkiyatları bulunuyor. Bulgaristan basınında daha önce yayımlanan haberlerde, terminaldeki yakıt depolama alanları ve olası kaçakçılık güzergâhlarına ilişkin ihbarların bulunduğu aktarılmıştı.

Bazı yerel yayınlarda operasyon sırasında gemide 50 tondan fazla kaçak yakıt tespit edildiği ileri sürüldü. Ancak söz konusu miktar ve yakıtın Türkiye bağlantısı henüz resmî makamlar tarafından doğrulanmadı.

Soruşturmanın sonucu bekleniyor

Burgaz'daki operasyon, liman üzerinden gerçekleştirildiği iddia edilen yakıt sevkiyatlarının denetlenmesini yeniden gündeme getirdi. Yetkili kurumların gemi, yük ve sevkiyat belgeleri üzerindeki incelemelerinin ardından soruşturmanın kapsamının netleşmesi bekleniyor.

Öte yandan olayla ilgili henüz kesinleşmiş bir kaçakçılık tespiti veya kamuoyuyla paylaşılmış nihai soruşturma sonucu bulunmuyor.

ZIM, daha önce Black Sea Express (BSX) adıyla pazarladığı servisteki slot kiralama anlaşmasını sonlandırdı. Pire, Poti, Köstence ve Varna limanlarını kapsayan servis, ZIM'in ayrılmasına rağmen Arkas ve Evergreen tarafından işletilmeye devam edecek.

BSX koduyla listelenen hat, doğu yönünde Pire'den Poti'ye, batı yönünde ise Poti, Köstence ve Varna üzerinden yeniden Pire'ye uzanıyor. Böylece ZIM'in başka taşıyıcıların gemilerinde kapasite kullanarak sunduğu bağlantılardan biri sona ermiş oluyor.

EVER COZY hattın operasyonel kayıtlarında yer alıyor

Yunanistan-Poti Marmara (GPM) servisine ilişkin kayıtlarda EVER COZY gemisi, 1.778 TEU kapasitesiyle hizmet veren gemi olarak listeleniyor. Kasım ayına ilişkin liman hareketleri de geminin Köstence ve Pire uğraklarını gösteriyor.

Müşteriler için alternatif düzenleme henüz açıklanmadı

ZIM, çekilmenin hangi tarihte yürürlüğe gireceği ve mevcut rezervasyonları bulunan müşterilerin yüklerinin nasıl taşınacağı konusunda henüz ayrıntılı bilgi paylaşmadı. Şirketin Poti, Köstence ve Varna bağlantıları için başka bir servis üzerinden kapasite sunup sunmayacağı da belirsizliğini koruyor.

ZIM'in ayrılması, söz konusu hatta rezervasyon yapan yük sahipleri ve lojistik firmaları açısından alternatif taşıma seçeneklerinin yeniden değerlendirilmesini gerektirebilir. Arkas ve Evergreen'in servisi sürdürmesi ise Pire ile Karadeniz limanları arasındaki mevcut bağlantının tamamen ortadan kalkmayacağı anlamına geliyor.

Duruşmaya taraf avukatları katılırken mahkeme heyeti, avukatların beyanlarını dinledi. Mahkeme, Ekinlik Adası’nda bulunan Yukay’a ait tekne parçalarıyla ilgili bilirkişi raporunun, üniversitelerin denizcilik fakültelerinde görev yapan çatma hukuku uzmanı hukukçular ve gemi mühendislerinden oluşacak bir heyet tarafından değerlendirilmesine karar verdi.

Duruşma 26 Şubat 2027 tarihine ertelendi.

Halit Yukay'ın teknesi parçalanmış halde bulunmuştu

İş insanı Halit Yukay, 4 Ağustos 2025’te kendisine ait Graywolf isimli özel tekneyle Yalova’dan Bozcaada’ya gitmek üzere denize açılmıştı. Yakınlarının kendisinden haber alamaması üzerine aynı gece güvenlik güçlerine haber verilmiş ve bölgede arama çalışması başlatılmıştı.

Sahil Güvenlik ekiplerinin Kapıdağ Yarımadası açıklarında yaptığı incelemelerde teknenin parçalanmış ve yarı batık halde olduğu belirlenmişti. Dalış ekiplerinin tekne içerisinde yaptığı aramalarda ise herhangi bir bulguya ulaşılamamıştı.

Olayla ilgili başlatılan soruşturma kapsamında, Yukay’ın teknesine çarptığı ileri sürülen geminin kaptanı C.T. hakkında taksirle ölüme sebep olma suçlamasıyla işlem yapılmıştı. İlk olarak adli kontrol şartıyla serbest bırakılan kaptan, itiraz üzerine 10 Ağustos 2025’te tutuklanmış, daha sonra tahliye edilmişti.

Yukay'ın cansız bedeni 68 metre derinlikte bulundu

Taramalı sonar ve uzaktan kumandalı su altı aracı (ROV) kullanılarak sürdürülen arama çalışmalarında Halit Yukay’ın cansız bedeni, 23 Ağustos 2025’te deniz tabanında 68 metre derinlikte tespit edilmişti. Cenaze, 3 Eylül’de bulunduğu yerden çıkarılmıştı.

Bursa Adli Tıp Kurumu’nda yapılan DNA incelemesiyle Yukay’a ait olduğu belirlenen cenaze, 6 Eylül 2025’te İstanbul’da düzenlenen törenin ardından Ümraniye Hekimbaşı Mezarlığı’nda toprağa verilmişti.

Kaynak: Cumhuriyet

Uluslararası denizcilik takip platformu Vesseltracker, yaşanan olaya ilişkin alarmı kaydetti. Denizcilik bültenine göre, 149 metre uzunluğunda ve 23 metre genişliğindeki Palau bayraklı Larissa 1 adlı yük gemisi (IMO numarası: 9154268), Karadeniz’de Sulina açıklarında demirli bulunduğu sırada bir İHA tarafından vuruldu. Mürettebat, çarpmanın hemen ardından acil durum çağrısı yaptı.

İlk bilgilere göre Larissa 1 gemisine yönelik saldırı, saat 21.40 sıralarında yetkililere bildirildi.

Geminin kaptanı, Sulina’daki denizcilik makamlarıyla derhal iletişime geçerek patlama sonucunda hiçbir denizcinin yaralanmadığını ve gemide yangın çıkmadığını doğruladı.

Mürettebat tarafından yapılan ön değerlendirmeye göre İHA’nın isabet etmesi, sınırlı maddi hasara yol açtı ve yük gemisinin kargo vinci tahrip oldu.

Olay sırasında Larissa 1 adlı yük gemisi, daha sonra Ukrayna’ya doğru yoluna devam etmek üzere Sulina Limanı demir sahasına doğru seyrediyordu.

İddiaya konu olan yöntemde, gemide oluşan yağlı atıkların gri su sistemine yönlendirilerek denize boşaltıldığı öne sürülüyor. Lavabo ve duşlardan kaynaklanan gri suyun belirli koşullarda denize tahliyesine izin verilirken, petrol içerikli atıkların bu sistem üzerinden boşaltılması yasa dışı kabul ediliyor.

Soruşturma kapsamında gemi mürettebatının, işletmecinin ve olayda doğrudan rolü bulunabilecek kişilerin sorumluluğu incelenebilir. Ancak şu ana kadar herhangi bir kişiye veya kuruluşa resmî suçlama yöneltilmiş değil.

MSC Poesia, kasım ayının başında Miami Limanı'nda gerçekleştirilen denetimlerde gemi sistemlerinde eksiklikler tespit edilmesi üzerine alıkonulmuştu. Yaşanan gelişme nedeniyle geminin planlanan Karayipler seferi iptal edilmiş, yolculara ücret iadeleri yapılmıştı.

Gerekli düzeltmelerin tamamlanmasının ardından geminin 12 Kasım'da limandan ayrılmasına izin verildi. MSC Poesia, 10 gecelik Karayipler seferine başladı. Ancak limanda alıkonulmasına neden olan eksikliklerin tüm ayrıntıları kamuoyuyla paylaşılmadı.

Deniz kirliliğine yol açan benzer uygulamalar geçmişte de ağır yaptırımlara neden oldu. 2016 yılında Princess Cruises, gemilerinden yasa dışı yağlı atık boşaltılmasıyla ilgili yedi ağır suçlamayı kabul etmiş ve 40 milyon dolar para cezasına çarptırılmıştı.

Summit Shipping Line tarafından planlanan Çin-Kızıldeniz servisi, yaklaşık 2 bin TEU kapasiteli sekiz gemiyle işletilecek. Haftalık olarak düzenlenmesi öngörülen hattın rotasında Şanghay, Ningbo, Nansha, Cidde, Akabe ve Sokhna limanları yer alacak. Servisin ilk sefer tarihi ve görev yapacak gemilerin isimleri henüz açıklanmadı.

Öte yandan Evergreen, Regional Container Lines (RCL), Emirates Shipping Line ve Interasia Lines, Uzak Doğu ile Doğu Afrika arasında ortak bir konteyner servisi başlatmaya hazırlanıyor.

Qingdao, Ningbo, Nansha, Port Klang ve Mombasa limanlarını kapsayacak hattın ilk seferinin 5 Aralık'ta Qingdao'dan yapılması planlanıyor. Serviste 2 bin 700 ila 4 bin 200 TEU kapasiteli yedi gemi görev alacak. Yaklaşık 49 günlük rotada ilk seferi 2 bin 824 TEU kapasiteli Hiranya Bhum gerçekleştirecek.

Yeni servislerin devreye alınmasıyla Çin'in Kızıldeniz ve Doğu Afrika limanlarıyla olan konteyner bağlantılarının genişlemesi bekleniyor.

Ulstein Ship Design tarafından tasarlanan 88 metre uzunluğundaki Acta Aquarius, açık deniz rüzgâr santrallerinin inşası ve bakım çalışmalarında görev yapacak. DP2 konumlandırma sistemine sahip gemi, açık deniz türbinlerine yakın mesafede yürütülen operasyonlarda konumunu yüksek güvenilirlik ve yedeklilikle koruyabiliyor.

Gemi, teknisyenlerin açık deniz tesislerine güvenli şekilde ulaşmasını sağlayan hareket dengelemeli SMST Walk-to-Work geçiş iskelesiyle donatıldı. Yardımcı botu da operasyonel kabiliyetini artırıyor. Acta Aquarius, 135 kişiye kadar konaklama kapasitesi sunarken personel için otel standartlarında kamaralar ve ortak yaşam alanları barındırıyor.

Metanol ile gerçekleştirilen deniz denemelerini başarıyla tamamlayan gemi, ilgili klas gerekliliklerini de yerine getirdi. Bu sayede Acta Aquarius, teslimatından itibaren metanol yakıtıyla çalışabilecek. Geminin bu özelliği, açık deniz rüzgâr enerjisi sektöründe daha düşük karbon salımlı operasyonlara geçişi destekleyecek.

Bölgede ticari gemilere yönelik saldırıların sürdüğünü belirten Khiari, çok sayıda gemi ve mürettebatın aylardır Basra Körfezi'nde mahsur kaldığını söyledi. Deniz ulaşımına getirilen kısıtlamaların belirsizliği artırdığını vurgulayan Khiari, enerji ihracatında alternatif güzergâhlar sayesinde kısmi toparlanma yaşansa da deniz yoluyla yapılan sevkiyatların çatışma öncesi seviyelerin altında kaldığını ifade etti.

Khiari, Uluslararası Denizcilik Örgütünün (IMO) 11 Kasım itibarıyla Hürmüz Boğazı ve daha geniş Orta Doğu denizcilik bölgesinde 134 doğrulanmış olay kaydettiğini açıkladı. Bu olaylarda 25 denizcinin hayatını kaybettiğini, çok sayıda kişinin yaralandığını veya kaybolduğunu belirtti. Ticari gemilerin ve mürettebatın hedef alınmasının kabul edilemez olduğunu vurguladı.

Babülmendep çevresindeki güvenlik endişesi sürüyor

Kızıldeniz'de son dönemde ticari gemilere yönelik yeni saldırı bildirilmediğini aktaran Khiari, Babülmendep Boğazı çevresindeki çatışmaların ve seyrüsefer özgürlüğüne yönelik tehditlerin endişe kaynağı olmaya devam ettiğini söyledi. Husilerin Suudi Arabistan'daki sivil ve enerji altyapısına yönelik saldırılarını da kınadı.

Deniz ulaşımındaki aksaklıkların enerji, taşımacılık ve sigorta maliyetlerini artırdığını belirten Khiari, bu durumun enflasyonu körüklediğini ve gübre sevkiyatlarını kısıtlayarak gıda güvenliğini tehdit ettiğini ifade etti. Deniz yollarının baskı aracı olarak kullanılmaması gerektiğini vurgulayan Khiari, tüm taraflara uluslararası hukuka uyma ve seyrüsefer özgürlüğünü yeniden tesis etme çağrısı yaptı.

İran ve ABD'ye müzakere çağrısı

Bölgede eylül ayının başından bu yana büyük çaplı askeri çatışma yaşanmamasını olumlu karşıladıklarını belirten Khiari, yeni bir askeri karşılaşma ihtimaline ilişkin açıklamalardan endişe duyduklarını dile getirdi.

İran ve ABD arasındaki müzakerelerin iyi niyetle sürdürülmesi gerektiğini söyleyen Khiari, çatışmaların yeniden başlamasının İran, bölge ve ötesinde yıkıcı sonuçlar doğurabileceği uyarısında bulundu. Kalıcı barışın yolunun diplomasi, uzlaşma ve siyasi cesaretten geçtiğini vurguladı.

Askeri yasak bölgelerde seyir yardımcıları kullanılabilecek

Yönetmeliğin 12'nci maddesinde yapılan değişikliğe göre, birinci derece deniz askeri yasak bölgelerinin gerekli görülen ve uygun olan noktalarına seyir yardımcıları yerleştirilebilecek. Bu kapsamda bölgelerin köşe noktaları ve sınır hatları, belirlenen aralıklarla konulacak seyir yardımcılarıyla işaretlenebilecek.

Çalışmalar, yetkili komutanlıklar tarafından Kıyı Emniyeti Genel Müdürlüğü, Sahil Güvenlik Komutanlığı ve ilgili liman başkanlıklarıyla koordineli yürütülecek. Yerleştirilen seyir yardımcıları hakkında Seyir, Hidrografi ve Oşinografi Dairesi Başkanlığına da bildirim yapılacak.

İşaretleme yapılamayan bölgelerde ek önlemler alınacak

İşaretlemenin mümkün olmadığı veya sakıncalı görüldüğü alanlarda ise deniz trafiğinin güvenliğini sağlamak amacıyla gerekli emniyet tedbirleri uygulanacak. Bu bölgelerde alınacak önlemler ve deniz trafiğine yönelik düzenlemeler, yetkili komutanlıklar tarafından Sahil Güvenlik Komutanlığı ve ilgili liman başkanlıklarıyla koordinasyon içinde belirlenecek.

Güvenlik bölgeleri de yeni düzenlemeye dahil edildi

Yönetmeliğin 23'üncü maddesine eklenen hükümle deniz askeri güvenlik bölgelerinin işaretlenmesine ilişkin esaslar da belirlendi. Buna göre bu bölgelerin köşe noktaları ve sınır hatları, uygun görülen yerlerde seyir yardımcılarıyla işaretlenebilecek.

İşaretlemenin yapılamadığı veya sakıncalı bulunduğu alanlarda ise deniz trafiğine yönelik gerekli güvenlik tedbirleri alınacak. Bu süreçte de yetkili komutanlıklar ile Sahil Güvenlik Komutanlığı ve ilgili liman başkanlıkları arasında koordinasyon sağlanacak.

14 Kasım 2026 tarihli ve 33430 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan yönetmelik değişikliği, yayımlandığı tarihte yürürlüğe girdi. Yönetmelik hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütecek.

Denizcilik istihbarat şirketi Windward'ın araştırması da özellikle İran bağlantılı gemilerdeki sahte bayrak kullanımının boyutunu ortaya koydu. Şirket, 6 Ağustos-5 Kasım 2026 döneminde 23 farklı sahte gemi sicilini kullanan 278 İran bağlantılı gemi tespit etti.

Windward verilerine göre bu gemilerin yüzde 68'ini tankerler oluşturdu. Tankerlerin 171'inin yaptırım listesinde bulunduğu belirtildi. Sahte siciller arasında 53 gemiyle Nikaragua ilk sırada yer alırken, Anguilla 39 gemiyle ikinci sırada geldi. Gemilerin ortalama yaşının 26 olduğu kaydedildi.

ABD'den sahte gemi sicili ağına yaptırım

Sahte bayrak kullanımına yönelik dikkat çeken adımlardan biri ABD'den geldi. ABD Hazine Bakanlığı, 4 Kasım'da Hindistan merkezli Suniel Kumar Sharma ve eşi Jaspreet Preeti Shahid'in yanı sıra iki kişi ve dokuz kuruluşu yaptırım listesine aldı.

Bakanlık, söz konusu ağın 2014 yılından bu yana farklı ülkelerin denizcilik idarelerini taklit ederek sahte gemi tescil ve sertifikasyon hizmetleri sunduğunu açıkladı. Ağın Aruba, Guyana, Mali, Mozambik, Malavi, Sint Maarten ve Doğu Timor gibi ülkelerin sicillerini taklit ettiği belirtildi. Sharma'nın şirketleri aracılığıyla Nikaragua ve Esvatini adına da sahte kayıt hizmetleri verildiği bildirildi.

ABD Hazine Bakanlığına göre ağ, İran petrolü taşıyan ve yaptırım altındaki gemilere sahte bayrak ve sertifikalar sağlayarak bu gemilerin faaliyetlerini sürdürmesine yardımcı oldu.

Riskli gemilerin yüzde 46'sı taklit edilen ülke bayraklarını kullandı

Kpler'in 10 Kasım'a kadar olan 30 günlük döneme ilişkin verileri, sahte bayrak riski taşıyan 348 geminin 160'ının, yani yüzde 46'sının, ABD Hazine Bakanlığının söz konusu ağ tarafından taklit edildiğini belirttiği ülkelerin bayraklarını kullandığını ortaya koydu.

Kpler'in analizinde Komorlar 44, Curaçao ise 13 gemiyle öne çıktı. Bu iki sicil, ABD'nin açıkladığı ağın taklit ettiği ülkeler arasında yer almadı. Aynı araştırmada petrol ve kimyasal tankerleri ile LPG gemilerinin sahte bayrak riski taşıyan filonun yaklaşık yüzde 90'ını oluşturduğu belirlendi. Bu gruptaki 314 geminin 299'u yaptırım listesinde bulunuyordu.

Dökme yük gemilerinde ise farklı bir tablo ortaya çıktı. Sahte bayrak riski taşıyan 34 dökme yük gemisinin yalnızca 13'ünün yaptırım listesinde bulunması, sorunun yaptırım uygulanan tankerlerle sınırlı olmadığını gösterdi.

AIS kesintileri ve gemiden gemiye transferler

Sahte bayrak kullanımı, bazı gemilerin konumlarını ve taşıdıkları yükleri gizlemeye yönelik faaliyetlerle birlikte görülüyor. Kpler'in uydu görüntüleri, bayrak kayıtları ve Otomatik Tanımlama Sistemi (AIS) verileri üzerinden yaptığı değerlendirmeler, bazı gemilerin uzun süre AIS sinyali vermediğini veya konum bilgilerini yanıltıcı şekilde paylaştığını ortaya koyuyor.

Bu duruma örnek olarak LATTAFA (IMO 9245794) adlı tanker gösteriliyor. 2003 yapımı VLCC tipi gemi, 21 Mart 2026'da Panama bayrağından Aruba bayrağına geçti. Kpler, Aruba bayrağını sahte olarak değerlendirdi.

Gemi, mayıs ayında İran'daki Bandar-e-Jask Limanı'ndan Çin'e ham petrol taşırken Doğu Çin Denizi ile Ningbo bekleme bölgesi arasında 23 gün boyunca AIS sinyali vermedi. Ağustos ayında ise Singapur bekleme bölgesinden Güney Çin Denizi'ne uzanan güzergâhta yaklaşık 47 gün boyunca sinyalini kapattı.

Kpler'in uydu görüntülerine dayanan değerlendirmesine göre LATTAFA, 17 Ağustos'ta Singapur bekleme bölgesinde NICHOLA (IMO 9224271) adlı gemiyle AIS sinyali kapalıyken gemiden gemiye (STS) yük transferi gerçekleştirdi. Transfer sırasında NICHOLA'nın da konumunu yanıltıcı şekilde bildirdiği belirtildi. Kpler kayıtlarında, Kharg Adası kaynaklı ham petrolün transferin ardından Çin'e gönderildiği bilgisi yer aldı.

Bayrak kayıtlarının resmî kaynaklardan doğrulanması gerekiyor

ABD Hazine Bakanlığına bağlı Yabancı Varlıkların Kontrolü Ofisi (OFAC), 4 Kasım tarihli uyarısında sahte bayrak kullanımının yaptırım ihlallerini gizlemek için giderek daha fazla tercih edildiğine dikkat çekti. Kurum, gemilerin bayrak kayıtlarının yalnızca internet sitelerinden değil, ilgili ülkelerin resmî kayıtlarından doğrulanması gerektiğini vurguladı.

OFAC ayrıca sigortacıları, finans kuruluşlarını ve denizcilik sektörüne hizmet veren diğer şirketleri sahte bayrak riski taşıyan gemilere karşı daha kapsamlı inceleme yapmaları konusunda uyardı.

Kpler ve Windward'ın farklı dönemleri ve kapsamları esas alan araştırmaları, sahte bayrak kullanımının İran bağlantılı tankerlerin ötesine geçtiğini ortaya koyuyor. Veriler, gemilerin yalnızca yaptırım listelerinin kontrol edilmesiyle değerlendirilemeyeceğini; bayrak kayıtlarının, AIS hareketlerinin ve ticari faaliyetlerinin birlikte incelenmesi gerektiğini gösteriyor.

Danimarkalı denizcilik şirketi Maersk, müşterilerine yaptığı duyuruda Microsoft hizmetlerindeki kesintinin iletişim süreçlerini etkilediğini bildirdi. Şirket, olağan müşteri yazışmaları, bildirimler ve güncellemelerde gecikmeler yaşanabileceği uyarısında bulundu. Acil talepler için müşterilerinden yerel ofislerle telefon üzerinden iletişim kurmalarını istedi.

Klas kuruluşu Lloyd’s Register da kesintiden etkilenen kuruluşlar arasında yer aldı. Kuruluş, sörvey talepleri ve teknik soruların yanıtlanmasında gecikmeler yaşanabileceğini açıkladı. Acil sörvey ihtiyacı bulunan müşterilerine ilgili ekiplerle telefon üzerinden iletişim kurmalarını önerdi.

İngiltere Denizcilik ve Sahil Güvenlik Ajansı (MCA) ise kesinti nedeniyle e-posta gönderme ve alma işlemlerinde sorun yaşadığını duyurdu. Kurum, arama kurtarma hizmetlerinin kesintiden etkilenmediğini belirtti.

Microsoft 365 kesintisi, denizcilik sektöründe gemi işletmeleri, klas kuruluşları ve kamu otoriteleri arasındaki dijital iletişimin önemini bir kez daha ortaya koydu. Yaşanan aksaklıklar, kritik operasyonlarda alternatif iletişim kanallarının hazır bulundurulmasının gerekliliğini de gündeme taşıdı.

Kazanın ardından çevredeki teknelerde bulunanlar ve görgü tanıkları yardım çağrısında bulundu. İhbar üzerine bölgeye ABD Sahil Güvenlik Kuvvetleri, liman polisi, itfaiye ve acil sağlık ekiplerinden oluşan çok sayıda yardım personeli sevk edildi. Gerçekleştirilen operasyon sonucunda tüm yolcu ve mürettebat kurtarılırken, kazazedeler ilk müdahalenin yapılması amacıyla New Orleans Limanı İdare Binası'na götürüldü.

"32 kişiden hiçbirinin hayati tehlikesi yok"

Olayın ardından Sahil Güvenlik Kuvvetleri yetkilileri ve L"ouisiana Valisi Jeff Landry ile ortak bir basın toplantısı düzenleyen New Orleans Belediye Başkanı Helena Moreno, kurtarma operasyonunu değerlendirdi. Kayıp hiçbir yolcunun bulunmadığını belirten Moreno, "Hastaneye kaldırılan 32 kişiden hiçbirinin hayati tehlikesi yok. Ancak birçok yolcumuzun ihtiyaç duyduğu reçeteli ilaçları ve kişisel eşyaları yanlarında bulunmuyor. Yetkililerimiz, yolcuların ihtiyaçlarını karşılamak ve evlerine güvenli bir şekilde dönmelerini sağlamak için çalışmalarını sürdürüyor" ifadelerini kullandı. Louisiana Valisi Jeff Landry ise kaza hakkında ABD Başkanı Donald Trump'ı bilgilendirdiğini açıkladı. Başkan ile doğrudan görüştüğünü kaydeden Landry, Trump'ın kendilerine "Ne gerekiyorsa yapmaya hazırız" mesajını ilettiğini aktardı.

Trump: "İnanılmaz bir şekilde hiç kimse hayatını kaybetmedi"

ABD Başkanı Donald Trump da, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, ABD Sahil Güvenlik Kuvvetleri’ne kurtarma operasyonundaki başarılarından ötürü teşekkür etti. Diğer tüm kolluk kuvvetleri ve acil müdahale ekiplerinin de harika bir iş çıkardığını vurgulayan Trump, "İnanılmaz bir şekilde, bu büyük kazada hiç kimse hayatını kaybetmedi. 32 kişi hastanede tedavi görüyor. Bu son derece zorlu dönemde gösterdiği olağanüstü liderlikten dolayı Vali Jeff Landry’ye teşekkür ederiz" ifadelerini kullandı.

IEA'nın ekim ayına ilişkin Petrol Piyasası Raporu'na göre, tanker saldırılarındaki keskin artışa rağmen, Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü (OPEC) ve OPEC dışı bazı üretici ülkelerden oluşan OPEC+ grubunun üretimi, aylık bazda günlük 2 milyon 390 bin varil artarak 44 milyon 60 bin varile ulaştı.

OPEC+ üretimindeki artışta, başta Suudi Arabistan ve Irak olmak üzere Orta Doğu'daki arzın toparlanması etkili oldu. Hürmüz Boğazı üzerinden petrol akışının artması ve Suudi Arabistan'ın Doğu-Batı petrol boru hattı üzerinden sevkiyatlarını artırması, bölgedeki arz yükselişini destekledi.

OPEC+ dışındaki arz ise günlük 90 bin varil azalarak 61 milyon 300 bin varile geriledi. Brezilya'daki bazı önemli sahalarda bakım çalışmaları ve ABD'de Isaias Kasırgası nedeniyle açık deniz petrol üretiminde yaşanan düşüş, OPEC+ dışındaki azalışta etkili oldu.

Böylece küresel petrol arzı ekimde önceki aya göre günlük 2 milyon 300 bin varil artarak 105 milyon 360 bin varile ulaştı.

IEA, bu yıl küresel petrol arzının önceki yıla göre günlük 4 milyon 700 bin varil azalışla yaklaşık 101 milyon 600 bin varil seviyesinde gerçekleşmesini bekliyor. Gelecek yıl ise günlük yaklaşık 6 milyon 500 bin varil artarak 108 milyon 100 bin varile yükselmesi öngörülüyor.

IEA raporuna göre, küresel petrol arzında gelecek yıla dair toparlanma öngörüsü, Orta Doğu'da enerji altyapısına ve deniz taşımacılığına yönelik saldırıların ihracat ve üretim açısından oluşturduğu riskler nedeniyle kırılganlığını koruyor.

IEA, küresel petrol talebinin ise bu yıl 2 milyon 684 bin varil azalarak günlük ortalama 102 milyon 285 bin varile gerileyeceğini tahmin ediyor.

Talebin gelecek yılın ilk aylarında daralması, ancak mart civarında yeniden artması bekleniyor. Böylece küresel petrol talebinin gelecek yıl günlük 2 milyon 12 bin varillik artışla 104 milyon 297 bin varile ulaşması öngörülüyor.

Gelecek yıl talep artışının yaklaşık yüzde 80'inin, tedarik zincirlerinin normale dönmesiyle LPG, etan ve naftadan kaynaklanacağı tahmin ediliyor. Ulaşım yakıtlarında ise yüksek fiyatların araç parkında elektrifikasyonu ve yakıt verimliliğini hızlandırması nedeniyle oldukça sınırlı artış öngörülüyor.

Kaynak: Ekonomim

13 Kasım Cuma günü, Deniz Ticaret Odası (DTO) Genel Merkezi'nde gerçekleştirilen görüşmeye Kıyı Emniyeti Genel Müdürü Mustafa Bankaoğlu, İstanbul Bölge Liman Başkanı Erol Ekmekci, DTO Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Yavuz Kalkavan, Sayman Üye Ahmet Can Bozkurt, Yönetim Kurulu Üyeleri Burak Akartaş ve Haluk İribaş katıldı.

Toplantıda ayrıca Meclis Üyesi ve ICS Başkan Yardımcısı Metin Düzgit, Genel Sekreter İsmet Salihoğlu ile Genel Sekreter Yardımcıları Ender Kahya ve Alper Keçeli de yer aldı.

Görüşmede, küresel denizcilik sektöründeki güncel gelişmeler, uluslararası denizcilik gündeminin öne çıkan konuları ve sektörün geleceğine yönelik iş birliği imkanları değerlendirildi.

7DENİZ

Transpasifik rotasında Şanghay-New York hattındaki navlunlar yüzde 3 düşerek 40'lık konteyner başına 9.020 dolara geriledi ve Ağustos 2026'dan bu yana en düşük seviyesini gördü. Şanghay-Los Angeles hattındaki navlunlar ise yüzde 2 düşüşle 7.416 dolara inerek Eylül 2026'dan bu yana en düşük seviyesine ulaştı. Navlunları desteklemek amacıyla deniz taşımacılığı şirketleri, sefer iptalleri yoluyla kapasiteyi yönetmeye çalışıyor. Drewry'nin Konteyner Kapasitesi Görünümü verilerine göre gelecek hafta için sekiz sefer iptali duyuruldu. Bu hafta ise dört sefer iptali açıklanmıştı. Öte yandan Şanghay Limanı'ndaki gemi bekleme süresi, geçen hafta önceki haftadaki 36 saatten 49 saate yükseldi. Böylece önceki 11 hafta boyunca gözlenen iyileşme eğilimi tersine döndü. Ancak talebin zayıf kalması nedeniyle Drewry, navlunların gelecek hafta da düşmesini bekliyor.

Asya-Avrupa/Akdeniz rotasında Şanghay-Rotterdam hattındaki navlunlar yüzde 3 düşerek 40'lık konteyner başına 3.504 dolara gerilerken Şanghay-Cenova hattındaki navlunlar 4.168 dolarda sabit kaldı. Deniz taşımacılığı şirketleri sefer iptalleri yoluyla kapasiteyi yönetmeyi sürdürüyor. Drewry'nin Konteyner Kapasitesi Görünümü verilerine göre gelecek hafta için sekiz sefer iptali duyuruldu. Bu sayı, bu hafta açıklanan beş sefer iptalinin üzerinde. Aynı zamanda şirketler, kasım ayının ikinci yarısından itibaren Asya-Avrupa/Akdeniz rotalarında geçerli olacak daha yüksek FAK (her türlü yük için navlun) ve PSS (yüksek sezon ek ücreti) uygulamalarını duyurdu. Bu kapasite düzenlemeleri ve ek ücret artışları navlunları bir miktar destekleyebilir. Drewry, önümüzdeki haftalarda navlunların hafif yükselmesini bekliyor.

Doğu-Batı konteyner taşımacılığı piyasası, zayıf talep nedeniyle navlunların gerilemesiyle belirsizliğini koruyor. Deniz taşımacılığı şirketleri bu duruma karşılık, önümüzdeki haftalarda navlunları desteklemek amacıyla kapasite ayarlamaları yapıyor ve ek ücretler açıklıyor. Çin Yeni Yılı öncesinde tatil öncesi sevkiyatların talebi geçici olarak desteklemesi bekleniyor. Öte yandan geçen hafta Süveyş Kanalı'ndan 53 gemi geçerken Hürmüz Boğazı'ndan yalnızca bir gemi geçti. Jeopolitik belirsizlikler ile Los Angeles ve Long Beach limanlarında devam eden iş gücü görüşmeleri, küresel konteyner taşımacılığı açısından potansiyel riskler arasında yer alıyor. Bu gelişmelerin önümüzdeki haftalarda navlunlarda dalgalanmaya yol açabileceği öngörülüyor.

7DENİZ

Lloyd’s List'te yayımlanan analize göre Allianz, Haziran 2026'da Orta Doğu Körfezi'nde operasyonların yeniden başlamasını bekleyen yaklaşık 1.150 yük gemisi bulunduğunu tahmin etti. Gemilerin ve taşıdıkları yüklerin toplam değerinin yaklaşık 125 milyar dolar olduğu belirtildi. Deniz trafiğindeki aksaklıklar sigorta maliyetlerini de önemli ölçüde artırdı.

Sigorta brokerliği ve risk danışmanlığı şirketi Marsh, temmuz ayında boğazdan geçecek bazı gemiler için geminin sigorta değerinin yüzde 7,5 ila 10'u arasında ek savaş riski primi uygulandığını bildirdi. Bu oran, sefer başına milyonlarca dolarlık ilave maliyet anlamına geliyor.

Mücbir sebep ilanları yeni uyuşmazlıkların önünü açıyor

Kesintilerin ticari sözleşmelere etkisi de şimdiden görülmeye başladı. QatarEnergy, Belçika, Çin, İtalya ve Güney Kore'deki karşı taraflarıyla yaptığı uzun vadeli LNG sözleşmelerinde mücbir sebep ilan etti ve bu bildirimin süresini 2026 Aralık ayı sonuna kadar uzattı. Kuveyt Petrol Şirketi ve Bahreyn'in Bapco Energies şirketi de benzer açıklamalarda bulunurken Irak, yabancı şirketler tarafından işletilen tüm petrol sahalarında mücbir sebep ilan etti.

Lloyd’s List'in analizinde, bu açıklamaların önemli sayıda ticari tahkim sürecinin başlangıcı olabileceği değerlendiriliyor. Teslimatın gerçekleştirilememesinin doğrudan boğazdaki kesintilerden mi yoksa şirketlerin aldığı ticari kararlardan mı kaynaklandığı, sözleşme fesihlerinin geçerliliği ve zararı azaltmak için gerekli adımların atılıp atılmadığı hukuki uyuşmazlıklarda belirleyici olacak. Ayrıca yalnızca maliyet artışının birçok mücbir sebep hükmü kapsamında sözleşme yükümlülüklerini yerine getirmemeyi haklı kılmadığına dikkat çekiliyor.

Gemi sahipleri, kiracılar ve sigortacılar karşı karşıya gelebilir

Analizde, gemi sahipleri ile kiracılar arasında gecikmeler, rota değişiklikleri, güvenli liman yükümlülükleri ve ek maliyetlerin paylaşımı konusunda anlaşmazlıklar yaşanabileceği belirtiliyor. Yük sahipleri geç teslimat veya yükün bozulmasından kaynaklanan zararlar için talepte bulunabilirken sigortacılar ve sigortalılar da savaş riski teminatının kapsamı konusunda karşı karşıya gelebilir.

Bunun yanı sıra hükümetlerin gümrük vergileri, anti-damping soruşturmaları ve telafi edici vergilere yönelmesi yeni ticari uyuşmazlıklar doğurabilir. Uzun süreli maliyet baskısının daha zayıf durumdaki şirketleri iflasa sürüklemesi de alacakların tahsilini zorlaştırabilir.

Şirketlere erken hazırlık uyarısı

Lloyd’s List, mücbir sebep bildirimlerinden, sözleşme fesihlerinden veya tartışmalı fiyat düzenlemelerinden etkilenen şirketlerin hukuki taleplerini erken aşamada değerlendirmesi gerektiğini vurguluyor. Şirketlerin zararlarını hesaplamaları, taleplerinin hukuki dayanağını incelemeleri ve karşı tarafların ödeme gücünü araştırmaları öneriliyor. Özellikle yurt dışında bulunan veya devlete ait şirketlerle yaşanan uyuşmazlıklarda, olası mahkeme ve tahkim kararlarının uygulanabilirliği ile alacakların tahsil edilme ihtimalinin sürecin başından itibaren dikkate alınması gerektiği belirtiliyor.

Analizde ayrıca hukuki finansmanın, şirketlerin dava ve tahkim masraflarını işletme sermayelerini kullanmadan karşılamalarına yardımcı olabilecek bir yöntem olduğu aktarılıyor. Bu modelde finansman sağlayıcısı, hukuki sürecin masraflarının bir kısmını veya tamamını üstleniyor ve karşılığında elde edilecek tahsilattan pay alıyor. Talep başarısız olursa şirketin geri ödeme yükümlülüğü bulunmuyor.

Analizin sonuç bölümünde ise Hürmüz Boğazı'ndaki gelişmelerin jeopolitik bir krizin ne kadar hızlı biçimde hukuki uyuşmazlıklara dönüşebileceğini gösterdiği belirtiliyor. Küresel tedarik zincirlerine bağlı sektörlerde faaliyet gösteren şirketlerin, olası anlaşmazlıklara karşı önceden hazırlık yapmasının önemine dikkat çekiliyor.

The Story of a new build classic boat SUADIYE Build by MCE Yachts Designed by Taka Yacht Design.