VLCC teslimatları önemli ölçüde arttı. 2025 yılının tamamında yalnızca 7 VLCC teslim edilirken, bu yıl şu ana kadar 35 gemi teslim edildi. Böylece 2025 yılının toplamının beş katına ulaşıldı. Teslimatların arkasındaki sipariş havuzu da oldukça büyük. Siparişte bulunan veya denize indirilen 349 VLCC bulunuyor. Teslimat takvimi ise ağırlıklı olarak önümüzdeki birkaç yıla yoğunlaşmış durumda. 2028'de 125, 2029'da ise 113 geminin teslim edilmesi bekleniyor. Genel olarak VLCC filosunun yüzde 27,3'ü sipariş aşamasında bulunuyor.

VLCC teslimatlarının merkezinde Çin yer alıyor

Veson Nautical Kıdemli Analisti Rebecca Galanopoulos'un analizine göre, siparişte bulunan VLCC'lerin 268'i, yani sipariş defterinin yaklaşık yüzde 77'si Çin'de inşa ediliyor. Çin, 2028'de teslim edilmesi planlanan 125 geminin 106'sını inşa ediyor. Güney Kore 59, Japonya ise 15 gemiyle bu alanda yer alıyor. Dolayısıyla inşa programı büyük ölçüde tek bir ülkede yoğunlaşmış durumda. Tanker pazarına giren yeni ve köklü tersanelerin kapasiteyi nasıl artırdığı da sektördeki gelişmeler arasında yer alıyor.

Son dönemde verilen dikkat çekici siparişler arasında Bahri'nin sipariş ettiği üç adet 320.000 DWT VLCC de bulunuyor. International Maritime Industries (IMI) tersanesinde inşa edilecek gemilerin 2029 yılında teslim edilmesi planlanıyor. Gemilerin her biri 150,3 milyon dolardan sipariş edilirken, değeri 127,69 milyon dolar olarak belirtiliyor. IMI, Suudi Arabistan'ın ilk büyük ölçekli gemi inşa projesi olma özelliğini taşıyor. Bu gemiler, bir Suudi tersanesinde siparişte bulunan tek VLCC'ler.

Bu yıl şu ana kadar 219 VLCC siparişi verildi. 2025 yılında ise bu sayı yalnızca 85'ti. Yeni inşa gemi değerleri de bu artışla birlikte yükseldi. Fiyatlar yıllık bazda yüzde 15 artarak 125,59 milyon dolardan 144,51 milyon dolara çıktı. Bu rakam, Ekim 2008'de görülen 154 milyon dolarlık tüm zamanların en yüksek seviyesine oldukça yakın.

Microsoft kesintisi denizcilik sektöründe iletişimi aksattı
Microsoft kesintisi denizcilik sektöründe iletişimi aksattı
İçeriği Görüntüle

Yalnızca mevcut gemilerin yenilenmesi, bu sipariş hacmini açıklamaya yetmiyor. Siparişte bulunan veya denize indirilen 349 VLCC'ye karşılık, 20 yaş ve üzerindeki gemi sayısı 183. Tankerler, yaptırımlar ve jeopolitik gelişmeler nedeniyle son yıllarda arz sıkıntısı yaşadı. Hürmüz Boğazı'ndaki durum ise gemi bulunabilirliğini daha da kısıtladı. Navlun gelirleri daha önce hayal bile edilemeyecek seviyelere ulaştı. Bu durum, mevcut fiyatlara rağmen yeni gemi inşa siparişi vermeyi daha cazip hale getiriyor.

Orta Doğulu üreticiler de bu tabloda etkili. Hürmüz Boğazı'nda yaşanan aksaklıkların başlamasından bu yana armatörlerin boğazdan geçiş konusunda isteksiz davranması üzerine bazı üreticiler, koşullar ne olursa olsun ham petrollerini taşıyabilecek gemilere sahip olmak amacıyla kendi VLCC'lerini satın almayı veya inşa ettirmeyi değerlendirdi. Böylece üreticiler, ihtiyaç duydukları tonajı açık piyasadan temin etmek yerine kendi taşıma kapasitelerine sahip olma yoluna gidiyor. Bu durum, güçlü navlun gelirlerinin yanı sıra yeni gemi inşa talebini destekleyen ek bir kaynak oluşturuyor.

Gemilerin yaş dağılımı, piyasa koşullarının değişmesi halinde hangi tonajın piyasadan çekilebileceğini de gösteriyor. Filodaki 932 VLCC'nin yüzde 45,8'i 15 yaşında veya daha büyük. Bunların 183'ü ise 20 yaş ve üzerindeki gemilerden oluşuyor. Bu durum, piyasanın zayıflaması halinde hurdaya ayrılabilecek önemli miktarda tonaj bulunduğuna işaret ediyor.

7DENİZ