Kruvaziyer pazarından daha fazla pay almak adına Türkiye’nin hem bu büyümeyi karşılayacak liman kapasitesini ve hem de küresel kruvaziyer rotalarındaki payını artırmak için çalışmalar sürüyor. Zira yeni nesil yolcular, klasik şehir turunun yanında gastronomi, beach club, tekne turları, spor, eğlence ve daha kişiselleştirilmiş lokal deneyimler arıyor. Sektör temsilcileri ise Türkiye’nin bu çeşitliliği sunabilecek çok güçlü bir destinasyon olduğunu belirterek, ana liman (homeport) özellikli limanların artırılması gerektiğini belirtiyor.
Doğu Akdeniz'in lideri
Bu kapsamda Türkiye’nin en yoğun ve birincil ana liman limanı olan Galataport İstanbul, dünyada ilk kez uygulanan yer altı terminaliyle dev kruvaziyer şirketlerinin ana kalkış ve varış noktası haline geldi. Bünyesinde turizm, perakende, gastronomi ve kültür-sanat alanlarını bir araya getiren 1.7 milyar dolarlık Galataport İstanbul’da yıllık 600 bin yolcu ve 225 seferlik hacme sahip olduklarını belirten Galataport İstanbul Liman İşletme Direktörü Tolga Tuncay, “İstanbul’u Doğu Akdeniz’in lider ana limanı yapma vizyonumuzda kritik bir aşamadayız. Şu an limanımıza yanaşan sefer ve yolcuların yüzde 50’si ana liman operasyonlarından oluşuyor” dedi.
4 kat fazla ekonomik katkı
Ana liman operasyonlarının, turistin şehre uçakla gelmesi, otelde konaklaması ve şehri gezmesi sebebiyle transit bir yolcuya göre 3 ila 4 kat daha fazla ekonomik katma değer yarattığını vurgulayan Tuncay, “Hedefimiz, önümüzdeki 3 yıl içinde toplam yolcu kapasitemiz içindeki ana liman yolcu oranını yüzde 75’in üzerine çıkarmak; Türk Hava Yolları ve havalimanlarımız ile kurduğumuz entegre lojistik işbirlikleriyle İstanbul’u küresel kruvaziyer rotalarının başlangıç ve bitiş noktası haline getirmek” diye konuştu.
400 dolara kadar çıkıyor
Limana yanaşan kruvaziyer turistinin limana yaptığı ekonomik katkıdan bahseden Tuncay, şunları söyledi: “Uluslararası veriler karaya çıkan bir kruvaziyer turistinin ortalama günlük harcamasının 100-150 dolar civarında olduğunu gösterse de Galataport İstanbul’a gelen üst segment yolcularda ve ana liman operasyonlarında bu rakam 350-400 dolara çıkıyor. Gemi mürettebatı ise limanda kaldığı süre boyunca kişi başı ortalama 50-80 dolar bandında harcama yapıyor. Bu harcama hacmi, Galataport bünyesindeki yeme-içme, perakende ve lüks alışveriş noktalarında doğrudan ciro büyümesi sağlıyor.”
4 mevsime yayılacak
Öte yandan kruvaziyer turizminin 12 aya yayılmasıyla ilgili çalışmaların da devam ettiğini anlatan Tuncay, şöyle konuştu: “Bölgesel ve kış sezonu operasyonları düzenleyen AROYA Cruises gibi yeni firmaların İstanbul’u rotalarına eklemesi, düşük sezon olarak adlandırılan kış aylarında liman doluluk oranlarımızı artırmış ve Karaköy ile çevresindeki turizm hareketliliğini canlı tutmuştur. Bu hamle, otellerin ve yerel esnafın kış aylarındaki doluluk oranlarına doğrudan katkı sağlarken, İstanbul’un dört mevsim ziyaret edilebilen güvenilir bir kruvaziyer destinasyonu olduğunu kanıtlamıştır.”
Şehir ekonomisine katkı sunacak
Sunorama olarak Türkiye’de Royal Caribbean Group ve AROYA Cruises’ı temsil ettiklerini ve pazardaki gelişimi doğrudan gördüklerini belirten Royal Caribbean Türkiye CEO’su Alper Taşkıranlar, “Özellikle AROYA’nın İstanbul’u yıl boyunca homeport olarak konumlandırması önemli. 10 Ekim’den itibaren kış döneminde de İstanbul çıkışlı; İskenderiye, Marmaris, Bodrum ve Kuşadası gibi destinasyonları kapsayan programlar devam ediyor. AROYA’nın 11 Eylül 2027’ye kadar İstanbul başlangıç ve bitişli, Türkiye kıyıları ağırlıklı programları kruvaziyerin ülkemizde 12 aya yayılması açısından önemli bir gelişme” dedi.
Yerel harcama artıyor
Ana liman olmanın önemine vurgu yapan Taşkıranlar, şöyle konuştu: “CLIA’nın Avrupa araştırmasına göre transit bir kruvaziyer yolcusu uğradığı limanda ortalama 72 Euro (yaklaşık 4 bin lira), seyahatine o limandan başlayan homeport yolcusu ise 258 Euro (yaklaşık 14 bin lira) harcıyor. Yani homeport yolcusu yaklaşık 3.5 kat daha fazla yerel harcama yaratıyor. Bu çok önemli; çünkü kruvaziyerin ekonomik etkisi yalnızca geminin limana gelmesiyle sınırlı değil. Konaklama, transfer, restoran, alışveriş ve diğer turizm hizmetleriyle şehir ekonomisinin çok daha geniş bir bölümüne yayılıyor.”
Lüks segment hedefte
Türkiye’deki birçok limanda büyüme potansiyeli gördüğünü belirten Taşkıranlar, şöyle devam etti: “2025’te Kuşadası yaklaşık 996 bin, İstanbul 626 bin, Bodrum 138 bin, İzmir 88 bin, Marmaris ise 61 bin kruvaziyer yolcusu ağırladı. Bodrum, Marmaris, Antalya ve Çeşme’de önemli büyüme potansiyeli görüyoruz. Kaş gibi daha butik destinasyonlar özellikle lüks segment için değerli. Orta vadede Karadeniz limanlarının da daha fazla değerlendirilmesi gerektiğini düşünüyorum. Bunun için liman altyapısı, destinasyon tanıtımı ve cruise line’larla ürün geliştirme çalışmalarının birlikte yürütülmesi önemli.”
Kaynak: Posta
