İMEAK Deniz Ticaret Odası'nın haziran ayı Meclis toplantısı gerçekleşti. Yönetim Kurulu Başkanı Tamer Kıran, Oda’nın haziran ayı Meclis toplantısında denizcilik sektörünü yakından ilgilendiren başlıklara ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Konuşmasına küresel gelişmeleri değerlendirerek başlayan Kıran, Orta Doğu’da yaşanan son gelişmelerin denizcilik sektörü açısından kritik önem taşıdığını söyledi.
ABD ile İran arasında yaklaşık 100 günü aşkın süren çatışmaların ardından varılan 60 günlük ön mutabakata değinen Kıran, Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması, İran’a savaş tazminatı ödenmesi ve yaptırımların kaldırılmasına yönelik adımların İran açısından önemli kazanımlar olduğunu ifade etti. Buna karşılık, İran’ın nükleer programına ilişkin ABD taleplerinin müzakere sürecine girmesinin de Washington yönetimi açısından önemli bir gelişme olduğunu belirtti.
Ancak anlaşmanın kalıcılığı konusunda belirsizliklerin devam ettiğini vurgulayan Kıran, tazminatların kapsamı, yaptırımların hangi ölçüde kaldırılacağı ve İran’ın nükleer programına ilişkin denetim mekanizmalarının henüz netleşmediğine dikkat çekti.
“Hürmüz Boğazı’nın açık kalması belirleyici olacak”
Petrol fiyatlarındaki son düşüşün enerji arzına ilişkin beklentilerden kaynaklandığını ifade eden Kıran, savaşın sona ereceğine yönelik beklentilerin güçlenmesiyle enerji, gıda ve lojistik maliyetleri üzerindeki baskının azalmaya başladığını söyledi.
Kıran, bu gelişmenin savaşın oluşturduğu enflasyonist baskının da önümüzdeki dönemde kademeli olarak azalmasına katkı sağlayacağını belirterek, denizcilik piyasaları açısından en önemli gelişmenin Hürmüz Boğazı’ndaki ticari gemi trafiğinin yeniden canlanması olduğunu kaydetti.
Anlaşma sonrasında tanker, LNG, dökme yük ve genel kargo gemilerinin hareketliliğinde artış gözlendiğini belirten Kıran, buna rağmen tam anlamıyla normalleşmeden söz etmenin henüz mümkün olmadığını ifade etti.
“Hâlen kontrollü bir yeniden açılma süreci yaşanıyor. Deniz trafiğinin önemli bölümü İran koridoru üzerinden yürütülüyor ve sigorta piyasaları temkinli yaklaşımını sürdürüyor.” diyen Kıran, önümüzdeki dönemde piyasaların anlaşmanın sahadaki uygulanışını yakından izleyeceğini söyledi.
Karadeniz’deki saldırılara sert tepki
Konuşmasının önemli bölümünü Karadeniz’de Türk gemilerine yönelik saldırılara ayıran Kıran, son dönemde Türk firmalarının işlettiği Nitra, Natra, Zirkon ve Victress isimli gemilere yönelik saldırılar ile bir Türk balıkçı teknesinin hedef alınmasının denizcilik camiasında büyük üzüntü yarattığını ifade etti.
Yaşanan olayların ardından İMEAK Deniz Ticaret Odası’nın Dışişleri Bakanlığı nezdinde girişimlerde bulunduğunu açıklayan Kıran, ilgili kurumlara resmi yazılar gönderildiğini ve Bakan Yardımcılığı ile istişare halinde hareket edildiğini söyledi.
Türk denizcilik sektörünün Karadeniz’de yalnızca ticari faaliyet yürüttüğünü vurguladıklarını belirten Kıran, sivil gemilerin ve denizcilerin hedef alınmasının uluslararası deniz hukukunun temel ilkeleriyle bağdaşmadığını ifade etti.
Türk sahipli ve Türk işletmeciliğindeki gemilerin güvenliğinin sağlanması, denizcilerin can emniyetinin korunması ve benzer saldırıların tekrar etmemesi için diplomatik girişimlerin sürdürüldüğünü belirten Kıran, “Karadeniz’de barış ve istikrarın yeniden tesis edilmesi sektörümüz açısından hayati önem taşımaktadır” dedi.
Gemi Acenteleri Yönetmeliği’nde revizyon beklentisi
Mayıs ayında yürürlüğe giren Gemi Acenteleri Yönetmeliği’nin de gündemlerinde önemli yer tuttuğunu belirten Kıran, yönetmeliğin hazırlık sürecinde İMEAK Deniz Ticaret Odası’nın yoğun çalışma yürüttüğünü söyledi.
Üyelerden gelen görüş ve önerilerin tek tek değerlendirilerek Denizcilik Genel Müdürlüğü’ne iletildiğini ifade eden Kıran, özellikle B sınıfı acentelerde uygulanacak personel istihdam şartının sektörün en önemli itiraz noktası olduğunu kaydetti.
Konuşmasının bu bölümünde yönetmelikle ilgili kamuoyunda oluşturulan bazı algılara da değinen Kıran, oda yönetiminin yönetmeliğin mevcut haliyle çıkmasını istediği yönündeki iddiaların gerçeği yansıtmadığını söyledi.
Oda tarafından gönderilen resmi yazıda B ve C sınıfı acentelerde zorunlu denizci personel istihdam şartının kaldırılmasının açık şekilde talep edildiğini belirten Kıran, yönetmelik hazırlanırken Denizcilik Genel Müdürlüğü ile madde madde çalışıldığını ancak yalnızca bu konuda mutabakat sağlanamadığını ifade etti.
Yönetmeliğin yayımlanmasının ardından da Ulaştırma ve Altyapı Bakanı, Bakan Yardımcısı ve Denizcilik Genel Müdürü ile birçok kez görüştüklerini belirten Kıran, sahadan gelen yoğun geri bildirimlerin ilgili makamlara aktarıldığını ve kısa süre içerisinde revizyon yapılmasını beklediklerini söyledi.
Kıran ayrıca sektör temsilcilerine, yönetmelikle ilgili temaslarda ortak hareket edilmesi çağrısında bulunarak dağınık girişimlerin süreci olumsuz etkileyebileceğini ifade etti.
Özet beyan uygulamasında sorun çözüldü
Kıran, özet beyan eksiklik ve fazlalıklarına ilişkin gümrük uygulamalarında yaşanan sorunların da oda girişimleri sonucunda çözüme kavuştuğunu söyledi.
Ticaret Bakanlığı Gümrükler Genel Müdürlüğü’nün ülke genelindeki tüm gümrük ve dış ticaret bölge müdürlüklerine gerekli talimatları gönderdiğini belirten Kıran, özellikle konteyner acentelerinin konteyner içerisindeki yükten sorumlu tutulmasına ilişkin uygulamada önemli bir belirsizliğin giderildiğini ifade etti.
İş Bankası ile finansman protokolü
Haziran ayında Türkiye İş Bankası ile önemli bir iş birliği protokolü imzaladıklarını açıklayan Kıran, gemi işletmeciliğinden limancılığa, tersanecilikten deniz turizmine kadar tüm oda üyelerinin bu iş birliğinden yararlanabileceğini söyledi.
Anlaşmanın bir “nefes kredisi” olmadığını özellikle vurgulayan Kıran, oda üyelerinin İş Bankası şubelerinde öncelikli değerlendirmeye alınacağını, firmaların mali yapısına uygun kredi ve finansman çözümlerinin sunulacağını ifade etti.
Bunun yanında avantajlı kredi kartı uygulamaları ve sezonluk nakit ihtiyacına yönelik finansman imkanlarının da üyelere sunulacağını belirtti.
Kabotaj’ın 100. yılına dikkat çekti
1 Temmuz’da Kabotaj Kanunu’nun yürürlüğe girişinin 100. yılının kutlanacağını hatırlatan Kıran, Kabotaj Kanunu’nun yalnızca bir denizcilik düzenlemesi değil, aynı zamanda Türkiye’nin ekonomik bağımsızlığının simgelerinden biri olduğunu söyledi.
Cumhuriyet’in kurucusu Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ü ve Türk denizciliğine hizmet eden tüm isimleri rahmet ve minnetle andığını ifade eden Kıran, Kabotaj Bayramı’nı da kutladı.
49 proje yarıştı
Oda tarafından bu yıl dördüncüsü düzenlenen “Denizci Millet Denizci Ülke” proje yarışmasına 49 projenin katıldığını açıklayan Kıran, yarışmada Marbi NDT Drone Projesi’nin birinci, Maltis Manyetik Top Tabanlı Lateral Aksiyel Su Altı İtki Sistemi’nin ikinci, Aerofold Rüzgar Türbini Teknolojisinin Denizcilik Uygulaması projesinin ise üçüncü olduğunu açıkladı.
Ödül töreninin 3 Temmuz’da düzenlenecek 5. Türkiye Denizcilik Zirvesi kapsamında gerçekleştirileceğini belirten Kıran, tüm sektör temsilcilerini zirveye davet etti.
Dünya Denizciler Günü mesajı
Konuşmasının sonunda 25 Haziran Dünya Denizciler Günü’nü kutlayan Kıran, günümüz denizcilerinin yalnızca yük taşımadığını, aynı zamanda savaşların, jeopolitik krizlerin ve güvenlik tehditlerinin oluşturduğu ağır riskleri de omuzladığını söyledi.
Görevleri sırasında hayatını kaybeden denizcileri rahmetle anan Kıran, dünyanın dört bir yanında görev yapan tüm denizcilerin Dünya Denizciler Günü’nü kutladı.
7DENİZ