İstanbul ve Marmara, Ege, Akdeniz, Karadeniz Bölgeleri (İMEAK) Deniz Ticaret Odası’nın (DTO) nisan ayı Meclis toplantısı Tuzla’daki Türk Deniz Eğitim Vakfı (TÜDEV) Deniz Eğitim Merkezi Konferans Salonu’nda Meclis Başkanı Başaran Bayrak başkanlığında yapıldı.
İMEAK Deniz Ticaret Odası Yönetim Kurulu Başkanı Tamer Kıran, toplantıda yaptığı konuşmada küresel ve ulusal ekonomiye ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Kıran, ABD ile İran arasındaki gerilimde henüz kalıcı bir anlaşmaya varılamadığını ve Hürmüz Boğazı çevresindeki askeri hareketliliğin devam ettiğini belirtti. Bu belirsizliğin enerji, gıda ve tedarik zincirleri üzerinden dünya ekonomisini etkilemeyi sürdüreceğine dikkat çekti.
Hürmüz Boğazı’ndan geçen enerjinin büyük kısmının Asya’ya yöneldiğini hatırlatan Kıran; Çin, Hindistan, Güney Kore ve Vietnam gibi önemli üretim merkezlerinin doğrudan risk altında olduğunu vurguladı. Boğazın açık kalmasının hayati önem taşıdığını ifade eden Kıran, olası bir normalleşme durumunda piyasalarda hızlı bir toparlanma beklediğini dile getirdi.
Türkiye ekonomisine de değinen Tamer Kıran, iç talepte yavaşlama sinyalleri olsa da Merkez Bankası rezervlerindeki artışın sürdüğünü kaydetti. Kıran, 27 Nisan itibarıyla brüt rezervlerin 170,9 milyar dolara, net rezervlerin ise 52,9 milyar dolara ulaştığı bilgisini paylaştı.
Tamer Kıran, enflasyon risklerinin sürdüğünü ancak uygulanan ekonomi politikalarının orta vadeli fırsatlar için güven verdiğini belirtti. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından duyurulan “Türkiye Yüzyılı Yatırım İçin Güçlü Merkez Programı” kapsamındaki vergi düzenlemelerini yerinde bulduklarını ifade eden Kıran, bu adımların Türkiye’nin lojistik, ticaret ve finans merkezi olma hedefine hizmet edeceğini vurguladı. Özellikle yabancı yatırımcı teşvikleri ve İstanbul Finans Merkezi desteklerinin ülkenin cazibesini artıracağını dile getirdi.
Kıran, 30 Nisan tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan kararla iştirak kazancı istisnasında önemli iyileştirmeler yapıldığını kaydetti. Düzenleme ile yurt dışı şirketlere iştirak oranı şartının yüzde 20’ye çekildiğini ve vergi istisnasının yüzde 50’den yüzde 80’e çıkarıldığını belirten Kıran, bu değişikliğin Türk sahipli yabancı bayraklı gemi sahiplerine büyük kolaylık sağlayacağını ifade ederek Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve ekonomi yönetimine teşekkür etti.
Tamer Kıran, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarıyla başlayan sürecin ve Hürmüz Boğazı çevresindeki enerji krizinin, küresel ticaret ile enerji güvenliğinde yeni bir durum yarattığını belirtti. Bu gelişmelerin Türkiye’nin alternatif enerji ve lojistik koridorları açısından stratejik önemini artırdığını ifade eden Kıran, bölgede kalıcı barışın ve güvenli ticaret yollarının tesis edilmesini temenni ettiklerini söyledi. Kıran ayrıca, bu sürecin Türkiye'nin enerji arz güvenliği ve bölgesel ticaretin sürdürülebilirliğindeki yapıcı rolünü daha görünür kıldığını vurguladı.
Kıran, küresel denizyolu taşımacılığının son gelişmelerle birlikte kırılgan bir döneme girdiğini ifade etti. 2025 yılında ton bazında yüzde 1,7 büyüyen sektörün, 2026’nın ilk iki ayında yüzde 5 büyüme kaydettiğini ancak İran’a yönelik saldırılarla bu ivmenin yerini belirsizliğe bıraktığını belirtti. Uzun mesafeli taşımacılığın ton-mil bazında büyümeyi desteklemesine rağmen, genel büyüme beklentisinin aşağı yönlü revize edilerek 2026 yılı için yüzde 0,3 seviyesinde kalabileceğine işaret etti.
Krizin en ağır yükünü denizcilerin taşıdığını vurgulayan Kıran, bölgedeki saldırılarda en az 10 denizcinin hayatını kaybettiğini, 20 bin denizcinin ise Körfez’de mahsur kaldığını açıkladı. Mahsur kalan gemilerde su, gıda ve yakıt gibi temel ihtiyaçların tükenmek üzere olduğunu belirten Kıran, "Denizcilerimizin can güvenliği her türlü ekonomik hesabın üzerindedir" diyerek, gemi insanlarının güvenliğinin bir an önce sağlanması ve bölgede istikrarın tesisi çağrısında bulundu.
Uluslararası gündeme de değinen Tamer Kıran, 27 Nisan - 1 Mayıs 2026 tarihlerinde Londra’da gerçekleştirilen IMO Deniz Çevre Koruma Komitesi (MEPC) 84. Toplantısı'nı yakından takip ettiklerini söyledi. Bu toplantının Kasım ayındaki 85. oturuma zemin hazırlayacağını kaydeden Kıran, ülkeler arasındaki görüş ayrılıklarına rağmen sektörün rekabet gücünü koruyacak dengeli çözümleri desteklediklerini ve süreci oda olarak dikkatle izlediklerini ifade etti.
Kıran, ayrıca 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı’nda DTO’nun Ankara Ofisi'nin açılışını yaptıklarını duyurdu. Yeni ofisin kamu kurumlarıyla ilişkileri hızlandıracağını ve sektör taleplerinin çözümünde verimliliği artıracağını vurgulayan Kıran, açılışa katılan TOBB Başkanı Rifat Hisarcıklıoğlu ve Denizcilik Genel Müdürü Ünal Baylan'a teşekkür ederek Ankara’da görev yapacak olan Genel Sekreter Yardımcısı Aşkın Pekel’i tanıttı. Toplantıda son olarak, Türk Loydu yönetiminde yeniden yer alan Prof. Dr. Oral Erdoğan, vakfın gelecek hedefleri hakkında meclis üyelerini bilgilendirdi.
8. Müşterek Meslek Komiteleri Toplantısı yapıldı
Nisan ayı Meclis toplantısının ardından da İMEAK Deniz Ticaret Odası’nın 2022-2026 çalışma dönemini içeren 8. Müşterek Meslek Komiteleri Toplantısı yapıldı.
Toplantı, Kültür ve Turizm Bakan Yardımcısı Nadir Alpaslan ile Ulaştırma ve Altyapı Bakan Yardımcısı Durmuş Ünüvar’ın katılımıyla gerçekleştirildi.
İMEAK Deniz Ticaret Odası Yönetim Kurulu Başkanı Tamer Kıran’ın başkanlık ettiği toplantıya, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Denizcilik Genel Müdürü Ünal Baylan, Tersaneler ve Kıyı Yapıları Genel Müdürü Salih Tan, Kıyı Emniyeti Genel Müdürü Mustafa Bankaoğlu, yönetim kurulu üyeleri, şube başkanları ve yönetim kurulu ile Meslek Komiteleri başkan ve üyeleri katıldı.
Toplantının açılışında konuşan Tamer Kıran, küresel ekonomi ve jeopolitik dengelerdeki değişimleri vurgulayarak değerlendirmelerde bulundu. Kasım 2025’teki son toplantıdan bu yana jeopolitik dengelerde önemli kırılmalar yaşandığını belirten Kıran, denizcilik sektörünün artık yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda jeopolitik riskleri de yönetmek zorunda olan stratejik bir sektör haline geldiğini ifade etti.
Küresel ekonomideki korumacılık eğilimleri, ticaret savaşları, yüksek enflasyon ve büyüme hızındaki yavaşlamanın dünya ticaretini baskı altında tuttuğunu, Avrupa’daki durgunluk ile Çin’deki talep daralmasının deniz taşımacılığına doğrudan yansıdığını kaydetti.
Denizcilik sektörünün farklı kurumlar tarafından kendi mevzuat perspektifleri doğrultusunda ele alınmasının sahada uygulama farklılıklarına yol açtığını vurgulayan Kıran; ulaştırma, turizm, çevre ve güvenlik gibi parçalı bir yapı yerine daha bütüncül ve koordineli bir yaklaşımın gerekliliğinin altını çizdi.
Denizciliğin dış ticaret, enerji arz güvenliği ve ekonomik istikrarın temel taşı olduğunu hatırlatan Kıran, "Kamu-özel sektör iş birliğinin önümüzdeki dönemde daha da güçlendirilmesi gerektiğine inanıyoruz" dedi. Devletin ve ilgili bakanlıkların sektöre gösterdiği yakın ilginin pek çok sorunun çözümünde önemli katkılar sağladığını belirtti.
Geçtiğimiz kasım ayında gerçekleştirilen 7. Müşterek Meslek Komiteleri Toplantısı’nda gündeme taşınan ihtiyaçlar doğrultusunda önemli adımlar atıldığını belirten Kıran, teşviklerin hayata geçirilmesine yönelik çalışmaların Oda ile bakanlık arasında halihazırda devam ettiğini söyledi.
Tamer Kıran, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ile Kültür ve Turizm Bakanlığı yetkililerinin çözüm odaklı yaklaşımlarıyla sektöre sundukları katkılardan dolayı teşekkür ederek, toplantının denizcilik camiası adına hayırlı sonuçlar doğurmasını temenni etti.
7DENİZ
