Büyükelçi Mohammad Hassan Habibollah Zadeh, Türkiye ile ilişkilere büyük önem verdiklerini ve Trabzon'un da İran için önemli bir şehir olduğunu vurgulayarak "Trabzon yıllardır bizim transit taşımacılık yolumuz. Yaklaşık 1980’den 1990’a kadar deniz taşımacılığı için en önemli liman olarak biliniyordu. Daha sonra bu hareketlilik biraz zayıflayıp Mersin ve İskenderun limanlarına taşındı. Bugün Trabzon Limanı’na ziyarette bulunduk. Sayın Vali Tahir Şahin'e de bir ziyaretimiz oldu. Türkiye ve İran'ın ticaret hacmi çok büyüktür. Geçen yıl yaklaşık 20 milyar dolar ticaret hacmimiz vardı. Bu sene yüzde 10-15 düşüş yaşıyoruz. İran ve Türkiye arasında 3 gümrük güzergahı bulunmakta ve biz bunu 4'e, 5'e yükseltmek istiyoruz. İran ve Türkiye arasında haftada yaklaşık 260 uçuş bulunmaktadır; biz bunu 300’e yükseltmek istiyoruz. Bizim deniz ticareti konusunda ilişkilerimiz daha önce çok iyiydi. Şimdi de geliştirilmesi için bir değişiklik yapmak istiyoruz. Bu sabah çok iyi müzakerelerde bulunduk. Trabzon Limanı, İran’a en yakın limanlardan bir tanesi. Trabzon Limanı'ndan İran sınırına kadar 500 kilometre. İthal ettiğimiz ürünleri, Bender Abbas Limanı'na getirmek yerine Trabzon üzerinden taşımaya çalışacağız" diye konuştu.

"Trabzon ile İran arasında direk uçuşun olmaması büyük eksiklik"

Trabzon ve İran arasında direkt uçuşun olmamasının büyük bir eksiklik olduğunu belirten Büyükelçi Zadeh "Trabzon Valimiz, en azından haftada bir Trabzon- İran direkt uçuşu olması için Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ile görüşeceklerini söyledi. Geçen yıl yaklaşık 4 milyon turist İran ve Türkiye arasında gitti geldi. 700-800 bin kişi Türkiye'den İran’a gitti, 3 milyon kişi de İran’dan Türkiye’ye geldi. Bu çok büyük bir rakam. Şu anda İranlı turistler buraya karayolu ile geliyorlar. Bunu biz acenteler ve uçuş yoluyla daha çok geliştirebiliriz" şeklinde konuştu.

"Trabzon Limanı için düşünceleriniz çok kıymetli"

Ziyaretten duyduğu memnuniyeti dile getiren Trabzon Büyükşehir Belediye Başkanı Ahmet Metin Genç ise savaşın resmi olarak noktalanmasının imza altına alınmasını kıymetli bulduğunu ifade ederek Büyükelçi Zadeh'in Trabzon Limanı için düşüncelerini çok kıymetli bulduğunu belirtti. Başkan Genç, "O yoğun ticareti çocukluğumdan çok iyi hatırlıyorum. Benim ilçem olan Maçka’dan geçiyordu trafik. İnşallah yeniden canlanması bizim de arzumuzdur. Biz bu konuda belediye olarak valimizle, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığımız ile beraber çalışıyoruz. Ulaştırma ve Altyapı Bakanımız Sayın Abdulkadir Uraloğlu da Trabzonludur. Beraber en hızlı kararları alabiliriz" dedi.

Turizmi çok önemsediklerini de vurgulayan Başkan Genç, konuşmasını şöyle sürdürdü:

"2 ülkenin turizm konusunda da iş birliği yapmasını önemsiyoruz. Bu konuyu da başkonsolosumuzla paylaştık. Biz İran’a bir ziyaret yapmak istiyoruz. İranlı kardeşlerimiz, daha çok Van olmak üzere sınır şehirlerimize geliyor ama özellikle Mart ve Nisan ayında Nevruz döneminde ciddi manada Trabzon’a geliyorlar. Sayıları artıralım, bizim vatandaşlarımız gitsin, İranlı kardeşlerimiz gelsin; ilişkiyi güçlendirelim istiyoruz. Tebriz ile kardeş şehir olma noktasında mutabakatımız var. Onu meclis kararı alıp resmileştirebiliriz. Tebriz’e bir program yapıp gidebiliriz. Başkanımızı davet edelim. Biz bu ay kendi meclisimizden kararımızı çıkarabiliriz."

Bu, ortalama gemi büyüklüğünün bugün 1.870 TEU olduğu bir ticaret hattında %78’lik bir artışa işaret ediyor.

Alphaliner'ın verilerine göre; bu büyük gemi hamlesinin arkasındaki ana itici güç MSC olurken, şirket 16 büyük geminin 9’unu işletiyor. Bu sayı bir yıl önce 9 gemide 6 idi. Yeni eklenen gemiler arasında MSC GISELLE (9.411 TEU), MSC ELMA (9.408 TEU), MSC LAGOS X ve MSC NAIROBI X kardeş gemileri (her biri 9.403 TEU) ve MSC BRITTANY (9.288 TEU) yer alıyor.

Cosco Shipping Lines filo varlığını iki gemiye çıkararak iki katına yükseltirken, Hapag-Lloyd ise SOFIA EXPRESS (8.750 TEU) ile tek büyük gemi işletmeye devam ediyor.

Dikkat çekici şekilde, Avrupa içi en büyük gemilerin çoğu (16 geminin 14’ü), nispeten daha uzun mesafe taşımacılığı nedeniyle Kuzey Avrupa – Akdeniz servis segmentinde faaliyet gösteriyor.

7DENİZ

Günlerdir süren titiz hazırlıkların ardından, yatın güvenli bir şekilde yüzdürülmesi için şehir dışından profesyonel ve özel kurtarma ekipleri sevk edildi. Dev vinç yardımıyla havadan sabitlenerek dengede tutulan lüks yatın içerisindeki su, deniz altına inen özel dalgıçların hummalı çalışmasıyla tahliye ediliyor.

Ekiplerin koordineli yürüttüğü çalışmalarda artık sona yaklaşıldığı ve lüks yatın kısa süre içinde tamamen eski dengesine kavuşturulacağı öğrenildi.

Pistorius, kapı önü açıklamasında, Almanya'nın Hürmüz Boğazı'nda muhtemel mayın temizleme görevi için bölgeye 2 gemi yolladığını bildirdi. Pistorius, "Şu anda, mayın tarama gemimiz Fulda ve ikmal gemimiz Mosel, Süveyş Kanalı'ndan geçerek Kızıldeniz'e doğru seyrediyor" dedi.

Pistorius, mayın tarama operasyonuna katılmadan önce İran ve Umman'dan onay alınması gerektiğini belirterek, herhangi bir görevin İran ile ABD arasındaki müzakerelerde yaşanacak gelişmelere de bağlı olduğunu ekledi.

Trabzon balıkçı gemisi filosu, bu yıl Akdeniz’e gönderdiği 10 dev tekneyle operasyonda güçlü bir şekilde yer aldı. Türkiye genelindeki filonun yüzde 12,50'sini oluşturan Trabzon gemileri, toplam kotanın yüzde 15,12’sine denk gelen 451 bin 753 kiloluk avlanma hakkını elde ederek sezonda öne çıkan bölge oldu.

Gemi başına 37 ton av düştü

Türkiye Geneli operasyona katılan 80 gemi, tekne başına ortalama 37 bin 349 kilo orkinos avladı. Trabzon filosundaki gemiler, tekne başına ortalama 45 bin 175 kilo av gerçekleştirerek Türkiye ortalamasının üzerine çıktı. Trabzon dışından katılan 70 balıkçı gemisi ise toplamda 2 milyon 536 bin 197 kilo kota kullanarak tekne başına ortalama 36 bin 231 kilo avla sezonu kapattı.

1 Temmuz'da resmi olarak sona ermesi beklenen avcılık, balıkçıların yüksek performansı sayesinde vaktinden önce bitirildi. Akdeniz'deki av görevini başarıyla tamamlayan balıkçıların, önümüzdeki günlerde Türk limanlarına yanaşması bekleniyor.

Mutabakat zaptının dijital ortamda imzalanmasının kararlaştırıldığını aktaran Bekayi, "İsviçre'de imza töreni düzenlenmeyecek" açıklamasında bulundu. Metnin ülkelerin devlet başkanları tarafından imzalanmasının önemine işaret eden Bekayi, "Mutabakat zaptı iki ülkenin devlet başkanları tarafından imzalandığından, onu ihlal etmenin maliyeti daha yüksek olacaktır. Geçmişteki deneyimlerimizden yola çıkarak, bunun böyle olmasını tercih ettik" dedi.

"Lübnan, bizim için İran kadar önemliydi"

İmzalanan mutabakatın İran’ın tüm prensiplerini yansıttığını kaydeden Bekayi, "Metni gözden geçirirsek, söylenmemiş bir şey olmadığını göreceğiz. Bütün hususları dile getirdik" diye konuştu. Bu anlaşmanın İran’ın dostlarını hiçbir koşulda yalnız bırakmadığının kanıtı olduğunun altını çizen Bekayi, "Bizim için Lübnan'da ateşkes ve savaşın sona ermesi, İran kadar önemliydi ve önemli olmaya devam ediyor. Mutabakat zaptının birinci bölümünde Lübnan'ın adı üç kez geçmektedir. Lübnan'ın toprak bütünlüğüne ve ulusal egemenliğine saygı yer almaktadır" şeklinde konuştu.

"Karşı tarafın taahhütlere uyması son derece önemli"

Bekayi, imzalanan mutabakata rağmen yaşananları unutmadıklarını belirterek, "Bu aşamada savaşı sona erdirecek bir anlaşma imzalamış olmamız, geçmişi unuttuğumuz ve ağır bedeller ödeyerek öğrendiğimiz dersleri hatırdan çıkardığımız anlamına gelmez. Şimdi işimiz öncekinden daha zor; zira uluslararası anlaşmaların uygulanması her zaman onların hazırlanmasından çok daha zordur. Özellikle de taahhütlerine bağlı olmayan taraflar söz konusu olduğunda. Bundan sonra hepimiz, uygulamada da karşı tarafı taahhütlerine uymaya mecbur bırakacak şekilde hareket etmeye dikkat etmeliyiz. Bu son derece önemlidir" dedi.

"60 günlük müzakere süresi uzatılabilir"

Savaşı sona erdirme hedefine ulaştıklarını, ancak nihai anlaşmaya giden müzakere sürecinin çok önemli olduğunu aktaran Bekayi, "Odağın savaşın sona erdirilmesi olması kararlaştırıldı ve bu işi yaptık. Mutabakat zaptının yürürlüğe girmesinden itibaren 60 gün içinde nükleer meselesi ve yaptırımlar hakkında müzakere edeceğiz. Müzakere daha erken sonuçlanırsa, bu daha iyidir. Ancak konunun karmaşıklığı dikkate alındığında, 60 günlük süre mantıklıdır ve gerekli olursa bu süre uzatılır" değerlendirmesinde bulundu.

Trump tarafından imzalandığı doğrulandı

ABD merkezli haber sitesi Axios da, mutabakat metninin ABD Başkanı Donald Trump tarafından imzalandığını doğruladı. Üst düzey yetkililere dayandırılan haberde, Trump’ın imzayı G7 Liderler Zirvesi kapsamında Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ile yediği akşam yemeği sırasında attığı ve anlaşmanın yürürlüğe girdiği kaydedildi. ABD'li bir yetkili Fransız haber ajansı AFP'ye yaptığı açıklamada gelişmeyi doğrularken, İngiliz haber ajansı Reuters'a bilgi veren bir diğer kaynak metnin Trump ve İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan tarafından imzalanarak nihai hale geldiğini kaydetti.

14 maddelik mutabakatın detayları

ABD ve İran’ın üzerinde anlaşmaya vardığı 14 maddelik mutabakat zaptının detayları belli oldu. Üst düzey ABD’li bir yetkili, mutabakat metninin detaylarını düzenlediği telekonferansta ilk kez basın mensuplarına açıkladı. ABD basınında yer alan haberlere göre; İran'ın bu mutabakatla nükleer silaha sahip olmayacağını kabul ettiğini belirten yetkili, Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılacağını söyledi. Yetkili, İran'ın elindeki nükleer malzemenin imhası ve 300 milyar dolarlık dondurulmuş İran fonunun serbest bırakılması süreçlerinin ise vakit kaybetmeden müzakere edileceğini ifade etti. ABD'li yetkilinin basın mensuplarına okuduğu 14 maddelik mutabakat zaptında şu maddelerin yer aldığı görüldü:

1) ABD ile İran ve mevcut savaştaki müttefikleri, bu Mutabakat Zaptı’nı (MOU) imzalayarak, Lübnan dahil tüm cephelerdeki askeri operasyonların derhal ve kalıcı olarak sona erdirildiğini ilan eder; bundan böyle birbirlerine karşı herhangi bir savaş veya askeri operasyon başlatmayacaklarını, birbirlerine karşı güç kullanmaktan veya güç kullanma tehdidinde bulunmaktan kaçınacaklarını ve Lübnan’ın toprak bütünlüğünü ve egemenliğini güvence altına alacaklarını taahhüt eder. Nihai anlaşma, Lübnan dahil olmak üzere tüm cephelerdeki savaşın kalıcı olarak sona erdirilmesini ve bu paragrafın diğer hükümlerini teyit edecektir.

2) ABD ve İran, birbirlerinin egemenliğine ve toprak bütünlüğüne saygı göstermeyi ve birbirlerinin iç işlerine karışmamayı taahhüt eder.

3) ABD ve İran, en fazla 60 gün içinde nihai anlaşmayı müzakere edip sonuçlandırmayı taahhüt eder. Bu süre, tarafların mutabık kalması halinde uzatılabilir.

4) Bu mutabakat zaptının imzalanmasının hemen ardından, ABD İran’a yönelik deniz ablukasını ve her türlü engellemeyi kaldırmaya başlayacak ve deniz ablukasını 30 gün içinde tamamen sona erdirecektir. Bu süre zarfında gemi trafiği İran tarafından yeniden tesis edilen savaş öncesi trafik hacmine orantılı olacaktır. ABD ayrıca, nihai anlaşmanın imzalanmasından sonraki 30 gün içinde İran sınırları yakınındaki kuvvetlerini geri çekecektir.

5) Bu mutabakat zaptının imzalanmasının ardından İran, ticari gemilerin İran Körfezi'nden Umman Denizi'ne ve tersi yönde, yalnızca 60 gün süreyle, ücretsiz ve güvenli bir şekilde geçiş yapabilmeleri için elinden gelen tüm çabayı göstererek gerekli düzenlemeleri yapacaktır. Ticari gemilerin trafiği derhal başlayacak ve İran tarafından teknik ve askeri engellerin kaldırılması ve mayın temizliği gerekliliği göz önünde bulundurularak, bu düzenlemeler 30 gün içinde yürürlüğe girecektir. İran, geçerli uluslararası hukuk düzenlemeleri ve Hürmüz Boğazı kıyı devletlerinin egemenlik hakları doğrultusunda diğer Basra Körfezi kıyı devletleriyle görüşerek Hürmüz Boğazı'nın gelecekteki idare ve denizcilik hizmetlerini belirlemek üzere Umman ile diyalog kuracaktır.

6) ABD, bölgesel ortaklarıyla birlikte İran’ın yeniden inşası ve ekonomik kalkınması için en az 300 milyar dolarlık kesin ve karşılıklı olarak üzerinde mutabık kalınan bir plan hazırlamayı taahhüt etmektedir. Bu planın uygulanmasına yönelik mekanizma, 60 gün içinde imzalanacak nihai anlaşmanın bir parçası olarak kesinleştirilecektir. İlgili finansal işlemler için gerekli olan tüm lisanslar, muafiyetler ve izinler ABD tarafından verilecektir.

7) ABD, nihai anlaşmanın bir parçası olarak, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararları, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) Yönetim Kurulu kararları ve birincil ve ikincil tüm tek taraflı ABD yaptırımları dahil olmak üzere, İran’a yönelik her türlü yaptırımın üzerinde mutabık kalınan bir takvime göre sona erdirilmesini taahhüt eder. İran ve ABD, yukarıda bahsedilen yaptırımların kaldırılması meselesinin kritik önemini kabul etmekte ve bu konularda karşılıklı mutabakat sağlamak amacıyla müzakerelerde bu meseleleri derhal ele alma niyetlerini beyan eder.

8) İran, nükleer silah temin etmeyeceğini veya geliştirmeyeceğini bir kez daha teyit eder. ABD ve İran, yedinci paragrafta belirtilen takvime uygun olarak, karşılıklı olarak mutabık kalınacak bir mekanizma çerçevesinde, zenginleştirilmiş nükleer malzeme stoklarının akıbetini, UAEA gözetimi altında yerinde seyreltme yoluyla gerçekleştirilecek asgari yöntemle çözüme kavuşturmak üzere anlaşmıştır. Taraflar ayrıca, nihai anlaşmada üzerinde mutabık kalınacak tatmin edici bir çerçeve temelinde, zenginleştirme meselesini ve İran'ın nükleer ihtiyaçlarıyla ilgili karşılıklı olarak kararlaştırılan diğer konuları görüşmeyi kabul etmiştir. Nihai anlaşma, bu paragrafın hükümlerini teyit edecektir. ABD ve İran, yukarıda belirtilen nükleer meselelerin kritik önemini kabul etmekte ve bu konular üzerinde karşılıklı mutabakat sağlamak amacıyla müzakerelerde söz konusu meseleleri derhal ele alma niyetlerini ifade etmektedir.

9) Nihai anlaşma imzalanana dek, ABD ve İran mevcut durumu korumayı kabul eder. İran nükleer programının mevcut durumunu koruyacak, ABD ise herhangi bir yeni yaptırım uygulamayacak ve bölgeye ilave asker konuşlandırmayacaktır.

10) ABD, bu mutabakat zaptının imzalanmasından yaptırımların sona ermesine kadar, ABD Hazine Bakanlığı’nın İran ham petrolü, petrol ürünleri ve türevlerinin ihracatı ile bankacılık işlemleri, sigortacılık, nakliye vb. dahil tüm ilgili hizmetler için muafiyetler sağlayacağını taahhüt eder.

11) ABD, bu mutabakat zaptının yürürlüğe girmesiyle birlikte İran’a ait dondurulmuş veya kısıtlanmış fon ve varlıkların kullanıma tam olarak açılmasını taahhüt eder. ABD ile İran, müzakereler sırasında bu fonların serbest bırakılmasına ilişkin usuller üzerinde karşılıklı olarak mutabık kalacaktır. Bu fonlar, ister asıl hesaptan ister havale yoluyla elde edilsin, İran Merkez Bankası tarafından belirlenen nihai lehtara yapılacak ödemeler için tam olarak kullanılabilir hale getirilecektir. ABD, buna uygun olarak gerekli tüm lisans ve izinleri vermeyi taahhüt eder.

12) ABD ve İran, bu mutabakat zaptının başarılı bir şekilde uygulanmasını ve nihai anlaşmaya gelecekte uyulmasını izlemek üzere bir yürütme mekanizmasının kurulması konusunda mutabık kalmıştır.

13) Bu mutabakat zaptının imzalanmasının ardından, zaptın 1, 4, 5, 10 ve 11. maddeleri uygulanmaya başlanacak ve bunların yürürlükte kalmaya devam etmesi şartıyla, ABD ve İran nihai anlaşma için diğer paragraflar üzerinde müzakerelere başlayacaktır.

14) Nihai anlaşma, bağlayıcı bir BM Güvenlik Konseyi kararıyla onaylanacaktır."

Dünyanın dört bir yanından lojistik, liman, taşımacılık, gemi inşa ve proje kargo sektörünün temsilcilerini bir araya getiren fuar, yeni iş birlikleri ve ticari bağlantılar açısından önemli fırsatlar sunuyor. Türk firmalarının stantlarında gerçekleştirdiğimiz görüşmelerde, küresel lojistik piyasalarındaki daralma, yeni yatırım planları ve uluslararası pazarlardaki iş birliği fırsatları hakkında önemli bilgiler edindik.

7Deniz olarak, resmi medya partnerleri arasında bulunduğumuz fuar süresince Türk katılımcı firmaları stantlarında ziyaret ettik ve sektör temsilcileriyle görüşmeler gerçekleştirdik. Gerçekleştirilen görüşmelerde küresel ticarette yaşanan gelişmeler, proje taşımacılığı pazarındaki yeni fırsatlar ve Türk şirketlerinin uluslararası pazarlardaki büyüme hedefleri hakkında değerlendirmelerde bulunuldu.

Breakbulk Europe 2026’nın son günü bugün gerçekleştirilecek. Organizasyonun kapanış gününde de yoğun görüşme trafiğinin sürmesi ve yeni iş birliklerine zemin hazırlayan temasların devam etmesi bekleniyor.

Türk denizcilik, lojistik ve proje taşımacılığı sektörünün uluslararası arenadaki etkinliğini bir kez daha ortaya koyan Breakbulk Europe 2026, sektör profesyonelleri için önemli bir buluşma noktası olmayı sürdürüyor.

7DENİZ

Tamamen yerli mühendislik çalışmalarıyla geliştirilen 3 metre boyundaki insansız tekne, su yüzeyinde bulunan atıkları toplamak üzere tasarlandı. Üzerinde yer alan konveyör bant sistemi sayesinde deniz yüzeyindeki çöpleri otomatik olarak bünyesine alabilen tekne, 200 kilogram çöp toplama kapasitesine sahip.

Gelişmiş kamera sistemleriyle donatılan araç, 8 kilometreye kadar uzaktan kontrol edilebilirken, tek şarjla yaklaşık 4 saat kesintisiz görev yapabiliyor. Sistem; limanlar, marinalar, göller, nehirler ve kıyı bölgelerinde çevre temizliği çalışmalarında kullanılmak üzere geliştirildi.

İnsansız yapısı sayesinde operasyonel verimliliği artıran ve personel ihtiyacını azaltan tekne, çevre temizliği çalışmalarının daha güvenli şekilde yürütülmesine de katkı sağlıyor.

Proje hakkında değerlendirmelerde bulunan Ayden Marine Kurucusu Ayçın Özsakabaşı, çevre teknolojileri ve otomasyon alanındaki yatırımlarını sürdürdüklerini belirterek şunları söyledi:

“Bu projede günümüzün en ileri denizcilik ve otomasyon teknolojilerinden yararlandık. Uzaktan kontrol sistemleri, gelişmiş kamera altyapısı, akıllı görev yönetimi ve yapay zekâ destekli yazılım çözümlerini bir araya getirerek çevre temizliği alanında yeni nesil bir platform geliştirdik. Hedefimiz sadece çöp toplamak değil, aynı zamanda denizlerin korunmasına katkı sağlayacak akıllı ve sürdürülebilir çözümler üretmek.”

İlk su testlerinde teknenin manevra kabiliyeti, uzaktan kontrol performansı, konveyör sistemi ve toplama kapasitesi detaylı şekilde değerlendirildi. Testlerden elde edilen sonuçların beklentilerin üzerinde olduğu belirtilirken, sistemin önümüzdeki dönemde farklı kullanım senaryolarına uygun olarak geliştirilmeye devam edeceği ifade edildi.

Ayden Marine, çevre teknolojileri ve insansız deniz araçları alanındaki çalışmalarını sürdürerek denizlerin temiz tutulmasına katkı sağlayacak yenilikçi projeler geliştirmeyi hedefliyor.

7DENİZ

Çatışmaların devam etmesi halinde Hürmüz Boğazı’nın aylarca kapalı kalabileceğini, petrol ve gaz altyapısının zarar görebileceğini ve bölgedeki insani krizin daha da ağırlaşabileceğini söyledi. Trump’ın İran’ın anlaşmaya uymaması halinde askeri seçeneğin yeniden gündeme gelebileceğine ilişkin sözleri de basın toplantısında ele alındı. Macron, "Bence bunu kısa vadeli bir tehdit olarak yorumlamamak gerekir. Bir anlaşma imzalandı. Birçok kişi anlaşma imzalanmaması gerektiğini söylüyordu. Ben bu anlaşmanın iyi bir şey olduğunu düşünüyorum ve bu yüzden destekliyoruz" diye konuştu.

Anlaşmanın tüm sorunları hemen çözmeyeceğini, ancak mevcut şartlarda en doğru seçenek olduğunu belirten Macron, "Bu anlaşma savaşı Hürmüz Boğazı’ndan Lübnan’a kadar her yerde sona erdiriyor, bu iyi bir şey. Ben bunu destekliyorum, gerekli olduğunu düşünüyorum" dedi.

Anlaşmanın nükleer boyutuna da değinen Fransa Cumhurbaşkanı, İran’ın zenginleştirilmiş uranyum stokunun geleceğinin önümüzdeki süreçte ele alınacak temel başlıklardan biri olduğunu söyledi. "Zenginleştirilmiş uranyum konusunda bu, en geç 60 gün içinde tamamlanması gereken nükleer anlaşmanın kilit konularından biri olacak" diyen Macron, uranyumun yerinde seyreltilmesi ya da Uluslararası Atom Enerji Ajansı (UAEA) denetiminde transfer edilmesi gibi teknik seçeneklerin masada olduğunu belirtti.

"Hürmüz Boğazı’ndan ücret alınmadan geçiş hakkı bu anlaşmanın başlangıcının temel taşı"
Hürmüz Boğazı’ndan geçiş hakkının anlaşmanın temel unsurlarından biri olduğunu vurgulayan Macron, "Hürmüz Boğazı’ndan engelsiz ve herhangi bir ücret alınmadan transit geçiş hakkının bu anlaşmanın başlangıcının temel taşı olduğunu yeniden teyit ettik. Bu hemen başlıyor" dedi. Fransa ve İngiltere tarafından hazırlanan çok uluslu savunma girişiminin de ticari gemilerin korunması ve deniz trafiğinin yeniden başlamasına katkı sunabileceği aktarıldı.

Lübnan için "mutlak aciliyet" mesajı
Kapanış konuşmasında Lübnan başlığı da İran anlaşmasıyla birlikte ele alındı. Macron, "Bu anlaşmada Lübnan’ın önemini vurgulamayı unutmadık" dedi. Fransa Cumhurbaşkanı, Lübnan’da ateşkese verilen desteğin G7 içinde oybirliğiyle benimsendiğini söyledi.
Macron, "Lübnan için elde edilen ateşkese oybirliğiyle verdiğimiz desteği de vurguladık. Sağlam ve acil bir ateşkes mutlak aciliyettir" ifadelerini kullandı. Lübnan’ın toprak bütünlüğü ve egemenliğinin korunması gerektiğini de belirtti.

"Hizbullah İsrail’e karşı faaliyet yürütmemeli, İsrail hemen karşılık vermemeli"
Ateşkesin korunması için tüm taraflara sorumluluk düştüğünü söyleyen Macron, İran, Hizbullah ve İsrail’e mesaj verdi. Macron, "İran artık topraklara saldırmamalı. Hizbullah artık Lübnan toprağında ya da Lübnan toprağından İsrail’e karşı faaliyet yürütmemeli. İsrail de artık hemen karşılık vermemeli. Herkese sükunet çağrısı yapıyoruz. Sivil nüfusu etkileyen saldırıların durması gerekiyor. Ateşkes" dedi.

Lübnan’da kalıcı istikrarın sağlanması için devlet otoritesinin güçlendirilmesi gerektiğini vurgulayan Macron, "Anahtar, Lübnan Cumhurbaşkanı Joseph Aoun’a, Başbakan Nawaf Salam’a, hükümetine ve Lübnan silahlı kuvvetlerine destek vermektir" ifadelerini kullandı.

Lübnan ordusunun ülke genelinde kontrolü yeniden sağlaması gerektiğini belirten Macron, "Lübnan Silahlı Kuvvetleri’nin silahlar üzerindeki tekeli yeniden tesis etmesi ve tüm topraklar üzerinde otoritesini yeniden kurması gerekiyor" dedi.

İsrail’in de ateşkese uyması gerektiğini belirten Macron, "İran’ın çok önemli bir sorumluluğu var. Ne kendisi doğrudan ne de Hizbullah üzerinden durumu kötüleştirmemeli. İsrail’in de kendisini ilgilendiren kısımda bu ateşkese saygı gösterme sorumluluğu var" diye konuştu.

Gazze ve Batı Şeria da Orta Doğu gündeminde yer aldı. Gazze’de insani yardım ve yeniden inşa çabalarının hızlandırılması gerektiğini belirten Macron, Batı Şeria’daki şiddetin sona ermesi çağrısının da liderler tarafından desteklendiğini söyledi. Fransız lider, "Batı Şeria’daki şiddete son verilmesi çağrısında bulunduk. Bu da herkes tarafından hatırlatılan ve desteklenen bir gereklilikti" dedi.

Ukrayna konusunda önemli yakınlaşma sağlandı
Zirvenin bir diğer ana başlığı Ukrayna savaşı oldu. Macron, Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy’nin katılımıyla yapılan görüşmelerde, Kiev’e askeri, enerji ve ekonomik desteğin artırılmasının ele alındığını aktardı. Ukrayna’nın sahadaki direncine dikkat çeken Macron, "Ukrayna ilerliyor, direniyor; Rusya geriliyor" dedi.

G7 liderlerinin hava savunma sistemleri, ek mühimmat, önleyici sistemler ve uzun menzilli kabiliyetler konusunda Ukrayna’ya desteği artırma yönünde ortak irade ortaya koyduğunu söyledi. Trump’ın ABD savunma sanayisinin bu destek için mobilize edilmesi gerektiğini vurguladığını aktaran Macron, Ukrayna’nın talebi doğrultusunda bazı askeri üretimlerin Ukrayna topraklarında lisans yoluyla yapılmasının da gündeme geldiğini belirtti. Macron, Ukrayna konusunda G7 içinde daha net bir yakınlaşma sağlandığını ifade ederek, "Bu, G7’de ilk kez bu kadar net bir yakınlaşma sağlanmasıdır ve benim gözümde gerçek bir ilerlemedir" dedi.

Macron, kış öncesi Ukrayna’nın enerji altyapısının desteklenmesi ve tesislerinin güvenliğinin sağlanması için finansman üzerinde çalışıldığını açıkladı. Rusya’nın barış müzakerelerine ciddi yaklaşmadığını savunan Macron, "Başkan Trump da hepimiz gibi bugün Rusya’nın barışı tartışma konusunda ciddi bir iradesi olmadığını tespit etti" ifadelerini kullandı.
Ukrayna toprakları ve muhtemel barış müzakereleri konusunda ise kararın Kiev’e ait olduğunu vurgulayan Macron, "Toprak meselesini Ukraynalılar görüşür" dedi.
G7 metninde Ukrayna’nın toprak bütünlüğüne verilen desteğin açık şekilde yer aldığını hatırlatan Macron, "Ukrayna’nın toprak bütünlüğüne destek, G7’nin pozisyonunu söylüyor" ifadelerini kullandı.

Trump’a her zaman güvendim
Macron, Trump ile ilişkisine yönelik eleştirilere de cevap verdi. Görüş ayrılıklarını gizlemediğini, ancak diyaloğu sürdürmenin diplomasi açısından gerekli olduğunu belirten Macron, "Güven meselesine gelince, ben kendi adıma Başkan Trump’a her zaman güvendim. Çünkü ona her zaman her şeyi söyledim. Anlaşmazlıklarımız olduğunda bunları üstlendik" dedi.

G7 kararları açıklandı
Macron’un kapanış konuşmasında, zirvede kabul edilen ortak kararlar da aktarıldı. G7 liderleri, jeopolitik başlıkların yanı sıra sağlık, dijital güvenlik, kritik madenler, küresel ekonomi, göçmen kaçakçılığı ve uyuşturucu ticaretiyle mücadele alanlarında 9 ayrı bildiriyi oybirliğiyle kabul etti.

Jeopolitik bildiride ABD ile İran arasında varılan anlaşma memnuniyetle karşılandı. Bildiride, anlaşmanın İran’ın nükleer silah edinmesini engelleyecek ve bölgesel tehditleri azaltacak daha kapsamlı bir diplomatik sürecin önünü açabileceği belirtildi. Lübnan başlığında sağlam ve acil ateşkes çağrısı yapılırken, Hizbullah’ın silahsızlandırılması, Lübnan devletinin silahlar üzerinde tekel sahibi olması ve ülkenin egemenliği ile toprak bütünlüğünün korunması yönündeki çabalara destek verildi.

Ukrayna konusunda ülkenin toprak bütünlüğüne destek teyit edildi. Liderler, Rusya’nın savaş ekonomisi üzerindeki baskının artırılması, petrol ve gaz sektörleri dahil yaptırımların güçlendirilmesi, Ukrayna’ya hava savunma ve uzun menzilli kabiliyetler sağlanması konusunda ortak tutum ortaya koydu.

Yapay zeka, kritik madenler ve ekonomi
Zirvede teknoloji, ekonomi ve tedarik zincirleriyle ilgili uzun vadeli dosyalar da ele alındı. Yapay zeka başlığında gelişmiş modellerin güvenli şekilde geliştirilmesi, demokrasiler arasında iş birliğinin artırılması ve çocukların çevrim içi ortamda korunması öne çıktı.

Macron, yapay zekanın demokrasi ve toplumlar üzerindeki etkisinin artık göz ardı edilemeyeceğini belirterek, "Ne siyasi liderler ne de ekonomik aktörler, yapay zekanın demokrasilerimiz ve toplumlarımız üzerindeki etkisini artık görmezden gelebilir. Bu nedenle bugün düzenleme imkanı ve zorunluluğu kendisini dayatıyor" dedi.

Kritik madenler konusunda da G7 içinde yeni bir dayanıklılık ve üretim ittifakı oluşturuldu. Liderler, tedarik zincirlerinde tek bir ülkeye aşırı bağımlılığın azaltılması ve kritik madenlerde ekonomik baskı aracı olarak kullanılan kısıtlamalara karşı ortak hareket edilmesi konusunda uzlaştı. Bu kapsamda 2026’da duyurulan 195 proje ve 64 milyar euroluk yatırım hacmi dikkat çekti.

Küresel ekonomik dengesizliklere ilişkin değerlendirmelerde Çin’in aşırı kapasite, devlet sübvansiyonları ve iç tüketim eksikliği konularını ele alması gerektiği belirtildi. Avrupa’nın daha fazla yatırım yapması, ABD’nin ise bütçe ve ticaret açıklarına odaklanması gerektiği ifade edildi.

G7’nin Çin aleyhinde bir zirve olduğu iddialarını reddeden Macron, "Bu G7 hiçbir zaman Çin karşıtı olmadı. Çünkü bu Fransa’nın pozisyonu değil. Bunu söylemek kabul edilemez" dedi.

"G7 tarihinde ilk kez kanserle mücadeleye ilişkin özel bildiri kabul edildi"
Sağlık başlığında Ebola salgınına koordineli karşılık verilmesi, kanserle mücadelede iş birliği, çocukluk çağı kanserleri ve sağlık hizmetlerine evrensel erişim konularında ortak kararlar alındı. Macron, Ebola’ya acil karşılık için 1 milyar euronun üzerinde kaynak taahhüdünde bulunulduğunu, G7 tarihinde ilk kez kanserle mücadeleye ilişkin özel bir bildiri kabul edildiğini söyledi.
Fransa’nın G7 dönem başkanlığının yıl sonuna kadar devam edeceğini belirten Macron, yapay zeka, dijital güvenlik, kritik madenler, uluslararası finansman ve küresel ekonomik dengesizlikler gibi başlıklarda bakanlar düzeyindeki çalışmaların süreceğini kaydetti.

Hamburg Messe und Congress’te Denizcilik & Enerji Fuarları Başkan Yardımcısı Claus Ulrich Selbach, “En heyecan verici gelişmeler şu anda tekil sektörlerin içinde değil, bu sektörlerin kesişim noktalarında ortaya çıkıyor. Denizcilik sektörünün nasıl değiştiğini ve nereye gittiğini tam olarak burada görebiliyoruz. SMM, MS&D Konferansı & Fuarı ve ALL ABOUT PORTS ile Hamburg’da bu gelişmeleri farklı perspektiflerden tartışmak için bir çerçeve oluşturuyoruz” dedi.

SMM, denizcilik sektörünün gelecekteki temel zorluklarını merkeze alırken; MS&D Konferansı & Fuarı, deniz güvenliği ve savunma alanındaki güncel konulara odaklanıyor. ALL ABOUT PORTS ise limanların enerji, altyapı ve lojistik açısından gelecekteki rolünü öne çıkarıyor. Limanlar aynı zamanda dayanıklılık, enerji arzı, veri altyapısı ve güvenlik konularında da giderek daha fazla tartışmanın merkezinde yer alıyor.

Denizcilik dönüşümü endüstriyel bir zorluk haline geliyor

Gemi taşımacılığına yönelik talepler artmaya devam ediyor. Emisyonların azaltılması, süreçlerin dijitalleştirilmesi ve gemilerin daha verimli işletilmesi gerekiyor. Bu hedeflere ulaşmak için gerekli teknolojiler, tersaneler ve denizcilik tedarikçileri tarafından geliştiriliyor.

Alman Gemi İnşası ve Deniz Endüstrileri Birliği (VSM) CEO’su Dr. Reinhard Lüken, “Jeopolitik durum denizcilik sektörünü yeniden şekillendiriyor. Yeni pazarlar, yeni teknolojiler – sektör için heyecan verici zamanlar! Almanya ve Avrupa’daki teknolojik üstünlüğümüz bize burada ve başka yerlerde güçlü büyüme fırsatları sunuyor. SMM bunun gerçekleşmesini görmek ve bunun bir parçası olmak için doğru yer” dedi.

Lüken’e göre gemi inşası artık dünyanın en teknoloji yoğun endüstrilerinden biri haline geldi. Alternatif tahrik sistemleri, dijital gemi işletimi, otomasyon, yapay zekâ ve siber dayanıklılık modern gemiler için temel gereklilikler haline geliyor. Aynı zamanda rekabet gücü, teknolojik egemenlik ve inovasyon kapasitesi Avrupa için giderek daha önemli hale geliyor.

Enerji verimliliği ve dijitalleşme geleceği şekillendiriyor

Enerji verimliliği artık yalnızca bir sürdürülebilirlik konusu değil, aynı zamanda kritik bir rekabet faktörü haline geldi. Dijital uygulamalar, otomasyon ve veri odaklı süreçler, operatörlerin gemi ve filoları daha verimli işletmesine ve operasyon maliyetlerini azaltmasına yardımcı oluyor. Aynı zamanda denizcilik dönüşümü için gereken teknolojiler giderek daha karmaşık ve birbirine bağlı hale geliyor.

Yeni çözümlerin daha hızlı geliştirilmesi ve uygulamaya geçirilmesi için uluslararası iş birliği giderek daha önemli hale geliyor.

VDMA Deniz Ekipmanları ve Sistemleri Genel Müdürü Hauke Schlegel, “Denizcilik sektörü derin bir teknolojik değişim dönemine giriyor. Enerji verimliliği, dijitalleşme ve otomasyon gemi taşımacılığı ve gemi inşasını kökten değiştiriyor. Aynı zamanda sürdürülebilir ve yüksek performanslı çözümleri daha hızlı pazara sunma baskısı artıyor. Gerekli teknolojiler ve zorluklar tek şirketlerin ya da bölgelerin tek başına üstesinden gelebileceği kadar basit değil. İlerleme, uluslararası iş birliğine, uzmanlık paylaşımına ve yeni çözümlerin birlikte geliştirilmesine bağlı” dedi.

Dayanıklılık küresel tedarik zincirlerinde rekabet faktörü haline geliyor

Armatörler açısından temel soru, giderek zorlaşan jeopolitik koşullar altında tedarik zincirlerinin nasıl güvence altına alınacağıdır. Son jeopolitik krizler ve ana ticaret yollarındaki aksaklıklar, güvenlik, ekonomik performans ve tedarik zinciri güvenilirliğinin ne kadar iç içe olduğunu göstermiştir.

Hapag-Lloyd AG Filo Genel Müdürü Silke Lehmköster, “Hızlı gelişen teknolojiler yalnızca günlük operasyonlarda işe yaradığında değer yaratır. İhtiyacımız olan teknolojiler verimliliği artırmalı, güvenliği güçlendirmeli ve ticari olarak sürdürülebilir karbonsuzlaşmayı desteklemelidir. Aynı zamanda gemide çalışan denizcilerin işini kolaylaştırmalıdır. Jeopolitik gelişmeler dayanıklılığın küresel tedarik zincirleri için kritik bir rekabet faktörü haline geldiğini gösterdi. Bu da sektör genelinde iş birliğini her zamankinden daha önemli hale getiriyor” diye konuştu.

Konular giderek birleşiyor

Basın toplantısındaki tartışmalar, denizcilik sektörünün karşı karşıya olduğu temel zorlukların artık birbirinden bağımsız değil, enerji verimliliği ve dijitalleşmeden deniz güvenliğine, limanların enerji, altyapı ve lojistik merkezleri olarak üstlendiği role kadar uzanan geniş bir alan içinde birbiriyle yakından bağlantılı olduğunu ortaya koydu.

7DENİZ

Fuar; proje sahipleri, EPC (Mühendislik, Tedarik, İnşaat) firmaları, endüstriyel üreticiler ve küresel taşıyıcıları tek çatı altında bir araya getiriyor. Dün başlayan yoğun program kapsamında katılımcılar; sektörün geleceğini şekillendiren karar vericilerle doğrudan temas kurma, uzmanlıklarını sergileme, yeni iş anlaşmaları imzalama ve stratejik ortaklıklar geliştirme fırsatı buluyor.

Türkiye’den de çok sayıda firmanın katılım gösterdiği fuar, sektördeki uluslararası görünürlüğü artırma açısından önemli bir platform olarak öne çıkıyor.

Nakliye acentelerinden limanlara, terminallerden denizcilik hizmetlerine kadar tüm tedarik zinciri oyuncularının yer aldığı etkinlik, proje kargosu ve yük entegrasyonu alanında benzersiz bir küresel ağ oluşturuyor. Yarın akşama kadar sürecek paneller ve ikili görüşmelerle, küresel projelerin başarıyla tamamlanmasına katkı sağlayacak inovatif çözümler masaya yatırılıyor.

İlk günün gündemi: Küresel ticaret, kapasite ve enerji dönüşümü

Breakbulk Europe 2026’nın ilk gününde küresel ticaret, filo kapasitesi, sürdürülebilirlik ve dijitalleşme sektör temsilcilerinin gündemindeki başlıca konular oldu. Açılışın ardından gerçekleştirilen ana oturumda, jeopolitik gelişmeler, bölgesel çatışmalar, yaptırımlar ve ticaret politikalarındaki değişimlerin küresel tedarik zincirleri üzerindeki etkileri değerlendirildi. Uzmanlar, küresel ticarette öngörülebilirliğin giderek azaldığına ve şirketlerin yeni risk ortamına uyum sağlaması gerektiğine dikkat çekti.

Günün öne çıkan başlıklarından biri de proje kargo ve çok amaçlı gemi taşımacılığında kapasite dengeleri oldu. Filo yenileme süreçleri, arz-talep dengesi, konteyner pazarındaki olası kapasite fazlasının etkileri ve değişen ticaret rotalarının sektöre yansımaları kapsamlı şekilde ele alındı.

Dijital dönüşüm başlığı altında gerçekleştirilen sunumlarda yapay zekâ destekli süreç otomasyonu, lojistik operasyonlarında verimlilik artışı ve manuel iş yükünün azaltılmasına yönelik yeni teknolojiler öne çıktı.

Etkinliğin ilk gününde kadın profesyonellere yönelik Women in Breakbulk programı da yoğun ilgi gördü. Ağ oluşturma kahvaltısı ile başlayan program kapsamında LinkedIn’in iş geliştirmedeki rolü, genç yeteneklerin sektöre kazandırılması, mentorluk, kültürlerarası iş birliği ve liderlik konularında çeşitli atölye çalışmaları düzenlendi.

Ayrıca 2026-2029 dönemine ilişkin proje kargo pazarı görünümü oturumunda; petrol ve gaz, offshore rüzgâr, nükleer enerji, karbon yakalama teknolojileri ve veri merkezi yatırımlarının önümüzdeki yıllarda sektörün büyümesini destekleyecek başlıca alanlar olacağı vurgulandı.

Yapay zekâ ve geleceğin sektörü masaya yatırıldı

Breakbulk Europe’un ikinci gününde sektörün geleceğine yön veren başlıklar gündemdeydi. Yapay zekânın lojistik operasyonlarındaki rolü, denizcilikte otomasyondan otonomiye geçiş süreçleri ve dijital dönüşümün etkileri gün boyunca düzenlenen oturumlarda ele alındı.

Etkinlik kapsamında ayrıca denizcilerin refahı, sektörün karşı karşıya olduğu yetenek açığı, genç profesyonellerin kariyer beklentileri ve geleceğin iş gücü gibi konular tartışıldı. “Future Thinkers Forum” oturumunda ise sektör temsilcileri ve akademisyenler, proje kargo endüstrisinin 2045 yılına uzanan yol haritasını değerlendirdi.

Altyapı ve yatırım başlığında düzenlenen panellerde, offshore rüzgâr enerjisi yatırımlarının limanlar üzerindeki etkileri, Avrupa’daki izin süreçleri ve proje gecikmelerine yol açan bürokratik engeller masaya yatırıldı. Sürdürülebilirlik gündeminde ise gemi emisyonlarına yönelik yeni düzenlemeler ve alternatif egzoz gazı arıtma teknolojileri öne çıktı.

Networking etkinlikleri de gün boyunca yoğun ilgi gördü. Genç profesyonelleri bir araya getiren NextWave 30 buluşması ile Singapur temalı sektör ağı etkinliği, katılımcılara yeni iş bağlantıları kurma fırsatı sundu. Ayrıca denizcilik ve proje kargo sektörüne yönelik yenilikçi çözümler geliştiren girişimler, “Innovation Pitch” oturumunda projelerini sektör liderlerine tanıtma imkânı buldu.

Bu yılki programda kadın profesyoneller için düzenlenen özel oturumlar da dikkat çekti. Liderlik, kariyer gelişimi, ekip yönetimi ve kapsayıcı çalışma kültürü gibi konular Women in Breakbulk etkinlikleri kapsamında ele alındı.

7DENİZ

Politico’nun görüşmelere yakın kaynaklara dayandırdığı haberine göre, tarafların yakın zamanda bir barış anlaşmasına varılacağını duyurmasına rağmen Hürmüz Boğazı’ndaki geçiş krizi henüz aşılamadı.

Görüşmeler hakkında bilgi sahibi bir kaynak, yürütülen müzakerelere ilişkin, “ABD’ye ödenecek bir ücret karşılığında, eskort eşliğinde hızlandırılmış geçiş formülü üzerinde duruluyor. Bu, gemiler için bir nevi VIP geçiş kartı olacak. Temel fikir, askeri eskort eşliğinde gerçekleştirilebilecek bu hızlı işlemler için ücret alınmasıdır” ifadelerini kullandı.

Kaynaklar, tankerlerden ücret alınması fikrinin aynı zamanda Fransa’da düzenlenecek G7 zirvesi öncesinde bir müzakere taktiği olarak kullanıldığını ve Avrupalı müttefiklerin bölgedeki gelişmelere daha aktif katılımını sağlamayı amaçladığını belirtti.

Eski bir hükümet yetkilisi, bu ücretlendirme fikrinin amacını şu sözlerle açıkladı:

“Bu fikir tamamen Fransa, İngiltere ve diğer ülkelerin Basra Körfezi’ne girerek deniz güvenliği sorumluluğunu üstlenmelerine zemin hazırlamayı amaçlıyor. Böylece İranlıların anlaşmadan caymasını ve Hürmüz Boğazı’nı uzun vadeli bir şantaj aracı olarak kullanmasını engelleyecek ek bir caydırıcılık unsuru oluşturulması hedefleniyor.”

Beyaz Saray’da tartışılan diğer alternatifler arasında, ABD’li sigorta şirketlerini bu deniz yolunu kullanan gemilere güvence sağlamaya zorlamak amacıyla Savunma Üretim Yasası’nın devreye sokulması da yer alıyor.

Trump yönetimi mart ayında armatörlere 20 milyar dolarlık bir “siyasi sigorta” teklif etmişti. Ancak Politico, İran’ın füzeler, insansız hava araçları ve küçük teknelerle milyonlarca dolar değerindeki kargolara zarar verdiği sularda mülklerini riske atmak istemeyen armatörlerin bu teklife ilgi göstermediğini aktardı.

Kaynaklar, tartışılan fikirlerden henüz hiçbirinin onaylanmadığını kaydetti. ABD ve İran arasındaki uzlaşıya rağmen boğazdaki trafiğin neredeyse tamamen durma noktasına geldiğini belirten Politico, Kpler verilerine göre şu anda Basra Körfezi’nde, Hürmüz Boğazı’nın hemen dışında, 220’si tanker olmak üzere yaklaşık 500 geminin beklediğini bildirdi.

ABD ve İran, Pakistan’ın ara buluculuğunda yürütülen müzakerelerin ardından 14 Haziran’da barış anlaşmasına varıldığını duyurmuştu.

Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, anlaşmanın imza töreninin 19 Haziran’da İsviçre’de yapılmasının beklendiğini açıklamıştı.

İsrail televizyonu Kanal 12 ve Al Arabiya tarafından 16 Haziran’da yayımlanan mutabakat zaptı taslaklarında Hürmüz Boğazı’na ilişkin maddeler yer alıyor.

Kanal 12’nin yayımladığı taslakta, “İran, ticari gemilerin Hürmüz Boğazı’nden güvenli geçişini sağlamak için gerekli düzenlemeleri yapacak ve 60 gün boyunca herhangi bir ücret talep etmeyecektir” ifadesi yer alıyor.

Al Arabiya’nın sürümünde ise “İran, 30 gün içinde mayın temizleme çalışmaları dahil olmak üzere ticari gemilerin Hürmüz Boğazı’ndan güvenli geçişini sağlayacaktır” deniliyor.

Ayrıca Kanal 12’nin aktardığı taslağa göre, İran ve Umman, Körfez ülkelerinin katılımıyla “deniz taşımacılığı ve liman hizmetlerine ilişkin düzenlemeleri” belirlemek üzere müzakereler yürütmeyi taahhüt ediyor.

Barış anlaşmasının duyurulmasının ardından ABD Başkanı Donald Trump, tankerlerin Hürmüz Boğazı’ndan ayrılmaya başladığını açıklamıştı.

Trump, 15 Haziran’da sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, “Tamamen güvenli, emniyetli ve sorunsuz olan güney ‘otobanında’ ilerliyorlar. Başka geçiş güzergahları da var!!!” ifadelerini kullanmıştı.

Diğer yandan Reuters’a konuşan kaynaklar, geçiş anlaşması imzalansa bile Hürmüz Boğazı’ndaki mayın temizleme çalışmalarının, normal deniz trafiğine dönülmesini birkaç hafta geciktirebileceğini belirtti.

NBC ve ABC kanalları ise mayıs ayının sonunda yayımladıkları haberlerde, ABD ordusunun İran ile savaşın başlangıcından bu yana Hürmüz Boğazı’ndaki İran mayınlarının yerini tespit edemediğini kaydetmişti.

Kaynak: Harici

Sonia I gemisinin ayrılışı, her biri yaklaşık 2 milyon varil İran petrolü taşıyan dev ham petrol tankerleri Hero II ve Diona’nın ayrılışlarının ardından gerçekleşti. Bu gemilerin hiçbiri varış noktasını belirtmiyor, ancak her ikisi de Hindistan’ın güney ucuna, yani Singapur yakınlarındaki Malakka Boğazı’na giden normal rotaya doğru ilerliyor.

Üç tanker de, İran’ın Pakistan sınırı ile Sur kasabasının hemen doğusundaki Umman kıyı şeridi arasında yer alan ve ABD’nin İran limanlarına uyguladığı abluka hattını gösteren çizgiyi geçti. Geçmişte, bu çizgiye yaklaşan İran bağlantılı gemiler, ABD Donanması tarafından geri çevrilmiş, gemiye çıkılmış ya da hareket kabiliyetleri kısıtlanmıştı.

Salı günü İran medyasında yer alan bir haberde, Nisan ortasında başlayan ABD’nin İran limanlarına uyguladığı ablukanın kaldırılma sürecinde olduğu iddia edildi.

Oda Genel Merkezi’nde gerçekleştirilen törende iş birliği protokolünü, DTO Yönetim Kurulu Başkanı Tamer Kıran ile Türkiye İş Bankası Genel Müdür Yardımcısı Sezgin Yılmaz imzaladı.

Törene, DTO Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Adnan Naiboğlu, Yönetim Kurulu Üyeleri İsmail Görgün, Ahmet Can Bozkurt, Antalya, Bodrum, Fethiye, İskenderun ve Kocaeli şube başkanları, Türkiye İş Bankası Turizm Bankacılığı Müdürü Güvenç Çelim ve Müdür Yardımcısı Nilüfer Solmaz Çolak katıldı.

Denizcilik sektörünün ihtiyaçlarına özel finansman çözümleri

Türkiye’nin mavi ekonomisinin sürdürülebilir gelişimine değer katması hedeflenen iş birliğiyle, İMEAK Deniz Ticaret Odası üyelerine özel olarak tasarlanan kredi paketleri ve avantajlı bankacılık ürünleri sunulacak. Gemi işletmeciliğinden deniz taşımacılığına, limancılıktan tersaneciliğe kadar uzanan geniş yelpazedeki ekosistem desteklenecek.

Denizcilik sektörünün faaliyet yapısı ve sezonsal iş döngüsü dikkate alınarak hazırlanan esnek geri ödeme planları sayesinde işletmelerin nakit akışlarını daha etkin yönetmeleri ve yatırımlarını daha güçlü bir finansal yapıyla hayata geçirmeleri imkân tanınacak.

“Üyelerimizin finansmana erişiminde yeni bir kapı açıyoruz”

İMEAK Deniz Ticaret Odası Yönetim Kurulu Başkanı Tamer Kıran, denizcilik sektörünün ülke ekonomisi ve dış ticaret açısından stratejik önem taşıdığına dikkat çekerek, şunları söyledi:

“Denizcilik sektörü, küresel ekonomide yaşanan gelişmeler, jeopolitik riskler ve artan maliyetler nedeniyle zorlu bir dönemden geçiyor. Bu süreçte üyelerimizin finansmana erişimini kolaylaştırmak ve faaliyetlerine katkı sağlamak önceliklerimiz arasında yer alıyor. Türkiye İş Bankası ile imzaladığımız bu protokolle üyelerimizin finansmana erişiminde yeni bir kapı açıyoruz. Sektörün ihtiyaçlarına uygun olarak hazırlanan kredi paketleri ve avantajlı bankacılık ürünlerinin, işletmelerimizin nakit akışlarını destekleyerek özellikle finansman ihtiyacı duyan işletmelerimize önemli bir katkı sağlayacağına inanıyoruz. Bu iş birliğinin hayata geçirilmesindeki katkıları ve sektörümüze gösterdikleri yakın ilgi dolayısıyla Türkiye İş Bankası Yönetimine teşekkür ediyor, protokolün üyelerimiz, sektörümüz ve ülkemiz için hayırlı olmasını diliyorum.”

“Denizcilik sektörünün uzun vadeli çözüm ortağı olmayı hedefliyoruz”

Türkiye İş Bankası Genel Müdür Yardımcısı Sezgin Yılmaz, sektörün ülkemizin dış ticaret hacminin büyük bölümünü taşıyan, lojistik altyapısını güçlendiren önemli bir kaldıraç olduğunun altını çizerek şöyle dedi:

“Denizcilik sektörü, ülkemizin sürdürülebilir büyümesi açısından stratejik önem taşıyor. Biz de ülkemizin gelişimi için kritik olan sektörü destekliyoruz. İMEAK Deniz Ticaret Odası ile hayata geçirdiğimiz bu iş birliğiyle, sektörün ihtiyaçlarına özel kredi paketleri, denizcilik ekosisteminin sezonsal dinamiklerine uygun esnek geri ödeme planları ve kapsamlı bankacılık çözümleri sunacağız. Sektörel uzmanlaşma yaklaşımımız doğrultusunda, finansman sağlayan bir kurum olmanın ötesinde, aynı zamanda uzun vadeli bir çözüm ortağı olmayı hedefliyoruz. Ülkemizin mavi ekonomisinin güçlenmesi ve denizcilik sektörünün geleceğe güvenle hazırlanması için çalışmaya devam edeceğiz.”

7DENİZ

Etkinliğin önemine dikkat çeken IMO Genel Sekreteri Arsenio Dominguez, açılış törenine katılarak fuarın sektör içi etkileşimi güçlendirmedeki rolünü vurguladı.

“Posidonia, denizcilik alanında bir kurum haline gelmiş bir fuardır,” diyen Dominguez, “Etkileşim ve diyalog, küresel denizcilik işinin temelidir. Açık ve dürüst konuşmalar ile güven inşası, IMO’da fikir birliğine ulaşmanın temelini oluşturur,” ifadelerini kullandı.

Hafta boyunca süren etkinliklerde gemi sahipleri, düzenleyiciler, politika yapıcılar ve teknoloji sağlayıcıları; sektörün geleceğini şekillendiren zorlukları ve fırsatları konferans salonlarında, stantlarda ve networking etkinliklerinde ele aldı. Aynı zamanda fuar alanı, stratejik ortaklıkların duyurulduğu, mutabakatların imzalandığı ve büyük yatırım girişimlerinin açıklandığı yoğun bir ticari merkez haline geldi.

Posidonia 2026 kapsamında duyurulan önemli anlaşmalar arasında; Yunanistan’ın gemi inşa kapasitesini güçlendirmeyi ve askeri ile ticari gemi inşasında yeni fırsatlar geliştirmeyi amaçlayan Skaramangas Tersaneleri ile Hyundai Heavy Industries arasındaki mutabakat zaptı yer aldı. Ayrıca Yunan armatör Dynacom, Hudong-Zhonghua Shipbuilding ile büyük ölçekli VLCC gemi inşa programını ilerleterek yılın en önemli siparişlerinden birine imza attı.

Yunan gemi inşa sektörünün yeniden canlanmasını destekleyen bir diğer gelişmede ise ONEX Tersaneleri ve Antipollution, Elefsis Tersanesi’nde dört gelişmiş çevre koruma gemisinin inşası için anlaşma imzaladı. ONEX ayrıca Antwerp-Bruges Limanı ile “Mavi Koridor” geliştirilmesine yönelik stratejik bir iş birliği duyurdu.

ABS ve HD Hyundai Heavy Industries, ABD bayraklı 50.000 DWT’lik petrol ve kimyasal tanker tasarımı için ortak geliştirme anlaşması imzaladı.

Çevresel uyum ve dijitalleşme de fuarın önemli gündemlerinden biri oldu. StormGeo ve OceanScore, gemi sahiplerinin artan emisyon düzenlemeleriyle başa çıkmasına yardımcı olacak bir iş birliğini açıkladı. Samsung Heavy Industries, Lloyd’s Register ve Capital Clean Energy Carriers ise yüzer veri merkezi çözümlerini araştırmak üzere ortak bir girişim başlattı.

Posidonia Exhibitions S.A. Genel Müdürü Theodore Vokos, ticari faaliyetlerin genişliğine dikkat çekerek, fuarda açıklanan anlaşmaların sektörün geleceğe yönelik yatırımlar konusundaki kararlılığını ortaya koyduğunu belirtti.

Vokos, “Bu anlaşmalar; sürdürülebilirlik, dijital dönüşüm, yeni nesil filolar ve dayanıklı altyapı yatırımlarına olan bağlılığı gösteriyor. Posidonia bir kez daha denizcilik inovasyonu ve uluslararası iş birliği için küresel bir platform olduğunu kanıtladı,” dedi.

Fuar boyunca 35.000’den fazla ziyaretçi Atina Metropolitan Expo alanını ziyaret etti. Etkinlik, Attika bölgesine 100 milyon euronun üzerinde ekonomik katkı sağladı ve hem denizcilik sektörü hem de Yunan ekonomisi için önemli bir değer yarattı.

Uluslararası katılımın yüksek olduğu etkinlikte birçok ülke temsilcisi ve sektör lideri görüşlerini paylaştı.

Kıbrıs Denizcilik Bakanı Marina Hadjimanolis, Posidonia’nın küresel denizcilik topluluğu için en önemli buluşma noktalarından biri olduğunu ifade etti.

Singapur Ulaştırma ve Hukuk Devlet Bakanı Murali Pillai ise fuarı, “uluslararası denizcilik geleceğini tartışmak için önemli bir fırsat” olarak değerlendirdi. Sektör temsilcileri de benzer görüşler paylaştı.

MT Innovative Solutions S.A. Genel Müdürü George Marinakis, denizcilik sektörünün geleceğinin güçlü iş birlikleri ve teknoloji kullanımına bağlı olduğunu söyledi. EMICERT CEO’su Konstantinos Antoniadis ise etkinliğin beklentileri aştığını ve sürdürülebilirlik konularında önemli bir platform sunduğunu belirtti. HHX.blue kurucu ortağı Orestis Schinas, finans, dijitalleşme ve karbonsuzlaşma konularındaki tartışmaların Posidonia’nın sektördeki önemini bir kez daha ortaya koyduğunu ifade etti.

Rekor katılıma rağmen, etkinliğin ölçeğinin gelecekte daha güçlü altyapı yatırımları gerektirdiği de vurgulandı.Posidonia 2028, dünyanın en prestijli denizcilik fuarının 30. edisyonu olacak ve 5–9 Haziran 2028 tarihleri arasında aynı mekânda düzenlenecek.

Vokos ayrıca, “Her Posidonia edisyonu çıtayı daha da yükseltiyor. Bu sadece fuarın kendisi için değil, Yunanistan’ın uluslararası etkinlikler için dünya çapında bir destinasyon olma konumu için de önemlidir,” dedi.

Fuar, Yunanistan Denizcilik ve Ada Politikaları Bakanlığı, Yunan Gemi Sahipleri Birliği ve Yunan Denizcilik Odası himayesinde; Pire Belediyesi ve Yunan Denizcilik İş Birliği Komitesi desteğiyle düzenlendi.

Grand Hyatt İstanbul'da 16 Haziran Salı günü gerçekleştirilen etkinlik AKT Hukuk Bürosu Kurucu Ortağı Rona Kaspi’nin açılış konuşmasıyla başladı.

Programın ilk oturumunda, Malta’nın uluslararası denizcilik sektöründe tercih edilen bayrak devletlerinden biri haline gelmesinin nedenleri ele alındı. Melek Başak Aldı moderatörlüğünde gerçekleştirilen “Gemi Sicili ve Tercih Edilen Bayrak Olarak Malta” konulu panelde, Ganado Advocates Ortağı Matthew Attard, AKT Hukuk Bürosu’ndan Rona Kaspi, MRC Mercan Holding Denizcilik Müdürü Serkan Karadayı ve Ganado Advocates Kıdemli Avukatı Adrian Camilleri görüşlerini paylaştı. Panelde Malta bayrağının sağladığı hukuki ve ticari avantajlar ile gemi sahipliği yapılarında öne çıkan uygulamalar değerlendirildi.

Programın ikinci oturumunda ise gemi finansmanı konusu ele alındı. Moris Cem Kaspi’nin moderatörlüğünde düzenlenen “Gemi Finansmanı-Yasal Çerçeveler ve Uygulama Gerçekleri” başlıklı oturumda Ganado Advocates Ortağı Matthew Xerri, Furtrans Group Denizcilik CEO’su Engin Bayraktutan ve QNB Finansbank Portföy Yöneticisi Murat Özbiçer konuşmacı olarak yer aldı. Katılımcılar, Malta ve Türkiye’deki gemi finansmanı modelleri, kredi yapılandırmaları, ipotek sistemleri ve teminatların icrası konularında bilgi paylaşımında bulundu.

Üçüncü ve son oturumda ise Malta bayrak idaresi temsilcileri ile armatörler bir araya geldi. Jan Rossi moderatörlüğündeki panel “Malta Bayrağı ve Armatörler, Pratik Zorluklar ve Operasyonel Boşlukların Kapatılması” başlığında gerçekleşti. Panelde Malta Ticari Denizcilik Müdürlüğü’nden Charles Axisa, Peter Buhagiar ve Keon Vella ile Düzgit Group Başkan Yardımcısı, Uluslararası Deniz Ticaret Odası Başkan Yardımcısı aynı zamanda Malta Uluslararası Armatörler Birliği Yönetim Kurulu Üyesi Metin Düzgit görüşlerini aktardı. Oturumda bayrak devleti uygulamalarında karşılaşılan güncel sorunlar, teknik ve operasyonel süreçlerde yaşanan zorluklar ile sektörün geleceğine yönelik beklentiler ele alındı.

“Amaç sektör paydaşları arasındaki iş birliğini güçlendirmek”

Semineri düzenleyen AKT Hukuk’tan Rona Kaspi, 7DENİZ’e yaptığı açıklamada etkinliğin amacının Türk armatörlerle Malta arasındaki ilişkileri güçlendirmek olduğunu belirtti. Ganado Advocates ile ortaklaşa düzenlenen seminer hakkında bilgi veren Kaspi, Malta'nın Türk armatörler tarafından en fazla tercih edilen bayraklardan biri olduğunu vurgulayarak, etkinlikte Malta Gemi Sicili ve sörvey kuruluşlarının temsilcilerini sektörle bir araya getirdiklerini söyledi.

Kaspi, seminer sayesinde Türk armatörlerin karşılaştıkları sorunları doğrudan dile getirme ve ilgili kurum temsilcileriyle birebir temas kurma imkânı bulduğunu ifade ederek, Malta bayrağının sunduğu avantajlar konusunda katılımcılara kapsamlı bilgi verildiğini kaydetti.

Etkinliğe finans sektöründen temsilcilerin de katıldığını belirten Kaspi, özellikle bankaların Malta bayrağının ipotek tescili ve diğer teminat mekanizmaları bakımından sağladığı güvenceleri merak ettiğini söyledi. Kaspi, Avrupa Birliği üyesi bir ülkenin bayrağı olan Malta'nın kredibilitesi, hukuki güvenilirliği ve finansal işlemlerde sunduğu korumalar hakkında katılımcıların bilgilendirildiğini dile getirdi.

Seminere bankaların iç hukuk müşavirleri, armatörler, teknik müdürler ve sörveyörler başta olmak üzere denizcilik sektörünün farklı paydaşları katıldı. Etkinliğin yalnızca hukuki ve teknik konuların ele alındığı bir platform olmadığını belirten Rona Kaspi, sektör temsilcileri ile bayrak devleti ve sörvey kuruluşları arasında doğrudan iletişim kurulmasının önemine dikkat çekti.

Denizcilik sektörünün hızlı karar alma ve anlık çözüm üretme gerektiren bir yapıya sahip olduğunu vurgulayan Kaspi, bu nedenle Malta Gemi Sicili yetkilileri ile sörvey kuruluşlarının temsilcilerinin İstanbul'a gelerek sektörle yüz yüze temas kurduğunu söyledi.

Kaspi, "Gemicilik çok hızlı işleyen bir sektör. Problemlere anında çözüm bulunması ve telefonun diğer ucunda sizi anlayan, dinleyen bir muhatabın olması gerekiyor. Bu nedenle gemi sicili memurlarının ve sörvey kuruluşlarının temsilcilerinin armatörlerle doğrudan bir araya gelmesini önemsiyoruz. İnsanlar uzaktan iletişim kurdukları kişilerle burada yüz yüze tanışıyor, güven ilişkisi güçleniyor ve iş süreçleri daha hızlı ilerleyebiliyor" dedi.

Bu etkinliğin Malta ile ilk kez düzenlendiğini belirten Kaspi, organizasyonun herhangi bir bayrağın tanıtımını yapmak veya rekabet yaratmak amacı taşımadığını ifade etti. Bir hukuk bürosu olarak Marshall Adaları, Panama, Cook Adaları, Malta, Portekiz ve Liberya dahil olmak üzere çok sayıda bayrak devletiyle çalıştıklarını hatırlatan Kaspi, bu tür organizasyonların temel amacının sektör paydaşları arasındaki iş birliğini güçlendirmek olduğunu söyledi.

Kaspi, “Bizim için bu bir rekabet değil, tam tersine bir iş birliği. Amacımız sektörde verilen hizmetin kalitesinin artırılmasına katkı sağlamak. Burada bir bayrağı desteklemek için bulunmuyoruz. Hizmet alınan bayrakların kendilerini daha üst seviyeye taşıyarak armatörlere daha iyi hizmet vermesinin önünü açmaya çalışıyoruz. Daha önce Marshall Adaları ile de benzer etkinlikler gerçekleştirdik” dedi.

Rona Kaspi, önümüzdeki dönemde de farklı bayrak devletleriyle bu tür etkinlikler yapmaya devam edeceklerini kaydetti.

Etkinlik panelistlere plaket takdiminin ardından verilen kokteyl ile sona erdi.

Özlem Çoban/7DENİZ

Uyarı ateşi açılan teknedeki İngiliz çift, olaya dair BBC'ye konuştu. Jane ve Alan Kelvey, Wight Adası açıklarında 23 denizi mili uzaklıkta seyir halindeyken Rus savaş gemisi ile karşılaştı. Rusya Savunma Bakanlığı, teknenin savaş gemisine "tehlikeli bir şekilde yaklaştığını" iddia etse de, İngiliz çift "kesinlikle çarpışma rotasında olmadıklarını" belirtti. İngiliz çift, Rus savaş gemisinin ikaz düdüğünü 5 kez çaldığını ve bunun "Bizi gördünüz mü?' anlamına geldiğini aktardı. Çift, ikaz düdüğünün ardından rotalarını değiştirdiklerini ifade ederek, "Onların, kasıtlı olarak rotamızı değiştirdiğimizi ve dolayısıyla onları gördüğümüzü anlayabilmeleri için hemen iskeleye doğru iki derece döndük. Ardından yaklaşık bir dakika sonra ikaz düdüğünü beş kez daha çaldılar ve hemen ardından dört ila beş el silah ateşi duyuldu. Bu bize yönelik değildi; havaya atılan bir uyarı ateşi olduğunu düşünüyoruz" dedi.

Teknenin geçeceği rotaya tüfeklerle ateş açıldı

Rusya Savunma Bakanlığı ise, Amiral Grigorovich fırkateyninin mürettebatının teknenin kendilerine doğru "tehlikeli bir şekilde yaklaşması" üzerine teknenin geçeceği rotaya tüfeklerle ateş açtığını belirtti. Bakanlık, uyarı ateşinden önce telsiz yoluyla tekneyle iletişim kurmak için birkaç kez girişimde bulunulduğunu ve uyarı fişekleri atıldığını belirterek, mürettebatın "uluslararası denizcilik kurallarına tam olarak uygun" şekilde hareket ettiğini vurguladı.

Rusya Savunma Bakanlığı Sözcüsü, "Kanalda bir İngiliz gemisiyle iletişim kurma girişimlerinin ardından Grigorovich uyarı atışları yaptı. Bu atışlar gemiye yönelik değildi ve muhtemel bir çarpışmayı önleme amaçlıydı" dedi.

Kıyı Emniyeti Genel Müdürlüğü ekiplerinin geniş güvenlik önlemleri altında gerçekleştireceği geçişte, dev gemiye çok sayıda kurtarma römorkörü ve kılavuz kaptan eşlik ediyor.

Dev geminin 15 Temmuz Şehitler Köprüsü'nün altından geçişi Kuzguncuk sahilinden görüntülendi.

ABD ile İran arasında savaşı sona erdirmeyi ve Hürmüz Boğazı'nı yeniden açmayı amaçlayan çerçeve anlaşma petrol piyasalarında sert bir rahatlama yaratırken, denizcilik sektörü temkinli yaklaşıyor. Dünyanın en kritik enerji geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılacağı beklentisi Brent petrol fiyatlarını 80 doların altına çekerken, armatörler ve tanker operatörleri anlaşmanın kâğıt üzerindeki hükümlerinden çok sahadaki güvenlik koşullarına odaklandılar.

Ticarette büyük kesinti

Şubat sonunda başlayan ABD-İsrail saldırıları sonrasında Hürmüz Boğazı üzerinden yapılan taşımacılık büyük ölçüde durmuştu. Çatışmalar nedeniyle yüzlerce gemi Körfez içinde mahsur kalırken, küresel enerji, gübre ve metal ticaretinde ciddi aksaklıklar yaşandı.

Mayın riski ortadan kalkmalı

Sektör temsilcilerine göre anlaşmanın açıklanması olumlu bir gelişme olsa da, gemi sahiplerinin yeniden sefer planlaması yapması için daha somut güvencelere ihtiyaç var. Ekonomim’den Evrim Küçük’ün haberine göre; uluslararası denizcilik kuruluşları, mayın riski başta olmak üzere güvenlik tehditlerinin tam olarak ortadan kalktığının doğrulanmasını bekliyor.

BIMCO Güvenlik Direktörü Jakob Larsen, bir sonraki aşamanın gemi sahiplerinin Hürmüz'den geçişin yalnızca izin verilen değil aynı zamanda güvenli olduğuna da ikna edilmesi olduğunu belirtirken Japon, Norveçli, Alman ve Danimarkalı armatör birlikleri de benzer görüşte. Birçok şirket anlaşmayı memnuniyetle karşılarken, operasyonel kararlar için erken olduğu görüşünü dile getiriyor. Dünyanın en büyük konteyner taşımacılığı şirketlerinden Hapag-Lloyd bile gemilerin bu hafta hareket edebileceğini umduğunu, ancak güvenlik değerlendirmelerini sürdürdüğünü açıkladı.

166 petrol ve kimya gemisi bölgede

Piyasadaki en önemli sorunlardan biri de Körfez'de biriken gemi trafiği. Kpler verilerine göre 15 Haziran itibarıyla bölgede petrol ve kimyasal taşıyan yaklaşık 155 tanker bulunuyor. Savaş öncesinde Hürmüz'den günde yaklaşık 135 gemi geçerken, son haftalarda bu sayı neredeyse sıfıra yaklaşmıştı. Uzmanlar normal şartlarda biriken trafiğin 8-10 gün içinde eritilebileceğini ancak mayın temizleme faaliyetleri ve sigorta maliyetlerinin normale dönmesinin haftalar hatta aylar sürebileceğini belirtiyor.

Tanker devinden uyarı: Birkaç hafta hatta bir ay sürebilir

Dünyanın en büyük tanker operatörlerinden biri olan Mitsui O.S.K. Lines (MOL), ABD-İran anlaşmasının tek başına Hürmüz Boğazı'nda normalleşme için yeterli olmayacağı uyarısında bulundu. MOL CEO'su Jotaro Tamura'ya göre, gemi sahipleri güvenlik konusunda ikna olmadan seferlere başlamayacak. Hürmüz'de somut ve sahaya yansıyan güvenlik önlemleri görülmeli. Son aylardaki başarısız ateşkes girişimleri sektörde güven kaybına yol açtı. Normalleşmenin "en az birkaç hafta hatta bir ay" sürmesi muhtemel. Şirketin boğazdan geçmeyi bekleyen en az yedi gemisi bulunuyor. IMO'nun Körfez'de bekleyen yaklaşık 500 geminin geçişini koordine etmesi gerekebilir.

Uluslararası Enerji Ajansı'na göre Hürmüz'ün kapanması nedeniyle günlük 14 milyon varilden fazla petrol üretimi devre dışı kaldı. Bu miktar küresel talebin yaklaşık yüzde 14'üne karşılık geliyor.

Üretimin toparlanması aylar sürecek

Wood Mackenzie'ye göre etkilenen sahalar üç ay içinde eski kapasitenin yüzde 70'ine, altı ay içinde ise yüzde 90'ına ulaşabilecek. Tam toparlanma daha uzun sürecek.

Savaş sırasında günlük 3,52 milyon varillik rafineri kapasitesi devre dışı kaldı. Körfez rafinerilerinin yüzde 90-95 kapasiteye ulaşması için 40-60 gün gerekebileceği belirtiliyor.

LNG piyasasında etkiler yıllarca sürebilir

Katar'da LNG kapasitesinin yüzde 17'si zarar gördü. Uzmanlara göre LNG üretiminin tamamen normale dönmesi yıllar alabilir.

Analistlere göre savaşın başlamasından bu yana küresel petrol stokları 1 milyar varilden fazla azaldı. Hükümetlerin stratejik stokları yeniden inşa etme çabaları nedeniyle petrol piyasasında etkilerin birkaç yıl hissedilmesi bekleniyor.

The Story of a new build classic boat SUADIYE Build by MCE Yachts Designed by Taka Yacht Design.