BAE devlet petrol şirketi ADNOC, dünyanın en büyük enerji üreticilerinden biri ve dünya çapındaki müşterilerine ham petrol, doğal gaz ve rafine ürünler ihraç ediyor.

Saldırının ardından gemide oluşan hasarın boyutu, geminin içinden alınan görüntülerle ortaya çıktı. Geminin güverte, ambarlarında ve makine bölümünde ciddi hasar meydana geldiği görülürken, bazı bölümlerde parçaların ve ekipmanların zarar gördüğü dikkat çekti.
Özellikle makine bölümündeki hasarın geminin hareket kabiliyetini etkilediği görülürken, saldırının geminin farklı bölümlerinde de tahribata yol açtığı görüntülere yansıdı.

Gemiye ilişkin teknik incelemelerin Samsun Limanı’nda sürdüğü öğrenildi.

Üç şirket, büyük okyanus aşırı gemileri elleçleyebilecek bir tesisi kapsayan bir mutabakat zaptı imzaladı. Proje, RM’nin mevcut geri dönüşüm operasyonunu ISSAC Green Tech’in yüzer kuru havuz ve otomasyon teknolojisiyle bir araya getiriyor. Yatırım tutarı, kapasite, konum veya faaliyete başlama tarihi açıklanmadı.

RM, Sungha Shipyard’ı işletiyor ve tesisi Güney Kore’nin en büyük gemi söküm tersanesi olarak tanımlıyor. Geri dönüşüm şirketi, kıyı boyunca bir hurda lojistik ağı oluşturdu ve 60 mm kalınlığa kadar çelik levhaları kesebilen ağır hizmet tipi giyotin ekipmanları kullanıyor.

Anlaşma, Elegant Exit’in endüstriyel ölçekli geri dönüşüme yönelik daha önceki girişimlerinin devamı niteliğinde. Şirket, Bahreyn’deki ASRY’de bir pilot geri dönüşüm projesi gerçekleştirdi ve 2024 yılında OECD ülkeleri içindeki ve dışındaki geri dönüşüm projelerinde kullanılmak üzere altı artı altı büyük yüzer kuru havuz için sipariş verdiğini duyurdu.

Güney Kore’nin hamlesi, bir diğer gelişmiş Asya denizcilik ekonomisinin büyük ölçekli gemi geri dönüşümünü kendi ülkesine daha yakın bir noktaya taşımaya çalıştığı bir dönemde geldi.

Japonya’nın NYK ve Oono Development şirketleri ise Aichi prefektörlüğündeki Chita’da, yıllık yaklaşık 300 bin ton kapasiteye sahip bir geri dönüşüm operasyonunu 2028 yılında faaliyete geçirmeyi hedefliyor. Bu kapasite, yaklaşık 20 Panamax gemisine denk geliyor. 810 metrelik kuru havuz, aynı anda iki VLCC’yi barındırabilecek büyüklükte. Ortaklar, Japonya’daki daha yüksek maliyetleri ve iş gücü eksikliğini dengelemek için ağır makineler ve otomasyondan yararlanmayı planlıyor.

Bu gelişmeler, gemi geri dönüşümüne ilişkin Hong Kong Sözleşmesi’nin Haziran 2025’te yürürlüğe girmesinin ardından yaşanıyor. Güney Kore, geçen Aralık ayında sözleşmeye resmen katılarak ülkeyi geri dönüşüm tesislerindeki çevre ve işçi güvenliği standartlarını düzenleyen yeni küresel rejime dahil etti.

Kaynak: splash247.com

Transpasifik ticaret rotasında, Şanghay’dan New York’a spot navlun oranları 40'lık konteyner başına yüzde 4 artışla 7.893 dolara, Şanghay’dan Los Angeles’a oranlar ise yüzde 3 artışla 5.894 dolara yükseldi. Hacimler ağustos ayına girerken güçlü seyrederken, taşıyıcılar Genel Navlun Artışlarını (GRI) başarıyla uyguladı. Bu arada, Çin’in orta ve güney bölgelerindeki limanlarda devam eden yoğunluk kapasiteyi kısıtlamayı sürdürerek navlun oranlarına daha fazla destek sağladı. Drewry’nin Konteyner Kapasite İçgörüsü’ne göre, gelecek hafta için sekiz sefer iptali planlanıyor; bu sayı bu haftayla aynı ve piyasadaki mevcut kapasitenin istikrarlı olduğuna işaret ediyor. Bunun sonucunda Drewry, gelecek hafta navlun oranlarındaki oynaklığın azalmasını bekliyor.

Asya–Avrupa ticaret rotasında spot navlun oranları bu hafta istikrarlı kaldı. Şanghay’dan Cenova’ya navlun oranları yüzde 2 düşerek 40'lık konteyner başına 5.506 dolara gerilerken, Şanghay’dan Rotterdam’a oranlar 4.653 dolarda sabit kaldı. Drewry’nin Konteyner Kapasite İçgörüsü’ne göre, bu hafta üç sefer iptali gerçekleşti ve Asya–Avrupa ticaret hattında gelecek hafta için de aynı sayıda sefer iptali planlanıyor. Taşıyıcılar mevcut kapasiteyi yönetmeye devam ederken, Drewry gelecek hafta oranların istikrarlı kalmasını bekliyor.

Doğu–Batı konteyner navlun piyasası, Orta Doğu’daki gerilimler, yeni ABD tarifeleri ve Asya’daki liman yoğunluğu nedeniyle oynaklığını sürdürdü. İran ve ABD temmuz sonlarında çatışmalara yeniden başladı; bu durum Hürmüz Boğazı üzerinden deniz taşımacılığına ilişkin belirsizliği artırdı ve bazı taşıyıcıların ağustos ayından itibaren Acil Yakıt Ek Ücretleri (EFS) uygulamaya başlamasına yol açtı. Bu arada taşıyıcılar, sefer iptalleri ve hizmet düzenlemeleri yoluyla kapasiteyi yönetmeye devam etti. Küresel ticaret politikalarına, jeopolitik gelişmelere ve liman yoğunluğuna ilişkin devam eden belirsizliğin önümüzdeki haftalarda piyasa koşullarını ve navlun oranlarındaki eğilimleri etkilemesi bekleniyor.

7DENİZ

Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Öncü Keçeli, Yunanistan tarafından ilan edilen Turizm Özel Mekansal Çerçevesi hakkında açıklama yaptı.

Keçeli, "Yunanistan tarafından bugün Ege Denizi'ni de kapsayacak şekilde ilan edilen Turizm Özel Mekansal Çerçevesi, aidiyeti uluslararası antlaşmalarla Yunanistan'a devredilmemiş coğrafi formasyonlar dahil, iki ülke arasındaki birbiriyle bağlantılı Ege sorunları bağlamında ülkemiz açısından herhangi bir hukuki sonuç doğurmayacaktır. Bu vesileyle, çevrenin korunması gibi evrensel değerlerin siyasi saiklerle araçsallaştırılmasına yönelik gayretlerin beyhude olduğunu ve ülkemizin yerleşik hukuki tutumunu hiçbir şekilde etkilemeyeceğini bir kez daha vurguluyoruz. Ege Denizi ve Akdeniz gibi kapalı ya da yarı kapalı denizlerde tek taraflı tasarruflardan kaçınılması gerekmektedir. Uluslararası deniz hukuku, söz konusu denizlerde kıyıdaş devletler arasında çevre konuları dahil olmak üzere iş birliğini teşvik etmektedir. Bu çerçevede, ülkemizin Ege Denizi'nin iki kıyıdaş devletinden biri olarak Yunanistan'la iş birliğine her zaman hazır olduğunu hatırlatıyoruz" dedi.

Türkiye'nin tutumunu ifade eden Keçeli, "Türkiye, 7 Aralık 2023 tarihli Dostane İlişkiler ve İyi Komşuluk Hakkında Atina Bildirgesi çerçevesinde, sorunların uluslararası hukuk, hakkaniyet ve iyi komşuluk temelinde çözümü için samimi ve kapsamlı bir yaklaşım benimsenmesi gerektiği yönündeki tutumunu muhafaza etmektedir" ifadelerini kullandı.

Gemi trafiği temmuz ortasında durdu

Ukrayna Altyapı Bakan­lığı tarafından açıkla­nan son veriler, Kara­deniz’deki seyrüsefer güvenliğinin ne den­li ağır bir tehdit al­tında olduğunu göz­ler önüne seriyor. Ba­kanlık verilerine göre, yalnızca temmuz ayı içerisinde limanlar­da demirleyen gemile­re 35, açık denizde seyreden gemilere 22 ve liman altyapı te­sislerine 67 olmak üzere toplam 124 saldırı düzenlendi. Bu tablo, 2025 yılının tamamında Ukray­na limanlarındaki gemilerin top­lamda sadece 14 kez saldırıların hedefi olduğu göz önüne alındı­ğında, gerilimin ulaştığı devasa boyutu net bir şekilde ortaya ko­yuyor. Rus ordu birliklerinin Uk­rayna’nın tarım ürünleri ihraca­tındaki ana merkez konumunda bulunan Odessa bölgesi ve çevre­sindeki liman altyapısına yönelik füze ve insansız hava aracı (İHA) saldırılarını yoğunlaştırması, sevkiyat mekanizmasını doğru­dan felç etti. Ukrayna’nın toplam tarım ihracatının yüzde 90’ın­dan fazlası Odessa, Çernomor­sk ve Yujnıy limanları üzerinden gerçekleştiriliyordu. Ancak yük­selen güvenlik riskleri ve sigor­ta maliyetlerindeki fahiş artışlar nedeniyle söz konusu limanlar­daki ticari gemi trafiği Temmuz ayının ikinci yarısından itibaren neredeyse tamamen durdu.

Ukrayna Tarım Politikası ve Gıda Bakanı Taras Vısotskiy, konuya ilişkin yaptığı değer­lendirmede, uluslararası arma­törlerin ve gemi sahiplerinin 22 Temmuz itibarıyla ülkenin Ka­radeniz limanlarına tarım ürü­nü yüklemek amacıyla gemi göndermeyi geçici olarak askı­ya aldığını doğruladı. Vısots­kiy, “Alternatif hatlarla tam ka­pasiteyle çalışmaya başlasa da­hi, Karadeniz limanlarımızdan normal şartlar altında gerçek­leştirdiğimiz devasa sevkiyat hacminin en fazla yarısını karşı­layabilir” dedi.

Rusya terminalleri de İHA saldırılarının hedefinde

Savaşın denizdeki boyutu tek taraflı kalmıyor. Ukrayna ordusu da son dönemde Rusya’nın Ka­radeniz ve Azak Denizi kıyısın­da yer alan stratejik limanlarına, dev tahıl ihracat terminallerine ve ticari tanker/kuru yük gemi­lerine yönelik kamikaze İHA sal­dırılarını belirgin şekilde artırdı. Son saldırılarda Rusya’nın Kara­deniz kıyısındaki en önemli ta­hıl çıkış noktalarından biri olan Taman Limanı’ndaki ana ihra­cat terminalinin hasar gördüğü açıklandı. Bölgedeki diğer bazı terminaller ise güvenlik riskleri ve olası saldırı tehditleri nede­niyle kara yoluyla limana tahıl kabulünü sınırlandırmak zorun­da kaldı. Rusya Tahıl İhracatçı­ları ve Üreticileri Birliği, ticari gemilere ve liman altyapıları­na dönük saldırıların Karade­niz’deki tüm taşımacılık ekosis­temini doğrudan tehdit ettiğini vurgulayarak, mevcut çatışma­lı ortamın sürmesi halinde böl­gedeki ihracat koridorlarının tamamen kapanabileceği husu­sunda uyarılarda bulundu. Kar­şılıklı suçlamalarda ise taraflar sivil unsurları vurdukları iddia­larını reddederek yalnızca aske­ri lojistikle bağlantılı hedefleri vurduklarını savunuyor.

Yükler Romanya’ya kaydırılıyor

Karadeniz’deki seyrüsefer krizinin derinleşmesi üzerine küresel lojistik devleri de bölgedeki operasyonel haritalarını yeniden çizmek zorunda kaldı. Danimarka merkezli uluslararası deniz taşımacılığı devi Maersk, tırmanan güvenlik risklerini gerekçe göstererek Ukrayna’nın Çernomorsk Limanı üzerinden yürüttüğü bağlantı (feeder) hizmetlerini geçici olarak askıya aldığını duyurdu. Şirket tarafından yapılan resmi açıklamada, Çernomorsk rotasındaki yüklerin acil durum planı kapsamında Romanya’nın Köstence Limanı’na yönlendirildiği bildirildi. Ukrayna tarafında üretim verileri olumlu bir seyir izlemesine rağmen lojistik kilitlenme ekonomik darbeyi büyütüyor. Ukrayna'da bu yıl tahıl ve yağlı tohum üretiminin geçen yılki 80 milyon ton seviyesinden 81 milyon tona yükselmesi bekleniyor. Tarım ürünlerinin, ülkenin toplam ihracat gelirlerinin yaklaşık yüzde 60'ını oluşturduğu düşünüldüğünde, limanların kapanması Kiev yönetimi için sadece bir lojistik sorun değil, aynı zamanda hayati bir makroekonomik kriz anlamı taşıyor.

Koridor kapandı gıda fiyatları 3 yılın zirvesine çıktı

Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), küresel piyasalar için kritik önem taşıyan Temmuz ayı Küresel Gıda Fiyatları Endeksi verilerini açıkladı. Verilere göre gıda fiyatları endeksi Temmuz ayında yüzde 0,6 oranında artarak son üç yılı aşkın sürenin en yüksek seviyesine ulaştı. Söz konusu tırmanışta özellikle tahıl, şeker ve bitkisel yağ fiyatlarındaki sert yukarı yönlü hareketler etkili oldu. Piyasa uzmanları, fiyat artışlarının arka planında Karadeniz tahıl koridorunun kapanması ve liman saldırılarıyla tetiklenen arz endişelerinin yanı sıra, ana üretici coğrafyalarda etkisini gösteren elverişsiz hava koşullarının yattığına dikkat çekti. Rusya ve Ukrayna arasındaki karşılıklı liman ve gemi saldırılarının şiddetlenmesi, kritik Karadeniz havzasındaki tedarik endişelerini yeniden körükleyerek buğday fiyatlarını son iki yılın en yüksek seviyesine çıkardı. Aşırı sıcaklar tarım ürünlerini yakarken, kıta tarihinin en sert rekolte düşüşlerinden biriyle karşı karşıya kaldı. El Niño hava olayının yanı sıra, bölgedeki çatışmaların ardından gübre tedarik zincirinde yaşanan aksamalar ve tırmanan enerji maliyetleri, küresel gıda üreticilerini yeni bir maliyet baskısıyla yüz yüze bırakıyor.

3 kuru yük gemisi vuruldu

Karadeniz’de tırmanan askeri gerilime ilişkin Rusya Savunma Bakanlığından yeni ve kritik bir açıklama geldi. Bakanlık, Ukrayna’ya ait veya Ukrayna limanlarıyla bağlantılı olan ve askeri yük taşıdığı tespit edilen 3 ticari geminin Karadeniz açıklarında vurulduğunu duyurdu. Rus tarafı vurulan hedeflerin tamamen askeri nitelikte olduğunu savunurken, Ukrayna yönetimi ve yerel makamlar ise hedef alınan tesislerin, terminallerin ve ticari gemilerin büyük bölümünün sivil ticarette ve uluslararası tarım ihracatında kullanılan araçlar olduğunu belirterek Moskova'yı küresel gıda arzını sabote etmekle suçluyor.

“İklim göçü kapıda sistem hazır değil”

Birleşmiş Milletler (BM) Uluslararası Göç Örgütü (IOM) Genel Direktörü Amy Pope, Türkiye'nin dünyadaki ihtiyaç sahibi insanlara yardım etme ve insani krizlerde sorumluluk alma konusunda küresel bir örnek oluşturduğunu belirterek, uluslararası toplumun doğal felaketler veya çatışma ortamlarında yaşayan toplulukları istikrara kavuşturmak için acilen ortak hareket etmesi gerektiğini söyledi. İklim krizinin doğrudan bir insani göç krizine dönüştüğünü belirten IOM Genel Direktörü Amy Pope, “Biz Uluslararası Göç Örgütü olarak bu acı gerçeği sahada her gün görüyoruz. İklim değişikliği, aşırı kuraklık, sel felaketleri, deniz seviyesinin yükselmesi veya toprak tahribatı nedeniyle doğduğu toprakları terk etmek zorunda kalan insanların sayısı katlanarak artıyor. Sel felaketleri nedeniyle yerinden edilen toplulukların bu durumla başa çıkabilecek hiçbir dayanıklılığı kalmadığını şahit oluyoruz. Özellikle ada ülkelerinde ve kıyı topluluklarında insanlar yükselen deniz seviyesi nedeniyle evlerini ve geçim kaynaklarını kaybediyor. İklim değişikliğinin etkileri son derece somut ve acımasız şekilde yaşanıyor; üstelik bu vurucu etkiler en çok dünyanın en yoksul, en kırılgan topluluklarını hedef alıyor.”

Kaynak: Dünya

KOSDER Yönetim Kurulu Üyesi Murat Hılkın moderatörlüğünde, Denizcilik Eski Müsteşarı Suat Hayri Aka, Türk P&I Sigorta CEO’su Ufuk Teker ve hukukçu üyeler Selçuk Sencer Esenyel ile Hakan Tüfekçi’nin de uzman yorumlarıyla katkıda bulundukları toplantı neticesinde, bir “Değerlendirme Raporu” ortaya konuldu. KOSDER’den yapılan açıklamada, raporun sektörel paydaşlara ve idari mercilere sunularak bir yol haritası oluşturulması hususunda iş birliğine gidilmesinin amaçlandığı belirtildi.

Raporda, “Rusya-Ukrayna savaşındaki gelişmeler ve Karadeniz Havzası’nda son haftalarda ticari gemilere yönelik artan saldırılar, acil bir değerlendirme yapılmasını ve ortak akılla bir eylem planı geliştirilmesini zorunlu hale getirmiştir. En başından itibaren açıkça vurgulanmalıdır ki bu saldırılar yalnızca gemileri, yükü veya ticareti değil; doğrudan insan canını hedef almaktadır. Bölge ticaretinin can damarı olan kosterler ve özellikle bu ticarette önemli bir role sahip Türk koster filosu ciddi saldırılara maruz kalmaktadır. Uluslararası hukukta dokunulmazlığı bulunan tarafsız sivil ticari gemiler, dronlar, füzeler ve çeşitli mühimmatlarla vurulmakta; gemi insanlarının yaşam mahalleri dahi hedef alınmaktadır. İnsan hayatına doğrudan kasteden, denizcilerin yaşamını yitirmesine ve yaralanmasına yol açan bu eylemler, konuyu yalnızca armatörlerin ticari bir sorunu olmaktan çıkarmıştır” denildi.

Toplantıda öne çıkan ortak düşüncenin “can güvenliğinin her şeyden önce geldiği, ancak ticaretin tamamen durmasının da Türkiye açısından ciddi ekonomik ve stratejik sonuçlar doğuracağı yönünde olduğu" belirtilerek; bu nedenle çözümün yalnızca ‘gemiler bölgeye gitsin mi, gitmesin mi?’ sorusuna indirgenmemesi, can güvenliğinden sigortaya, hukuktan diplomasiye, navlunlardan devlet desteğine kadar bütün başlıkların birlikte ele alınması gerekliliğinin uzman konuklar ve tecrübeli sektör temsilcileriyle değerlendirildiği” vurgulandı.

KOSDER üyelerinin katkılarıyla gerçekleştirilen çevrim içi istişare toplantısının, Karadeniz’deki son gelişmelerin yol açtığı sorunlara karşı acil bir eylem planı geliştirmek amacıyla düzenlendiği vurgulandı.

KOSDER’in değerlendirme raporu şöyle:

Can güvenliği için hukuk ve sigorta

Karadeniz’de ticari gemilerin doğrudan çatışmaların hedefi haline gelmesi, toplantının belirleyici konusuydu. Gemilerin vurulması ve denizcilerin hayatını kaybetmesi, sektör açısından artık normal bir ticari risk olarak değerlendirilemeyecek bir noktaya gelmiş durumdadır.

Ticaretin tamamen durdurulması tartışılmakla beraber bu tavrın gerçekçi olmadığı yönünde birleşildi. Ticari faaliyetlerin insan hayatının önüne geçirilmemesi gerektiği konusunda ortak bir yaklaşım benimsendi. Bu nedenle önceliğin, riskli bölgelerde daha güvenli ve kontrollü bir deniz trafiği oluşturulmasında olduğu değerlendirildi.

Can güvenliğiyle sebebiyle, yaşanan saldırıların hukuki yönü ve sigorta boyutu da ayrı bir önem kazanıyor. Saldırıyı gerçekleştiren tarafın tespiti ve hangi hukuki mekanizmanın işletileceği konusunda önemli belirsizlik ve zorluklar bulunuyor. Devlet bağışıklığı ve yargı yetkisi gibi konular nedeniyle doğrudan tazminat yolunun her durumda işler bir seçenek olmadığı; bu nedenle her olayın güçlü delillerle desteklenen ve hasar yönünden de kapsamlı bir hukuki dosyaya dönüştürülmesi gerektiği vurgulandı. Ayrıca KOSDER üyeleri arasında bu tür saldırı ve olaylara maruz kalan gemi ve işletmeler belirlenerek bir liste oluşturulması; olaylara ilişkin veriler hazırlanacak raporda sistematik biçimde kayıt altına alınması kararlaştırıldı.

Aynı şekilde savaş riski sigortalarının da sefer öncesinde dikkatle yönetilmesi gerekiyor. P&I, gövde-makine ve savaş sigortalarının kapsamları kontrol edilmeli; riskli bölgelere yapılacak seferlerde gerekli bildirimler zamanında yapılmalı ve teminatların hangi şartlarda geçerli olduğu net olarak ortaya konulmalıdır.

Bu başlık altında, gecikmeksizin oluşturulması gereken acil eylem planının temel unsurları şunlardır:

-Gemi adamlarının güvenliğini esas alan tedbirlerin alınması

-Saldırı, hasar ve can kayıplarının standart şekilde kayıt altına alınarak hukuki ve sigortasal dosyaların oluşturulması,

-Sefer öncesinde savaş sigortası ve diğer teminatların kontrol edilmesi,

-Ticari gemiler için güvenli ve kontrollü deniz trafiği konusunda uluslararası girişimlerin artırılması. Gerekirse tahıl koridoru benzeri güvenli güzergah alternatifleri için çalışılması.

Gemi adamlarının rolüne ve şartlarına bakış

Savaş riski söz konusu olduğunda ilk ve vazgeçilmez önceliğin insan hayatı olduğu toplantıda özellikle vurgulandı. İnsan kaybı ve gemi insanlarının güvenliği; gemiden, yükten, navlundan ve her türlü ticari kaygıdan önce gelmektedir.

Gemi adamlarının yüksek riskli bölgelere gönderilmesi; kaptanın kararları, personelin sefere ilişkin çekinceleri, armatörün ve DPA'in sorumlulukları açısından yeni sorunlar yaratıyor. Bu nedenle güvenlik konusunda karar alınırken gemi adamlarının da sürecin bir parçası olması ve ortaya çıkabilecek hukuki sonuçların önceden belirlenmesi gerekmektedir.

Burada temel yaklaşım, ticari faaliyetin devamlılığı ile insan hayatı arasında bir denge aramak değil; her koşulda insan hayatını önceleyen güvenli bir çalışma ve sefer düzeni oluşturmak olmalıdır.

Bu kapsamda; Kaptan ve gemi adamlarının güvenlik konusundaki yetki ve sorumluluklarının netleştirilmesi, seferden çekilme veya sefere katılmama durumlarında personelin haklarının korunması, armatör, gemi adamları ve ilgili kamu kurumları arasında ortak uygulama ve prosedürlerin geliştirilmesi gerektiği değerlendirildi.

Devlet, diplomasi ve sektörel birliktelik

Toplantının önemli sonuçlarından biri, yaşanan sorunların artık tek tek armatörlerin çözebileceği boyutu aştığı yönündeki tespit oldu.

Türkiye’nin Karadeniz’deki konumu, bölgedeki ticaretin önemi ve Montrö’den kaynaklanan hakları nedeniyle devletin sürece daha aktif şekilde dahil olması gerektiği ifade edildi. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı, Dışişleri Bakanlığı ve Ticaret Bakanlığının koordineli hareket ederek konunun IMO başta olmak üzere uluslararası platformlarda sürekli ve güçlü biçimde gündemde tutulması sağlanmalıdır.

Sektörel dayanışma ve ortak temsil de bu sürecin temel şartıdır. İMEAK Deniz Ticaret Odası’nın öncülüğünde; KOSDER, Türk Armatörler Birliği ve denizcilik sektöründeki diğer tüm sivil toplum kuruluşları ile ilgili paydaşların sürece dahil edilmesi gerekmektedir. Amaç, kurumların tek başına hareket etmesi değil; sesimizi daha gür duyurmak, yaşanan zararları ve sektörün taleplerini ortak bir çerçevede ortaya koymak ve hep birlikte en uygun çözüm stratejisini geliştirmektir.

Bu noktada ortaya konan öneriler:

-Dil, din, renk, milliyet farklılıklarını bir potada birleştiren sektörümüzün taşıyıcısı olan gemilerimiz ve ona can veren gemi insanlarımız, yapılan işin doğasına uygun olarak tüm bölge ülkelerince tarafsız ve barışcıl operasyonların bir parçası olarak kabul edilmeli, emniyetleri güzergah boyunca uluslararası bağlayıcılığı olan hükümlerle her açıdan garanti altına alınmalıdır.

-Türk bayraklı gemilere sağlanan ayrıcalıkların Türk sahipli gemilere ve işletmelere de tanınması için idare nezdinde girişimler sağlanmalıdır. Aksi takdirde yakın zamanda ciddi tonaj kayıplarının yaşanma riski için tedbir alınmalı; bu toprakların bağrından çıkan bu değerli potansiyel heba edilmemelidir.

-Kamu kurumları ve sektör kuruluşları arasında sürekli çalışan bir koordinasyon mekanizması kurulması,

-Saldırı, hasar, can kaybı ve ekonomik kayıpların sistematik bir arşivde toplanması,

-IMO ve diğer uluslararası platformlarda ortak ve güçlü bir girişim yürütülmesi,

-Güvenli ve kontrollü deniz trafiğinin sağlanması için diplomatik çalışmaların artırılmasıdır.

-Asıl ihtiyaç, kurumların ayrı ayrı hareket etmesi değil; sektörün tüm paydaşları ile ilgili kamu kurumlarının aynı çerçevede, aynı hedef doğrultusunda ve ortak bir stratejiyle hareket etmesidir.

Navlunlar, koster filosu ve ekonomik sürdürülebilirlik

Güvenlik riskleri nedeniyle gemilerin bölgeye gönderilmesinden kaçınılması; diğer taraftan tahılın yanı sıra enerji ürünleri, hammaddeler, gübre, yem ve diğer temel ticari yüklerin taşınmaya devam etmesi gerekliliği, navlun piyasasında istikrarı zorlaştıran ciddi bir çelişkiyi ortaya çıkarmaktadır.

Toplantıda navlunların gemilerin işletme maliyetlerini, yani running cost'u dahi karşılayamayacak seviyelere düşmesinin sektör açısından sürdürülemez olduğu vurgulandı. Armatör açısından güvenlik riski ile ekonomik zarar aynı anda büyürken, bu gelişmeler; zorlu mücadeleler ve fedakarlıklar sonucunda oluşturulan Türk koster filosunun uzun vadeli olarak ayakta kalmasını da güçleştirmektedir.

Buradaki risk sadece denizcilik şirketlerinin zarar etmesiyle sınırlı değildir. Türk koster filosunun uzun süre devre dışı kalması; Türkiye'nin ithalat ve ihracatını, tarım ve hayvancılık sektörlerini, yem ve gübre tedarikini ve genel olarak lojistik zincirini doğrudan etkileyecek bir risk oluşturmaktadır.

Bu nedenle sektörün ekonomik olarak ayakta kalmasını sağlayacak mekanizmaların şimdiden düşünülmesi gerekiyor. Krizin uzaması halinde bazı gemilerin geçici olarak sefer dışı bırakılması gerekebileceğinden, güvenli laid-up alanlarının ve buna bağlı finansal destek modellerinin de önceden belirlenmesi önem taşıyor.

Bu kapsamda;

-Türk koster filosunun korunmasına yönelik ekonomik tedbirlerin değerlendirilmesi,

-Navlunların sürdürülebilir seviyede kalmasını sağlayacak mekanizmaların oluşturulması,

-Krizin uzaması halinde uygulanabilecek laid-up ve finansal destek modellerinin hazırlanması gerektiği değerlendirildi.

-Temel mesele, bugünkü gemi operasyonlarını sürdürmekten öte, Türk denizcilik filosunun kriz sonrasında da ayakta kalmasını sağlamak olmalıdır.

Genel değerlendirme

Toplantıda ortaya çıkan görüşler bir bütün olarak değerlendirildiğinde, Karadeniz'deki savaş riskinin artık yalnızca “armatörlerin karşı karşıya olduğu bir sorun” olarak görülmemesi gerektiği açıkça ortaya çıkıyor.

Burada aynı anda insan hayatı, deniz güvenliği, hukuk, sigorta, ticaret, navlun, lojistik, çevre ve Türkiye'nin ekonomik güvenliği söz konusu.

Bu nedenle çözümün tek bir kurumdan beklenmesi yeterli olmayacaktır. Sektörün tüm paydaşları sürece dahil edilmeli; ilgili devlet kurumları, meslek kuruluşları ve sivil toplum örgütleriyle birlikte en uygun çözümün oluşturulması için ortak bir strateji ve hareket planı belirlenmelidir. Türkiye de uluslararası platformlarda daha güçlü ve etkili bir rol üstlenmelidir.

Öncelikli olarak;

-Can güvenliği korunmalı ve güvenli deniz trafiği için uluslararası girişimler artırılmalı.

-Küresel ticaretin ve lojistik zincirlerinin sürdürülebilirliği; gıda güvenliğinin yanı sıra enerji, hammadde, tarım girdileri ve diğer stratejik yüklerin kesintisiz taşınması açısından küresel bir ihtiyaç ve zorunluluktur. Başta ihtiyaç sahibi ülkeler olmak üzere tüm pazarlara gerekli yüklerin güvenli biçimde ulaştırılması insani, ekonomik ve stratejik bir sorumluluktur. Bu nedenle başta Birleşmiş Milletler olmak üzere uluslararası kuruluşlar nezdinde gerekli girişimler devlet düzeyinde yapılmalı; farklı yük gruplarını kapsayan güvenli ve kontrollü deniz koridorlarının oluşturulması için inisiyatif alınmalıdır.

-Türk bayraklı veya Türk işletmesindeki ticari gemilere yönelik, can ve mal kaybına yol açan saldırılar karşısında daha görünür ve etkili tepkiler ortaya konulmalı; sektörün ve Türk armatörlerinin devletimizin desteğine sahip olduğu uluslararası zeminde açıkça gösterilmelidir.

-Yaşanan tüm olaylar, zararlar ve ekonomik kayıplar ortak bir sistemle kayıt altına alınmalı ,

-Sektör ve kamu kurumları arasında sürekli çalışan bir koordinasyon yapısı kurulmalı.

-Türk koster filosunun ekonomik olarak korunması ve krizin uzaması halinde uygulanacak destek mekanizmaları için de şimdiden hazırlık yapılmalıdır.

Sonuç

Bu süreçte sektörün önündeki asıl mesele, ticareti ne pahasına olursa olsun sürdürmek ya da tamamen durdurmak arasında seçim yapmak değildir.

Asıl hedef; insan hayatını koruyan, gıda başta olmak üzere enerji, hammadde, tarım girdileri ve diğer stratejik yüklerin güvenli biçimde taşınmasını sağlayan; Türk denizcilik sektörünü ayakta tutarken Türkiye’nin lojistik gücünü de koruyan sürdürülebilir bir ticaret ortamı oluşturmaktır.

Küresel ticaretin %90’dan fazlası deniz yoluyla gerçekleştiği için deniz ticaret yolları baskı altına girdiğinde bunun etkileri çok geniş bir yelpazede hissedilmekte, konu genel ekonomik konuların ötesine geçmektedir. Daha da önemlisi ise denizde görev yapan kadın ve erkek emekçilerin can güvenliğinin tehdit altında olmasıdır . Onların varlığı olmaksızın deniz ticaretinden bahsedilemeyeceği gibi, hiçbir ekonomik kazanımın da insan canı kadar değerli olmadığı gayet açıktır.

Bunun yolu tek tek mücadele etmekten değil; sektörün tüm paydaşlarını sürece dahil ederek ortak hareket etmekten, yaşananları doğru ve sistematik biçimde belgelemekten ve sektör ile devletin aynı masada ortak bir acil eylem planı geliştirmesinden geçmektedir. KOSDER, Karadeniz’deki son gelişmeler nedeniyle yaşanan sorunlara karşı bu ortak stratejinin gecikmeksizin oluşturulması çağrısında bulunmaktadır.

7DENİZ

spanya yönetimi, Kuzey Afrika'daki toprağı olan özerk il statüsündeki Sebte'ye Fas sınırından yaşanan göçmen akını nedeniyle ilişkilerin gerildiği İtalya'ya karşı harekete geçti. İspanya hükümeti, düzensiz göç konusunda yaşanan anlaşmazlık nedeniyle gece yarısından itibaren 7 Eylül'e kadar İtalya'dan gelen uçak ve gemiler için sınır kontrolleri uygulayacağını duyurdu. Bu kapsamda İtalya'dan gelen İtalyan yolcular ve diğer ülkelerden gelen ziyaretçiler için pasaport, uyruk ve vize kontrolleri yapılacak.

Ne olmuştu?
İspanya ile kara sınırı olmayan İtalya, Sebte'ye yasa dışı yollarla giren düzensiz göçmenlerin İtalya'ya geçmesini engelleme gerekçesiyle İspanya ile AB'nin serbest dolaşım sağlayan Schengen anlaşmasını askıya almıştı. İspanya yönetimi bugün, Sebte'ye düzensiz göçmen akınının ardından İtalya'nın uyguladığı sınır kontrollerinin Pazar gününe kadar kaldırılmaması halinde misilleme yapılacağı uyarısında bulunmuştu. İtalya da İspanya'dan gelen "ültimatomlara veya dayatmalara" boyun eğmeyeceğini ve ülkeden gelenlere yönelik sınır kontrollerini en az 15 Ağustos'a kadar sürdüreceğini açıklamıştı.

2002 yılında inşa edilen MV Güllük gemisi, uluslararası taşımacılıkta kullanılıyordu.

Dışişleri Bakanlığı, Ukrayna'nın 3 Ağustos'ta Novorossiysk yakınlarında Nadezhda ve Yaşar gemilerine yönelik saldırılarının ardından Karadeniz'deki çatışmanın tırmanmasından duyduğu ciddi endişeyi dile getirmişti. Bakanlık, çatışmayı kontrol altına almak için önlem alınmaması halinde gıda güvenliği de dahil olmak üzere ciddi sonuçlar doğabileceği konusunda uyarıda bulunmuştu.

Akçayport’ta düzenlenen açılış törenine Balıkesir Büyükşehir Belediye Başkanı Ahmet Akın, Balıkesir Toplu Taşıma A.Ş. Genel Müdürü Mustafa Ömür Boyuer, ilçe belediye başkanları, İDO Genel Müdürü Dr. Murat Orhan, İDO Genel Müdür Yardımcısı Kaptan İsmail Demir, İDO Gelir Yönetimi ve Satış Direktörü Aşkın Lermi ile İDO satış ve pazarlama yöneticileri kamu kurumlarının temsilcileri ve çok sayıda davetli katıldı.

Yaklaşık 90 dakikalık yolculuk süresiyle hizmet verecek Akçay–Midilli hattı, yalnızca iki kıyıyı birbirine bağlayan yeni bir ulaşım alternatifi olmanın ötesinde; bölge turizmini canlandıracak, kültürel etkileşimi artıracak ve yerel ekonomiye yeni bir ivme kazandıracak önemli bir adım olarak öne çıkıyor. Midilli’den gelecek ziyaretçiler Kazdağları, Akçay ve Edremit’in doğal, tarihi ve gastronomik değerlerini keşfetme fırsatı bulurken, Türkiye’den Midilli’ye seyahat edecek yolcular da adanın kültürel mirasını konforlu ve güvenli bir yolculukla deneyimleyebilecek.

Turizme ticarete ve kültürel erişime katkı

İDO Genel Müdürü Dr. Murat Orhan, yeni hatta ilişkin değerlendirmesinde şunları söyledi: “Ege Denizi’nde oluşturduğumuz uluslararası ulaşım ağını her geçen yıl daha da güçlendiriyoruz. Akçay–Midilli hattı, yalnızca iki kıyıyı birbirine bağlayan yeni bir sefer değil; bölge turizmini, ticareti ve kültürel etkileşimi destekleyen stratejik bir yatırım niteliği taşıyor. Balıkesir Büyükşehir Belediyesi iştiraki olan BTT ve BADO markası ile kurduğumuz güçlü iş birliği sayesinde Ege’nin önemli destinasyonlarını daha erişilebilir hale getirmekten büyük mutluluk duyuyoruz.”

Orhan, İDO’nun Ege adalarındaki büyüme stratejisini sürdüreceğini belirterek, yolculara emniyetli, konforlu ve hızlı deniz ulaşımı sunmaya devam edeceklerini de ifade etti.

İDO Akçay–Midilli hattında sezon boyunca çarşamba, cuma, cumartesi ve pazar günleri sefer yapacak. Sabah 07:30’da Akçayport’ tan kalkan gemi 1.5 saatlik yolculuğun ardından 09:00’da Midilli Limanı'na varmış olacak. Dönüşler ise 17:30’da Midilli Limanı'ndan Akçayport’a olacak. Akçay- Midilli yanı sıra; Dikili- Midilli ve Ayvalık-Midilli’den sezon boyunca haftanın her günü seferler yapılmaya devam edecek.

7DENİZ

Kıyı Emniyeti Genel Müdürlüğü, içerisinde 7 kişi bulunan 13 metre boyundaki teknenin, KIYEM-5 hızlı tahlisiye botuyla yedeklenerek Göcek Marina'da emniyete alındığını duyurdu.

7DENİZ

Tır yüklü olduğu öğrenilen Ro-Pax gemisinin daha sonra Karasu Limanı'na doğru hareket ettiği belirtildi.

Tasarı ayrıca İsrail ile bağlantılı askeri ve sivil yüklerin taşınmasını engellemeyi ve İran'a zarar verdiği iddia edilen ülke veya kişilere ait gemilerin tazminat ödenene kadar boğazdan geçişini durdurmayı hedefliyor. İhlal durumunda, geminin taşıdığı yükün değerinin yüzde 20'sine kadar para cezası uygulanabilecek.

Söz konusu öneriler, İran ile Umman arasında Hürmüz Boğazı'nın ticari gemi trafiğine yeniden açılmasına yönelik yürütülen müzakereleri daha da karmaşık hale getirdi.

İran basınında yer alan haberlere göre iki ülke, Basra Körfezi'ne giriş yapan gemilerin İran tarafından denetleneceği, çıkış yapan gemilerin ise İran ile Umman tarafından ortaklaşa yönetileceği merkezi bir geçiş koridoru üzerinde çalışıyor.

Mevcut kuzey ve güney geçici rotalarının ilk aşamada açık kalacağı, daha sonra ise kademeli olarak devreden çıkarılacağı belirtiliyor.

İran ayrıca gemilerin sigorta, yakıt ikmali, çevre koruma ve güvenlik gibi hizmetler için ödeme yapmasını isterken, Tahran yönetimi yük değerinin belirli bir yüzdesine göre hesaplanan geçiş ücreti talep ettiği yönündeki haberleri reddetti.

Washington yönetimi ise geçiş için İran'ın onayının zorunlu hale getirilmesinin veya zorunlu ödeme alınmasının kabul edilemez olduğunu açıkça ifade etti.

Uluslararası denizcilik sektörünün en büyük sekiz kuruluşu da bu hafta Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri António Guterres ile Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO) Genel Sekreteri Arsenio Dominguez'e ortak bir mektup gönderdi.

Kuruluşlar mektupta, "Böyle bir emsal oluşturulduğunda, başka bölgelerde benzer uygulamalara direnmek giderek zorlaşacaktır." uyarısında bulundu.

Uzmanlara göre ABD ve İsrail bayraklı gemilerin sayısının sınırlı olması nedeniyle olası yasağın doğrudan ticari etkisi düşük olabilir. Ancak gemilerin karmaşık sahiplik, finansman ve işletme yapıları nedeniyle hangi gemilerin ABD veya İsrail bağlantılı sayılacağının belirlenmesi önemli zorluklar yaratabilir.

Tahran yönetimi, Hürmüz Boğazı'nın tamamen yeniden açılmasının ABD'nin denizcilik alanındaki ablukasının kaldırılmasıyla mümkün olacağını savunurken, deniz taşımacılığının normalleşmesini de yaptırımların hafifletilmesine bağladı.

Öte yandan 3 Kasım'da yapılacak ABD ara seçimlerine üç aydan az bir süre kala, İran ile yaşanan savaşın Başkan Donald Trump açısından giderek daha büyük bir siyasi yük haline geldiği, Tahran'ın ise çatışmayı uzatarak bu durumu kendi lehine kullanmak için güçlü bir motivasyona sahip olduğu değerlendiriliyor.

Bu arada İran'ın ham petrol ihracatını sınırlandırma girişimlerinin uygulanmasının giderek zorlaştığı belirtiliyor. Bu hafta Güneydoğu Asya'da, yaptırım listesinde bulunan İran bağlantılı sekiz tanker, 8,5 milyon varilden fazla ham petrol taşıyarak Malezya açıklarında toplandı. Denizcilik istihbarat analistleri, burada koordineli bir gemiden gemiye petrol transferi hazırlığı yapıldığı değerlendirmesinde bulundu.

Denizcilik istihbarat şirketi Windward, ABD Hazine Bakanlığı Yabancı Varlıkları Kontrol Ofisi (OFAC) yaptırım listesinde bulunan İran devlet bağlantılı sekiz tankeri, Malezya açıklarındaki Eastern Outer Port Limits (EOPL) bölgesinde tespit etti. Bölge, yaptırım altındaki İran ham petrolünün gemiden gemiye aktarıldıktan sonra Çin'e sevk edilmesinde uzun süredir kullanılan önemli bir merkez olarak biliniyor.

Gemilerin, İran'ın Harg Adası'ndan yüklenen toplam 8,56 milyon varil ham petrol taşıdığı belirtildi. Windward'a göre sekiz gemiden yedisi temmuz sonu veya ağustos başında AIS (Otomatik Tanımlama Sistemi) yayınlarını kapattı. Şirket, gemilerin aynı bölgede yoğunlaşmasının bireysel olarak tespit edilmekten kaçınma girişimlerinden ziyade planlı bir transfer operasyonuna işaret ettiğini değerlendirdi.

Windward, "Sekiz geminin tamamında AIS sinyallerinin uzun süre ve tekrarlayan şekilde kesilmesi, tek seferlik fırsatçı bir geçişten ziyade yaptırımları aşmaya yönelik koordineli bir transfer ağına işaret ediyor." değerlendirmesinde bulundu.

İran'a Karşı Birleşik Hareket (United Against Nuclear Iran-UANI) ise hafta başında yaptığı açıklamada, "Hayalet Filo" listesinde yer alan en az 52 tankerin AIS sistemleri açık şekilde aynı Malezya'daki transfer bölgesinde demirlediğini veya beklediğini bildirdi.

Kaynak: splash247.com

İkinci yılında yüzde 40 büyüme

Bu yıl geçen yıla göre yaklaşık yüzde 40 büyüme kaydeden Bodrum Boat Show’da katılımcı ve sergi alanı önemli ölçüde genişledi. Fuar kapsamında denizde ve karada 250’den fazla tekne sergilenecek. Katılımcı firma sayısının 200’e yaklaşması beklenirken, fuarda 500’ün üzerinde marka yer alacak. Artan ilgiyle birlikte fuar alanı da büyüdü. Geçtiğimiz yıl 65 olan çadır sayısı bu yıl 95’e yükselirken, Bodrum Limanı’nın tamamı fuar alanı olarak kullanılacak. Dünya çapındaki markalar hem doğrudan hem de Türkiye distribütörleri aracılığıyla fuarda yer alırken, yerli üreticiler de en yeni ürün ve teknolojilerini ziyaretçilerin beğenisine sunacak.

Dilek Soydan-Emel Yılmaz

Mega yatların yeni adresi Bodrum

Bodrum Boat Show’u benzer organizasyonlardan ayıran en önemli özelliklerden birinin Bodrum Limanı’nın büyük teknelere sağladığı avantaj olacağını ifade eden ED Fuarcılık Kurucu Ortağı Dilek Soydan, İstanbul’daki fuarlarda sergilenmesi mümkün olmayan büyük boyutlu teknelerin, Bodrum Limanı sayesinde ziyaretçilerle buluşabileceğini söyledi. Fuarda sergilenecek teknelerin yüzde 10’unun 35 metre üzerindeki süper yat ve mega yatlardan oluşacağını kaydeden Soydan, Bodrum Boat Show’un, Akdeniz’in önemli uluslararası tekne fuarlarında olduğu gibi mega yat segmentine de ev sahipliği yapan sayılı organizasyonlardan biri olma özelliğini güçlendireceğini dile getirdi. Teknelerin yanı sıra deniz motorlarının, ekipman ve aksesuarlarının, marina çözümlerinin, leasing ve sigorta hizmetlerinin, su sporları ekipmanlarının, balıkçılık ve dalış ürünlerinin fuarda ziyaretçilerle buluşacağını belirten Soydan, “İlk yılında sektörün yoğun ilgisiyle karşılaşan Bodrum Boat Show, ikinci yılında bu güveni güçlü bir büyümeye dönüştürdü. Bodrum Boat Show, uluslararası ölçekte güçlü bir marka olma yolunda hızla ilerliyor” dedi.

Büyük bir buluşma noktası

ED Fuarcılık Kurucu Ortağı Emel Yılmaz da organizasyonun yalnızca sektör için değil, Bodrum ve bölge ekonomisi açısından da önemli bir değer oluşturduğunu belirterek şöyle konuştu: “Bodrum Boat Show sadece teknelerin sergilendiği bir fuar değil; denizcilik, turizm, ticaret ve yaşam kültürünü bir araya getiren büyük bir buluşma noktası. Bodrum Limanı’nın merkezi konumu, sosyal yaşam alanları ve güçlü altyapısıyla ziyaretçilere benzersiz bir deneyim sunuyor. Organizasyonumuz, bölge ekonomisine katkı sağlarken Bodrum’un uluslararası denizcilik destinasyonu kimliğini de güçlendiriyor. Önümüzdeki yıllarda Bodrum Boat Show’u Akdeniz’in en önemli denizcilik organizasyonlarından biri haline getirmeyi hedefliyoruz.”

7DENİZ

Geminin işletmecisi GN Group Corporation tarafından doğrulanan olayda, genel kargo gemisine yönelik ilk olarak 08.30 civarında bir insansız hava aracı (İHA) saldırısı gerçekleşmiş, bu olaydan üç saat sonra saat 11.30'da ise füze/roket saldırısı düzenlenmişti. Büyük tehlike atlatan 173 metre uzunluğundaki dökme yük gemisinde görevli 19 Azerbaycanlı, 1 Türk, 1 Ukraynalı ve 1 Mısırlı olmak üzere toplam 22 kişilik mürettebat, saldırılardan yara almadan kurtulmuş ve herhangi bir can kaybı yaşanmamıştı. Ardışık saldırılar sonucu kargo ambarlarından birinde, ambar kapağında ve güverte alanlarında yapısal hasar oluşan M/V Lady Zehma, kendi itki gücünü (motorunu) korumayı başarmıştı. Saldırı sonrasında herhangi bir deniz kirliliği veya çevreye zararlı sızıntıya yol açmayan hasarlı gemi, operasyonel olarak yoluna devam ederek bugün İstanbul Boğazı sularından geçti.

2025/26 kış sezonunun ardından depolardaki düşük seviyeler, önceki yıllarda olduğu gibi yaz aylarında hızla toparlanamadı. Bunun temel nedeni, İran Savaşı sonrasında küresel sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) piyasasının ciddi şekilde sıkılaşması, fiyatların hızla yükselmesi ve Orta Doğu dışında kalan spot sıvılaştırılmış LNG kargoları için Asyalı alıcıların Avrupa'dan daha yüksek fiyat vermesi oldu.

Bu nedenle Avrupa'nın, depolarının aralık başında yüzde 80 doluluk seviyesine ulaşmasını öngören hedefini yakalayamama riski bulunuyor.

Analistler, depolardaki düşük seviyenin özellikle soğuk bir kış yaşanması halinde kasım-mart döneminde doğalgaz fiyatlarında sert yükselişlere yol açabileceği uyarısında bulunuyor.

Ters piyasa yapısı oluştu

Katar'dan LNG arzındaki kesintiler nedeniyle piyasada yakın vadeli kontrat fiyatlarının uzun vadeli kontratlardan daha yüksek olduğu ters piyasa yapısı oluştu. Bu durum, şirketleri depolama yapmaya teşvik etmezken, Avrupa'yı kış koşullarına ve Orta Doğu'dan LNG akışının ne zaman normale döneceğine ilişkin belirsizliğe karşı daha kırılgan hale getirdiği ifade ediliyor.

Ayrıca, Merkezi İskoçya'da bulunan araştırma ve danışmanlık şirketi Wood Mackenzie'nin yayımladığı basın açıklamasında, Avrupa'nın tarihsel olarak düşük doğalgaz depolama seviyelerinin 2026/27 kışında arz güvenliğini riske attığını belirtti.

Kaynak: Bloomberght

Denizcilik Genel Müdürlüğü'nden yapılan açıklamada, 2012 yılından bu yana İstanbul Tersanecilik tarafından inşa edilen toplam 29 yakıt barcından 23'ünün Türk bayrağı altında hizmet verdiği, 6'sının ise yurt dışına ihraç edildiği belirtildi.

Açıklamada, gerçekleştirilen yatırımlarla Türkiye'nin yakıt barcı filosunun önemli ölçüde gençleştiği ve modernleştiği vurgulandı. Güçlü yakıt barcı filosunun, 2025 yılında gerçekleştirilen 2,2 milyon tonluk yakıt ikmal faaliyetinin güvenli, hızlı ve kesintisiz şekilde yürütülmesine önemli katkı sağladığı ifade edildi.

Denizcilik Genel Müdürlüğü’nün açıklamasında, “Türk denizciliğinin rekabet gücünü artıran, filomuzun gençleşmesine ve modernleşmesine katkı sağlayan tüm yatırımcılara teşekkür ediyor yatırımları desteklemeye devam ediyoruz” denildi.

7DENİZ

Olay, dün saat 17.20 sıralarında Heybeliada Deniz Harp Okulu'nda meydana geldi. Edinilen bilgiye göre, 4 katlı binanın çatısında restorasyon çalışmaları esnasında henüz bilinmeyen bir nedenle yangın çıktı. İhbar üzerine olay yerine çevre ilçelerden çok sayıda itfaiye ekibi sevk edildi.

Karadan müdahalenin kısıtlı olduğu bölgede ekiplerin yoğun müdahalesiyle yangın kontrol altına alarak söndürüldü. Ekipler tarafından muhtemel bir sirayetin önüne geçmek adına bölgedeki soğutma çalışmaları sürerken, yangın nedeniyle askeri okulun çatısında geniş çaplı maddi hasar oluştu. Yangının çıkış nedenine ilişkin inceleme başlatıldı.

Detayları henüz netleşmeyen plana göre Tahran’ın Boğaz üzerinden Basra Körfezi’ne giren gemilerin denetimini üstleneceği iddia edilirken, çıkış yönündeki trafiği kimin yöneteceği ve İran’ın bu süreçteki nihai rolünün ne olacağı belirsizliğini koruyor.

İki ülkenin çarşamba günü Boğaz’dan geçecek gemiler için yeni bir rota üzerinde uzlaştığı bildirildi.

Anlaşmanın yürürlüğe girmesi halinde durum, Trump yönetimi yetkililerinin İran’ın bu hayati denizyoluna erişimi tek başına kontrol edemeyeceğine dair defaatle dile getirdiği beyanlarla çelişecek.

Altıncı ayına giren ve kamuoyunda destek bulmayan savaş ortamından çıkış arayan ABD Başkanı Donald Trump’ın, İran-Umman görüşmelerinin yarattığı ivmeyi Tahran ile daha kapsamlı bir nükleer anlaşma müzakeresine dönüştürmeyi amaçladığı ifade ediliyor.

İran’ın Boğaz’a erişimi denetlemesine imkan tanıyacak bir mutabakat, Washington’ın başlangıçta koşulsuz teslim olacağını öngördüğü Tahran yönetiminin, ABD-İsrail savaşı neticesinde bölgesel nüfuzunu artırdığına işaret ediyor.

Stratejik ve Uluslararası Çalışmalar Merkezi (CSIS) Ortadoğu Programı Direktörü Mona Yacoubian konuya ilişkin değerlendirmesinde, “Bence temel mesele şu ki, eğer bir anlaşma sağlanırsa bu, İran’ın Hürmüz Boğazı’ndan geçen trafiği denetleme kabiliyetini koruduğu bir anlaşma olacak” ifadesini kullandı.

Yacoubian, ABD’nin bu şartları kabul etmesi halinde, Washington ve Tahran arasında haziran ayında imzalanan ancak çatışmaların yeniden başlamasıyla çöken ilk mutabakat zaptında öngörüldüğü gibi 60 günlük yeni bir barış müzakeresi sürecinin başlayabileceğini ekledi.

Yacoubian, The Hill gazetesine verdiği demeçte, “İran nihayetinde Boğaz’ı kontrol etme yetkisinde ısrarcı olmayı sürdürecek. Mesele bir tavizden ziyade bunun nasıl uygulanacağı ve ABD için bu anlaşmaya onay verirken itibarını koruyabileceği bir yolun bulunup bulunmayacağıdır. Asıl büyük soru işareti budur” dedi.

Görüşmelere ilişkin haberlerin bu hafta hız kazandığı ve cuma gününe kadar bir uzlaşıya varılabileceği kaydedilirken, bu durum Boğaz’ın derhal açılacağı anlamına gelmiyor.

Küresel petrol ve doğalgaz arzının beşte birinin geçtiği nakliye rotasının kapalı kalması, akaryakıt ve diğer tüketim maddelerinin fiyatlarını artırmış durumda.

İran ve Umman’ın Boğaz’ı nasıl sevk ve idare edeceğine dair teknik detaylar henüz netleşmedi. Reuters’ın aktardığına göre İran, Boğaz’ı kullanan gemilerden taşıdıkları yükün değerinin yüzde 5’i ile yüzde 7’si arasında değişen oranlarda geçiş ücreti talep etmeyi hedefliyor.

Umman ise yüzde 3 civarında daha düşük bir ücret öngörüyor. Savaş öncesi durumda herhangi bir geçiş ücreti alınmadığını belirten ABD tarafı ise ücret alınmamasını talep ediyor.

Trump, salı günü Kaliforniya’da gazetecilere yaptığı açıklamada Tahran ile ilişkilerin “gayet iyi ilerlediğini” iddia etse de İran yönetiminin ABD ile doğrudan görüşme yürüttüğünü reddetmesi tablonun karmaşıklığını koruyor.

Trump bir anlaşmanın imzalanması ihtimaliyle ilgili olarak, “Bu yarın da olabilir, sonraki gün de. Çok ciddi mesafe katedildi” dedi.

Fox News kanalına da konuşan Trump, İranlı yetkililerle “gün boyu süren müzakereleri” de kapsayan “çok olumlu temaslar” gerçekleştirdiklerini söyledi. Trump, “Eğer tekrar masadan kalkarlarsa çok ağır şekilde vurulacaklar” değerlendirmesinde bulundu.

Çarşamba öğleden sonra Las Vegas’ta konuşan Trump, anlaşmanın son durumuna dair somut bir detay vermezken, “İnsanların ölmesini istemediğim için bir anlaşma yapmayı tercih ederim” diyerek temasların sürdüğünü ifade etti.

Buna karşın ABD’nin izlediği askeri stratejinin şu ana kadar netice vermediği değerlendiriliyor.

ABD’nin İran’a yönelik aylardır sürdürdüğü hava bombardımanları ve son olarak temmuz ayında gerçekleştirilen iki haftalık yoğun saldırılar Boğaz’ı trafiğe açmaya yetmediği gibi Washington’ın kritik mühimmat stoklarının eksilmesine yol açtı.

Hudson Enstitüsü Kıdemli Uzmanı Bryan Clark, İran’ın tutumuna ilişkin olarak, “Bu kozun ellerinde olduğunu biliyorlar. ABD’nin Hürmüz Boğazı’nı güç kullanarak açmak ve İran’ın kontrolünü engellemek için gereken daha geniş kapsamlı bir harekatı göze alamayacağını, dolayısıyla bu kontrolü geri almasının mümkün olmadığını düşünüyorlar” dedi.

ABD’nin kritik mühimmat stoklarının ciddi seviyede azalması üzerine Körfez ülkelerinin endişelerini dile getirdiği ve bu durumun Trump’ın hafta sonu İran’a yönelik saldırıları artırma tehdidinden vazgeçmesinde etkili olduğu aktarıldı.

Trump’ın İran’ı şiddetli askeri eylemlerle tehdit ettikten sonra geri adım atarak müzakerelere alan açtığı ve nisandan bu yana en az beş kez tekrarlanan bir döngüye girdiği belirtiliyor.

Mona Yacoubian, “ABD’nin önleme füzelerinin önemli bir bölümünü tükettiğine dair haberler, yaklaşan ara seçimler ve ABD içindeki yaşam maliyetleri ile akaryakıt fiyatları üzerindeki sürekli baskı göz önüne alındığında, bu döngüyü daha kaç kez tekrarlayabileceğimiz belirsizdir” dedi.

Öte yandan Bryan Clark, ne kadar iyi planlanmış olursa olsun, algılanan bir zayıflık durumunda askeri seçeneğe yönelme eğilimi gösteren Trump’ın kararları nedeniyle olası bir anlaşmanın hızla bozulabileceğini belirtti.

Clark, The Hill’e yaptığı açıklamada, “Risk şu ki, bir anlaşma sağlandığında herkes buna bakıp ‘İran istediğini aldı, ABD ise elinde hiçbir şey olmadan kaldı’ diyebilir. Trump’ın bu yorumlardan hoşlanmayacağını ve gücünü kanıtlamak için yeniden harekete geçmek zorunda hissedeceğini düşünüyorum. Ardından İran ticareti tekrar durduracak ve aynı noktaya geri döneceğiz” dedi.

Anlaşmanın önündeki bir diğer engeli ise ABD’nin Basra Körfezi’nde sürdürdüğü deniz ablukası oluşturuyor. Tahran yönetimi, Boğaz’ın yeniden trafiğe açılması için ablukanın kaldırılmasını şart koşuyor.

İran Dışişleri Bakanlığı iç basına yaptığı açıklamada, “Hürmüz Boğazı’nı güvensiz kılan unsurlar, özellikle ABD’nin deniz ablukası ile İran’a ve çıkarlarına yönelik diğer saldırgan ve tehditkar eylemleri nedeniyle varlığını sürdürmektedir” ifadelerini kullandı.

Trump yönetiminin hareket alanının sınırlı olduğuna dikkat çekilse de bazı şahin isimler ablukanın kaldırılmasının hata olacağını savunuyor.

Demokrasileri Savunma Vakfı’ndan (FDD) Richard Goldberg, çarşamba günü sosyal medyada paylaştığı mesajda, “Abluka kalktığı an Başkan kozunu kaybeder. Petrol satışına emanet hesap şartı olmaksızın izin verildiği saniye daha fazlasını kaybeder. İran dondurulan hesaplarını borçlarını ödemek için kullandığı an kaybı daha da büyür” değerlendirmesini yaptı.

Buna karşın bazı ABD’li milletvekilleri yönetimin diplomasi yürüütme kabiliyetine güven duyduğunu ifade ediyor. Cumhuriyetçi Senatör Roger Wicker çarşamba günü gazetecilere yaptığı açıklamada, “Diğer tüm anlaşmalarda olduğu gibi bu süreçte de yönetime olan güvenim tamdır” dedi.

Gündemdeki anlaşmayı değerlendiren Bryan Clark ise, “Kimsenin bu durumdan memnun olmadığını biliyorum. Bölge ülkeleri memnun değil, oradan petrol tedarik eden Asyalı müttefikler memnun değil ama şu aşamada elde edilebilecek en iyi anlaşma muhtemelen budur” ifadelerini kullandı.

Kaynak: Harici

Samsun Limanı’nda açıklamalarda bulunan Lider Gemi Yönetim Kurulu Üyesi Aykan Üçüncü, saldırının uluslararası sularda gerçekleştiğini belirtti. Üçüncü, "2 gün önce dron saldırısı ile karşı karşıya kaldık. Son zamanlarda gemiler bu tarz saldırılara maruz kalıyor. Bizim de başımızdan böyle bir olay geçti. Öncelikle tüm denizcilere geçmiş olsun dileklerimi iletiyorum" dedi.

"Personelimiz son ana kadar mücadele etti"

Dron saldırılarının özel sektörü ciddi şekilde etkilediğini vurgulayan Üçüncü, gemi personeline teşekkür etti. Üçüncü, "Personelimiz cesaretli ve korkusuz. Yangın söndürme anında ve operasyon boyunca son ana kadar mücadele ettiler. Hepsine teşekkür ediyorum" ifadelerini kullandı.

The Story of a new build classic boat SUADIYE Build by MCE Yachts Designed by Taka Yacht Design.