Sibel Bahçetepe’nin BirGün‘deki haberine göre, Koç Holding’e 40 yıllığına işletme hakkı devredilen marina projesi kapsamında yat kapasitesinin artırılması, yeni ticari alanlar, otel, restoran ve otoparkların yanı sıra deniz üzerinde yeni yapılaşmalar planlanıyor. Bölge sakinleri, bu düzenlemelerin kıyı ekosistemini daraltacağını ve kamusal kullanım alanlarını azaltacağını öne sürüyor.

Fenerbahçe Kalamış Dayanışması’ndan makine mühendisi Mehmet Remzi Çelik, geniş beton ve sert zeminlerin gün boyunca depoladığı ısının gece çevreye yayılarak Kalamış, Fenerbahçe, Moda ve çevre mahallelerde sıcaklık artışına yol açacağını belirtti. Çelik, artan sıcaklıkların özellikle yaşlılar, çocuklar ve kronik hastalığı bulunan kişiler için sağlık riski oluşturabileceğini ifade etti.

Çelik, ayrıca marina inşaatının hava kirliliği, gürültü ve trafik yoğunluğunu artıracağını, mendirek ve dip tarama çalışmalarının ise Marmara Denizi’ndeki deniz çayırları ve diğer canlıların yaşam alanlarına zarar verebileceğini savunarak, projenin bilimsel veriler ışığında yeniden değerlendirilmesi çağrısında bulundu.

Cumhuriyet’in ilk yıllarından küresel limancılığa

Cumhuriyet öncesinde, 1913-1914 yıllarında Türkiye limanlarında yaklaşık 36 milyon ton yük elleçlendiğini hatırlatan Esmer, bunun yaklaşık yarısının İstanbul Limanı’nda gerçekleştiğini belirtti. Bugün de Marmara Bölgesi’nin limancılıkta lider konumunu sürdürdüğünü ifade eden Esmer, sektörün son bir asırda büyük bir dönüşüm yaşadığını söyledi.

Limanlar Kanunu, Kabotaj Kanunu, Kıyı Kanunu ve liman yatırımlarına ilişkin düzenlemelerin sektörün gelişiminde kritik rol oynadığını belirten Esmer, özellikle 1990’lı yıllarla birlikte özel sektörün liman işletmeciliğinde önemli bir aktör haline geldiğini ifade etti. “Devlet işletmeciden düzenleyici role geçti”

Türkiye’nin liman özelleştirme modelinin dünyadaki klasik özelleştirme uygulamalarından farklı olduğuna dikkat çeken Esmer, kamu yararının korunmaya devam ettiği bir sistem uygulandığını belirterek şunları söyledi:

“Devlet artık doğrudan işletmeci olmaktan ziyade düzenleyici ve denetleyici konuma geçti. Bu model, kamu yararını korurken özel sektörün dinamizminden de faydalanılmasını sağladı.”

Türk limanları dünya ortalamasının üzerinde büyüdü

2000-2025 dönemini değerlendiren Esmer, Türkiye’nin liman performansının dünya ortalamasının oldukça üzerinde büyüdüğünü ortaya koydu.

Clarksons verilerine göre dünya deniz ticaretinde yük hacmi son 25 yılda yaklaşık iki katına çıkarken, Türkiye’nin liman yük hacminin yaklaşık üç kat büyüdüğünü belirten Esmer, Türkiye’nin büyüme hızının Avrupa’daki birçok ülkenin üzerinde olduğunu söyledi.

Avrupa karşılaştırmalarında Türkiye’nin yük hacmi bakımından yalnızca Hollanda’nın gerisinde yer aldığını ifade eden Esmer, mevcut büyüme hızının devam etmesi halinde Türkiye’nin önümüzdeki yıllarda Avrupa’nın en büyük liman ülkelerinden biri olacağını dile getirdi.

Konteyner taşımacılığında güçlü yükseliş

Türkiye’nin konteyner elleçleme kapasitesinde de dikkat çekici bir büyüme yakaladığını belirten Esmer, son çeyrek yüzyılda konteyner hacminin dünya ortalamasının yaklaşık iki katı hızla arttığını söyledi.

Türkiye’nin yıllık konteyner hacminin 14 milyon TEU seviyesine ulaştığını belirten Esmer, özellikle transit konteyner taşımacılığındaki büyümenin sektörün uluslararası rekabet gücünü artırdığını vurguladı.

Doğu Akdeniz yükselişini sürdürüyor

Sunumunda bölgesel gelişmelere de yer veren Esmer, özellikle Doğu Akdeniz limanlarının son yıllarda dikkat çekici bir büyüme sergilediğini söyledi.

İskenderun, Mersin ve çevresindeki limanların Türkiye dış ticaretinde stratejik bir merkez haline geldiğini belirten Esmer, İskenderun Liman Başkanlığı bölgesinde son 25 yılda yaklaşık altı katlık yük artışı yaşandığını ifade etti.

Doğu Akdeniz’in önümüzdeki yüzyılın en önemli lojistik merkezlerinden biri olacağını vurgulayan Esmer, bölgenin hem üretim hem de transit taşımacılık açısından büyük potansiyele sahip olduğunu kaydetti.

Türkiye’nin jeopolitik avantajı öne çıkıyor

Türkiye’nin yalnızca liman yatırımlarıyla değil, bulunduğu coğrafi konum sayesinde de küresel lojistikte önemli avantajlara sahip olduğunu belirten Esmer, ülkenin Asya-Avrupa deniz ticaret rotası ile Kuzey-Güney taşımacılık koridorlarının kesişim noktasında yer aldığını söyledi.

Bu konumun hem yerel yüklerin hem de transit yük hareketlerinin artmasını sağladığını ifade eden Esmer, özellikle son yıllarda transit taşımacılığın önemli ölçüde büyüdüğüne dikkat çekti.

Yeni yüzyılın gündemi: Jeopolitik, yeşil dönüşüm ve lojistik koridorları

Konuşmasının sonunda Türk limancılığının geleceğini şekillendirecek başlıca başlıkları sıralayan Esmer, yeni dönemde;

* jeopolitik gelişmeler,

* yeşil dönüşüm,

* Doğu Akdeniz’in yükselen rolü,

* lojistik bağlantısallık,

* Orta Koridor,

* Kalkınma Yolu Projesi,

* İstanbul Kuzey Demiryolu Geçişi,

* Hicaz Demiryolu bağlantıları gibi projelerin Türkiye açısından belirleyici olacağını ifade etti.

Konuşmasını Kabotaj Kanunu’nun taşıdığı tarihsel öneme vurgu yaparak tamamlayan Esmer, “1926’da ‘Kıyılar bizimdir’ anlayışıyla başlayan yolculuk, bugün Türkiye’nin küresel ticaretin önemli liman ülkelerinden biri haline gelmesiyle yeni bir aşamaya ulaştı. Limanlarımız; dış ticaretimizin, ulusal güvenliğimizin, jeostratejik gücümüzün ve Mavi Vatan vizyonumuzun en önemli unsurlarından biridir.” dedi.

Açık deniz petrol ve doğal gaz sahalarında hidrokarbonların işlenmesi için kullanılan FPU sistemleri; deniz tabanındaki kuyulardan gelen akışın kabul edilmesi, petrol, gaz ve suyun ayrıştırılması, gazın işlenmesi, üretilen suyun arıtılması ve ürünlerin transfer süreçlerini kapsayan kritik üretim tesisleri arasında yer alıyor. Bu kapsamda üretilen modüller, Sakarya Gaz Sahası Faz 2 geliştirme çalışmalarının önemli bileşenlerinden birini oluşturuyor.Proje kapsamında yaklaşık 2.100 ton çelik imalat gerçekleştirildi. Üretim faaliyetleri, Gemak Şirketler Grubu bünyesindeki Gemak Altınova Tersanesi ile Neta Boru Çelik Fabrikası'nın entegre altyapısı kullanılarak yürütüldü. Çelik ve donatım imalatlarında DNV-OS-C401 standardı uygulanırken, boya süreçlerinde ISO 8501-1 ve SSPC SP-10 standartları esas alındı. Projenin dikkat çeken teknik uygulamalarından biri, modülün imalat sürecinde gerçekleştirildi. Tam nüfuziyetli (full penetration) boru kaynaklarının gerektirdiği yüksek hassasiyet doğrultusunda, Tekla modelleme sistemi ile Neta Boru Çelik Fabrikası'nda bulunan NC kontrollü boru kesme makinesi arasında özel bir dijital senkronizasyon sağlandı. Bu amaçla gerçekleştirilen sistem entegrasyonu sayesinde üretim süreçlerinde doğruluk ve verimlilik artırılarak kaynak hazırlıklarının proje gereksinimlerine uygun şekilde gerçekleştirilmesi sağlandı.

Modüllerin üretim sonrası taşınması ve sevkiyat süreçleri de Gemak Şirketler Grubu'nun kendi imkanlarıyla gerçekleştirildi. Ağır yük taşıma operasyonlarında grup bünyesindeki SPMT (Self-Propelled Modular Transporter) ekipmanları kullanılırken, deniz taşımalarında M/V Neta gemisinden faydalanıldı. Böylece üretim, lojistik ve sevkiyat faaliyetleri tek çatı altında yönetilerek operasyonel verimlilik sağlandı.

Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı (TPAO) tarafından yürütülen Sakarya Gaz Sahası Faz 2 geliştirme çalışmaları kapsamında kullanılacak olan Osman Gazi Gemisi modülleri, Türkiye'nin doğal gaz üretim kapasitesinin artırılmasına katkı sağlayacak.

Gemak Şirketler Grubu, tersanecilik, ağır sanayi, çelik konstrüksiyon ve offshore projelerindeki mühendislik yetkinliği ile uluslararası standartlarda üretim gerçekleştirerek Türkiye'nin stratejik enerji ve endüstri projelerinde çözüm ortağı olmaya devam etmektedir.

Tokat ve Ankara başta olmak üzere farklı illerden Ordu'ya gelen ziyaretçiler, uygulamadan duydukları memnuniyeti dile getirdi. Vatandaşlar, "Karadeniz gezisi kapsamında Ordu'ya geldik. Turizm açısından çok güzel bir uygulama olmuş. Güzel bir yolculuk gerçekleştirdik. Emeği geçen herkese teşekkür ediyoruz" ifadelerini kullandı.

İlk seferin ardından görüşlerini paylaşan Ordulu vatandaşlar ise Şehit Necati Gürkaya Gemisi'nin kente önemli bir turizm değeri kazandırdığını belirterek, Ordu Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Mehmet Hilmi Güler'e teşekkür etti. Vatandaşlar, "Çok keyifli bir yolculuk oldu. Herkesi bu deneyimi yaşamaya davet ediyoruz" dedi.

Ordu Büyükşehir Belediyesi tarafından deniz turizmini canlandırmak amacıyla hizmete sunulan Şehit Necati Gürkaya Gemisi'nin, yaz sezonu boyunca düzenli seferlerle binlerce kişiyi Karadeniz'in eşsiz manzarasıyla buluşturması hedefleniyor.

Tekne mürettebatı, uluslararası denizcilik kuralları ve denizde can kurtarma yükümlülüğü kapsamında hareket ederek, yanan teknedeki kişilerin güvenli şekilde tahliye edilmesini sağladı. Kurtarılan ekip daha sonra emniyetli şekilde güvenli bölgeye ulaştırıldı.

Denizde yardımlaşma kültürünün en güzel örneklerinden birini sergileyen S/Y YAZZ’ın profesyonel ve hızlı müdahalesi, olası bir faciayı önlerken, Türk denizciliğinin uluslararası sulardaki sorumluluk anlayışını da bir kez daha ortaya koydu.

Yangının çıkış nedeni ve olayla ilgili resmi makamların incelemelerinin sürdüğü öğrenildi.

Nisan 2026’da Şanghay’dan ayrılarak yeni bir deneme seferine çıkan 40 bin tonluk bu devasa gemi askeri analistler tarafından geleneksel çıkarma gemileri ile uçak gemilerinin özelliklerini bir araya getiren “hibrit” savaş platformu olarak nitelendiriliyor.

Sichuan’ı küresel ölçekteki benzerlerinden, özellikle de ABD’nin mevcut amfibi hücum gemilerinden ayıran en radikal teknik özellik barındırdığı elektromanyetik fırlatma ve durdurma sistemi (mancınık) teknolojisi oldu.

Bu sistem sayesinde gemi, helikopterler ve amfibi araçların yanı sıra sabit kanatlı insansız hava araçlarını da (İHA) çok kısa bir mesafede hızlandırarak güvertesinden havalandırabiliyor.

Kıyı operasyonlarını desteklemek ve geniş bir bölgede deniz hakimiyeti kurmak amacıyla üretilen, gövde numarası 51 olan bu yeni nesil gemi, robotik savaş teknolojileri ile deniz gücünü birleştirerek Hint-Pasifik bölgesindeki savunma dengelerini derinden sarsmaya aday gösteriliyor.

Teşvik belgesi, 3. Bölge bölgesel destekleme sınıfında düzenlenmiştir. Yatırım kapsamında tamamen yerli makine ve teçhizat alımı öngörülmektedir.

Teşvik belgesi kapsamında şirkete sağlanacak destek unsurları arasında KDV İstisnası, Gümrük Vergisi Muafiyeti, %60 vergi indirim oranı ve %30 yatırıma katkı oranı ile Vergi İndirimi yer almaktadır. Ayrıca şirket, 2 yıl süreyle SGK İşveren Hisse Desteği’nden yararlanacak.

Ortak akıl platformu olarak kuruldu

Toplantının açılış konuşmasını yapan Antalya Forum X Genel Sekreteri İzzet Ünlü, platformun yaklaşık iki buçuk yıl önce Antalya’nın sorunlarına çözüm üretmek amacıyla kurulduğunu belirterek, amaçlarının siyaset yapmak değil, bilimsel veriler ve ortak akıl doğrultusunda kentin geleceğine katkı sunmak olduğunu söyledi. Ünlü, “Antalya bize çok şey verdi. Peki biz Antalya’ya ne verdik? Bu sorudan hareketle farklı kesimlerden insanların bir araya geldiği Antalya Forum X’i oluşturduk. Amacımız kutuplaşmalar üretmek değil, ortak aklı ortaya koyarak şehrin geleceğine katkı sağlamaktır” dedi.

İki önemli konu gündeme taşınacak

Daha önce yapılan toplantılarda alınan kararlar doğrultusunda iki önemli çalışmayı kamuoyunun gündemine taşımayı hedeflediklerini açıklayan Ünlü, bunların ‘Antalya’nın Trafik Sorunu ve Çözüm Önerileri’ ile ‘Antalya Gençlik ve Toplumsal Araştırması 2026’ başlıkları olduğunu söyledi. Gençlere yönelik araştırmanın çocuk istismarı, ergenlerde şiddet, yalnızlık ve sosyal destek gibi başlıkları kapsayacağını ifade eden Ünlü, bu çalışmaların bilimsel veriler ışığında hazırlanacağını kaydetti.

‘Siyaset değil, çözüm üretmek istiyoruz’

Forum X Antalya’nın hiçbir siyasi amaç taşımadığını vurgulayan Ünlü, “Bizler bu şehri algılarla değil, bilimsel verilerle geleceğe hazırlamak istiyoruz. Siyaset üretmeyeceğiz ancak ortaya koyacağımız nitelikli bilgilerle siyasetçileri ve bürokratları olumlu yönde etkilemeyi hedefliyoruz. Karar vericilerin önüne güvenilir ve tarafsız veriler koymak istiyoruz” diye konuştu.

‘Kruvaziyer limanı yıllardır hayata geçirilemedi’

Toplantının ana gündeminin Antalya Limanı olduğunu belirten Ünlü, Antalya’da kruvaziyer limanı projesinin yaklaşık 37 yıldır gündemde olmasına rağmen somut bir ilerleme sağlanamadığını dile getirerek, “Yüzen şehirleri ağırlamak, dar rıhtımlarda geçici çözümlerle değil, Antalya’nın 640 kilometrelik sahiline yakışır modern ve bağımsız bir kruvaziyer limanı ile mümkündür. Bunun için kapsamlı bir master plan hazırlanmalıdır” ifadelerini kullandı.

‘Toplantının takipçisi olacağız’

Yarım günlük toplantıyla tüm sorunların çözülemeyeceğinin farkında olduklarını belirten Ünlü, buna rağmen toplantı sonunda ortaya çıkacak değerlendirmelerin ve önerilerin takipçisi olacaklarını söyledi. Ünlü, “Bugün bütün sorunları çözeceğimizi iddia etmiyoruz. Ancak burada ortaya çıkacak değerlendirmeler doğrultusunda üzerimize düşen görevleri yerine getirmeye hazırız. Antalya’nın liman vizyonuna katkı sağlayacak her çalışmanın ısrarlı takipçisi olacağız” dedi.

‘Stratejik yatırım olarak ele alınmalı’

Toplantıda daha sonra ATSO Yönetim Kurulu Başkanı Yusuf Hacısüleyman, Antalya Limanı’nın mevcut durumu, kruvaziyer turizminin ekonomik katkıları ve limanın geleceğine yönelik projeler hakkında değerlendirmelerde bulunarak katılımcıların sorularını yanıtladı. Hacısüleyman, Antalya Limanı’nın yalnızca kentin değil, Türkiye’nin dış ticareti, lojistiği ve turizmi açısından stratejik öneme sahip olduğunu belirterek, limanın büyütülmesi, fiziki altyapısının güçlendirilmesi ve deniz ulaşımının geliştirilmesi gerektiğini söyledi. Hacısüleyman, limandaki eksikliklerden kruvaziyer turizmine, deniz taşımacılığından Antalya’nın trafik sorununa kadar birçok konuda dikkat çeken değerlendirmelerde bulundu.

‘Sorunları tek taraflı dinleyerek çözemezsiniz’

Antalya Limanı’nın uzun süredir gündemlerinde olduğunu belirten Hacısüleyman, göreve geldiği günden bu yana ihracatçıların ve liman işletmecilerinin taleplerini dinlediklerini söyledi. Bu konuyu hiçbir zaman tek taraflı değerlendirmediklerini ifade eden Hacısüleyman, “Üyelerimizden gelen şikâyetleri dinledik, ardından liman işletmecileriyle bir araya geldik. Çünkü sadece ihracatçıyı dinlerseniz eksik kalırsınız. İşletmecinin de yaşadığı sorunlar var. Çözüm üretmenin yolu her iki tarafı da dinlemekten geçiyor” dedi.

‘Limanın büyümesi artık zorunluluk’

Antalya Limanı’nın mevcut kapasitesinin ihtiyaçları karşılamakta zorlandığını belirten Hacısüleyman, genişleme projelerinin vakit kaybedilmeden hayata geçirilmesi gerektiğini söyleyerek, “Limanın fiziksel kapasitesi artırılmalı. Antrepo alanları yetersiz. Gemi yanaştığında yükün hızlı şekilde organize edilmesini sağlayacak depolama sistemleri kurulmalı. Yükleme ve boşaltma süreçleri modern lojistik anlayışıyla yeniden planlanmalı” şeklinde konuştu.

‘Fiyat politikası rekabetçi olmalı’

Antalya Limanı’ndaki hizmet ücretlerinin diğer limanlarla rekabet edebilir seviyeye çekilmesi gerektiğini belirten Hacısüleyman, “Yüksek maliyetler nedeniyle bazı ihracatçıların yüklerini İzmir gibi farklı limanlardan göndermeyi tercih ediyor. Bu sadece ihracatçı için değil liman işletmesi için de kayıp oluşturuyor. İş hacmini artırmanın yolu rekabetçi fiyat politikası uygulamaktan geçiyor” dedi. Liman işletmesiyle yapılan görüşmelerde karşılıklı anlayışın önemine dikkat çeken Hacısüleyman, şöyle konuştu: “Biz şikâyet ediyoruz, onlar da yaşadıkları sıkıntıları anlatıyor. Ancak herkes şikâyet ederse hiçbir yere varamayız. Önemli olan çözüm üretmek ve ortak akılla hareket etmektir.”

‘Bu yatırımlar ülke projesi olarak görülmeli’

Limanların, serbest bölgelerin ve lojistik merkezlerin yerel değil ulusal ölçekte değerlendirilmesi gerektiğini ifade eden Hacısüleyman, stratejik yatırımların merkezi yönetim tarafından ele alınmasının önemine vurgu yaparak, “Antalya Limanı’nın genişlemesi sadece Antalya’nın meselesi değildir. Bu, Türkiye’nin ihracatıyla doğrudan ilgilidir. Kamulaştırma gerekiyorsa yapılmalı, kamu arazileri gerekiyorsa kullanılmalı. Bu yatırımlar ülke vizyonunun bir parçası olmalıdır.”

‘Kruvaziyer turizmi için uygun değiliz’

Kruvaziyer turizminin ekonomik katkısını önemsediklerini ancak Antalya’nın şehir yapısının da göz önünde bulundurulması gerektiğini belirten Hacısüleyman, kontrolsüz büyümenin yeni sorunlar doğurabileceğini söyledi. 5 bin yolcunun aynı anda şehir merkezine inmesinin ciddi trafik yükü oluşturabileceğini belirten Hacısüleyman, “Antalya zaten yaz aylarında yoğunluğu yaşayan bir şehir. Kruvaziyer turizmini büyütürken şehir yaşamını da koruyacak bir planlama yapmak zorundayız. Antalya coğrafi olarak yatay bir şehir. Bu yüzden kentimiz kruvaziyer turizmi için uygun değil” diye konuştu.

Barcelona’yı örnek gösterdi

Barcelona gibi bazı şehirlerin bu nedenle kruvaziyer trafiğine sınırlamalar getirdiğini hatırlatan Hacısüleyman, Antalya’nın da kendi dinamiklerine uygun bir model geliştirmesi gerektiğini ifade etti. Konuşmasının önemli bölümünü deniz ulaşımına ayıran Hacısüleyman, Antalya’nın denizi yalnızca turizmde kullandığını, ulaşımda ise yeterince değerlendiremediğini söyledi. “Denizle iç içe yaşıyoruz ama denizi ulaşım için kullanamıyoruz” diyen Hacısüleyman, “Antalya’nın coğrafi yapısı bunu zorunlu hale getiriyor. Kara yollarındaki yük her geçen yıl artıyor. Deniz ulaşımı artık alternatif değil, ihtiyaçtır” ifadelerini kullandı.

‘Merkezi yönetim tarafından desteklenmeli’

Kemer’den Kaleiçi’ne, Konyaaltı’ndan havalimanına uzanacak deniz ulaşımı projelerinin mutlaka hayata geçirilmesi gerektiğini belirten Hacısüleyman, bu yatırımların yalnızca yerel yönetimlerin imkânlarıyla gerçekleştirilemeyeceğine dikkat çekerek, “Deniz taşımacılığı da liman yatırımları gibi stratejik bir ulaşım projesidir. Bunun merkezi yönetim tarafından desteklenmesi ve gerekli yasal düzenlemelerle hızlandırılması gerekir” dedi.

‘Daha büyük sorunlarla karşılaşabiliriz’

Antalya’nın hızla büyüdüğünü, yeni havalimanı kapasitesinin ve artan turist sayısının ulaşım altyapısını zorlayacağını dile getiren Hacısüleyman, planlamanın bugünden yapılmaması halinde önümüzdeki yıllarda çok daha büyük sorunlarla karşılaşılacağını kaydederek, “Yüzde 10’luk bir turist artışı bile şehir trafiğini ciddi şekilde etkileyebiliyor. Yeni havalimanı kapasitesiyle birlikte Antalya çok daha fazla ziyaretçi ağırlayacak. Bu insanları hangi yollarla taşıyacağız? Alternatif ulaşım koridorlarını bugünden oluşturmak zorundayız” şeklinde konuştu. Hacısüleyman, Antalya’nın liman, deniz ulaşımı, lojistik ve ulaşım yatırımlarının günlük ihtiyaçlar üzerinden değil, gelecek 30-40 yılı kapsayan stratejik bir bakış açısıyla planlanması gerektiğini vurgulayarak, “Bu şehir ortak akılla yönetilmeli. Antalya’nın geleceğini bugünden inşa etmek zorundayız” ifadelerini kullandı.

‘Günü kurtaran anlayışa ihtiyacımız yok’

ATSO Meclis Başkanı Ahmet Öztürk ise, Antalya’nın geleceğinin ancak ortak akıl ve kurumlar arası iş birliğiyle şekillenebileceğini belirterek, liman, serbest bölge, Kaleiçi ve ulaşım projelerinin kentin geleceği açısından stratejik öneme sahip olduğunu söyledi. Toplantıda konuşan Öztürk, Antalya’nın artık günü kurtaran değil, geleceği planlayan bir anlayışa ihtiyaç duyduğunu vurguladı. Kentte önemli bir yönetim boşluğu hissedildiğini ifade eden Öztürk, Antalya’nın sorunlarının ancak tüm kurumların aynı masa etrafında buluşmasıyla çözülebileceğini söyledi. “Bu şehirde çok değerli insanlar var” diyen Öztürk, “Yıllardır Antalya için emek veren iş insanları, sivil toplum kuruluşları ve kurum temsilcileri burada bulunuyor. Antalya’nın bugün en büyük ihtiyacı ortak akıldır. Kişisel ya da kurumsal anlaşmazlıkları bir kenara bırakıp, Antalya’nın ortak çıkarlarında buluşmak zorundayız” dedi.

‘Antalya kimliğinde buluşmalıyız’

Kentin ortak meselelerinde siyasi görüşlerin geri planda bırakılması gerektiğini vurgulayan Öztürk, herkesin Antalya kimliğinde buluşması gerektiğini dile getirerek, “Toplantılarda herkes memleketini söylüyor; Kayseriliyim, Adanalıyım, Diyarbakırlıyım diyor. Hepimizin doğduğu şehir farklı olabilir ama artık hepimiz Antalyalıyız. Antalya’nın menfaatleri söz konusu olduğunda aynı masada buluşabilmeliyiz” şeklinde konuştu. Antalya Limanı’nın yalnızca ticari bir tesis olmadığını belirten Öztürk, “Antalya Limanı bu şehrin en önemli stratejik değerlerinden biridir. Yıllardır limanın geliştirilmesi konuşuluyor. Bugün hâlâ yüklerin boş gidip dolu dönmesi, altyapı eksiklikleri ve kapasite sorunları gündemde. Artık bu yatırımların tamamlanması gerekiyor. Liman işletmesinin taahhüt ettiği yatırımların da hızlandırılması gerekiyor” ifadelerini kullandı.

‘Kaleiçi ve Yat Limanı birlikte yönetilmeli’

Kruvaziyer turizminin Antalya için önemli bir fırsat olduğunu belirten Öztürk, tarihi Kaleiçi dokusuna zarar vermeden yeni çözümler geliştirilebileceğini söyleyerek, “Kaleiçi önüne platform sistemiyle kruvaziyer gemilerinin yanaşabileceği modeller dünyada uygulanıyor. Tarihi yapıya zarar vermeden böyle bir sistem Antalya’da da tartışılabilir. Bu konunun teknik olarak değerlendirilmesi gerekiyor.” Kaleiçi, Yat Limanı, Balbey ve çevresinin tek bir yönetim anlayışıyla planlanması gerektiğini ifade eden Öztürk, mevcut çok başlı yapının süreci yavaşlattığına değinerek, “Bugün Kaleiçi’nde farklı kurumların yetkisi var. Bu yapı karar alma süreçlerini zorlaştırıyor. Kaleiçi, Yat Limanı ve çevresi tek merkezden yönetilecek bir modele kavuşturulmalı” diye konuştu. Konuşmaların ardından katılımcılar söz alarak Antalya’nın sorunlarıyla ilgili düşüncelerini aktardı.

Ticaret Bakanı Ömer Bolat, haziran ayı dış ticaret verilerini açıkladı. Bakan Bolat, "Haziran ayı ihracatı yıllık bazda yüzde 21,9 artışla 25 milyar dolara yaklaşarak tüm zamanların en yüksek haziran ayı rakamına ulaşmış oldu" dedi.

Ticaret Bakanı Bolat Haziran sonu itibarıyla tarihimizde ilk defa mal ve hizmet ihracatının toplamı yıllıklandırılmış olarak 400 milyar doları aştığını söyledi.

Deniz ticaret filosunun büyütülmesinden gemi insanı istihdamına, liman yatırımlarından gemi inşa sanayine, yük elleçlemeden gemi ihracatına kadar birçok kategoride verilen ödüller, Türk denizciliğinin son yıllarda yakaladığı büyüme ivmesini bir kez daha ortaya koydu.

Törende En Fazla Türk Gemi Filosunu Büyütme Ödülü Akar Denizcilik Yönetim Kurulu Üyesi Rasim Akar’a verildi.

En Fazla Gemi İnsanı İstihdamı Sağlama Ödülü Arkas Denizcilik Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Bernard Arkas’a takdim edildi.

En Fazla Liman Kapasitesini Büyütme Ödülleri ise Ceyport Limanı Yönetim Kurulu Başkanı Ali Avcı ile Safiport Yönetim Kurulu Başkanı Hakan Safi’ye verildi. En Fazla Taşıma Kapasitesi (Tonaj) Ödülü Güngen Denizcilik’e sunulurken, En Fazla Türk Gemisi İnşa Etme Ödülü Sedef Tersanesi İcra Kurulu Başkanı Metin Kalkavan’a verildi.

En Fazla Gemi İhraç Etme Ödülü Sefine Tersanesi’ne; En Fazla Yük Elleçlemesini Artırma Ödülü ise Tosyalı Holding ve Tosyalı Limanı Yönetim Kurulu Üyesi Mehmet Fatih Tosyalı’ya takdim edildi.

Gecenin en anlamlı ödüllerinden biri olan “Denizcilik Sektörüne Katkı Ödülü”, Türk denizciliğinin gelişimi, denizcilik eğitiminin desteklenmesi ve kamu-özel sektör iş birliğinin güçlendirilmesine yönelik çalışmaları dolayısıyla İMEAK Deniz Ticaret Odası Yönetim Kurulu Başkanı Tamer Kıran’a verildi. Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz ve Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu’nun takdim ettiği ödüller, salondaki davetlilerin alkışları eşliğinde sahiplerini bulurken, tören ödül alan isimlerin ve protokol üyelerinin birlikte çektirdiği toplu hatıra fotoğrafıyla sona erdi.

Kabotaj Kanunu’nun 100. yılında gerçekleştirilen ödül töreni, Türk denizcilik sektörünün yatırım, üretim, istihdam ve uluslararası rekabet gücünü simgeleyen en anlamlı anlardan biri olarak zirve programındaki yerini aldı.

7DENİZ

Zirvenin açılış bölümünde yerli ve yabancı denizcilik otoritelerine seslenen protokol üyeleri, Türk denizciliğinin köklü tarihinden küresel vizyonuna uzanan stratejik mesajlar verdi.

Zirvenin açılışında konuşan İMEAK Deniz Ticaret Odası Yönetim Kurulu Başkanı Tamer Kıran, Kabotaj Kanunu’nun 100. yılının Türk denizciliği açısından tarihi bir dönüm noktası olduğunu belirterek, sektörün geleceğinin çevreci, dijital ve sürdürülebilir bir dönüşümle şekilleneceğini söyledi. Organizasyona öncülük eden Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu ile bakanlık yetkililerine teşekkür ederek sözlerine başlayan Kıran, 1 Temmuz 1926 tarihinde yürürlüğe giren düzenlemenin önemine dikkat çekti.

“Kabotaj Kanunu Türk denizciliğinin hukuki temelini oluşturdu”

Konuşmasında Kabotaj Kanunu’nun yürürlüğe girişinin 100. yılına dikkat çeken Kıran, 1 Temmuz 1926 tarihinde yürürlüğe giren düzenlemenin Türk denizciliğinin gelişiminde tarihi bir dönüm noktası olduğunu vurguladı.

Kabotaj Kanunu ile kıyı taşımacılığı hakkının Türk bayrağı altında yalnızca Türk vatandaşlarına tanındığını hatırlatan Kıran, bu düzenlemenin milli denizciliğin hukuki temelini oluşturduğunu söyledi.

Türkiye’nin denizlerdeki egemenlik haklarının ise 20 Temmuz 1936’da imzalanan Montrö Boğazlar Sözleşmesi ile tam anlamıyla güvence altına alındığını belirten Kıran, bu iki tarihi adımın Türkiye’nin denizcilik vizyonunun temel taşları olduğunu ifade etti.

“Türkiye dünya deniz ticaret filosunda 11’inci sıraya yükseldi”

Türk denizciliğinin son yıllarda önemli bir ivme yakaladığını dile getiren Kıran, Türkiye’nin 2026 yılı itibarıyla dünya deniz ticaret filosunda 11’inci sıraya yükseldiğini söyledi.

Denizcilikte başarının yalnızca filo büyüklüğüyle ölçülemeyeceğini vurgulayan Kıran, tersanelerin üretim ve ihracat performansı, savunma sanayine sağlanan katkılar, limanların operasyonel kapasitesi, denizcilik eğitimi ve yetişmiş insan kaynağının da sektörün ulaştığı seviyeyi gösteren temel unsurlar olduğunu kaydetti.

“Jeopolitik gelişmeler deniz ticaretinin stratejik önemini artırdı”

Dünya ticaretinin yaklaşık yüzde 87’sinin deniz yoluyla gerçekleştirildiğini hatırlatan Kıran, son yıllarda yaşanan küresel gelişmelerin deniz taşımacılığının stratejik önemini daha da artırdığını ifade etti.

Rusya-Ukrayna savaşı, Orta Doğu’daki çatışmalar, Kızıldeniz ve Hürmüz Boğazı’nda yaşanan güvenlik riskleri ile küresel tedarik zincirlerinde meydana gelen kırılmaların denizcilik sektörünü doğrudan etkilediğini belirten Kıran, sektörün artık yalnızca ticari değil aynı zamanda stratejik bir alan haline geldiğini söyledi.

“Rekabet artık yalnızca gemi sayısıyla ölçülmüyor”

Konuşmasında denizcilikte yaşanan yeşil dönüşüme de değinen Kıran, çevresel düzenlemeler, alternatif yakıt teknolojileri ve karbon emisyonlarının azaltılmasına yönelik çalışmaların sektörü tarihi bir dönüşüm sürecine taşıdığını ifade etti.

Uluslararası Denizcilik Örgütü’nün (IMO) 2050 net sıfır emisyon hedefini hatırlatan Kıran, bu hedefe ulaşmanın yalnızca gemi işletmecilerinin değil; tersanelerin, ekipman üreticilerinin, limanların ve kamu otoritelerinin ortak çalışmasını gerektirdiğini söyledi.

Denizcilikte rekabetin artık sadece daha fazla gemiye sahip olmakla değil, daha çevreci, daha dijital, daha güvenli ve daha dirençli bir denizcilik ekosistemi oluşturabilmekle mümkün olacağını vurgulayan Kıran, Türkiye’nin güçlü coğrafi konumu, modern liman altyapısı, gelişmiş tersaneleri, nitelikli insan kaynağı ve dinamik özel sektörüyle bu dönüşümü başarıyla gerçekleştirebilecek önemli avantajlara sahip olduğunu ifade etti.

“Kamu-özel sektör iş birliği kritik öneme sahip”

Kamu ile özel sektör arasındaki güçlü iş birliğinin sektörün geleceği açısından hayati önem taşıdığına dikkat çeken Kıran, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı öncülüğünde yürütülen çalışmaların Türk denizciliğinin uluslararası rekabet gücünü daha da artıracağına inandığını söyledi.

Konuşmasının sonunda Kabotaj Kanunu’nun 100. yılını ve 1 Temmuz Denizcilik ve Kabotaj Bayramı’nı kutlayan Kıran, 5. Türkiye Denizcilik Zirvesi’nin hem Türk denizcilik sektörü hem de uluslararası denizcilik camiası açısından verimli sonuçlar doğurmasını temenni etti.

Tamer Kıran’ın ardından sözü devralan Denizcilik Genel Müdürü Ünal Baylan da Kabotaj Kanunu’nun 100. yılının yalnızca tarihi bir dönüm noktası değil, aynı zamanda Türk denizciliğinin gelecek vizyonunun şekillendirileceği önemli bir eşik olduğunu söyledi.

Baylan, Fatih Sultan Mehmet tarafından 1455 yılında tersane olarak kurulan bu tarihi mekânın Türk denizcilik tarihinin en önemli simgelerinden biri olduğunu belirtti.

“Kabotaj Kanunu milli egemenliğin en önemli nişanelerinden biridir”

Kabotaj Kanunu’nun Türk denizciliğinin gelişimindeki tarihi rolüne dikkat çeken Baylan, 1 Temmuz 1926’da yürürlüğe giren düzenleme ile limanlar arasındaki yolcu ve yük taşımacılığı hakkının yalnızca Türk vatandaşlarına bırakıldığını hatırlattı.

Baylan, Kabotaj Kanunu’nun denizler üzerindeki egemenlik haklarını hukuken güvence altına aldığını belirterek, “Denizlerimize sahip çıkma bilincini güçlendiren bu kanun, bağımsızlığımızın ve milli egemenliğimizin en önemli nişanelerinden biri, denizcilik tarihimizin ise en önemli dönüm noktalarından biridir.” dedi.

“Türk denizciliği uluslararası ölçekte güçlü bir konuma ulaştı”

Türkiye’nin son yüz yılda denizcilik alanında önemli atılımlar gerçekleştirdiğini vurgulayan Baylan, bugün Türk denizciliğinin uluslararası alanda yüksek standartlara ulaşan ve birçok alanda örnek gösterilen güçlü bir yapıya kavuştuğunu ifade etti.

İstanbul ve Çanakkale Boğazları’nın dünya deniz ticareti açısından stratejik önemine dikkat çeken Baylan, Türkiye’nin Karadeniz’e kıyısı bulunan ülkelerin deniz ticaretinin sürdürülebilirliği açısından da kritik bir sorumluluk üstlendiğini söyledi.

Zirvede küresel denizcilik gündemi ele alınacak

5. Türkiye Denizcilik Zirvesi’nin Kabotaj Kanunu’nun 100. yılına özel hazırlandığını belirten Baylan, zirve boyunca küresel deniz ticareti, yeşil ve dijital dönüşüm, mavi ekonomi, ulaştırma, dış politika, savunma, çevre ve denizcilik eğitimi gibi birçok başlığın ulusal ve uluslararası paydaşlarla birlikte değerlendirileceğini ifade etti.

“Türkiye uluslararası denizcilikte güçlü konumunu sürdürüyor”

Türkiye’nin 1999 yılından bu yana kesintisiz olarak IMO Konseyi üyesi sıfatıyla bayrak, liman ve kıyı devleti sorumluluklarını başarıyla yerine getirdiğini belirten Baylan, 2024 yılında gerçekleştirilen IMO IMSAS denetiminin de Türkiye’nin uluslararası standartların üzerinde bir denizcilik idaresine sahip olduğunu teyit ettiğini ifade etti.

Baylan ayrıca, Mavi Vatan’daki hak ve menfaatlerin daha güçlü korunabilmesi amacıyla mevcut mevzuatın kapsamlı bir deniz yetki alanları kanunu olarak güncellenmesine yönelik çalışmaların da son aşamaya geldiğini açıkladı.

“Denizciler jeopolitik krizlerin en ön safında görev yapıyor”

Deniz taşımacılığının küresel ticaretin bel kemiği olduğunu belirten Baylan, son yıllarda yaşanan savaşlar, jeopolitik gerilimler, pandemi ve ekonomik dalgalanmaların deniz ticaretini doğrudan etkilediğini söyledi.

Körfez bölgesinde diplomasi ve istikrarın yeniden tesis edilmesine yönelik gelişmeleri memnuniyetle karşıladıklarını ifade eden Baylan, özellikle Hürmüz Boğazı başta olmak üzere kritik deniz yollarında seyir güvenliğinin yeniden güçlenmesini temenni ettiklerini dile getirdi.

Karadeniz’de sivil gemilere yönelik saldırılarda denizcilerin hayatını kaybettiğini hatırlatan Baylan, “Denizciler hiçbir kusurları olmaksızın jeopolitik krizlerin en ön safında görev yapmaktadır. Küresel ticaretin devamlılığını sağlayan denizcilerin güvenliği ve refahı hepimizin ortak sorumluluğudur.” dedi.

“Denizcilikte uzun vadeli vizyonla ilerliyoruz”

Konuşmasının sonunda denizcilik sektörünün geleceğine ilişkin değerlendirmelerde bulunan Baylan, denizciliğin her zaman uzun vadeli bir vizyon gerektirdiğini vurguladı.

“Gemiler uzun yolculuklar için inşa edilir. Kurumlarımızın da aynı anlayışla geleceğe hazırlanması gerekiyor.” diyen Baylan, Denizcilik Genel Müdürlüğü olarak kurumsal kapasiteyi güçlendirmeye ve sektöre yönelik yapısal reformları hayata geçirmeye kararlılıkla devam edeceklerini ifade etti.

Baylan, 5. Türkiye Denizcilik Zirvesi’ne yurt içi ve yurt dışından katılım sağlayan tüm misafirlere teşekkür ederek zirvenin Türk ve dünya denizciliği açısından verimli sonuçlar doğurmasını temenni etti.

Zirvenin uluslararası konukları arasında yer alan Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO) Genel Sekreteri Arsenio Dominguez ise yaptığı konuşmada, son yıllarda yaşanan jeopolitik krizlerin deniz taşımacılığını ve denizcileri doğrudan etkilediğini belirten çarpıcı açıklamalarda bulundu.

konuşmada, son yıllarda yaşanan jeopolitik krizlerin deniz taşımacılığını ve denizcileri doğrudan etkilediğini belirterek, “Masum denizciler jeopolitik çatışmaların bedelini ödememeli.” dedi.

Türkiye’de bulunmaktan duyduğu memnuniyeti dile getiren Dominguez, Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu’na ev sahipliği ve zirvenin uluslararası niteliğini her geçen yıl daha da güçlendiren vizyonu nedeniyle teşekkür etti.

İki yıl önce de Türkiye Denizcilik Zirvesi’ne katıldığını hatırlatan Dominguez, organizasyonun bugün çok daha geniş uluslararası katılımla gerçekleştirildiğini söyledi.

“Türkiye denizciliğin doğal merkezlerinden biri”

Türkiye’nin tarih boyunca denizcilikle güçlü bağlara sahip olduğunu vurgulayan Dominguez, Avrupa ile Asya’yı, Karadeniz ile Akdeniz’i ve Orta Doğu’yu birbirine bağlayan stratejik konumuyla küresel deniz ticaretinde önemli bir rol üstlendiğini ifade etti.

Çok modlu taşımacılık altyapısına sahip Türkiye’nin günlük yaşamında denizciliğin önemli bir yer tuttuğunu belirten Dominguez, Kabotaj Kanunu’nun 100. yılı ile Denizcilik ve Kabotaj Bayramı’nı da kutladı.

“Son altı yılda denizcilik sürekli krizlerle mücadele etti”

Konuşmasında küresel jeopolitik gelişmelerin deniz taşımacılığı üzerindeki etkilerine değinen Dominguez, son altı yılda sektörün art arda büyük sınamalarla karşı karşıya kaldığını söyledi.

COVID-19 salgını sırasında binlerce denizcinin aylarca hatta bazı durumlarda iki yıla yakın süre gemilerden ayrılamadığını ve sağlık hizmetlerine ulaşamadığını hatırlatan Dominguez, ardından Karadeniz’deki savaş, Kızıldeniz’de ticari gemilere yönelik saldırılar ve son olarak Hürmüz Boğazı çevresindeki gelişmelerin deniz taşımacılığı üzerinde ciddi baskı oluşturduğunu ifade etti.

“Denizciler dünyanın yükünü taşıyor”

Yaşanan krizlerin en büyük yükünü denizcilerin omuzladığını belirten Dominguez, dünyanın ihtiyaç duyduğu malları taşımak için görev yapan denizcilerin hiçbir siyasi anlaşmazlığın tarafı olmadığını vurguladı.

Jeopolitik gerilimlerin yalnızca denizcilerin güvenliğini değil, küresel ekonomiyi de doğrudan etkilediğini ifade eden Dominguez, bu durumun genç nesillerin denizcilik mesleğine yönelmesini de zorlaştırdığını söyledi.

“Denizcilik dirençli bir sektör”

Tüm zorluklara rağmen denizcilik sektörünün güçlü yapısını koruduğunu belirten Dominguez, Kızıldeniz’de yaşanan saldırılar sonrasında sektörün alternatif rotalar geliştirerek küresel ticaretin devamlılığını sağladığını hatırlattı.

Ancak Hürmüz Boğazı gibi kritik geçiş noktalarında yaşanabilecek sorunların dünya ekonomisi üzerindeki etkisinin alternatif ulaştırma yöntemleriyle telafi edilemeyeceğini vurgulayan Dominguez, dünya petrol ticaretinin yaklaşık yüzde 20’sinin, sıvılaştırılmış doğal gaz taşımacılığının yüzde 19’unun ve kimyasal ile gübre taşımacılığının önemli bölümünün bu güzergâhlardan geçtiğini söyledi.

“Masum denizciler çatışmaların parçası olmamalı”

Uluslararası topluma çağrıda bulunan Dominguez, deniz taşımacılığının ve denizcilerin jeopolitik çatışmaların bir unsuru haline getirilmemesi gerektiğini belirtti.

“Denizcilik dirençlidir, denizciler de dirençlidir. Ancak bunun da bir sınırı var.” diyen Dominguez, sektörün karşı karşıya olduğu güvenlik risklerinin uluslararası iş birliğiyle azaltılması gerektiğini ifade etti.

2030’a kadar 100 binden fazla zabitan açığı bekleniyor

Denizcilik sektörünün insan kaynağı konusunda da önemli bir sorunla karşı karşıya olduğuna dikkat çeken Dominguez, Uluslararası Deniz Ticaret Odası (ICS) ile BIMCO tarafından hazırlanan son rapora göre 2030 yılına kadar dünya genelinde 100 binden fazla ilave zabitana ihtiyaç duyulacağını söyledi.

Buna karşın dünya ticaretinin büyümeye devam edeceğini belirten Dominguez, Birleşmiş Milletler verilerine göre küresel deniz ticaretinin önümüzdeki yıllarda ortalama yüzde 2 seviyesinde büyümesini sürdüreceğini ifade etti.

“Türkiye denizcilikte önemli bir güç”

Türkiye’nin dünyanın en büyük ekonomileri arasında yer aldığını belirten Dominguez, ülkenin dış ticaretinin yüzde 85’inden fazlasının deniz yoluyla gerçekleştirildiğine dikkat çekti.

Türkiye’de faaliyet gösteren 80’i aşkın tersanenin yalnızca gemi inşasında değil, gemi bakım, onarım ve geri dönüşüm alanlarında da önemli bir kapasite oluşturduğunu ifade eden Dominguez, Türkiye’nin küresel denizcilik sektöründeki ağırlığının her geçen yıl arttığını söyledi.

IMO yeni nesil denizciliğe hazırlanıyor

IMO’nun denizciliğin geleceğine yönelik çalışmalarını sürdürdüğünü belirten Dominguez, STCW Sözleşmesi’nin güncellenmesi kapsamında otomasyon, yeni teknolojiler, siber riskler, psikolojik sağlık, sosyal ve cinsel taciz gibi günümüzün önemli başlıklarının ele alındığını söyledi.

Yeni nesil denizcilerin yalnızca teknik değil, sosyal açıdan da geleceğe hazırlanmasının büyük önem taşıdığını ifade eden Dominguez, denizcilik sektörünün değişen ihtiyaçlarına uygun eğitim modelleri üzerinde çalışıldığını kaydetti.

“Denizcilik iklim değişikliğinin çözümünün de parçasıdır”

Konuşmasının sonunda IMO’nun 2023 yılında aldığı 2050 net sıfır emisyon hedefini hatırlatan Dominguez, denizcilik sektörünün iklim değişikliğiyle mücadelede sorumluluk üstlenmeye devam ettiğini söyledi.

Küresel ticaretin yüzde 80’inden fazlasını taşıyan denizcilik sektörünün dünya karbon emisyonlarındaki payının yaklaşık yüzde 3 seviyesinde olduğuna dikkat çeken Dominguez, “Bu oran bazen olumsuz yorumlanıyor. Oysa gerçek şu ki deniz taşımacılığı, büyük miktardaki yüklerin taşınmasında en çevreci ve en sürdürülebilir ulaştırma modlarından biridir. Hedefimiz, bu performansı daha da ileri taşımaktır” ifadelerini kullandı.

Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, 5. Türkiye Denizcilik Zirvesi’nin açılışında yaptığı konuşmada, Türkiye’nin denizcilik alanında son 24 yılda tarihi bir büyüme gerçekleştirdiğini belirterek, “Kabotaj Kanunu’nun ikinci yüzyılını Türkiye Yüzyılı vizyonuyla inşa ediyoruz” dedi.

Zirvenin ev sahipliğini üstlenen Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu ise yaptığı kapsamlı konuşmada, Türkiye’nin denizcilik alanında son 24 yılda tarihi bir büyüme gerçekleştirdiğini belirtti. Bakan Uraloğlu, yerli ve yabancı denizcilik otoritelerini İstanbul’da ağırlamaktan memnuniyet duyduklarını ifade ederek zirvenin, Türk denizciliğinin geleceğine yön verecek önemli bir platform olduğunu söyledi.

“Denizcilik küresel ticaretin omurgasıdır”

Küresel yük taşımacılığının yaklaşık yüzde 88’inin deniz yoluyla gerçekleştirildiğini hatırlatan Uraloğlu, Türkiye’nin dış ticaret taşımalarının tonaj bazında yüzde 85’inin de deniz yoluyla yapıldığını belirtti.

Bu verilerin denizciliğin küresel ekonomi ve tedarik zincirlerinin temel taşı olduğunu açıkça ortaya koyduğunu ifade eden Uraloğlu, Türkiye’nin denizcilik vizyonunun ve Mavi Vatan anlayışının stratejik öneminin her geçen gün daha da arttığını söyledi.

Kabotaj Kanunu’nun 100. yılının ise milletin denizlerdeki egemenlik iradesinin en güçlü sembollerinden biri olduğunu vurguladı.

“Türkiye küresel ulaştırma koridorlarının merkezinde”

Türkiye’nin tarih boyunca kıtaların, medeniyetlerin ve ticaret yollarının kesişim noktasında bulunduğunu belirten Uraloğlu, bugün de uluslararası ulaştırma koridorlarının merkezinde yer aldığını söyledi.

Orta Koridor’un kilit ülkesi, Türk Boğazları’nın tek hâkimi ve Kalkınma Yolu Projesi’nin ana aktörü olarak Türkiye’nin kuzey-güney ile doğu-batı koridorlarının vazgeçilmez halkası konumunda olduğunu ifade eden Uraloğlu, “Türkiye’siz bir ulaştırma koridoru düşünülemez.” dedi.

“Hürmüz Boğazı’ndaki gelişmeler alternatif koridorların önemini gösterdi”

Son yıllarda yaşanan jeopolitik gelişmelerin ulaştırma sistemlerinin kırılganlığını ortaya koyduğunu belirten Uraloğlu, özellikle Hürmüz Boğazı çevresinde yaşanan gelişmelerin küresel enerji arzı ve tedarik zincirleri üzerindeki etkisine dikkat çekti.

Dünya petrol ticaretinin yaklaşık yüzde 20’sinin geçtiği bu stratejik su yolunda yaşanabilecek aksaklıkların küresel ekonomiyi doğrudan etkilediğini ifade eden Uraloğlu, bu nedenle mevcut koridorların güçlendirilmesi kadar alternatif ulaştırma güzergâhlarının oluşturulmasının da büyük önem taşıdığını söyledi.

“Orta Koridor ve Kalkınma Yolu Türkiye’nin stratejik projeleri”

Türkiye’nin Asya ile Avrupa arasında uzanan Orta Koridor’u yüksek kapasiteli ve rekabetçi bir ticaret omurgasına dönüştürmeyi hedeflediğini belirten Uraloğlu, Kalkınma Yolu Projesi ile de Basra Körfezi’ni Türkiye üzerinden Avrupa’ya bağlayacak yeni bir lojistik koridor oluşturacaklarını ifade etti.

Bakan Uraloğlu ayrıca, Suudi Arabistan ile imzalanan mutabakat kapsamında modern Hicaz Demiryolu’nun yeniden canlandırılmasına yönelik önemli bir adım attıklarını açıkladı.

Bu proje sayesinde Hürmüz Boğazı’na alternatif bir ticaret rotasının oluşturulacağını belirten Uraloğlu, Körfez bölgesinden Avrupa’ya taşınacak yükler için yeni bir lojistik seçenek sunulacağını ve küresel ticaret akışlarının krizlerden daha az etkileneceğini söyledi.

“Türkiye küresel güvenliğin de önemli aktörü”

Önümüzdeki dönemde gerçekleştirilecek uluslararası zirvelerin de Türkiye’nin stratejik önemini bir kez daha ortaya koyacağını ifade eden Uraloğlu, ülkenin coğrafi konumu, gelişmiş ulaştırma altyapısı, enerji koridorlarındaki merkezi rolü ve bölgesel istikrar sağlayıcı kimliğiyle küresel güvenlik açısından da kritik bir ülke olduğunu vurguladı.

Türkiye’nin kriz dönemlerinde köprü, barış dönemlerinde ise kalkınma ve iş birliği için güvenilir bir ortak olmaya devam edeceğini dile getirdi.

“Denizcilik geleceğin anahtarıdır”

Denizlerin tarih boyunca yalnızca ticaretin değil; bilgi, teknoloji ve kültürlerin de taşıyıcısı olduğunu belirten Uraloğlu, geleceğin dünyasında güçlü filolara, modern limanlara, yeşil teknolojilere ve akıllı lojistik sistemlere sahip ülkelerin söz sahibi olacağını söyledi.

Türkiye’nin Kabotaj Kanunu’nun ikinci yüzyılında tarihî denizcilik mirasını geleceğin vizyonuyla birleştirerek küresel rekabette ön sıralarda yer almayı hedeflediğini ifade etti.

“Son 24 yılda denizcilikte tarihi büyüme yaşandı”

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın liderliğinde son 24 yılda denizcilik sektörünün tarihinin en büyük gelişim dönemini yaşadığını belirten Uraloğlu, bugün Türkiye’de 218 liman tesisi, 85 tersane, 181 tekne imal ve çekek yeri, 65 yat limanı, 23 gemi geri dönüşüm tesisi, 400 balıkçı barınağı, 144 bin gemi insanı ve yaklaşık 1 milyon amatör denizcinin bulunduğunu söyledi.

Türk sahipli deniz ticaret filosunun da büyümeye devam ettiğini vurgulayan Uraloğlu, 1 Ocak 2026 itibarıyla filonun 2 bin 234 gemi ve 51,8 milyon DWT kapasiteye ulaşarak dünyanın önde gelen filoları arasında yer aldığını kaydetti.

Protokol konuşmalarının ardından sahneye çıkan İMEAK Deniz Ticaret Odası Yönetim Kurulu Başkanı Tamer Kıran, Kabotaj Kanunu’nun 100. yılı dolayısıyla hazırladığı kapsamlı sunumda, Cumhuriyet’in kuruluşundan günümüze Türk denizciliğinin gelişim sürecini tarihsel bir perspektifle değerlendirdi.

Konuşmasına, program sırasında yaşanan teknik aksaklığa değinerek başlayan Kıran, organizasyona uzun süredir hazırlandıklarını belirterek yaşanan kesintiden duyduğu üzüntüyü dile getirdi. Ardından konuşmasını, Türk denizciliğinin son 100 yılda kat ettiği mesafeyi anlatan kapsamlı bir sunumla sürdürdü.

Kabotaj Kanunu’nun yalnızca bir ulaştırma düzenlemesi olmadığını vurgulayan Kıran, “1 Temmuz 1926 tarihinde yürürlüğe giren Kabotaj Kanunu, genç Cumhuriyet’in denizlerdeki ekonomik egemenliğinin en güçlü tezahürlerinden biridir. Bugün yalnızca Kabotaj Kanunu’nun değil, aynı zamanda Türk deniz ticaretinin hukuki temelinin de 100. yılını kutluyoruz.” dedi.

“Denizcilik, cumhuriyetin stratejik kalkınma alanlarından biri oldu”

Cumhuriyetin denizciliği yalnızca bir ulaştırma faaliyeti olarak değil, ekonomik kalkınmanın, dış ticaretin ve milli egemenliğin temel unsurlarından biri olarak gördüğünü ifade eden Kıran, Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün “Denizciliği Türk’ün büyük milli ülküsü olarak düşünmeli ve onu az zamanda başarmalıyız.” sözünün bu vizyonun en açık göstergesi olduğunu söyledi.

Bu vizyon doğrultusunda önce Limanlar Kanunu’nun çıkarıldığını, ardından Kabotaj Kanunu ile Türkiye’nin kendi karasularındaki taşımacılığı tamamen Türk bayrağına bıraktığını hatırlatan Kıran, Cumhuriyet’in ilk yıllarında denizcilik eğitimine verilen önemin de bugünkü insan kaynağının temelini oluşturduğunu belirtti.

Montrö’den 1980’lere uzanan kurumsallaşma süreci

Konuşmasında Montrö Boğazlar Sözleşmesi’nin Türk denizciliği açısından taşıdığı öneme de değinen Kıran, 1936 yılında Türkiye’nin Boğazlar üzerindeki egemenlik haklarını tam anlamıyla kazandığını ifade etti.

Bunu takip eden yaklaşık 45 yıllık dönemin ise kurumsallaşma ve altyapı yatırımlarıyla geçtiğini belirten Kıran, Devlet Deniz Yolları, Denizcilik Bankası ve Deniz Nakliyat gibi kurumların filo ve liman yatırımlarında önemli rol üstlendiğini söyledi.

2581 sayılı Kanun denizcilikte dönüm noktası oldu

Türk ticaret filosunun gelişimindeki en kritik eşiklerden birinin 1982 yılında yürürlüğe giren 2581 sayılı Deniz Ticaret Filosunun Geliştirilmesi ve Gemi İnşa Tesislerinin Teşviki Hakkında Kanun olduğunu belirten Kıran, bu düzenleme sayesinde yeni gemi yatırımlarının teşvik edildiğini, tersanelerin geliştiğini ve Türk denizciliğinin uluslararası rekabet gücü kazandığını söyledi.

Aynı dönemde oluşturulan Gemi İnşa, Gemi Satın Alma, Tersane Kurma ve Geliştirme Fonu’nun (GİSAD) sektörün büyümesinde önemli finansman sağladığını belirten Kıran, 1989 sonrası uluslararası finans piyasalarına erişimin kolaylaşmasının da Türk armatörlerinin filo yatırımlarını hızlandırdığını ifade etti.

Tuzla ve Altınova dünya ölçeğinde üretim merkezine dönüştü

Haliç tersanelerinin kapasite yetersizliği nedeniyle sektörün Tuzla’ya taşındığını hatırlatan Kıran, bugün Tuzla’nın Türkiye’nin en büyük gemi inşa kümelenmesi haline geldiğini söyledi.

2000’li yıllarda ise Yalova Altınova’nın ikinci büyük tersane bölgesi olarak geliştiğini belirten Kıran, Türkiye’nin bugün römorkörden mega yata, feribottan açık deniz destek gemilerine kadar çok geniş bir ürün yelpazesinde uluslararası rekabet gücüne ulaştığını ifade etti.

Türk Uluslararası Gemi Sicili rekabet gücünü artırdı

Kıran, 1999 yılında yürürlüğe giren Türk Uluslararası Gemi Sicili Kanunu’nun da Türk bayrağının uluslararası rekabet gücünü artıran en önemli adımlardan biri olduğunu belirtti.

2004 yılında yürürlüğe giren ÖTV’siz yakıt teşvikiyle birlikte işletme maliyetlerinin düştüğünü ve deniz taşımacılığının daha rekabetçi hale geldiğini kaydeden Kıran, tüm bu reformların sektörün büyümesine önemli katkılar sunduğunu söyledi.

“En büyük sermayemiz yetişmiş insan kaynağı”

Konuşmasının önemli bölümünü denizcilik eğitimine ayıran Kıran, güçlü bir denizcilik sektörünün ancak nitelikli insan kaynağıyla mümkün olacağını vurguladı.

Bugün Türkiye’de 15 denizcilik fakültesi, 15 meslek yüksekokulu ve 51 denizcilik meslek lisesinde yaklaşık 18 bin 500 öğrencinin eğitim gördüğünü belirten Kıran, her yıl ortalama 1.800 gencin sektöre kazandırıldığını söyledi.

Türk zabitleri ve mühendislerinin bugün dünyanın dört bir yanında uluslararası filolarda görev yaptığını belirten Kıran, Türk denizcilik eğitiminin uluslararası saygınlığa ulaştığını ifade etti.

Türk denizciliği bugün dünyanın önde gelen ülkeleri arasında

Cumhuriyet’in ilk yıllarında yalnızca 88 gemi ve yaklaşık 35 bin grostonluk bir filonun bulunduğunu hatırlatan Kıran, bugün Türk sahipli ticaret filosunun yaklaşık 51 milyon DWT büyüklüğe ulaştığını ve dünya sıralamasında 11’inci sırada yer aldığını söyledi.

Türkiye’nin bugün 85 tersanesiyle yalnızca kendi filosuna değil, dünyanın birçok ülkesine gemi inşa eden güçlü bir üretim altyapısına sahip olduğunu belirten Kıran, bakım-onarım alanında da Avrupa’nın en önemli merkezlerinden biri haline gelindiğini ifade etti.

Savunma sanayisinde MİLGEM projesiyle başlayan sürecin korvetlerden fırkateynlere, amfibi platformlardan insansız deniz araçlarına kadar uzandığını belirten Kıran, yat inşa sanayisinin de dünya çapında önemli bir başarı hikâyesi yazdığını söyledi.

“Yeni yüzyılın gündemi yeşil dönüşüm ve dijitalleşme”

Konuşmasının sonunda geleceğin denizciliğine ilişkin değerlendirmelerde bulunan Kıran, yeşil dönüşüm, dijitalleşme, alternatif yakıtlar, yapay zekâ, otonom gemiler ve karbonsuz taşımacılığın yeni dönemin temel rekabet başlıkları olacağını söyledi.

Uluslararası Denizcilik Örgütü’nün (IMO) bu süreçte üstlendiği liderlik rolünü önemsediklerini belirten Kıran, Türk denizcilik sektörünün bundan sonra da denizde emniyet, çevrenin korunması, sürdürülebilir taşımacılık ve adil rekabet konularında IMO çatısı altında aktif katkı sunmayı sürdüreceğini ifade etti.

Konuşmasını, “Cumhuriyet’in ikinci yüzyılında hedefimiz yalnızca daha büyük bir filoya sahip olmak değil; daha rekabetçi, daha yenilikçi, daha çevreci, daha dijital, daha güvenli ve küresel ölçekte söz sahibi bir Türk denizciliği oluşturmaktır.” sözleriyle tamamlayan Kıran, Kabotaj Kanunu’nun 100. yılını kutlayarak Cumhuriyet’in kurucusu Gazi Mustafa Kemal Atatürk başta olmak üzere Türk denizciliğine emek veren herkese teşekkür etti.

“Denizlere hâkim olma stratejileri dünya siyasetinde belirleyici rol oynuyor”

Zirvenin bir diğer önemli konuğu olan Prof. Dr. Hüseyin Bağcı da “Kabotajın 100. Yılında Tarihsel Olarak Deniz Ticaretinde Jeopolitik ve Jeoekonomik Yaklaşımlar” başlıklı stratejik bir konuşma gerçekleştirdi.

Bağcı, konuşmasında deniz ticaretinin yalnızca ekonomik bir faaliyet olarak değil; tarih, güvenlik, dış politika, jeopolitik ve jeoekonomi ekseninde değerlendirilmesi gereken stratejik bir alan olduğunu vurguladı.

Dünya düzeninin büyük bir değişim sürecinden geçtiğine dikkat çeken Bağcı, eski düzenin çözülmekte olduğunu, yeni düzenin ise henüz tam anlamıyla şekillenmediğini ifade etti. Bu süreçte deniz yolları, boğazlar, ticaret hatları ve enerji geçiş güzergâhlarının ülkelerin küresel güç mücadelesindeki yerini belirleyen temel unsurlar arasında bulunduğunu söyledi.

Tarihsel örnekler üzerinden imparatorlukların yükseliş ve çöküş süreçlerine değinen Bağcı, Osmanlı’dan İngiltere’ye, Rusya’dan Amerika Birleşik Devletleri’ne kadar büyük güçlerin denizlere hâkim olma stratejilerinin dünya siyasetinde belirleyici rol oynadığını dile getirdi.

Bağcı, ekonomi ile güvenlik arasında doğrudan bir bağ bulunduğunu belirterek, “Ekonominiz varsa güvenliğe yatırım yapabilirsiniz; güvenliğiniz varsa ekonomik olarak daha rahat hareket edebilirsiniz.” değerlendirmesinde bulundu.

Hürmüz Boğazı, Basra Körfezi, Akdeniz ve tarihsel ticaret yolları üzerinden örnekler veren Bağcı, deniz ticaretinde jeopolitik konumun ülkeler için yalnızca avantaj değil, aynı zamanda ciddi bir sorumluluk olduğunu vurguladı.

Konuşmasında kapitülasyonlara da değinen Bağcı, Osmanlı döneminde ticaret kolaylığı olarak verilen ayrıcalıkların, denizlerde güç ve kontrol kaybedildiğinde zamanla ciddi sorunlara yol açtığını hatırlattı.

Bağcı, geçmişi bilmeden bugünü anlamanın ve geleceği şekillendirmenin mümkün olmadığını belirterek, Kabotaj Kanunu’nun 100. yılında denizciliğin sadece taşımacılık değil, aynı zamanda egemenlik, güvenlik, ekonomi ve küresel rekabet meselesi olarak ele alınması gerektiğini ifade etti.

“Gemi geri dönüşümünde dünyada ilk üç ülke arasındayız”

5. Türkiye Denizcilik Zirvesi’ndeki konuşmasının son bölümünde Türkiye’nin gemi geri dönüşüm sanayisi ile tersanecilik alanındaki yetkinliğine dikkat çeken Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Denizcilik Genel Müdürü Ünal Baylan, Türkiye’nin bu alanlarda dünya çapında önemli bir konuma ulaştığını söyledi.

Dünya deniz ticaretinde hizmet ömrünü tamamlayan gemilerin geri dönüşümünün stratejik bir sektör haline geldiğini belirten Baylan, Türkiye’nin bu alanda güçlü bir altyapıya sahip olduğunu ifade etti.

“Gemi geri dönüşümünde dünyada ilk üç ülke arasındayız.” diyen Baylan, sektörün Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile ilgili kurumların koordinasyonunda başarıyla faaliyet gösterdiğini belirterek, geri dönüşüm tesislerinin hem çevresel sürdürülebilirlik hem de ekonomik değer üretimi açısından büyük önem taşıdığını vurguladı.

Yüksek teknolojili gemiler Türk tersanelerinde inşa ediliyor

Türk tersanelerinin son yıllarda yalnızca klasik ticaret gemileri değil, dünyanın dikkatini çeken yenilikçi projelere de imza attığını ifade eden Baylan, Türkiye’de inşa edilen çevreci ve ileri teknolojiye sahip gemilere örnekler verdi.

Baylan, dünyanın ilk yelken destekli Ro-Ro araç taşıma gemilerinden birinin Türkiye’de inşa edildiğini, ikinci geminin de yine Türk tersanelerinde yapıldığını belirterek bu projelerin devam ettiğini söyledi.

Ayrıca tarihin en büyük tam elektrikli feribotlarından birinin de Türkiye’de inşa edildiğini hatırlatan Baylan, Türk tersanelerinin artık dünya denizcilik sektörünün ihtiyaç duyduğu yüksek teknolojili ve çevreci gemileri üretebilecek seviyeye ulaştığını ifade etti.

Ticaret gemilerinden savunma sanayisine uzanan başarı

Türk gemi inşa sanayisinin bugün ulaştığı seviyenin uzun yıllara dayanan birikimin sonucu olduğunu vurgulayan Baylan, ticaret gemileri üretiminde kazanılan mühendislik ve üretim kabiliyetlerinin bugün milli savunma sanayisinin en önemli projelerine de güç verdiğini söyledi.

Türk tersanelerinde edinilen bilgi birikimi sayesinde bugün dünyanın en gelişmiş savaş gemilerinin de Türkiye’de üretilebildiğini belirten Baylan, bu üretim altyapısının korunmasının ve sürekli canlı tutulmasının büyük önem taşıdığını ifade etti.

Konuşmasını, Kabotaj Kanunu’nun 100. yılı dolayısıyla düzenlenen organizasyona katılan tüm sektör temsilcilerine teşekkür ederek tamamlayan Baylan, Türk denizciliğinin ikinci yüzyılına daha güçlü bir sektör yapısıyla girileceğine olan inancını dile getirdi.

“Deniz sigortacılığı alanında milli bir kapasite oluşturuldu”

Türk P&I Yönetim Kurulu Başkanı Ufuk Teker, Kabotaj Kanunu’nun 100. yılında Türk denizciliğinin geçirdiği dönüşümü değerlendirdi. Teker, Kabotaj Kanunu’nun yalnızca bir ulaştırma düzenlemesi olmadığını, Türkiye’nin denizlerdeki egemenliğini, ekonomik bağımsızlığını ve milli denizcilik kapasitesini inşa eden tarihi bir kalkınma projesi olduğunu söyledi.

Kabotaj Kanunu’nun ardından Montrö Boğazlar Sözleşmesi ile Türkiye’nin denizlerdeki egemenlik haklarının tamamlandığını vurgulayan Teker, son 100 yılda denizcilikte insan kaynağı, filo, limancılık, gemi inşa sanayi, sigortacılık ve deniz hukuku alanlarında önemli bir dönüşüm yaşandığını ifade etti.

1926 yılında yaklaşık 35-40 bin DWT seviyesinde olan Türk bayraklı ticaret filosunun bugün 52 milyon DWT’nin üzerine çıktığını belirten Teker, Türk sahipli filonun dünyanın önde gelen filoları arasında yer aldığını söyledi. Limancılıkta da büyük bir gelişim yaşandığını kaydeden Teker, Ambarlı, Mersin, Aliağa ve Yarımca gibi limanların bölgesel lojistik merkezlerine dönüştüğünü ifade etti.

Türk tersanelerinin bugün gemi tasarımı, inşası, bakım-onarımı ve ihracatında dünya çapında rekabet ettiğini dile getiren Teker, mühendislik alanında Türkiye’nin önemli bir seviyeye ulaştığını belirtti. Cumhuriyetin ikinci yüzyılında ise yeşil dönüşüm, dijitalleşme, otonom sistemler ve sürdürülebilir denizcilik teknolojilerinin ön plana çıkacağını söyledi.

Deniz sigortacılığı alanında da milli bir kapasite oluşturulduğunu ifade eden Teker, bugün 10 binin üzerinde deniz aracının Türk sigortacıları tarafından teminat altına alındığını ve sağlanan toplam teminatın 500 milyar doların üzerinde olduğunu kaydetti.

Konuşmasında denizcilik eğitimi ve hukuki altyapıya da değinen Teker, Türkiye’nin uluslararası denizcilik sözleşmelerinin büyük bölümüne taraf olduğunu, Türk denizcilerinin dünya filosunda önemli bir istihdam gücü haline geldiğini söyledi.

Sivil toplum kuruluşlarının gelişimine de dikkat çeken Teker, Deniz Ticaret Odası’nın Türk denizcilik sektörünün çatı kuruluşu olarak kamu ile sektör arasında önemli bir köprü görevi üstlendiğini belirtti.

Zirvede; ICS Sekreteri Thomas Kazakos ve BIMCO Genel Sekreteri & CEO'su David Loosley, EMSA Direktörü Maja Markovčić Kostelac da konuşma gerçekleştirdi.

Zirvede; Türk Loydu Yönetim Kurulu Başkanı Prof. Dr. Oral Erdoğan’ın moderatörlüğünde "Bakanlar Oturumu" gerçekleşti. İki ayrı oturum halinde gerçekleştirilen bu uluslararası zirvede; Türkiye, Mısır, Somali, Pakistan, Türkmenistan, Gürcistan ve İtalya'dan bakan ve bakan yardımcısı düzeyinde katılım sağlandı. Ülkeler arası denizcilik iş birlikleri, yeni rota arayışları ve deniz güvenliği konuları stratejik bir çerçevede değerlendirildi.

Zirvenin ilk günü konuşmaların ve oturumların ardından sektör paydaşlarını bir araya getiren gala yemeği ile sona erdi.

7DENİZ

Salgın, geminin 1 Nisan'da Arjantin'den başladığı Güney Atlantik seferi sırasında ortaya çıktı. Yolculuk boyunca tespit edilen Andes hantavirüsü nedeniyle toplam 13 doğrulanmış ve olası vaka kayıtlara geçerken, üç kişi yaşamını yitirdi. Uzmanlar, Andes türünün hantavirüsün insanlar arasında bulaşma özelliği gösteren nadir varyantlarından biri olduğuna dikkat çekiyor.

Salgının tespit edilmesinin ardından gemideki yolcular ve mürettebat sağlık gözetimine alınırken, farklı ülkelerde yaklaşık 650 temaslı kişi takip edildi. Karantina, laboratuvar testleri ve uluslararası sağlık otoriteleri arasındaki koordinasyon sayesinde virüsün daha geniş çapta yayılması önlendi. 25 Mayıs'tan bu yana salgınla bağlantılı yeni bir vaka bildirilmedi.

DSÖ, genel halk için risk seviyesinin düşük olduğunu vurgularken, benzer olaylara karşı uluslararası sürveyans ve erken uyarı mekanizmalarının sürdürüleceğini belirtti. Uzmanlar ise vahşi yaşamın yoğun olduğu bölgelere yapılan seferlerde biyogüvenlik önlemlerinin ve sağlık taramalarının önemini koruduğunu ifade ediyor.

Son yayımlanan Dünya Konteyner Endeksi'ne göre, bileşik endeks 40 feetlik konteyner başına yüzde 9 artarak 4.530 dolara yükseldi. Artış, hem Transpasifik hem de Asya-Avrupa hatlarındaki fiyat yükselişlerinden kaynaklandı.

En güçlü artışlar Transpasifik hattında görüldü. Şanghay-New York arasındaki spot navlunlar yüzde 11 artışla 40 feetlik konteyner başına 7.902 dolara yükselirken, Şanghay-Los Angeles hattındaki fiyatlar yüzde 10 artışla 6.349 dolara çıktı.

Gelecek hafta Transpasifik hattında planlanan sekiz boş sefer nedeniyle kapasitenin kısıtlı kalmaya devam ettiği belirtildi. Taşıyıcı şirketler, yük talebinin güçlü seyrini sürdürmesini beklerken temmuz ayında genel navlun artışları ve yoğun sezon ek ücretlerini uygulamaya devam ediyor. Güney Koreli deniz taşımacılığı şirketi HMM de 15 Temmuz'dan itibaren geçerli olmak üzere 40 feetlik konteyner başına 3.000 dolarlık yoğun sezon ek ücreti uygulayacağını açıkladı.

Mevcut piyasa görünümüne göre, Transpasifik hattındaki navlunların önümüzdeki haftalarda da yükselmeyi sürdürmesi bekleniyor.

Asya-Avrupa ticaret hattında da taşıyıcıların genel yük tarifelerini yükseltmesi ve ilave yoğun sezon ek ücretleri uygulamaya başlamasıyla navlunlar artış gösterdi. Şanghay-Cenova hattındaki spot navlunlar yüzde 10 artışla 40 feetlik konteyner başına 6.360 dolara yükselirken, Şanghay-Rotterdam hattındaki fiyatlar yüzde 7 artışla 4.682 dolara çıktı.

Transpasifik hattının aksine, Asya-Avrupa rotasında kapasite görece istikrarlı kaldı. Gelecek hafta yalnızca bir boş sefer planlandı. Taşıyıcıların kapasiteyi disiplinli şekilde yönetirken güçlü yoğun sezon talebinden faydalanmayı sürdürdüğü, bu hatta da navlunların yükselmeye devam etmesinin beklendiği ifade edildi.

Son yükselişler, normalden daha erken başlayan yoğun sezon ile jeopolitik belirsizliklerin neden olduğu artan taşımacılık maliyetlerinin desteğiyle doğu-batı konteyner pazarlarının yılın ilk yarısındaki güçlü görünümünü pekiştirdi.

ABD ile İran arasında varılan geçici anlaşmanın ardından mahsur kalan gemilerin tahliye edilmesi ve yetkilendirilmiş geçiş koridorlarının oluşturulmasıyla Hürmüz Boğazı'ndan ticari gemi trafiğinin yeniden başladığı belirtildi. Ancak Umman açıklarında bir konteyner gemisine düzenlenen son saldırının ardından gemilere yönelik refakat operasyonlarının durdurulması nedeniyle bölgedeki güvenlik risklerinin yüksek seviyesini koruduğu uyarısı yapıldı.

Devam eden güvenlik endişeleri ve küresel ticaret hatlarındaki aksamaların, Basra Körfezi'ndeki gemi trafiği kademeli olarak toparlansa bile navlun piyasaları üzerindeki yukarı yönlü baskıyı sürdürmesinin beklendiği kaydedildi.

“Başarı yolculuğumun temelinde ailem var”

Evli ve iki kız babası olduğunu belirten Ömer Örtel, hem özel hayatında hem de iş yaşamında en büyük motivasyon kaynağının ailesi olduğunu ifade ediyor. 1998 yılında Dokuz Eylül Üniversitesi Denizcilik İşletmeleri Yönetimi bölümünden mezun olan Örtel, sektöre öğrencilik yıllarında gemi operasyon departmanında adım attığını söylüyor.

Denizcilik ve lojistik sektörünün farklı alanlarında edindiği deneyimlerin kendisine geniş bir bakış açısı kazandırdığını vurgulayan Örtel, 2002 yılında kurucu ortağı olduğu forwarder firma ile lojistik sektöründe aktif rol almaya başladığını belirtiyor. 2005 yılının ise kariyerindeki önemli dönüm noktalarından biri olduğunu ifade eden Örtel, okul arkadaşı ve iş ortağı Hakan Çendik ile birlikte Angora Shipping’in temellerini attıklarını söylüyor.

“Pandemi süreci stratejimizi değiştirdi”

Başlangıçta ağırlıklı olarak brokerlik ve kuru yük taşımacılığı alanında faaliyet gösterdiklerini belirten Örtel, pandemiyle birlikte değişen küresel dinamiklerin şirketin iş yapış modelini yeniden şekillendirdiğini ifade ediyor.

Özellikle konteyner krizinin ardından ağır yük ve proje taşımacılığına daha fazla odaklandıklarını belirten Örtel, bugün şirketin en önemli farkının; yüksek hassasiyet gerektiren karmaşık operasyonları hızlı, güvenli ve maliyet etkin şekilde yönetebilme kabiliyeti olduğunu vurguluyor. “Müşterilerimizin ihtiyaçlarına standart bir taşıma operasyonu gibi değil, özel tasarlanmış proje bazlı çözümler olarak yaklaşıyoruz” diyen Örtel, teknik analiz, zaman yönetimi ve operasyonel planlamanın her projede kritik rol oynadığını ifade ediyor.

Ağır yük ve proje taşımacılığında uzmanlık

Bugün proje kargo, heavy-lift ve gabari dışı taşımacılık alanlarında güçlü bir uzmanlığa sahip olduklarını belirten Örtel; acentelik, forwarding, konteyner taşımacılığı, demiryolu ve vagon taşımacılığı gibi alanlarda da kapsamlı operasyonlar yürüttüklerini söylüyor. Geniş küresel ağları sayesinde farklı coğrafyalarda hızlı aksiyon alabildiklerini belirten Örtel, potansiyel riskleri daha oluşmadan minimize ederek müşterilerine maksimum güven ve operasyonel verim sunduklarını ifade ediyor.

“Yenilenebilir enerji yatırımları sektörü büyütüyor”

Son yıllarda proje taşımacılığı sektöründe özellikle yenilenebilir enerji yatırımlarının önemli bir ivme yarattığını belirten Örtel, rüzgar türbinleri, enerji santralleri, endüstriyel tesis ekipmanları ile tehlikeli ve ağır yük taşımalarının global ölçekte büyümeyi desteklediğini söylüyor. Jeopolitik gelişmelerin ve değişen ticaret rotalarının sektör üzerinde ciddi etkiler yarattığını vurgulayan Örtel, artan regülasyonların şirketleri daha esnek, hızlı ve stratejik hareket etmeye zorladığını ifade ediyor.

“Sürdürülebilirliği operasyonlarımızın merkezine koyuyoruz”

Sürdürülebilirlik ve yeşil lojistik yaklaşımına da değinen Örtel, proje taşımalarında en verimli rota ve taşıma modellerini tercih ederek karbon emisyonlarını azaltmaya odaklandıklarını belirtiyor. İş ortaklarını çevre standartlarına uygunluk kriterlerine göre seçtiklerini ifade eden Örtel, düşük emisyonlu operasyon modellerine öncelik verdiklerini ve müşterilerinin sürdürülebilirlik hedeflerine katkı sunmayı önemsediklerini dile getiriyor.

Hint Okyanusu hattında stratejik büyüme

Pandemi döneminde yaşanan konteyner krizinin ardından hızlı karar alarak açık yük taşımacılığına yöneldiklerini söyleyen Örtel, daha önce faaliyet göstermedikleri Hint Okyanusu hattında operasyon başlattıklarını ve bu hattın bugün hâlâ aktif şekilde devam ettiğini açıklıyor. Şirketin brokerlik gücünün de operasyonel esneklik sağladığını ifade eden Örtel, yıllar içerisinde oluşturdukları güçlü armatör ve kiracı ilişkilerinin müşterilere önemli avantajlar sunduğunu vurguluyor.

Operasyon ağı Akdeniz’den Afrika’ya uzanıyor

Angora Shipping’in operasyonlarının ağırlıklı olarak Marmara, Karadeniz, Adriyatik, Continent, Akdeniz ve Orta Doğu hatlarında yoğunlaştığını belirten Örtel, proje bazlı çalışma yapıları sayesinde Afrika ve Uzak Doğu dahil olmak üzere global ölçekte esnek çözümler sunabildiklerini ifade ediyor. Rota seçimlerinde ise müşteri talepleri, proje lokasyonları, liman altyapısı, operasyonel güvenlik ve maliyet optimizasyonunun belirleyici unsurlar olduğunu aktarıyor.

“Türkiye’den Brezilya’ya fabrika taşıdık”

Bugüne kadar gerçekleştirdikleri en dikkat çekici operasyonlardan birinin, Türkiye’nin önde gelen sanayi kuruluşlarından birine ait fabrikanın Brezilya’ya taşınması olduğunu belirten Örtel, bu projenin operasyonel zorlukları ve kapsamı açısından şirket için önemli bir deneyim olduğunu ifade ediyor. Santral projeleri ve IMO konteyner taşımalarının da bugün yürüttükleri kontrat bazlı işlerin temelini oluşturan önemli operasyonlar arasında yer aldığını belirtiyor.

Sierra Leone bayrağı altında seyir yapan 272 metre uzunluğunda ve 45,6 metre genişliğindeki gemiye Kıyı Emniyeti Genel Müdürlüğü'ne ait Kurtarma 3, Kurtarma 4, Kurtarma 5, Kurtarma 6, Kurtarma 9, Kurtarma 11 römorkörleri eşlik etti.

Yaklaşık 2 saat süren geminin geçişi sırasında İstanbul Boğazı trafiğe kapatıldı. Geminin geçişi dronla havadan görüntülendi.

Edirne'de mayıs ayında ihracat 9 milyon 943 bin dolar, ithalat ise 32 milyon 612 bin dolar olarak kayıtlara geçti. Kırklareli'nde ise ihracat 22 milyon 66 bin dolar, ithalat 18 milyon 226 bin dolar oldu.

Tekirdağ'ın en fazla ihracat yaptığı ülke 32 milyon 149 bin 679 dolar ile Almanya olurken, bu ülkeyi 22 milyon 693 bin 623 dolar ile ABD ve 20 milyon 442 bin 608 dolar ile Sırbistan izledi. İthalatta ise ilk sırada 52 milyon 702 bin 896 dolar ile Çin yer alırken, Güney Kore ve ABD diğer öne çıkan ülkeler oldu.

Edirne'nin en fazla ihracat yaptığı ülke Bulgaristan olurken, ithalatta da ilk sırada Bulgaristan yer aldı. Kırklareli ise ihracatta en fazla Sierra Leone'ye, ithalatta ise Rusya Federasyonu'na dış ticaret gerçekleştirdi.

Türkiye genelinde ise mayıs ayında ihracat geçen yılın aynı ayına göre yüzde 9,5 azalarak 22 milyar 461 milyon dolar, ithalat ise yüzde 10,8 azalarak 28 milyar 71 milyon dolar olarak gerçekleşti.

Gharibabadi, ABD öncülüğündeki askeri toplantının Basra Körfezi ve Hürmüz Boğazı için hukuki düzen kuramayacağını belirtti. İranlı diplomat, bölgesel güvenliğin yabancı askeri koalisyonlarla değil, komşu ülkelerin kendi aralarındaki düzenlemelerle sağlanması gerektiğini söyledi.

İran CENTCOM’un rolünü reddetti

Gharibabadi, X üzerinden yaptığı açıklamada ABD’nin bölgesel güvenlik çerçevesi kurma girişimini eleştirdi. İranlı yetkili, Batılı aktörlerin Basra Körfezi ve Hürmüz Boğazı için güvenlik düzeni dayatma çabasını meşru görmediğini ifade etti.

Tahran, uzun vadeli istikrar için ABD’nin bölgedeki askeri varlığının sona ermesini istiyor. Gharibabadi, güvenliğin müdahalelerin bitmesi, ABD’nin bölgeden çekilmesi, ülkelerin egemenliğine saygı gösterilmesi ve yeni jeopolitik gerçeklerin kabul edilmesiyle sağlanabileceğini savundu.

Hürmüz Boğazı güvenliği, İran açısından yalnızca deniz taşımacılığı meselesi olarak görülmüyor. Tahran, boğaz üzerindeki kontrol iddiasını egemenlik, caydırıcılık ve bölgesel denge aracı olarak kullanıyor.

Washington ise aynı geçişi uluslararası ticaret ve enerji akışının güvenliği üzerinden değerlendiriyor. ABD, boğazdaki serbest ticari geçişin kesintiye uğramamasını Körfez müttefikleriyle ortak öncelik olarak konumlandırıyor. ([centcom.mil][2])

Bahreyn toplantısına 12 ülke katıldı

CENTCOM, Bahreyn Savunma Kuvvetleri’nin ev sahipliğinde 1 Temmuz 2026’da bölgesel güvenlik diyaloğu düzenledi. Toplantıya CENTCOM Komutanı Amiral Brad Cooper başkanlık etti. Üst düzey askeri temsilciler Bahreyn, Mısır, Ürdün, Kuveyt, Lübnan, Umman, Katar, Suudi Arabistan, Suriye, Birleşik Arap Emirlikleri ve Yemen’den katıldı.

Toplantı, Orta Doğu’daki mevcut güvenlik ortamını ve savunma iş birliğini geliştirme seçeneklerini ele aldı. Katılımcılar, Hürmüz Boğazı üzerinden ticari akışın serbest kalmasına bağlılıklarını vurguladı.

CENTCOM, toplantının Suriye ve Lübnanlı askeri liderlerin ABD öncülüğündeki bölgesel savunma konferansına ilk kez katılması açısından önemli olduğunu bildirdi. Washington, bu katılımı bölgesel savunma iş birliğini genişletme girişimi olarak sundu.

Amiral Cooper, görüşmelerin bölgesel güvenlik ve istikrara dönük ortak taahhüdü gösterdiğini belirtti. CENTCOM, ABD ve bölgesel ortakların Orta Doğu’da en büyük aktif hava ve füze savunma şemsiyelerinden birini işlettiğini de vurguladı.

Deniz ticareti ve enerji akışı odakta kaldı

Hürmüz Boğazı güvenliği, küresel enerji piyasaları için doğrudan fiyatlama konusu olmaya devam ediyor. Boğaz, petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz sevkiyatında stratejik bir darboğaz niteliği taşıyor. Kriz dönemlerinde deniz trafiğine ilişkin her açıklama, enerji fiyatları ve navlun maliyetleri üzerinde hızlı etki yaratabiliyor.

Petrol fiyatları, Katar’daki ABD-İran dolaylı görüşmelerinde ilerleme sağlandığı haberleriyle geriledi. Brent vadeli kontratları 01.02 GMT itibarıyla 73 sent, yani yüzde 1,02 düşerek 70,84 dolara indi. WTI ham petrol 83 sent, yani yüzde 1,21 kayıpla 67,75 dolara geriledi.

Piyasalar, boğazdan geçişlerin sürdüğü ve diplomatik kanalın açık kaldığı senaryoda arz riskini daha düşük fiyatlıyor. Buna karşın İran’ın CENTCOM’u açık şekilde reddetmesi, jeopolitik risk priminin tamamen ortadan kalkmadığını gösteriyor.

Kpler verilerine dayanan haber akışı, 1 Temmuz’da Hürmüz Boğazı trafiğinin istikrarlı kaldığını ve 34 doğrulanmış geçiş kaydedildiğini aktardı. Trafiğin yönlere dengeli dağıldığı bilgisi, kısa vadede deniz akışının sürdüğünü gösterdi.

Hava savunma koordinasyonu genişliyor

CENTCOM, Orta Doğu’daki hava ve füze savunma koordinasyonunun da gündemde yer aldığını açıkladı. ABD ve bölge ülkeleri ocak ayında yeni bir Orta Doğu Hava Savunma koordinasyon hücresi kurdu. Hücre, bilgi paylaşımı, tehdit uyarıları ve acil durumlara yanıt başlıklarında çalışıyor.

Washington, bölgesel güvenliği entegre savunma mimarisi üzerinden güçlendirmeyi hedefliyor. İran ise aynı mimariyi ABD askeri şemsiyesinin genişlemesi olarak yorumluyor. Tarafların aynı güvenlik tablosunu farklı kavramlarla okuması, Hürmüz Boğazı güvenliği dosyasını teknik olmaktan çıkarıyor.

Bahreyn toplantısı, hava savunması, deniz ticareti ve bölgesel askeri koordinasyonu tek çerçevede topladı. İran’ın tepkisi ise Tahran’ın Körfez güvenliği konusunda dış aktör merkezli bir düzene karşı çıkmayı sürdüreceğini gösterdi.

Doha hattı gerilimi sınırlamaya çalışıyor

ABD ve İran, aynı hafta Katar’da dolaylı teknik görüşmeler yürüttü. Katar ve Pakistanlı arabulucular, Washington ve Tahran heyetleriyle ayrı toplantılar yaptı. Katar, görüşmelerde 14 maddelik mutabakat zaptıyla bağlantılı konularda pozitif ilerleme sağlandığını açıkladı. ([mint][3])

Görüşmeler, ABD ve İran arasındaki ateşkes düzenlemesini kalıcı barışa dönüştürme çabasının parçası olarak ilerliyor. İran tarafı, ABD’nin yükümlülük ihlallerini gündeme taşıdı. Tahran ayrıca Washington ile ihlalleri bildirmek ve tartışmak için bir iletişim kanalı kurulacağını belirtti.

Trump, Katar görüşmelerinde önemli ilerleme sağlandığını söyledi. Washington cephesi, müzakereleri nükleer program, deniz güvenliği ve bölgesel gerilim başlıklarıyla birlikte değerlendiriyor.

Hürmüz Boğazı güvenliği, bu nedenle diplomasi ile askeri caydırıcılık arasında sıkışıyor. Doha hattı teknik uzlaşı ararken Bahreyn hattı bölgesel savunma koordinasyonunu güçlendirmeye çalışıyor. İran’ın açıklaması, iki hattın aynı anda ilerlemesinin müzakere alanını daraltabileceğini gösteriyor.

Piyasalar geçiş rejimini izliyor

Enerji piyasası açısından ana soru, boğazda geçiş rejiminin nasıl tanımlanacağıdır. ABD ve Körfez ülkeleri serbest ticari akışı korumayı hedefliyor. İran ise rota ve güvenlik düzeninin kendi komutası altında şekillenmesi gerektiğini savunuyor.

Hürmüz Boğazı güvenliği konusunda ortak bir çerçeve oluşmazsa petrol fiyatlarında oynaklık yeniden artabilir. Geçişlerin kesintisiz sürmesi Brent ve WTI üzerindeki risk primini sınırlıyor. Ancak askeri toplantılar ve karşılıklı açıklamalar, piyasanın diplomatik süreci temkinli fiyatlamasına neden oluyor.

Sonuç olarak Gharibabadi’nin açıklaması, ABD öncülüğündeki bölgesel güvenlik düzenine açık bir itiraz niteliği taşıyor. CENTCOM’un 12 ülkeyle yaptığı Bahreyn toplantısı serbest ticari geçiş mesajı verirken İran, Hürmüz Boğazı güvenliği üzerinde komuta iddiasını koruyor. Petrol piyasası, Doha’daki müzakere kanalı ile Körfez’deki askeri koordinasyon arasındaki dengeyi izlemeyi sürdürecek.

5 Temmuz Pazar günü ise Karabiga denizi birbirinden heyecanlı etkinliklere sahne olacak. Nefes kesen Flyboard Gösterisi, geleneksel Yağlı Direk Yarışması, Yelken Gösterisi ve Yüzme Yarışları ile hem adrenalin hem de deniz tutkunları unutulmaz anlar yaşayacak.
Festival boyunca düzenlenecek kültürel ve sosyal etkinliklerle Karabiga'nın denizcilik kültürü, birlik ve beraberlik ruhu bir kez daha ön plana çıkacak.

Karabiga Belediye Başkanı Ahmet Elbi, tüm vatandaşları festivale davet ederek, "42. Priapos Deniz Festivalimiz ve Karabiga Panayırımızla hemşehrilerimize ve misafirlerimize unutulmaz bir yaz coşkusu yaşatacağız. Konserlerden deniz etkinliklerine, panayırdan lunapark eğlencelerine kadar her yaştan vatandaşımıza hitap eden dolu dolu bir program hazırladık. Eğlencenin, kültürün ve festival coşkusunun buluşacağı bu güzel etkinliklere tüm vatandaşlarımızı Karabiga'mıza bekliyoruz" dedi.

Cey Holding’in yatırım vizyonunu ve “Türkiye için çalışmaya devam ediyoruz” yaklaşımınızı birlikte ele alırsak; bu anlayış günlük iş stratejilerinize nasıl yansıyor?

Cey Holding olarak 1969 yılından bu yana “bildiğimiz işi yapma” prensibiyle hareket ediyor ve stratejimizi lojistik ile bağlantılı sektörlerle sınırlıyoruz. Günlük stratejilerimizde odaklanma ve kaynakları verimli kullanma avantajını ön planda tutuyoruz. Türkiye’nin büyüme potansiyeline olan sarsılmaz inancımızla, yatırım kararlarımızda en önemli kriterimiz fayda ve verimliliktir. Bugüne kadar gerçekleştirdiğimiz yatırımlarla, dış ticaretin yoğunlaştığı dört denizimizdeki kritik merkezlerde limanlarımız, lojistik tesislerimiz ve serbest bölgelerimizle entegre çözümler sunarak ülke ekonomisine katma değer sağlıyoruz.

Günümüz küresel ticaretinde “hız” ve “güvenlik” en önemli unsurlar haline geldi. Kızıldeniz’de yaşanan güvenlik krizleri ve Süveyş Kanalı’ndaki aksamalar, Türkiye’nin ticaret koridorlarındaki “güvenli liman” rolünü daha da güçlendirdi. Biz de stratejimizi sadece bir lojistik şirketi olarak değil, Türkiye’nin Orta Koridor ve Akdeniz üzerindeki stratejik derinliğini artıracak bir altyapı sağlayıcısı olarak kurguluyoruz. Öncelikli hedefimiz, Türkiye’nin 2028 yılı için öngörülen 40 milyar dolarlık lojistik hizmet ihracatı hedefine; sahip olduğumuz 4,2 milyon metrekare alan üzerine kurulu 4 liman, 14 lojistik terminal ve 3 serbest bölge ile en yüksek katkıyı sunmak.

Samsunport özelleştirmesi ile başlayan süreçte limanın kapasitesini üç kat artırdınız. Bu dönüşümün temelinde hangi stratejiler vardı?

Samsunport’taki en kritik stratejimiz; özelleştirme sonrası hızla devreye aldığımız altyapı, silo, yatay depo ve modern ekipman yatırımlarıyla çağdaş liman yönetimi anlayışını hayata geçirmek oldu. Böylece Samsunport’u sadece bir kıyı tesisi olmaktan çıkarıp intermodal bir lojistik merkeze dönüştürdük. Yaptığımız yatırımlarla yıllık yük miktarını 1,5 milyon tondan 5,5 milyon tona çıkardık. Bölgede deniz, kara ve demiryolu bağlantısına aynı anda sahip tek liman olarak Samsunport bugün Karadeniz’in en önemli dış ticaret kapılarından biri konumunda. Toybelen’de hayata geçirdiğimiz 22 bin metrekarelik kara limanı ise limandaki yoğunluğu azaltırken, intermodal taşımacılık kapasitesini destekleyerek bölgenin tam kapasite çalışan bir lojistik üs haline gelmesini sağladı.

Tekirdağ Limanı’nın Türkiye lojistik haritasındaki rolünü nasıl görüyorsunuz?

Ceyport Tekirdağ, Batı Marmara’da demiryolu bağlantısı ve tren feri rampasına sahip tek liman olması nedeniyle stratejik öneme sahip. İstanbul’a yakınlığı ve intermodal altyapısıyla Uzak Doğu’dan Avrupa’ya uzanan ticaret koridorunda kritik bir transit merkez olarak öne çıkıyor. Biz bu limanı, İstanbul üzerindeki lojistik yükü hafifletecek yeni bir yük merkezi ve Trakya sanayisinin dünyaya açılan ana kapısı olarak konumlandırıyoruz.

Konteyner operasyonlarına başlamanız bölge için nasıl bir dönüşüm yaratacak?

Özelleştirme öncesinde konteyner elleçlenmeyen bu limanda yatırımlarımızı tamamladık ve hat görüşmelerimizi sonuçlandırdık. Bu gelişme özellikle Marmara Ereğlisi ve Çorlu hattındaki yoğun sanayi kümelenmesi için lojistik maliyetlerin düşmesi, transit sürelerin kısalması ve dünya pazarlarına doğrudan erişim anlamına geliyor.

Taşucu Limanı ve sanayi bölgesi yatırımlarınızın bölge ekonomisine etkisini nasıl değerlendiriyorsunuz?

Ceyport Taşucu, 1,5 milyon metrekareyi bulan entegre liman, lojistik ve sanayi alanıyla Türkiye’nin Doğu Akdeniz’deki lojistik hakimiyetini güçlendirecek jeopolitik bir yatırım niteliği taşıyor. Mersin Limanı’nda yaşanan kapasite yoğunluğu bölge ticaretinde ciddi beklemelere neden oluyor. Taşucu Limanı bu darboğazı aşacak yeni bir merkez olacak. Sadece lojistik değil, enerji projeleri ve sanayi yatırımları için de ana üs görevi üstlenecek. Bölge ekonomisine en az 5 bin kişilik dolaylı istihdam katkısı sağlamasını öngörüyoruz.

Sanayi bölgesi için nasıl bir planlama yürütüyorsunuz?

Limanın arkasındaki 715 bin metrekarelik alanı Yeşil Sanayi Bölgesi konseptiyle planlıyoruz. Avrupa Yeşil Mutabakatı nedeniyle ihracatçı firmalar karbon ayak izlerini azaltmak zorunda. Biz burada güneş enerjisiyle desteklenen, limana sıfır mesafede, antrepo ve serbest bölge avantajlarının birleştiği yeni bir lojistik-sanayi ekosistemi kuruyoruz. Özellikle Orta Doğu ve Uzak Doğu merkezli üretim firmalarından yoğun talep alıyoruz.

Samsunport ve Tekirdağ deneyiminizi Taşucu’na nasıl taşıyacaksınız?

Özelleştirme sonrası kapasite artırımı konusundaki know-how birikimimizi Taşucu’na aktarıyoruz. Kapalı depolama alanları, sıvı tank terminali, modern yolcu salonları, 16 metre drafta sahip rıhtımlar ve dijital liman otomasyon sistemleriyle Taşucu’nu her türlü yükün elleçlenebildiği Akdeniz’in en merkezi limanlarından biri haline getirmeyi hedefliyoruz. Uzun vadeli vizyonumuz; Taşucu’nu sadece bir liman değil, serbest bölgesi, sanayisi ve lojistik terminaliyle komple bir “Lojistik Şehir” modeline dönüştürmek.

MESBAŞ Serbest Bölgesi’nin Türkiye ekonomisine katkısını nasıl değerlendiriyorsunuz?

Türkiye’nin ikinci büyük serbest bölgesi olan MESBAŞ, yıllık 4 milyar doları aşan ticaret hacmiyle dış ticaretimizin en önemli merkezlerinden biri. Buradaki altyapı ve güneş enerjisi yatırımlarımız sayesinde firmalara dünya standartlarında sürdürülebilir üretim ortamı sunuyoruz.

Erdemir Limanı işletmesini üstlenmek size nasıl bir güç kattı?

Erdemir gibi Türkiye’nin sanayi devlerinden birinin liman operasyonlarını yürütmek bize endüstriyel liman işletmeciliği konusunda dünya standartlarında önemli bir yetkinlik kazandırdı. Bu iş birliği sayesinde toplam yıllık elleçleme hacmimizi 30 milyon tonun üzerine çıkararak Türkiye’nin en büyük liman operatörlerinden biri konumuna ulaştık.

AB Yeşil Mutabakatı kapsamında yaptığınız enerji yatırımları ne tür dönüşüm sağladı?

Türkiye’de liman tesislerine güneş enerjisi yatırımı yapan ilk firmalardan biriyiz. Mevcut 4 MW kapasitemizi kısa sürede yıllık 26 milyon kWh üretime ulaştıracağız. Bu dönüşüm enerji maliyetlerimizi azaltırken operasyonlarımızı daha sürdürülebilir hale getirdi. Bugün lojistik sadece yük taşımak değil, aynı zamanda “yeşil yük” taşımaktır. Limanlarımızdaki GES sistemleriyle ihracatçılarımızın karbon sertifikasyon süreçlerine de destek oluyoruz.

Yeşil Liman Sertifikası size ne tür avantajlar sağladı?

Tüm limanlarımızda sıfır atık ve yeşil dönüşüm standartlarını uyguluyoruz. Elektrikli vinç ve ekipman kullanımı sayesinde yakıt maliyetlerimizi yüzde 40 düşürürken karbon emisyonlarımızı yüzde 60 azalttık. Bu dönüşüm yalnızca çevresel değil, aynı zamanda operasyonel verimlilik açısından da büyük avantaj sağladı.

İskenderun Likit Terminal projesi bölgeye nasıl katkı sağlayacak?

Bu yatırım sayesinde İskenderun’un kimyasal ve bitkisel yağ ticaretinde Doğu Akdeniz’in en büyük aktarma merkezlerinden biri olmasını hedefliyoruz. Bölgeyi Akdeniz’in en büyük sıvı yük merkezlerinden biri haline getirerek transit ticarette Türkiye’nin payını artıracağız.

Önümüzdeki dönemde hangi projeler öne çıkıyor?

Ceyport Taşucu Limanı ve Sanayi Bölgesi yatırımı, İskenderun Likit Terminali ve DENSEB projelerimiz öncelikli gündem maddelerimiz arasında yer alıyor. Bunun yanında dijitalleşme kapsamında yeni nesil lojistik yazılımları ve mobil uygulama projelerini de devreye alıyoruz.

Cey Holding’i 10 yıl sonra nerede görüyorsunuz?

Cey Holding’i 10 yıl sonra sadece Türkiye’nin değil, Doğu Akdeniz ve Karadeniz havzasının en büyük entegre lojistik oyuncularından biri olarak görüyorum. Yapay zekâ ve IoT teknolojilerini liman yönetiminin merkezine yerleştirmiş, karbon nötr hedeflerine ulaşmış ve Türkiye’nin dış ticaret koridorlarının vazgeçilmez unsurlarından biri haline gelmiş bir yapı olmayı hedefliyoruz.

Piyasalarda arz fazlası beklentileri güçlenirken, OPEC+ grubunun ağustos ayında üretimi yeniden artırabileceği beklentisi de fiyatlar üzerinde aşağı yönlü etki oluşturdu.

Petrol fiyatları, Katar’ın ABD ile İran arasındaki Hürmüz Boğazı’na odaklanan dolaylı görüşmelerde ilerleme kaydedildiğini açıklamasının ardından üst üste üçüncü işlem gününde geriledi.

Brent vadeli kontratları şu sıralarda 77 sent, yani yüzde 1,1 düşerek varil başına 70,80 dolara indi. ABD Batı Teksas türü ham petrol kontratları 84 sent, yani yüzde 1,2 kayıpla 67,74 dolara geriledi.

Petrol fiyatları bir önceki seansta da yüzde 1’in üzerinde düşmüştü. İki gösterge kontrat, bu hareketle dört ayın en düşük seviyelerine indi. Piyasa, Hürmüz Boğazı’ndan petrol akışının sürmesini arz riski açısından yeniden fiyatladı.

Hürmüz Boğazı risk primi geriledi

Petrol fiyatları üzerindeki baskının ana nedeni, Katar’dan gelen diplomasi açıklaması oldu. Katar, İran ve ABD’nin Hürmüz Boğazı odaklı dolaylı görüşmelerde ilerleme sağladığını bildirdi.

Hürmüz Boğazı, savaş öncesinde küresel petrol arzının yaklaşık beşte birini taşıyan ana geçiş noktasıydı. Dolayısıyla boğazın açık kalması, enerji piyasasında arz kesintisi riskini azaltıyor.

Katar Dışişleri Bakanlığı sözcüsü, X üzerinden yaptığı açıklamada haziranda savaşı durduran mutabakatla ilgili başlıklarda olumlu ilerleme sağlandığını belirtti. Ancak taraflar kalıcı barışa yönelik somut bir aşama kaydettiğine dair işaret vermedi.

Petrol fiyatları açısından diplomasi başlığı hâlâ kırılgan bir denge yaratıyor. Piyasa, sevkiyatların devamını fiyatlarken jeopolitik risk primini tamamen silmiyor.

The Story of a new build classic boat SUADIYE Build by MCE Yachts Designed by Taka Yacht Design.