İngiltere hükümeti, Rusya’nın Ukrayna’ya saldırı başlattığı 2022 yılından bu yana Rusya’ya yönelik yaptırımlar nedeniyle 3 bin 400’den fazla kişi, işletme ve gemiye yaptırım uyguladı.

Olay, dün saat 15.45 sıralarında Karasu ilçesine bağlı Denizköy sahilinde meydana geldi. Edinilen bilgilere göre, kumsalda şüpheli bir cisim gören vatandaşların durumu bildirmesi üzerine Karasu Kolluk Destek Komutanlığı ekipleri adrese intikal etti. Sualtı Savunma (SAS) grup komutanlığı ekipleriyle sağlanan koordine neticesinde yapılan ilk incelemelerde, şüpheli cismin İnsansız Deniz Aracı (İDA) olduğu ve herhangi bir patlayıcı madde taşımadığı belirlendi. Karasu Cumhuriyet Savcısı’nın talimatları doğrultusunda söz konusu araç, imha edilmek üzere Karasu Kolluk Destek Tim Komutanlığı ekipleri tarafından muhafaza altına alındı.

135 metre yüksekliğe sahip olan platform, köprülerin altından geçiş yapabilmek amacıyla kulelerini yatırarak yüksekliğini 57 metreye düşürdü. Tek seferde 14 bin ton yük kaldırma kapasitesine sahip ikiz vinç sistemi bulunan gemi, 87 metre genişliğiyle dikkat çekiyor.

Mavi Akım Projesi'nde rekor kırmıştı

Geçmişte Rusya'dan Türkiye'ye doğal gaz taşıyan Mavi Akım Projesi kapsamında Karadeniz'de görev yapan Saipem 7000, 2 bin 150 metre derinlikte boru hattı döşeyerek rekor kırmıştı. 2 bin metreden derin sularda boru döşeme kabiliyeti bulunan ve 725 kişiye kadar personel barındırma kapasitesine sahip olan gemi, uluslararası denizcilik faaliyetlerini sürdürüyor.

Garibabadi, yeni güzergâhın 2 ila 4 ay boyunca veya daha uzun bir süreyle kullanılmasının öngörüldüğünü kaydetti.

İran Dışişleri Bakan Yardımcısı ayrıca ABD'nin müzakere sürecindeki yükümlülüklerine ilişkin açıklamalarda bulundu. Washington yönetimine güvenmediklerini belirten Garibabadi, ABD'yi taraflar arasında imzalanan mutabakat zaptındaki taahhütlerini "defalarca ihlal etmekle" suçladı.
Garibabadi aynı zamanda, ABD'nin haziran ayında imzalanan mutabakat kapsamındaki yükümlülüklerine dönmesinin Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması için gerekli bir şart olduğunu ancak tek başına yeterli olmayacağını söyledi.

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi daha önce yaptığı açıklamada, İran ile Umman’ın planlanan güzergahın coğrafi özellikleri konusunda mutabakata vardığını ve herhangi bir "üçüncü tarafın müdahalede bulunmaması" halinde tarafların yakın zamanda ortak bildiri yayımlayabileceğini belirtmişti.

İşleme kapasitesi bakımından dünyanın en büyük rafinerisi olan Çin devlet şirketi Sinopec, temmuz-eylül döneminde Rusya’dan toplam 30 ile 40 arasında ESPO türü ham petrol kargosu satın aldı.

Doğu Sibirya-Pasifik Okyanusu boru hattından Rusya’nın Kozmino Limanı’na taşınan ESPO petrolü, kısa deniz rotası nedeniyle Çinli rafinerilerin en kolay ulaşabildiği Rus petrol türleri arasında bulunuyor.

Alınan petrolün günlük 241 bin ile 320 bin varile karşılık geldiği hesaplanıyor. Bu miktar, Sinopec’in günlük 5,2 milyon varil seviyesindeki toplam işleme kapasitesinin yüzde 5 ila yüzde 6’sını oluşturuyor.

Şirketin yalnızca temmuz ayında yaklaşık 7,4 milyon varil ESPO petrolü aldığı ve kargoların büyük bölümünün Çin’in önemli rafineri merkezlerinden Şandong’daki Rizhao Limanı’na ulaştığı belirtildi.

Sinopec’in ağustos ve eylül teslimatı için de her ay en az 10 kargo satın aldığı bildirildi. ESPO petrolü taşıyan bir tanker yaklaşık 740 bin varil ham petrol taşıyabiliyor.

Suudi alımı birkaç ayda çöktü

Rus petrolündeki artışın karşısında en büyük kaybı Suudi Arabistan yaşadı. Sinopec, İran savaşı öncesinde kullandığı ham petrolün yaklaşık yarısını Orta Doğu’dan sağlıyor ve Suudi Arabistan’ın en büyük müşterileri arasında bulunuyordu.

Ancak şirket haziran ve temmuz aylarında Suudi Arabistan’dan hiç ham petrol almadı. Ağustos alımı ise yalnızca 2 milyon varil seviyesinde kaldı.

Bu rakam, şirketin mart ve nisanda Suudi Arabistan’dan ayrı ayrı aldığı 20 milyon varilin yalnızca onda birine karşılık geliyor.

Sinopec’in savaş öncesindeki bir yıllık dönemde aylık ortalama Suudi petrolü alımı yaklaşık 11 milyon varildi. Ağustostaki miktar, bu ortalamanın beşte birinin de altına indi.

Suudi Arabistan’ın Çin pazarındaki kaybında Hürmüz Boğazı çevresindeki taşıma riski, yüksek fiyatlar ve Çinli rafinerilerin alternatif kaynaklara yönelmesi etkili oldu.

Fiyat farkı rotayı değiştirdi

Sinopec’in Rus petrolüne yönelmesinde taşıma güvenliğinin yanı sıra fiyat avantajı da belirleyici oldu.

Eylül teslimatlı ESPO petrolü, gösterge kabul edilen Brent petrolüne göre varil başına 1 ila 2 dolar indirimle fiyatlandı. Bu fiyat, Umman petrolü ve Brezilya’nın Tupi türü gibi rakip ham petrollerden yaklaşık 10 dolar daha düşük kaldı.

Rusya’nın Uzak Doğu limanlarından Çin’e yapılan sevkiyatın kısa sürmesi de navlun maliyetlerini düşürüyor. Çinli rafineriler böylece Batı Afrika veya Brezilya’dan gelecek daha uzun mesafeli kargolar yerine daha hızlı teslim edilebilen Rus petrolüne yönelebiliyor.

Çin’in ham petrol ithalatı haziranda geçen yılın aynı ayına göre yüzde 41 gerilemişti. Pekin yönetimi, savaş nedeniyle iç piyasada arz sıkıntısı yaşanmaması için rafine petrol ürünü ihracatına kısıtlama getirmişti.

Temmuz ve ağustosta ihracat kısıtlamalarının bir bölümünün gevşetilmesi, Sinopec’in rafineri üretimini yeniden artırmasına ve ucuz petrol arayışını hızlandırmasına yol açtı.

Yaptırım riskine ara formül

Çin’in büyük devlet rafinerileri, ABD’nin Rusya’nın önde gelen petrol üreticilerine yönelik yaptırımlarının ardından deniz yoluyla Rus petrolü alımlarını geçen yılın ekim ayında durdurmuştu.

Sinopec, Orta Doğu’daki arz sıkıntısının büyümesi üzerine mart ve nisanda geçici izin döneminden yararlanarak Rus petrolü alımına yeniden başladı.

Son alımların yaptırım listesindeki Rus şirketleriyle doğrudan yapılmadığı, işlemlerde aracı kuruluşların kullanıldığı bildirildi. Ödemelerin ise Ukrayna savaşının ilk dönemlerinden bu yana olduğu gibi Çin yuanı üzerinden yapıldığı belirtiliyor.

Bu yöntem, Sinopec’in daha ucuz Rus petrolüne ulaşırken doğrudan yaptırım riskini sınırlama çabasını gösteriyor.

Şirket, operasyonel ticaret kararlarını kamuoyuyla paylaşmadığını belirterek alım miktarları hakkında ayrıntılı açıklama yapmadı.

Petrol piyasasında yeni denge

Sinopec’in tedarik değişimi, Orta Doğu üreticileri ile Rusya arasındaki Çin pazarı rekabetini yeniden şekillendiriyor.

Suudi Arabistan’ın kaybettiği varillerin Rusya tarafından doldurulması, Çin’in petrol arz güvenliğinde coğrafi yakınlığa ve düşük maliyete daha fazla öncelik verdiğini gösteriyor.

Bu yön değişimi kalıcı hale gelirse Suudi Arabistan’ın Asya’daki müşterilerine sunduğu fiyatları yeniden gözden geçirmesi veya boşta kalan petrolü farklı pazarlara yönlendirmesi gerekebilir.

Rus petrolüne yönelik Çin talebinin artması ise Asya pazarındaki fiyat indirimlerinin daralmasına neden olabilir. Bu durum, Türkiye gibi Rus petrolü satın alan diğer ülkelerin ödediği fiyatlar üzerinde de dolaylı baskı oluşturabilir.

Yeni denge yalnızca fiyatlara bağlı olmayacak. Hürmüz Boğazı’ndaki güvenlik, Rusya’nın Kozmino Limanı’ndan yapabileceği sevkiyat miktarı, tanker bulunabilirliği ve yaptırım kararları önümüzdeki dönemde Çin’in tedarik rotasını belirleyecek.

Kaynak: Dünya

6 günlük program, EYP’nin gençler tarafından yürütülen akran öğrenmesi modeline göre ilerledi. Katılımcılar komitelerde güncel denizcilik sorunlarını araştırdı, farklı görüşleri müzakere etti ve ortak karar metinleri hazırladı. Politika analizi, uzlaşı ve ortak metin yazımı süreçleri ile şekillenen çözüm önerileri Genel Kurul’da sunuldu, tartışıldı ve oylandı.

Konferans sonunda yayımlanan İstanbul 2026 Karar Kitapçığı, dokuz komitenin karar metinlerini bir araya getirdi. Öneriler; Karadeniz’de kirlilik ve mavi ekonomi iş birliği, PFAS, kadınların denizcilikte temsili, otonom gemiler, sürdürülebilir balıkçılık, gölge filolar, kritik deniz geçitleri, kruvaziyer turizmi ve deniz taşımacılığının karbonsuzlaşmasını kapsadı. Ortak izleme ve veri paylaşımı, bilim temelli balıkçılık yönetimi, liman ve seyrüsefer güvenliği, kapsayıcı çalışma koşulları, temiz yakıt yatırımları ve uluslararası standartların uyumlaştırılması öne çıktı.

İstanbul Üniversitesi Su Bilimleri Fakültesinin ev sahipliği, politika tartışmalarını bilimsel veri ve ekosistem temelli yönetim anlayışıyla buluşturdu. Fakültenin su kalitesi, sucul ekosistemler, balıkçılık ve canlı kaynak yönetimi birikimi; EfxINNOs’un otonom ve uzaktan kumandalı sualtı sistemleri, çevresel veri analitiği ve ortak izleme yaklaşımıyla birleşti. Böylece gençler “ne yapılmalı?” sorusunu “hangi veriyle, hangi kurumlarla ve hangi iş birliği mekanizmalarıyla?” sorularıyla birlikte ele aldı.

EYP Türkiye’nin etkinlik sonrası verilerine göre konferans içerikleri 80 bin sosyal medya erişimi ve 60 bin etkileşim elde etti. İstanbul 2026; bilimi, gençlik diplomasisini ve uluslararası iş birliğini aynı zeminde buluşturarak gençlerin mavi geleceğin aktif paydaşları olarak politika üretimine güçlü katkı sunabileceğini gösterdi.

7DENİZ

Bab el-Mendeb, fiilen kapalı durumdaki Hürmüz Boğazı'na kıyasla küresel ticaretin anlamlı ölçüde daha büyük bir bölümünü taşımaya devam ediyor. Bunun nedeni, Süveyş Kanalı'nı Asya-Avrupa konteyner taşımacılığına bağlayan ana geçit olmayı sürdürmesinin yanı sıra Suudi ham petrol ihracatına da hizmet etmeye devam etmesi. Ancak taşınan hacimler kriz öncesi normal seviyelerin altında bulunuyor. Güzergâh hâlâ işler durumda olsa da üzerindeki baskı giderek artıyor ve bu durum Hürmüz Boğazı'nın neredeyse tamamen kapanmış olmasıyla belirgin bir tezat oluşturuyor.

7DENİZ

Bu gemilerin toplam kapasitesi 1.119.150 TEU olarak kaydedildi. Bu rakam, geçen yılın temmuz ayına göre yüzde 0,4'lük küçük bir düşüşe işaret ediyor. İlk 10 taşıyıcıdan yalnızca üçü, Temmuz 2025'e kıyasla kapasitesini artırdı.

Düşük okyanus navlun oranları ve yüksek gemi kiralama maliyetleri, Hapag-Lloyd'u Kuzey Avrupa – ABD Doğu Kıyısı – Orta Amerika 'Caribbean Express Service' (CES) hattını kapatmaya zorladı. Hat, aralık ayında hizmetten çekildi.

Kuzey Avrupa – ABD hattındaki bir diğer önemli rasyonalizasyon ise ONE ve Evergreen tarafından ortak işletilen Kuzey Avrupa – Güney Atlantik 'AT2 / TAE2' hattının kapatılması oldu. Bu hat, OCEAN Alliance (CMA CGM, COSCO SHIPPING Lines/OOCL, Evergreen) ortakları ile ONE arasındaki Gemi Paylaşım Anlaşması'nın sunduğu hizmetlerin bir parçasıydı.

Transatlantik ticaretindeki ilk 10 taşıyıcıdan altısı son 12 ayda kapasitelerini düşürürken, Grimaldi'nin kontrolündeki Atlantic Container Line (ACL) ise beş adet conro gemisinden oluşan filosunu değiştirmedi.

En büyük dört taşıyıcının sıralamasında herhangi bir değişiklik yaşanmadı. MSC, pazar payını geçen yılki yüzde 41,8 seviyesinden son sayımımızda yüzde 44,2'ye yükseltmeyi sürdürdü. Cenevre merkezli şirketin hizmette bulunan 69 gemisinin toplam kapasitesi 529.340 TEU olurken, ikinci sıradaki Hapag-Lloyd'un kapasitesi ise 176.000 TEU seviyesinde bulunuyor.

7DENİZ

Geçmiş dönemlerde uygulanması gereken Belediye Meclis kararlarının hayata geçirilmemesi nedeniyle Balıkçı Barınağı'na mevzuata aykırı şekilde teknelerin giriş yaptığı, bunun sonucunda barınak kapasitesinin aşıldığı ve pek çok teknenin ruhsatsız olarak faaliyet gösterdiği belirtildi. Kontrol ve denetim eksikliği nedeniyle bölgede zaman zaman kamu düzenini bozan olayların yaşandığı, bu durumun esnafı ve Alanya'nın turizm kimliğini olumsuz etkilediği ifade edildi.

Belediye ve kooperatiften ortak hareket

Geçtiğimiz yıl Balıkçı Barınağı'nın, Tarım ve Orman Bakanlığı ile olan işletme sözleşmesinin sona ermesinin ardından Alanya Belediyesi, görüşmeler sonucunda barınağın deniz haricinde kalan alanlarında gerekli düzenleme, bakım, denetim ve koordinasyon çalışmalarını yürütmek üzere Balıkçılar Kooperatifi ile mutabakata vardı. Böylece Alanya Belediyesi, barınağın daha düzenli, güvenli ve sağlıklı işletilmesi için Kooperatifle ortak hareket edecek.

31 Ekim son tarih

Başlatılan uygulama kapsamında Alanya'da turistik taşımacılık yapan tüm tekneler, mevzuat gereği Alanya Belediyesi'nden işletme ruhsatı almakla yükümlü olacak. Mevcut ruhsatı bulunan teknelerin ruhsatları arşiv düzeni amacıyla herhangi bir ücret alınmaksızın yeniden düzenlenecek. Öte yandan ruhsat başvurularında teknelerin, 2018 tarihli Belediye Meclisi Kararı öncesinde uygulanan 30 metre/10 metre kuralının denetlenebilmesi için denize elverişlilik belgelerini ibraz etmeleri gerekecek. Ruhsat sahibi ile fiili tekne sahibi arasında uyumsuzluk bulunan durumlarda ise ruhsatların 31 Ekim 2026 tarihine kadar veraset hükümlerine uygun hale getirilmesi istenecek. Bu süre içerisinde gerekli işlemleri tamamlamayanlar hakkında yürürlükteki mevzuat çerçevesinde işlem uygulanacak. Belediye tarafından yürütülecek ruhsatlandırma işlemlerinin 31 Ekim 2026 tarihine kadar tamamlanması hedeflenirken, belediyeden kaynaklanmayan nedenlerle ruhsat almayan, başvuru yapmayan veya işlemlerini tamamlamayan teknelerin 1 Kasım 2026 tarihinden itibaren ticari faaliyette bulunmalarına izin verilmeyecek.

Başkan Özçelik: Kalıcı bir düzen oluşturacağız

Alanya Belediye Başkanı Osman Tarık Özçelik, yürütülen çalışmanın amacının 2026/5 Valilik Genelgesi ve 2018 Meclis Kararlarını hayata geçirmek ve Balıkçı Barınağı'nda kalıcı bir düzen oluşturmak olduğunu belirterek, "Bizim önceliğimiz, hukukun gereğini yerine getirmek, kuralları herkes için eşit şekilde uygulamak ve İskele bölgemizi hak ettiği düzene kavuşturmaktır. Esnafımızın mağdur olmaması için sezon ortasında olmamız sebebiyle 31 Ekim 2026 tarihine kadar geçiş süreci tanıdık. Bu süre içinde tüm eksikliklerin giderilmesini bekliyoruz. Amacımız ceza vermek değil, tam anlamıyla düzeni sağlamak, kamu güvenliğini korumak ve Alanya'nın turizm değerine yakışır bir çalışma düzenini hep birlikte oluşturmaktır" dedi.

Hedef: Güvenli, düzenli ve örnek iskele

Başlatılan çalışma kapsamında Balıkçı Barınağı ve İskele bölgesinde kamu düzenini bozan kavga, hanutçuluk, fuhuş ve benzeri yasa dışı faaliyetlerle mücadele konusunda ilgili kurumlarla koordinasyon içerisinde gerekli idari tedbirlerin de kararlılıkla uygulanacağı bildirildi. Alanya Belediyesi ile Alanya Balıkçılar Kooperatifi, yürütülecek çalışmalarla kurallara uyan esnafın hakkını korumayı ve İskele bölgesini Alanya'nın turizm kimliğine yakışır, güvenli ve düzenli bir yapıya kavuşturmayı hedefliyor.

Denizcilik ve su altı teknolojilerine odaklanan etkinlikte, TEKNOFEST 2026 kapsamında İnsansız Su Altı Sistemleri Yarışması, Su Altı Roket Yarışması ve İnsansız Deniz Aracı Yarışması düzenlenecek.

Öte yandan TEKNOFEST Mavi Vatan kapsamında ziyaretçiler; TCG Savarona, TCG Anadolu, TCG 18 Mart Denizaltısı, TCG Murat Reis Denizaltısı gibi Türk donanmasının gözde gemilerinin yakından görülebileceği gezilere katılabilecek. Türk Donanması sergisi, SAT, SAS ve deniz havacılık birimleri gösterileri, denizcilik kültürü etkinlikleri ve savunma sanayine dair birçok etkinliğin yer alacağı festival ziyaretçilere unutulmaz anlar yaşatacak.

TEKNOFEST Mavi Vatan için ziyaretçi kayıtları başladı, katılım ücretsiz
Katılımın ücretsiz olduğu TEKNOFEST Mavi Vatan’a giriş yapabilmek için ziyaretçilerin etkinlik öncesinde web adresi üzerinden çevrim içi kayıt yaptırması gerekiyor. TEKNOFEST Mavi Vatan'a kayıt yaptırmak isteyen ziyaretçilerin, Türkiye'nin yeni nesil sosyal medya platformu NSosyal hesabının bulunması gerekiyor. Katılımın sınırlı sayıda olduğu etkinlikte her katılımcı için ayrı bilet oluşturulması gerekirken, 7 yaş altı çocuklar için kayıt şartı bulunmuyor. Etkinlik alanına ziyaretçi giriş ve çıkışları ise 09.00-18.00 saatleri arasında yapılabilecek.

Kuzeyden Boğaz’a giriş yapan gemi, Büyükdere açıklarında yapılan müdahalenin ardından yeniden kuzey istikametine yönlendirilerek Kilyos Demir Sahası’na sevk edildi. Geminin emniyetli şekilde bölgeye götürülmesi için Kurtarma-11 ve Kurtarma-3 römorkörleri görevlendirildi.

Kurtarma çalışmaları süresince İstanbul Boğazı’ndaki gemi trafiğinin çift yönlü olarak geçici süreyle durdurulduğu bildirildi.

Yaklaşık 70–120 metre derinlikte yer alan ve 2 kilometreden fazla bir alana yayılan bu mercan ormanı, zengin biyolojik çeşitliliğiyle birçok deniz canlısına yaşam alanı sunuyor.

Araştırmalar, R/V TÜDAV MARU araştırma gemisi, uzaktan kumandalı görüntüleme sistemi kullanılarak gerçekleştirildi. İlk bulgular, mercan ormanının daha derin bölgelere kadar uzanabileceğini gösteriyor.

TÜDAV, bu keşfin yalnızca Türkiye için değil, Ege Denizi'nin biyolojik çeşitliliğinin anlaşılması ve korunması açısından da önemli bir bilimsel kilometre taşı niteliğinde olduğunu açıkladı.

TÜDAV’dan yapılan açıklamada, “Denizlerimizi bilimle keşfetmeye, korumaya ve gelecek nesillere aktarmaya devam ediyoruz” ifadelerine yer verildi.

7DENİZ

Med Marine’den yapılan açıklamada, “Kendi filonuz için inşa edilen bir geminin tersaneden ayrılışını izlemenin ayrı bir anlamı vardır. Ereğli Tersanesi'nde çizilen her hat, bir araya getirilen her bölüm ve entegre edilen her sistem, geminin gelecekte üstleneceği görevler düşünülerek şekillendirildi. Bu RAmparts 2500-W de yakında inşa sürecinden operasyonel hizmete geçecek ve günlük faaliyetleri güç, hassasiyet ve ihtiyaç duyulduğu anda hızlı müdahale kabiliyetine dayanan bir filoya katılacak” ifadelerine yer verildi.

Çok yönlü bir liman römorkörü olarak tasarlanan gemi, yaklaşık 65 ton çekme kuvveti sağlıyor ve Class FiFi-1 gerekliliklerini karşılayacak şekilde donatıldı. Gemi; gemi manevrası, çekme, itme, bağlama ve yangınla mücadele operasyonlarını yerine getirebiliyor. Bu kabiliyetler, zorlu liman koşullarında güvenle çalışmasını sağlayan azimut kıç tahrik sistemi ile destekleniyor.

İki ana dizel motor, yüksek verimli sabit hatveli pervanelerle donatılmış Z-drive ünitelerini çalıştırarak liman operasyonları için gerekli kontrollü itme gücünü sağlıyor. Güvertenin altında yer alan kaynaklı çelik gövde; su geçirmez bölmeler, yaşam alanları, makine dairesi, yakıt ve tatlı su tankları ile tahrik sistemi için ayrılmış özel bölümler etrafında düzenlendi. Geminin her parçasının, güvenli, güvenilir ve önündeki görevlere hazır olmasını sağlayacak şekilde tasarlandığı belirtildi.

Med Marine için bu gemi, teknik özelliklerinin ötesinde bir anlam taşıyor. Şirketin kendi operasyon filosunun bir parçası olmak üzere inşa edilen römorkör, Ereğli Tersanesi'nin dünyanın dört bir yanındaki operatörler için yıllar boyunca römorkör inşa ederek edindiği gemi inşa deneyiminin doğrudan bir ürünü niteliğinde. Bu projeler boyunca kazanılan bilgi birikimi, şimdi denizdeki zorlu çalışma koşullarına uygun şekilde şekillendirilen bir gemiyle Med Marine filosuna geri dönüyor.

Römorkörün teknik özellikleri şöyle:

Uzunluk: 25,20 metre

Genişlik: 12,00 metre

Derinlik: 4,60 metre

Gross tonaj: <400

Çekme kuvveti: 65 ton

Hız: 12 knot

Mürettebat: 8 kişi

7DENİZ

Financial Times’ın (FT) konuya aşina kaynaklara dayandırdığı haberine göre anlaşma taslağı, ABD’nin yaptırımları ile İran limanlarına uygulanan blokajın kaldırılmasını ve İran petrolüne yönelik kısıtlamaların esnetilmesini öngörüyor.

Gazeteye konuşan kaynaklar, taslağın henüz Tahran’daki üst yönetim tarafından onaylanmadığını kaydetti. Ön mutabakatlara göre gemilerin boğaza İran karasularından girmesi, çıkışta ise ağırlıklı olarak Umman karasularını kullanması planlanıyor.

Kaynaklardan biri, boğazın kalan alanları deniz mayınlarından temizlenene kadar İran’ın petrol tankerlerini ve diğer gemileri ilk etapta bu güzergahtan yönlendireceğini, ardından su yolunun diğer tüm gemilerin geçişine açılacağını söyledi.

Taraflar arasında boğazdan geçiş rejimi konusunda ise görüş ayrılıkları bulunuyor. Tahran yönetimi, zaman içinde Hürmüz Boğazı’ndan geçişlerin ücrete tabi tutulmasında ısrar ediyor.

Umman ise Güneydoğu Asya’daki Malakka Boğazı’nda uygulanan modele benzer şekilde ücretsiz bir geçiş düzeni önerdi.

Umman’ın teklifi, “seyrüsefer güvenliği ile çevrenin korunmasını” desteklemek amacıyla gönüllü bağış yapılması yönünde bir tavsiyeyi içeriyor.

ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, tarafların Hürmüz Boğazı’nın açılması konusunda 4 veya 5 Ağustos tarihlerinde bir anlaşmaya varabileceğini ifade etmişti.

Daha önce Axios’ta yer alan haberde de ABD, İran ve Umman’ın Hürmüz Boğazı’nda seyrüseferin yeniden başlamasına ilişkin geçici bir anlaşmaya varmak üzere olduğu aktarılmıştı.

Eldeki verilere göre haftalardır süren müzakerelerin ardından Washington yönetimi, anlaşmayı 5 Ağustos’ta duyurmayı hedefliyordu.

ABD Başkanı Donald Trump aynı gün yaptığı açıklamada, Hürmüz Boğazı’nın seyrüsefere “çok yakında” yeniden açılacağını, aksi takdirde İran’ın yeni ve “çok şiddetli bir darbeyle” karşı karşıya kalacağını öne sürdü.

Kruvaziyer şirketlerine Marmaris'in sahip olduğu tarihi ve doğal zenginlikleri anlattıklarını ifade eden Erarslan, ilçenin sadece deniziyle değil kültürel değerleriyle de ön plana çıktığını söyledi. Erarslan, "Dalyan, Marmaris Kalesi, Amos Antik Kenti ve Kleopatra Adası gibi önemli destinasyonlarımız bulunuyor. Bunun yanında liman olarak bazı operasyonel avantajlar da sunuyoruz. Bu sayede yeni kruvaziyer firmalarını Marmaris'e çekmeye çalışıyoruz" diye konuştu.

Gözler Hamburg Cruise Fuarı'nda

Marmaris Cruise Port'un uluslararası tanıtım çalışmalarını sürdürdüğünü belirten Erarslan, bir sonraki önemli durağın Almanya'da düzenlenecek Hamburg Cruise Fuarı olduğunu söyledi. Fuarda Marmaris'in tüm avantajlarının sektör temsilcilerine anlatılacağını kaydeden Erarslan, "Birçok kruvaziyer şirketiyle görüşmelerimiz devam ediyor. Ağustos ayında yeni bir gemi daha programa dahil oldu. Ayrıca Aralık 2026 ve Ocak 2027 seferleri için de görüşmeler sürüyor. Önümüzdeki süreçte yeni anlaşmaların açıklanmasını bekliyoruz" ifadelerini kullandı.

Kruvaziyer turistleri ekonomiyi hareketlendirdi

Marmaris Ticaret Odası Başkanı Mutlu Ayhan da kruvaziyer turizmindeki artışın ilçe ekonomisine önemli katkı sağladığını belirtti. Bin 500 yolcu kapasiteli Astoria Grande gemisinin 10 ek sefer planladığını hatırlatan Ayhan, seferlerin önümüzdeki haftadan itibaren başlayacağını söyledi. Ayhan, "Geçtiğimiz yıllara göre oldukça yoğun bir kruvaziyer sezonu yaşıyoruz. Yolcular günübirlik geldikleri için konaklayan turist kadar ekonomik katkı sağlayamıyorlar. Ancak buna rağmen çarşıya, esnafa, ulaşıma ve ticarete önemli hareketlilik kazandırıyorlar" dedi.

Taksiciler de memnun

Marmaris'te taksicilik yapan Davut Gezer, kurvaziyer yolcularının ilçe ekonomisine olumlu katkı sağladığını belirterek gemilerin gelmesiyle birlikte turizm hareketliliğinin arttığını söyledi. Taksici Erdinç Kocayiğit ise sezonun bekledikleri gibi başlamadığını ancak kurvaziyer gemilerinin işleri canlandırdığını ifade ederek "Sezonumuz beklediğimiz gibi gitmiyordu. Gemi yolcuları sayesinde işlerimiz arttı. İnşallah daha fazla kurvaziyer gemisi gelir. Bu sadece taksicilere değil, çarşı esnafına, restoranlara ve Marmaris'teki herkese katkı sağlıyor. Zor geçen sezonda hepimiz biraz daha nefes alıyoruz" diye konuştu.

Kurvaziyer yolcularının sabah saatlerinde Marmaris'e ulaşıp akşam saatlerinde limandan ayrıldığını belirten sektör temsilcileri, turistlerin düzenlenen Dalyan, Amos Antik Kenti ve çevre turlarına katıldıktan sonra ilçe merkezindeki çarşıda alışveriş yaparak yerel ekonomiye önemli katkı sunduğunu ifade etti.

Türkiye’nin Karadeniz’de giderek büyüyen güvenlik riskleri karşısında etkili bir politika ortaya koyamadığını belirten Karasu, son olarak Türkiye bağlantılı Nadezhda isimli ticaret gemisinin saldırıya uğramasının, hükümetin deniz güvenliği konusundaki zafiyetini bir kez daha gözler önüne serdiğini söyledi. Rusya-Ukrayna savaşının başladığı günden bu yana Karadeniz’de Türk bayraklı ve Türkiye bağlantılı gemilerin defalarca saldırıya uğradığını, denizcilerin yaralandığını, hayatını kaybettiğini ve ticaret gemilerinin savaşın hedefi haline geldiğini hatırlatan Karasu, “Karadeniz’de savaş büyüyor, risk her geçen gün artıyor. Buna rağmen iktidarın yaptığı tek şey gelişmeleri uzaktan izlemek oluyor. Türk denizcilerinin can güvenliği konusunda kapsamlı bir eylem planı ortaya konulmuş değil. Ticaret filomuz ciddi tehdit altındayken kamuoyu tatmin edici şekilde bilgilendirilmiyor. Denizcilerimiz ve aileleri belirsizlik içinde bırakılıyor” dedi.

“Türkiye’nin caydırıcılığı zayıfladı”

Türkiye’nin denizlerdeki caydırıcılığının yalnızca askeri güçle değil, kriz yönetimi ve diplomatik etkinlikle de ölçüldüğünü belirten Karasu, hükümetin bu alanlarda sınıfta kaldığını ifade etti. Yeni Parti milletvekili, “Türk bağlantılı bir gemi, kimliği açık olmasına rağmen saldırıya uğruyorsa ortada yalnızca bir güvenlik sorunu değil, aynı zamanda ciddi bir diplomatik zafiyet vardır. Deniz ticaretimizin güvenliği konusunda etkili bir koordinasyon kurulamadığı gibi, saldırılar karşısında nasıl bir diplomatik girişim yürütüldüğüne ilişkin kamuoyuna da doyurucu bir açıklama yapılmamaktadır” diye konuştu.

“Savaşın bedeli ödetilemez”

Türk denizcilerinin uluslararası çatışmaların bedelini ödemek zorunda bırakıldığını ve bunun da kabul edilemez olduğunu vurgulayan Karasu, hükümetin olaylar yaşandıktan sonra açıklama yapmak yerine önleyici güvenlik politikaları geliştirmesi gerektiğini söyledi.“Bugün Karadeniz’de görev yapan her Türk denizcisi, yalnızca yük taşımıyor; aynı zamanda büyük bir güvenlik riskiyle karşı karşıya çalışıyor. Devletin görevi vatandaşını korumaktır. Ne yazık ki iktidar, saldırılar gerçekleştikten sonra açıklama yapmak dışında etkili bir refleks ortaya koyamamaktadır” diyen Karasu, hazırladığı önergeyle de konuyu TBMM gündemine getirdi.

Bakan Uraloğlu’na sorular

Karasu, “Türkiye’nin deniz ticareti, denizcilerimizin can güvenliği ve ülkemizin stratejik çıkarları günü kurtaran açıklamalarla değil; güçlü diplomasi, etkin koordinasyon ve kararlı devlet politikalarıyla korunabilir. Hükümet artık seyirci kalmaktan vazgeçmeli, denizlerimizdeki güvenlik zafiyetini giderecek somut adımları atmalıdır” diyen Karasu, Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu’na özetle şunları sordu:

Rusya-Ukrayna savaşının başlamasından bugüne kadar Karadeniz'de kaç Türk bayraklı veya Türkiye bağlantılı ticaret gemisi saldırıya uğradı, zarar gördü ya da çatışmalardan etkilendi?

Bu olayların tarihleri ve sonuçları nelerdir?

Artan saldırılar ve İHA sızmaları karşısında ticaret gemilerimizin güvenliği için hangi önlemler alınmaktadır?

Bu saldırılarda kaç Türk denizcisi hayatını kaybetti, yaralandı veya tahliye edildi?

Saldırıya uğrayan gemilerin mürettebatı ve ailelerine hangi psikolojik, hukuki ve maddi destekler sağlanmaktadır?

Bakanlığın, Karadeniz'deki Türk bayraklı ve Türkiye bağlantılı gemiler ile mürettebatın can ve mal güvenliğini korumaya yönelik uyguladığı sistemler nelerdir?

Son saldırının ardından Türk ticaret filosunun güvenliği için hangi ilave tedbirler alınmıştır?

Deniz Kuvvetleri, Sahil Güvenlik ve Bakanlık arasında Karadeniz'deki ticaret gemilerine yönelik ortak bir kriz koordinasyon mekanizması bulunmakta mıdır?

Türkiye, uluslararası denizcilik mekanizmaları kapsamında Karadeniz'de sivil ticaret gemilerinin korunmasına yönelik herhangi bir diplomatik girişimde bulunmuş mudur?

Bulunmadıysa böyle bir girişim planlanmakta mıdır?

Bakanlık, Karadeniz'deki Türk bayraklı veya Türkiye bağlantılı gemilerin güvenliğini artırmak amacıyla bir Ulusal Deniz Ticaret Güvenliği Eylem Planı hazırlamayı planlamakta mıdır?”

7DENİZ

Kurtarılan göçmenler Fransa'nın Boulogne-sur-Mer kentine götürülürken, 11 kişinin hafif şekilde yaralandığı bildirildi. Savcılık olayla ilgili soruşturma başlatırken, olayla bağlantılı olduğu belirtilen Mısır uyruklu 1 kişi gözaltına alındı. Fransız yetkililer, teknenin dün gece saatlerinde Fransa'dan hareket ettiğini açıkladı.

Söz konusu 173 kişi, tek teknede yakalanan en fazla göçmen sayısı olarak kayıtlara geçti.

Saldırının başarılı olduğunu iddia eden Saree, bunun 22 Temmuz'da başlayan ablukadan bu yana hedef aldıkları 8'inci Suudi gemisi olduğunu belirtti.

Saree, Kızıldeniz ve Umman Denizi'nde ilerlemesi engellenen ve geri dönmeye zorlanan Suudi petrol tankerlerinin sayısının ise 29'a ulaştığını aktardı.

Rusya Savunma Bakanlığından yapılan açıklamada, Kiev ve çevresindeki lojistik merkezlerine ve tedarik noktalarına "askeri amaçlarla" kullanıldıkları gerekçesiyle saldırı düzenlendiği ifade edildi. Açıklamada, "Bu merkezler çeşitli silah ve askeri malzemelerin depolanması ve teslimatının yanı sıra insansız hava araçlarının üretimi ve dağıtımında da yer alıyordu" denildi.

Ayrıca Karadeniz'deki Odessa limanı yakınlarında "silah ve askeri teçhizat taşıyan" 3 kargo gemisinin de vurulduğu belirtildi.

Yeni programın tam olarak uygulanması halinde Çin’in ağustostaki toplam yakıt ihracatı temmuza göre yaklaşık yüzde 44 artacak.

Doğrudan ihracat için 2,7 milyon tonluk izin

Sektör kaynaklarına göre Çinli rafinerilere, ağustos ayında Hong Kong ve Makao dışındaki ülkelere toplam 2,7 milyon ton rafine yakıt gönderme izni verildi.

İhracat programı benzin, dizel ve jet yakıtını kapsıyor. Sevkiyatların önemli bölümünün Çin’e yakın ve enerji ithalatına bağımlı Asya ülkelerine yönelmesi bekleniyor.

Rafinerilere, satış ve gemi organizasyonu için tanınan sürenin kısa olması nedeniyle ağustos izinlerinin bir bölümünü eylül ayında kullanma hakkı da verildi.

Bu düzenleme, rafinerilerin uygun alıcı bulmak için daha geniş bir takvim kullanmasına ve ihracat programındaki tonajın boşa çıkmamasına imkân sağlayacak.

Toplam program 3,6 milyon tona ulaşıyor

Hong Kong’a yapılacak sevkiyatlar ve Çin havalimanlarında uluslararası uçuşlara sağlanan jet yakıtı da hesaba katıldığında ağustos programının yaklaşık 3,6 milyon tona ulaşacağı tahmin ediliyor.

Temmuz ayındaki toplam ihracat planı 2,5 milyon tona kadar çıkmıştı. Böylece aylık programda yaklaşık 1,1 milyon tonluk artış gündeme geldi.

Yeni izinlerin tamamının kullanılması halinde Çin, iki ay içinde rafine yakıt ihracatını belirgin biçimde artırmış olacak.

Ancak açıklanan tonaj, fiilî ihracatın kesin olarak aynı seviyeye ulaşacağı anlamına gelmiyor. Rafineri marjları, navlun bedelleri, bölgesel talep ve gemi bulunabilirliği sevkiyatların büyüklüğünü etkileyebilir.

İran savaşı sonrası frene basılmıştı

Pekin yönetimi, İran savaşının enerji arzında yarattığı belirsizlik nedeniyle mart ayında yakıt ihracatına yönelik kontrolleri sıkılaştırmıştı.

Ham petrol tedarikinde yaşanabilecek kesintilere karşı iç piyasadaki benzin, dizel ve jet yakıtı stoklarının korunması hedeflenmişti. İhracat izinleri mart-haziran döneminde önemli ölçüde düşürülmüştü.

Kısıtlamalar Çin dışındaki piyasalarda da etkili oldu. Özellikle Güneydoğu Asya’daki ülkeler Çin’den gelen dizel ve jet yakıtına bağımlı olduğu için bölgesel ürün arzı daraldı.

Çin, temmuz ayında kontrolleri gevşeterek rafinerilerin dış pazarlara yeniden daha fazla ürün göndermesine izin verdi. Ağustosta izinlerin yeniden artırılması, Pekin’in iç arz konusunda önceki aylara göre daha rahat olduğunu gösteriyor.

Asya’daki rafineri marjları baskı görebilir

Çin’den gelecek ek tonajın en doğrudan etkisinin Asya’daki rafine ürün piyasasında görülmesi bekleniyor.

Bölgeye daha fazla benzin ve dizel ulaşması, ithalatçı ülkelerin tedarik seçeneklerini artırabilir. Jet yakıtı sevkiyatlarındaki artış da havacılık sektörünün yüksek yakıt maliyetleri üzerindeki baskıyı sınırlayabilir.

Ancak ek arz, Singapur ve diğer Asya merkezlerinde benzin, dizel ve jet yakıtı rafineri marjlarının gerilemesine neden olabilir.

Çinli rafinerilerin ihracatını artırması, bölgedeki Güney Koreli, Hint ve Singapurlu üreticiler açısından daha yoğun fiyat rekabeti anlamına geliyor.

Petrol talebine de destek sağlayabilir

İhracat kapısının genişletilmesi Çinli rafinerilerin üretimi artırması için yeni bir gerekçe oluşturabilir.

İç tüketimin karşılayamadığı üretimin dış pazarlara gönderilebilmesi, rafinerilerin daha fazla ham petrol işlemesine imkân sağlayacak. Bu durum Çin’in ham petrol ithalatındaki toparlanmayı da destekleyebilir.

Buna karşılık Orta Doğu’daki enerji akışının yeniden bozulması veya iç piyasada beklenmedik bir arz sorunu yaşanması halinde Pekin ihracat izinlerini yeniden azaltabilir.

Piyasanın bundan sonraki aşamada izleyeceği temel başlıklar, 3,6 milyon tonluk programın ne kadarının kullanıldığı ve eylül ayında ihracat kontrollerinin aynı ölçüde gevşek tutulup tutulmayacağı olacak.

Kaynak: Dünya

The Story of a new build classic boat SUADIYE Build by MCE Yachts Designed by Taka Yacht Design.