Son yayımlanan Dünya Konteyner Endeksi'ne göre, bileşik endeks 40 feetlik konteyner başına yüzde 9 artarak 4.530 dolara yükseldi. Artış, hem Transpasifik hem de Asya-Avrupa hatlarındaki fiyat yükselişlerinden kaynaklandı.

En güçlü artışlar Transpasifik hattında görüldü. Şanghay-New York arasındaki spot navlunlar yüzde 11 artışla 40 feetlik konteyner başına 7.902 dolara yükselirken, Şanghay-Los Angeles hattındaki fiyatlar yüzde 10 artışla 6.349 dolara çıktı.

Gelecek hafta Transpasifik hattında planlanan sekiz boş sefer nedeniyle kapasitenin kısıtlı kalmaya devam ettiği belirtildi. Taşıyıcı şirketler, yük talebinin güçlü seyrini sürdürmesini beklerken temmuz ayında genel navlun artışları ve yoğun sezon ek ücretlerini uygulamaya devam ediyor. Güney Koreli deniz taşımacılığı şirketi HMM de 15 Temmuz'dan itibaren geçerli olmak üzere 40 feetlik konteyner başına 3.000 dolarlık yoğun sezon ek ücreti uygulayacağını açıkladı.

Mevcut piyasa görünümüne göre, Transpasifik hattındaki navlunların önümüzdeki haftalarda da yükselmeyi sürdürmesi bekleniyor.

Asya-Avrupa ticaret hattında da taşıyıcıların genel yük tarifelerini yükseltmesi ve ilave yoğun sezon ek ücretleri uygulamaya başlamasıyla navlunlar artış gösterdi. Şanghay-Cenova hattındaki spot navlunlar yüzde 10 artışla 40 feetlik konteyner başına 6.360 dolara yükselirken, Şanghay-Rotterdam hattındaki fiyatlar yüzde 7 artışla 4.682 dolara çıktı.

Transpasifik hattının aksine, Asya-Avrupa rotasında kapasite görece istikrarlı kaldı. Gelecek hafta yalnızca bir boş sefer planlandı. Taşıyıcıların kapasiteyi disiplinli şekilde yönetirken güçlü yoğun sezon talebinden faydalanmayı sürdürdüğü, bu hatta da navlunların yükselmeye devam etmesinin beklendiği ifade edildi.

Son yükselişler, normalden daha erken başlayan yoğun sezon ile jeopolitik belirsizliklerin neden olduğu artan taşımacılık maliyetlerinin desteğiyle doğu-batı konteyner pazarlarının yılın ilk yarısındaki güçlü görünümünü pekiştirdi.

ABD ile İran arasında varılan geçici anlaşmanın ardından mahsur kalan gemilerin tahliye edilmesi ve yetkilendirilmiş geçiş koridorlarının oluşturulmasıyla Hürmüz Boğazı'ndan ticari gemi trafiğinin yeniden başladığı belirtildi. Ancak Umman açıklarında bir konteyner gemisine düzenlenen son saldırının ardından gemilere yönelik refakat operasyonlarının durdurulması nedeniyle bölgedeki güvenlik risklerinin yüksek seviyesini koruduğu uyarısı yapıldı.

Devam eden güvenlik endişeleri ve küresel ticaret hatlarındaki aksamaların, Basra Körfezi'ndeki gemi trafiği kademeli olarak toparlansa bile navlun piyasaları üzerindeki yukarı yönlü baskıyı sürdürmesinin beklendiği kaydedildi.

“Başarı yolculuğumun temelinde ailem var”

Evli ve iki kız babası olduğunu belirten Ömer Örtel, hem özel hayatında hem de iş yaşamında en büyük motivasyon kaynağının ailesi olduğunu ifade ediyor. 1998 yılında Dokuz Eylül Üniversitesi Denizcilik İşletmeleri Yönetimi bölümünden mezun olan Örtel, sektöre öğrencilik yıllarında gemi operasyon departmanında adım attığını söylüyor.

Denizcilik ve lojistik sektörünün farklı alanlarında edindiği deneyimlerin kendisine geniş bir bakış açısı kazandırdığını vurgulayan Örtel, 2002 yılında kurucu ortağı olduğu forwarder firma ile lojistik sektöründe aktif rol almaya başladığını belirtiyor. 2005 yılının ise kariyerindeki önemli dönüm noktalarından biri olduğunu ifade eden Örtel, okul arkadaşı ve iş ortağı Hakan Çendik ile birlikte Angora Shipping’in temellerini attıklarını söylüyor.

“Pandemi süreci stratejimizi değiştirdi”

Başlangıçta ağırlıklı olarak brokerlik ve kuru yük taşımacılığı alanında faaliyet gösterdiklerini belirten Örtel, pandemiyle birlikte değişen küresel dinamiklerin şirketin iş yapış modelini yeniden şekillendirdiğini ifade ediyor.

Özellikle konteyner krizinin ardından ağır yük ve proje taşımacılığına daha fazla odaklandıklarını belirten Örtel, bugün şirketin en önemli farkının; yüksek hassasiyet gerektiren karmaşık operasyonları hızlı, güvenli ve maliyet etkin şekilde yönetebilme kabiliyeti olduğunu vurguluyor. “Müşterilerimizin ihtiyaçlarına standart bir taşıma operasyonu gibi değil, özel tasarlanmış proje bazlı çözümler olarak yaklaşıyoruz” diyen Örtel, teknik analiz, zaman yönetimi ve operasyonel planlamanın her projede kritik rol oynadığını ifade ediyor.

Ağır yük ve proje taşımacılığında uzmanlık

Bugün proje kargo, heavy-lift ve gabari dışı taşımacılık alanlarında güçlü bir uzmanlığa sahip olduklarını belirten Örtel; acentelik, forwarding, konteyner taşımacılığı, demiryolu ve vagon taşımacılığı gibi alanlarda da kapsamlı operasyonlar yürüttüklerini söylüyor. Geniş küresel ağları sayesinde farklı coğrafyalarda hızlı aksiyon alabildiklerini belirten Örtel, potansiyel riskleri daha oluşmadan minimize ederek müşterilerine maksimum güven ve operasyonel verim sunduklarını ifade ediyor.

“Yenilenebilir enerji yatırımları sektörü büyütüyor”

Son yıllarda proje taşımacılığı sektöründe özellikle yenilenebilir enerji yatırımlarının önemli bir ivme yarattığını belirten Örtel, rüzgar türbinleri, enerji santralleri, endüstriyel tesis ekipmanları ile tehlikeli ve ağır yük taşımalarının global ölçekte büyümeyi desteklediğini söylüyor. Jeopolitik gelişmelerin ve değişen ticaret rotalarının sektör üzerinde ciddi etkiler yarattığını vurgulayan Örtel, artan regülasyonların şirketleri daha esnek, hızlı ve stratejik hareket etmeye zorladığını ifade ediyor.

“Sürdürülebilirliği operasyonlarımızın merkezine koyuyoruz”

Sürdürülebilirlik ve yeşil lojistik yaklaşımına da değinen Örtel, proje taşımalarında en verimli rota ve taşıma modellerini tercih ederek karbon emisyonlarını azaltmaya odaklandıklarını belirtiyor. İş ortaklarını çevre standartlarına uygunluk kriterlerine göre seçtiklerini ifade eden Örtel, düşük emisyonlu operasyon modellerine öncelik verdiklerini ve müşterilerinin sürdürülebilirlik hedeflerine katkı sunmayı önemsediklerini dile getiriyor.

Hint Okyanusu hattında stratejik büyüme

Pandemi döneminde yaşanan konteyner krizinin ardından hızlı karar alarak açık yük taşımacılığına yöneldiklerini söyleyen Örtel, daha önce faaliyet göstermedikleri Hint Okyanusu hattında operasyon başlattıklarını ve bu hattın bugün hâlâ aktif şekilde devam ettiğini açıklıyor. Şirketin brokerlik gücünün de operasyonel esneklik sağladığını ifade eden Örtel, yıllar içerisinde oluşturdukları güçlü armatör ve kiracı ilişkilerinin müşterilere önemli avantajlar sunduğunu vurguluyor.

Operasyon ağı Akdeniz’den Afrika’ya uzanıyor

Angora Shipping’in operasyonlarının ağırlıklı olarak Marmara, Karadeniz, Adriyatik, Continent, Akdeniz ve Orta Doğu hatlarında yoğunlaştığını belirten Örtel, proje bazlı çalışma yapıları sayesinde Afrika ve Uzak Doğu dahil olmak üzere global ölçekte esnek çözümler sunabildiklerini ifade ediyor. Rota seçimlerinde ise müşteri talepleri, proje lokasyonları, liman altyapısı, operasyonel güvenlik ve maliyet optimizasyonunun belirleyici unsurlar olduğunu aktarıyor.

“Türkiye’den Brezilya’ya fabrika taşıdık”

Bugüne kadar gerçekleştirdikleri en dikkat çekici operasyonlardan birinin, Türkiye’nin önde gelen sanayi kuruluşlarından birine ait fabrikanın Brezilya’ya taşınması olduğunu belirten Örtel, bu projenin operasyonel zorlukları ve kapsamı açısından şirket için önemli bir deneyim olduğunu ifade ediyor. Santral projeleri ve IMO konteyner taşımalarının da bugün yürüttükleri kontrat bazlı işlerin temelini oluşturan önemli operasyonlar arasında yer aldığını belirtiyor.

Sierra Leone bayrağı altında seyir yapan 272 metre uzunluğunda ve 45,6 metre genişliğindeki gemiye Kıyı Emniyeti Genel Müdürlüğü'ne ait Kurtarma 3, Kurtarma 4, Kurtarma 5, Kurtarma 6, Kurtarma 9, Kurtarma 11 römorkörleri eşlik etti.

Yaklaşık 2 saat süren geminin geçişi sırasında İstanbul Boğazı trafiğe kapatıldı. Geminin geçişi dronla havadan görüntülendi.

Edirne'de mayıs ayında ihracat 9 milyon 943 bin dolar, ithalat ise 32 milyon 612 bin dolar olarak kayıtlara geçti. Kırklareli'nde ise ihracat 22 milyon 66 bin dolar, ithalat 18 milyon 226 bin dolar oldu.

Tekirdağ'ın en fazla ihracat yaptığı ülke 32 milyon 149 bin 679 dolar ile Almanya olurken, bu ülkeyi 22 milyon 693 bin 623 dolar ile ABD ve 20 milyon 442 bin 608 dolar ile Sırbistan izledi. İthalatta ise ilk sırada 52 milyon 702 bin 896 dolar ile Çin yer alırken, Güney Kore ve ABD diğer öne çıkan ülkeler oldu.

Edirne'nin en fazla ihracat yaptığı ülke Bulgaristan olurken, ithalatta da ilk sırada Bulgaristan yer aldı. Kırklareli ise ihracatta en fazla Sierra Leone'ye, ithalatta ise Rusya Federasyonu'na dış ticaret gerçekleştirdi.

Türkiye genelinde ise mayıs ayında ihracat geçen yılın aynı ayına göre yüzde 9,5 azalarak 22 milyar 461 milyon dolar, ithalat ise yüzde 10,8 azalarak 28 milyar 71 milyon dolar olarak gerçekleşti.

Gharibabadi, ABD öncülüğündeki askeri toplantının Basra Körfezi ve Hürmüz Boğazı için hukuki düzen kuramayacağını belirtti. İranlı diplomat, bölgesel güvenliğin yabancı askeri koalisyonlarla değil, komşu ülkelerin kendi aralarındaki düzenlemelerle sağlanması gerektiğini söyledi.

İran CENTCOM’un rolünü reddetti

Gharibabadi, X üzerinden yaptığı açıklamada ABD’nin bölgesel güvenlik çerçevesi kurma girişimini eleştirdi. İranlı yetkili, Batılı aktörlerin Basra Körfezi ve Hürmüz Boğazı için güvenlik düzeni dayatma çabasını meşru görmediğini ifade etti.

Tahran, uzun vadeli istikrar için ABD’nin bölgedeki askeri varlığının sona ermesini istiyor. Gharibabadi, güvenliğin müdahalelerin bitmesi, ABD’nin bölgeden çekilmesi, ülkelerin egemenliğine saygı gösterilmesi ve yeni jeopolitik gerçeklerin kabul edilmesiyle sağlanabileceğini savundu.

Hürmüz Boğazı güvenliği, İran açısından yalnızca deniz taşımacılığı meselesi olarak görülmüyor. Tahran, boğaz üzerindeki kontrol iddiasını egemenlik, caydırıcılık ve bölgesel denge aracı olarak kullanıyor.

Washington ise aynı geçişi uluslararası ticaret ve enerji akışının güvenliği üzerinden değerlendiriyor. ABD, boğazdaki serbest ticari geçişin kesintiye uğramamasını Körfez müttefikleriyle ortak öncelik olarak konumlandırıyor. ([centcom.mil][2])

Bahreyn toplantısına 12 ülke katıldı

CENTCOM, Bahreyn Savunma Kuvvetleri’nin ev sahipliğinde 1 Temmuz 2026’da bölgesel güvenlik diyaloğu düzenledi. Toplantıya CENTCOM Komutanı Amiral Brad Cooper başkanlık etti. Üst düzey askeri temsilciler Bahreyn, Mısır, Ürdün, Kuveyt, Lübnan, Umman, Katar, Suudi Arabistan, Suriye, Birleşik Arap Emirlikleri ve Yemen’den katıldı.

Toplantı, Orta Doğu’daki mevcut güvenlik ortamını ve savunma iş birliğini geliştirme seçeneklerini ele aldı. Katılımcılar, Hürmüz Boğazı üzerinden ticari akışın serbest kalmasına bağlılıklarını vurguladı.

CENTCOM, toplantının Suriye ve Lübnanlı askeri liderlerin ABD öncülüğündeki bölgesel savunma konferansına ilk kez katılması açısından önemli olduğunu bildirdi. Washington, bu katılımı bölgesel savunma iş birliğini genişletme girişimi olarak sundu.

Amiral Cooper, görüşmelerin bölgesel güvenlik ve istikrara dönük ortak taahhüdü gösterdiğini belirtti. CENTCOM, ABD ve bölgesel ortakların Orta Doğu’da en büyük aktif hava ve füze savunma şemsiyelerinden birini işlettiğini de vurguladı.

Deniz ticareti ve enerji akışı odakta kaldı

Hürmüz Boğazı güvenliği, küresel enerji piyasaları için doğrudan fiyatlama konusu olmaya devam ediyor. Boğaz, petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz sevkiyatında stratejik bir darboğaz niteliği taşıyor. Kriz dönemlerinde deniz trafiğine ilişkin her açıklama, enerji fiyatları ve navlun maliyetleri üzerinde hızlı etki yaratabiliyor.

Petrol fiyatları, Katar’daki ABD-İran dolaylı görüşmelerinde ilerleme sağlandığı haberleriyle geriledi. Brent vadeli kontratları 01.02 GMT itibarıyla 73 sent, yani yüzde 1,02 düşerek 70,84 dolara indi. WTI ham petrol 83 sent, yani yüzde 1,21 kayıpla 67,75 dolara geriledi.

Piyasalar, boğazdan geçişlerin sürdüğü ve diplomatik kanalın açık kaldığı senaryoda arz riskini daha düşük fiyatlıyor. Buna karşın İran’ın CENTCOM’u açık şekilde reddetmesi, jeopolitik risk priminin tamamen ortadan kalkmadığını gösteriyor.

Kpler verilerine dayanan haber akışı, 1 Temmuz’da Hürmüz Boğazı trafiğinin istikrarlı kaldığını ve 34 doğrulanmış geçiş kaydedildiğini aktardı. Trafiğin yönlere dengeli dağıldığı bilgisi, kısa vadede deniz akışının sürdüğünü gösterdi.

Hava savunma koordinasyonu genişliyor

CENTCOM, Orta Doğu’daki hava ve füze savunma koordinasyonunun da gündemde yer aldığını açıkladı. ABD ve bölge ülkeleri ocak ayında yeni bir Orta Doğu Hava Savunma koordinasyon hücresi kurdu. Hücre, bilgi paylaşımı, tehdit uyarıları ve acil durumlara yanıt başlıklarında çalışıyor.

Washington, bölgesel güvenliği entegre savunma mimarisi üzerinden güçlendirmeyi hedefliyor. İran ise aynı mimariyi ABD askeri şemsiyesinin genişlemesi olarak yorumluyor. Tarafların aynı güvenlik tablosunu farklı kavramlarla okuması, Hürmüz Boğazı güvenliği dosyasını teknik olmaktan çıkarıyor.

Bahreyn toplantısı, hava savunması, deniz ticareti ve bölgesel askeri koordinasyonu tek çerçevede topladı. İran’ın tepkisi ise Tahran’ın Körfez güvenliği konusunda dış aktör merkezli bir düzene karşı çıkmayı sürdüreceğini gösterdi.

Doha hattı gerilimi sınırlamaya çalışıyor

ABD ve İran, aynı hafta Katar’da dolaylı teknik görüşmeler yürüttü. Katar ve Pakistanlı arabulucular, Washington ve Tahran heyetleriyle ayrı toplantılar yaptı. Katar, görüşmelerde 14 maddelik mutabakat zaptıyla bağlantılı konularda pozitif ilerleme sağlandığını açıkladı. ([mint][3])

Görüşmeler, ABD ve İran arasındaki ateşkes düzenlemesini kalıcı barışa dönüştürme çabasının parçası olarak ilerliyor. İran tarafı, ABD’nin yükümlülük ihlallerini gündeme taşıdı. Tahran ayrıca Washington ile ihlalleri bildirmek ve tartışmak için bir iletişim kanalı kurulacağını belirtti.

Trump, Katar görüşmelerinde önemli ilerleme sağlandığını söyledi. Washington cephesi, müzakereleri nükleer program, deniz güvenliği ve bölgesel gerilim başlıklarıyla birlikte değerlendiriyor.

Hürmüz Boğazı güvenliği, bu nedenle diplomasi ile askeri caydırıcılık arasında sıkışıyor. Doha hattı teknik uzlaşı ararken Bahreyn hattı bölgesel savunma koordinasyonunu güçlendirmeye çalışıyor. İran’ın açıklaması, iki hattın aynı anda ilerlemesinin müzakere alanını daraltabileceğini gösteriyor.

Piyasalar geçiş rejimini izliyor

Enerji piyasası açısından ana soru, boğazda geçiş rejiminin nasıl tanımlanacağıdır. ABD ve Körfez ülkeleri serbest ticari akışı korumayı hedefliyor. İran ise rota ve güvenlik düzeninin kendi komutası altında şekillenmesi gerektiğini savunuyor.

Hürmüz Boğazı güvenliği konusunda ortak bir çerçeve oluşmazsa petrol fiyatlarında oynaklık yeniden artabilir. Geçişlerin kesintisiz sürmesi Brent ve WTI üzerindeki risk primini sınırlıyor. Ancak askeri toplantılar ve karşılıklı açıklamalar, piyasanın diplomatik süreci temkinli fiyatlamasına neden oluyor.

Sonuç olarak Gharibabadi’nin açıklaması, ABD öncülüğündeki bölgesel güvenlik düzenine açık bir itiraz niteliği taşıyor. CENTCOM’un 12 ülkeyle yaptığı Bahreyn toplantısı serbest ticari geçiş mesajı verirken İran, Hürmüz Boğazı güvenliği üzerinde komuta iddiasını koruyor. Petrol piyasası, Doha’daki müzakere kanalı ile Körfez’deki askeri koordinasyon arasındaki dengeyi izlemeyi sürdürecek.

5 Temmuz Pazar günü ise Karabiga denizi birbirinden heyecanlı etkinliklere sahne olacak. Nefes kesen Flyboard Gösterisi, geleneksel Yağlı Direk Yarışması, Yelken Gösterisi ve Yüzme Yarışları ile hem adrenalin hem de deniz tutkunları unutulmaz anlar yaşayacak.
Festival boyunca düzenlenecek kültürel ve sosyal etkinliklerle Karabiga'nın denizcilik kültürü, birlik ve beraberlik ruhu bir kez daha ön plana çıkacak.

Karabiga Belediye Başkanı Ahmet Elbi, tüm vatandaşları festivale davet ederek, "42. Priapos Deniz Festivalimiz ve Karabiga Panayırımızla hemşehrilerimize ve misafirlerimize unutulmaz bir yaz coşkusu yaşatacağız. Konserlerden deniz etkinliklerine, panayırdan lunapark eğlencelerine kadar her yaştan vatandaşımıza hitap eden dolu dolu bir program hazırladık. Eğlencenin, kültürün ve festival coşkusunun buluşacağı bu güzel etkinliklere tüm vatandaşlarımızı Karabiga'mıza bekliyoruz" dedi.

Cey Holding’in yatırım vizyonunu ve “Türkiye için çalışmaya devam ediyoruz” yaklaşımınızı birlikte ele alırsak; bu anlayış günlük iş stratejilerinize nasıl yansıyor?

Cey Holding olarak 1969 yılından bu yana “bildiğimiz işi yapma” prensibiyle hareket ediyor ve stratejimizi lojistik ile bağlantılı sektörlerle sınırlıyoruz. Günlük stratejilerimizde odaklanma ve kaynakları verimli kullanma avantajını ön planda tutuyoruz. Türkiye’nin büyüme potansiyeline olan sarsılmaz inancımızla, yatırım kararlarımızda en önemli kriterimiz fayda ve verimliliktir. Bugüne kadar gerçekleştirdiğimiz yatırımlarla, dış ticaretin yoğunlaştığı dört denizimizdeki kritik merkezlerde limanlarımız, lojistik tesislerimiz ve serbest bölgelerimizle entegre çözümler sunarak ülke ekonomisine katma değer sağlıyoruz.

Günümüz küresel ticaretinde “hız” ve “güvenlik” en önemli unsurlar haline geldi. Kızıldeniz’de yaşanan güvenlik krizleri ve Süveyş Kanalı’ndaki aksamalar, Türkiye’nin ticaret koridorlarındaki “güvenli liman” rolünü daha da güçlendirdi. Biz de stratejimizi sadece bir lojistik şirketi olarak değil, Türkiye’nin Orta Koridor ve Akdeniz üzerindeki stratejik derinliğini artıracak bir altyapı sağlayıcısı olarak kurguluyoruz. Öncelikli hedefimiz, Türkiye’nin 2028 yılı için öngörülen 40 milyar dolarlık lojistik hizmet ihracatı hedefine; sahip olduğumuz 4,2 milyon metrekare alan üzerine kurulu 4 liman, 14 lojistik terminal ve 3 serbest bölge ile en yüksek katkıyı sunmak.

Samsunport özelleştirmesi ile başlayan süreçte limanın kapasitesini üç kat artırdınız. Bu dönüşümün temelinde hangi stratejiler vardı?

Samsunport’taki en kritik stratejimiz; özelleştirme sonrası hızla devreye aldığımız altyapı, silo, yatay depo ve modern ekipman yatırımlarıyla çağdaş liman yönetimi anlayışını hayata geçirmek oldu. Böylece Samsunport’u sadece bir kıyı tesisi olmaktan çıkarıp intermodal bir lojistik merkeze dönüştürdük. Yaptığımız yatırımlarla yıllık yük miktarını 1,5 milyon tondan 5,5 milyon tona çıkardık. Bölgede deniz, kara ve demiryolu bağlantısına aynı anda sahip tek liman olarak Samsunport bugün Karadeniz’in en önemli dış ticaret kapılarından biri konumunda. Toybelen’de hayata geçirdiğimiz 22 bin metrekarelik kara limanı ise limandaki yoğunluğu azaltırken, intermodal taşımacılık kapasitesini destekleyerek bölgenin tam kapasite çalışan bir lojistik üs haline gelmesini sağladı.

Tekirdağ Limanı’nın Türkiye lojistik haritasındaki rolünü nasıl görüyorsunuz?

Ceyport Tekirdağ, Batı Marmara’da demiryolu bağlantısı ve tren feri rampasına sahip tek liman olması nedeniyle stratejik öneme sahip. İstanbul’a yakınlığı ve intermodal altyapısıyla Uzak Doğu’dan Avrupa’ya uzanan ticaret koridorunda kritik bir transit merkez olarak öne çıkıyor. Biz bu limanı, İstanbul üzerindeki lojistik yükü hafifletecek yeni bir yük merkezi ve Trakya sanayisinin dünyaya açılan ana kapısı olarak konumlandırıyoruz.

Konteyner operasyonlarına başlamanız bölge için nasıl bir dönüşüm yaratacak?

Özelleştirme öncesinde konteyner elleçlenmeyen bu limanda yatırımlarımızı tamamladık ve hat görüşmelerimizi sonuçlandırdık. Bu gelişme özellikle Marmara Ereğlisi ve Çorlu hattındaki yoğun sanayi kümelenmesi için lojistik maliyetlerin düşmesi, transit sürelerin kısalması ve dünya pazarlarına doğrudan erişim anlamına geliyor.

Taşucu Limanı ve sanayi bölgesi yatırımlarınızın bölge ekonomisine etkisini nasıl değerlendiriyorsunuz?

Ceyport Taşucu, 1,5 milyon metrekareyi bulan entegre liman, lojistik ve sanayi alanıyla Türkiye’nin Doğu Akdeniz’deki lojistik hakimiyetini güçlendirecek jeopolitik bir yatırım niteliği taşıyor. Mersin Limanı’nda yaşanan kapasite yoğunluğu bölge ticaretinde ciddi beklemelere neden oluyor. Taşucu Limanı bu darboğazı aşacak yeni bir merkez olacak. Sadece lojistik değil, enerji projeleri ve sanayi yatırımları için de ana üs görevi üstlenecek. Bölge ekonomisine en az 5 bin kişilik dolaylı istihdam katkısı sağlamasını öngörüyoruz.

Sanayi bölgesi için nasıl bir planlama yürütüyorsunuz?

Limanın arkasındaki 715 bin metrekarelik alanı Yeşil Sanayi Bölgesi konseptiyle planlıyoruz. Avrupa Yeşil Mutabakatı nedeniyle ihracatçı firmalar karbon ayak izlerini azaltmak zorunda. Biz burada güneş enerjisiyle desteklenen, limana sıfır mesafede, antrepo ve serbest bölge avantajlarının birleştiği yeni bir lojistik-sanayi ekosistemi kuruyoruz. Özellikle Orta Doğu ve Uzak Doğu merkezli üretim firmalarından yoğun talep alıyoruz.

Samsunport ve Tekirdağ deneyiminizi Taşucu’na nasıl taşıyacaksınız?

Özelleştirme sonrası kapasite artırımı konusundaki know-how birikimimizi Taşucu’na aktarıyoruz. Kapalı depolama alanları, sıvı tank terminali, modern yolcu salonları, 16 metre drafta sahip rıhtımlar ve dijital liman otomasyon sistemleriyle Taşucu’nu her türlü yükün elleçlenebildiği Akdeniz’in en merkezi limanlarından biri haline getirmeyi hedefliyoruz. Uzun vadeli vizyonumuz; Taşucu’nu sadece bir liman değil, serbest bölgesi, sanayisi ve lojistik terminaliyle komple bir “Lojistik Şehir” modeline dönüştürmek.

MESBAŞ Serbest Bölgesi’nin Türkiye ekonomisine katkısını nasıl değerlendiriyorsunuz?

Türkiye’nin ikinci büyük serbest bölgesi olan MESBAŞ, yıllık 4 milyar doları aşan ticaret hacmiyle dış ticaretimizin en önemli merkezlerinden biri. Buradaki altyapı ve güneş enerjisi yatırımlarımız sayesinde firmalara dünya standartlarında sürdürülebilir üretim ortamı sunuyoruz.

Erdemir Limanı işletmesini üstlenmek size nasıl bir güç kattı?

Erdemir gibi Türkiye’nin sanayi devlerinden birinin liman operasyonlarını yürütmek bize endüstriyel liman işletmeciliği konusunda dünya standartlarında önemli bir yetkinlik kazandırdı. Bu iş birliği sayesinde toplam yıllık elleçleme hacmimizi 30 milyon tonun üzerine çıkararak Türkiye’nin en büyük liman operatörlerinden biri konumuna ulaştık.

AB Yeşil Mutabakatı kapsamında yaptığınız enerji yatırımları ne tür dönüşüm sağladı?

Türkiye’de liman tesislerine güneş enerjisi yatırımı yapan ilk firmalardan biriyiz. Mevcut 4 MW kapasitemizi kısa sürede yıllık 26 milyon kWh üretime ulaştıracağız. Bu dönüşüm enerji maliyetlerimizi azaltırken operasyonlarımızı daha sürdürülebilir hale getirdi. Bugün lojistik sadece yük taşımak değil, aynı zamanda “yeşil yük” taşımaktır. Limanlarımızdaki GES sistemleriyle ihracatçılarımızın karbon sertifikasyon süreçlerine de destek oluyoruz.

Yeşil Liman Sertifikası size ne tür avantajlar sağladı?

Tüm limanlarımızda sıfır atık ve yeşil dönüşüm standartlarını uyguluyoruz. Elektrikli vinç ve ekipman kullanımı sayesinde yakıt maliyetlerimizi yüzde 40 düşürürken karbon emisyonlarımızı yüzde 60 azalttık. Bu dönüşüm yalnızca çevresel değil, aynı zamanda operasyonel verimlilik açısından da büyük avantaj sağladı.

İskenderun Likit Terminal projesi bölgeye nasıl katkı sağlayacak?

Bu yatırım sayesinde İskenderun’un kimyasal ve bitkisel yağ ticaretinde Doğu Akdeniz’in en büyük aktarma merkezlerinden biri olmasını hedefliyoruz. Bölgeyi Akdeniz’in en büyük sıvı yük merkezlerinden biri haline getirerek transit ticarette Türkiye’nin payını artıracağız.

Önümüzdeki dönemde hangi projeler öne çıkıyor?

Ceyport Taşucu Limanı ve Sanayi Bölgesi yatırımı, İskenderun Likit Terminali ve DENSEB projelerimiz öncelikli gündem maddelerimiz arasında yer alıyor. Bunun yanında dijitalleşme kapsamında yeni nesil lojistik yazılımları ve mobil uygulama projelerini de devreye alıyoruz.

Cey Holding’i 10 yıl sonra nerede görüyorsunuz?

Cey Holding’i 10 yıl sonra sadece Türkiye’nin değil, Doğu Akdeniz ve Karadeniz havzasının en büyük entegre lojistik oyuncularından biri olarak görüyorum. Yapay zekâ ve IoT teknolojilerini liman yönetiminin merkezine yerleştirmiş, karbon nötr hedeflerine ulaşmış ve Türkiye’nin dış ticaret koridorlarının vazgeçilmez unsurlarından biri haline gelmiş bir yapı olmayı hedefliyoruz.

Piyasalarda arz fazlası beklentileri güçlenirken, OPEC+ grubunun ağustos ayında üretimi yeniden artırabileceği beklentisi de fiyatlar üzerinde aşağı yönlü etki oluşturdu.

Petrol fiyatları, Katar’ın ABD ile İran arasındaki Hürmüz Boğazı’na odaklanan dolaylı görüşmelerde ilerleme kaydedildiğini açıklamasının ardından üst üste üçüncü işlem gününde geriledi.

Brent vadeli kontratları şu sıralarda 77 sent, yani yüzde 1,1 düşerek varil başına 70,80 dolara indi. ABD Batı Teksas türü ham petrol kontratları 84 sent, yani yüzde 1,2 kayıpla 67,74 dolara geriledi.

Petrol fiyatları bir önceki seansta da yüzde 1’in üzerinde düşmüştü. İki gösterge kontrat, bu hareketle dört ayın en düşük seviyelerine indi. Piyasa, Hürmüz Boğazı’ndan petrol akışının sürmesini arz riski açısından yeniden fiyatladı.

Hürmüz Boğazı risk primi geriledi

Petrol fiyatları üzerindeki baskının ana nedeni, Katar’dan gelen diplomasi açıklaması oldu. Katar, İran ve ABD’nin Hürmüz Boğazı odaklı dolaylı görüşmelerde ilerleme sağladığını bildirdi.

Hürmüz Boğazı, savaş öncesinde küresel petrol arzının yaklaşık beşte birini taşıyan ana geçiş noktasıydı. Dolayısıyla boğazın açık kalması, enerji piyasasında arz kesintisi riskini azaltıyor.

Katar Dışişleri Bakanlığı sözcüsü, X üzerinden yaptığı açıklamada haziranda savaşı durduran mutabakatla ilgili başlıklarda olumlu ilerleme sağlandığını belirtti. Ancak taraflar kalıcı barışa yönelik somut bir aşama kaydettiğine dair işaret vermedi.

Petrol fiyatları açısından diplomasi başlığı hâlâ kırılgan bir denge yaratıyor. Piyasa, sevkiyatların devamını fiyatlarken jeopolitik risk primini tamamen silmiyor.

Bahreyn Savunma Kuvvetleri'nin ev sahipliğinde gerçekleştirilen toplantıya, ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) Komutanı Brad Cooper ile Bahreyn, Mısır, Ürdün, Kuveyt, Lübnan, Umman, Katar, Suudi Arabistan, Suriye, Birleşik Arap Emirlikleri ve Yemen'den üst düzey askeri temsilciler katıldı.

Görüşmelerde, bölgedeki güvenlik gelişmelerinin deniz taşımacılığına etkileri değerlendirilirken, Hürmüz Boğazı'nda ticari gemilerin güvenli seyrinin sürdürülmesi ve uluslararası deniz ticaretinin kesintiye uğramaması için ülkeler arasındaki koordinasyonun güçlendirilmesi konusu ele alındı. Taraflar, enerji ve yük taşımacılığı açısından kritik öneme sahip su yolunda seyrüsefer emniyetinin korunmasına yönelik ortak kararlılıklarını yineledi.

Toplantıda ayrıca, deniz güvenliğini destekleyen hava ve füze savunma altyapısı ile bölgesel bilgi paylaşımı mekanizmalarının geliştirilmesine yönelik çalışmalar da değerlendirildi. Bu sistemlerin, ticari gemilere yönelik olası tehditlerin erken tespit edilmesi ve kriz durumlarında koordineli müdahalenin sağlanmasına katkı sunması hedefleniyor.

Yetkililer, Hürmüz Boğazı'nda güvenli ve kesintisiz ticaretin sürdürülmesinin küresel tedarik zinciri, enerji sevkiyatları ve uluslararası deniz taşımacılığı açısından stratejik önem taşıdığına dikkat çekti. Ayrıca, Suriye ve Lübnan'dan askeri temsilcilerin ilk kez ABD öncülüğündeki bu bölgesel güvenlik toplantısına katılması, deniz güvenliği alanındaki bölgesel iş birliğinin genişlemesi açısından önemli bir gelişme olarak değerlendirildi.

ABD-İran arasında imzalanan mutabakat zaptının beşinci maddesi kapsamında İran’ın bölgede mayın temizleme faaliyetlerinin yürütüldüğü 60 günlük süre boyunca Hürmüz Boğazı'ndan geçen ticari gemilerin güvenli geçişini sağlamakla sorumlu olduğu biliniyor.

Kutlama programı, protokol üyeleri ve davetlilerin tören alanında hazır bulunmasıyla başladı. Ceyhan Bölge Liman Başkanlığı çelenginin Atatürk Anıtı’na sunulmasının ardından cumhuriyetin kurucusu Gazi Mustafa Kemal Atatürk, silah arkadaşları ve ebediyete intikal eden tüm deniz şehitleri anısına saygı duruşunda bulunularak İstiklal Marşı okundu. Resmi törenin ardından davetlilere ikram ve kokteyl sunumu yapıldı.

Programın ikinci bölümünde katılımcılar, Deniz Şehitlerini Anma Töreni için BOTAŞ iskelesinden römorkörlerle denize açıldı. Ceyhan Bölge Liman Başkanlığı idari sahasında deniz şehitleri anısına suya çelenk bırakıldı. Tören esnasında liman sahasındaki römorkörler tarafından su gösterisi de gerçekleştirildi.

Törende günün anlam ve önemine ilişkin bir konuşma yapan Ceyhan Bölge Liman Başkanı Mustafa Yılmaz, 1 Temmuz 1926 tarihinde yürürlüğe giren Kabotaj Kanunu ile Türk milletinin kendi limanları arasında yük ve yolcu taşıma hakkının güvence altına alındığını hatırlattı. Denizler üzerindeki egemenliğin fiilen ve hukuken tesis edildiğini belirten Yılmaz, Kabotaj Bayramı'nın yalnızca denizcilik sektörünün değil, aynı zamanda milli egemenliğin ve ekonomik bağımsızlığın da bayramı olduğunu vurguladı. Yılmaz, Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün “Denizciliği Türk’ün büyük milli ülküsü olarak düşünmeli ve onu az zamanda başarmalıyız” sözünün, bugün de denizcilik vizyonuna ışık tutmaya devam ettiğini ifade etti.

Türk deniz ticaret filosu ve limanlarda tarihi rekorlar

Dünya ticaretinin yaklaşık yüzde 85’inin deniz yoluyla gerçekleştirildiğine dikkat çeken Ceyhan Bölge Liman Başkanı Mustafa Yılmaz, Türkiye'nin üç tarafı denizlerle çevrili coğrafi konumu, stratejik boğazları ve yaklaşık 8.500 kilometrelik kıyı şeridiyle küresel deniz ticaretinin en önemli merkezlerinden biri olduğunu belirtti. Son yıllarda Türk denizciliğinin kaydettiği büyük gelişimi somut rakamlarla ortaya koyan Yılmaz, şu verileri paylaştı:

"Türk sahipli deniz ticaret filomuz 52 milyon DWT’nin üzerine çıkarak dünyanın önde gelen filoları arasında yer almıştır. Limanlarımızda elleçlenen yük miktarı 2003 yılında 190 milyon ton seviyesindeyken günümüzde 553 milyon tonun üzerine çıkmıştır. Konteyner elleçleme miktarı ise yaklaşık 2,5 milyon TEU’dan 14 milyon TEU’nun üzerine yükselmiştir. Bu rakamlar, denizcilik sektörümüzün ülke ekonomisine sağladığı katkının en somut göstergeleridir."

"Türk mühendisliği ve işçiliği dünya denizciliğinde saygın bir marka"

Türkiye genelinde faaliyet gösteren 200’ün üzerindeki liman ve kıyı tesisinin Avrupa, Asya, Orta Doğu ve Afrika arasında kurulan ticaret köprülerinin önemli bir parçası olduğunu belirten Yılmaz, deniz yolu taşımacılığının ihracat ve ithalatın temel taşı olmaya devam ettiğini söyledi. Türk tersanelerinin sadece ticaret gemileri ve römorkör üretimiyle sınırlı kalmadığını, dünyanın en prestijli mega yatlarının inşasında da küresel ölçekte söz sahibi olduğunu ifade eden Yılmaz, Türk mühendisliği ve işçiliğinin dünya denizciliğinde saygın bir marka haline geldiğinin altını çizdi.

Enerji güvenliği açısından büyük önem taşıyan Oruç Reis, Barbaros Hayreddin Paşa ve diğer araştırma gemileriyle Türkiye’nin denizlerdeki hak ve menfaatlerinin kararlılıkla korunduğunu ifade eden Ceyhan Bölge Liman Başkanı Mustafa Yılmaz, Mavi Vatan vizyonu doğrultusunda denizlerdeki varlığın her geçen gün daha da güçlendiğini belirtti.

Cumhuriyetin ikinci yüzyılındaki hedeflerinin daha güçlü bir deniz ticaret filosu, daha rekabetçi limanlar, daha çevreci ve teknolojik bir denizcilik sektörü ile Türkiye’yi dünyanın öncü denizci ülkeleri arasına taşımak olduğunu vurgulayan Yılmaz, bölgesel gelişmelere dair şu değerlendirmelerde bulundu:

"Ceyhan, İskenderun Körfezi ve Doğu Akdeniz; enerji terminalleri, limanları ve lojistik altyapısıyla ülkemizin deniz ticaretindeki stratejik konumunu her geçen gün daha da pekiştirmektedir. Hayata geçirilen ve planlanan yeni projelerle birlikte bölgenin denizcilik, enerji ve lojistik alandaki önemi artmaya devam etmekte, gerçekleştirilen her yatırım ise ülkemizin denizcilik gücüne, dış ticaretine ve ekonomik kalkınmasına doğrudan katkı sağlamaktadır."

Konuşmasının sonunda denizlerde egemenlik için emek veren ve alın teri döken tüm denizcileri saygı ve minnetle anan Yılmaz, "Ne mutlu denizci millete, ne mutlu Türk denizcisine" diyerek tüm vatandaşların 1 Temmuz Denizcilik ve Kabotaj Bayramı’nı kutladı.

7DENİZ

Atatürk Anıtı’nda düzenlenen törene bölge protokolü ve sektör temsilcileri yoğun katılım gösterdi. Etkinlikte; İskenderun Kaymakamı Muhammet Önder, Deniz Üs Komutanı Tuğamiral Osman Çevik, Sahil Güvenlik Komutanı Yarbay Onur Emir, İMEAK DTO İskenderun Şube Başkanı Kemal Kutlu, İlçe Emniyet Müdürü Ertuğrul Ekici, İlçe Jandarma Komutanı Binbaşı Mustafa Açık, İlçe Milli Eğitim Müdürü Ali Haytaz, Belediye Başkan Yardımcısı Cihan Akyürekoğlu, İskenderun Sahil Güvenlik Komutanlığı temsilcileri, Sefa Atakaş Denizcilik Lisesi öğrencileri ve denizcilik sektörü temsilcileri hazır bulundu.

Deniz Şehitleri anısına denize çelenk bırakıldı.

7DENİZ

Kasap, 1 Temmuz 1926 tarihinde yürürlüğe giren Kabotaj Kanunu’nun yalnızca bir yasal düzenleme olmadığını, aynı zamanda Türkiye Cumhuriyeti’nin denizlerdeki egemenlik haklarını fiilen hayata geçiren tarihi bir dönüm noktası olduğunu ifade etti.

Kabotaj Kanunu’nun milli deniz ticaretinin gelişmesine, denizcilik kültürünün güçlenmesine ve Türkiye’nin denizcilik vizyonunun şekillenmesine sağlam bir temel oluşturduğunu kaydeden Kasap, geçen 100 yıllık süreçte Türk denizciliğinin insan kaynağı, ticaret filosu, limancılık, gemi inşa sanayi ve uluslararası rekabet gücü bakımından önemli bir gelişim gösterdiğini söyledi.

Bugün ulaşılan başarılarda denizlerde görev yapan gemi insanlarının, sektör profesyonellerinin ve denizciliğe gönül veren tüm paydaşların büyük emeği bulunduğunu belirten Kasap, bu katkının Türk denizciliğinin en büyük gücü olduğunu dile getirdi.

Kabotajın ikinci yüzyılına girerken hedeflerinin; teknolojiyi etkin kullanan, çevresel sürdürülebilirliği önceleyen, insan odaklı ve uluslararası alanda daha rekabetçi bir Türk denizcilik sektörü oluşturmak olduğunu ifade eden Kasap, “Bu hedefe ulaşmanın yolu, geçmişimizin bize bıraktığı güçlü mirasa sahip çıkarken geleceğin ihtiyaçlarını bugünden doğru okumaktan geçiyor.” değerlendirmesinde bulundu.

Mesajının sonunda başta denizlerde görev yapan tüm gemi insanları olmak üzere Türk denizciliğine emek veren herkese teşekkür eden Kasap, şu ifadeleri kullandı:

“Türk denizcilik tarihinin en önemli kilometre taşlarından biri olan Kabotaj Kanunu’nun 100. yılını büyük bir gurur ve heyecanla kutluyoruz. Bir asırlık bu kazanımın ışığında, denizcilik sektörümüzün birlik ve beraberlik içinde çok daha büyük başarılara ulaşacağına yürekten inanıyorum. Başta fedakâr gemi insanlarımız olmak üzere denizciliğimize değer katan tüm paydaşlarımızın 1 Temmuz Denizcilik ve Kabotaj Bayramı’nı kutluyor; sağlık, emniyet ve başarı dolu nice yıllar diliyorum.”

7DENİZ

Gemi saat 13.00 sıralarında Çanakkale önlerinde oldu. Kilitbahir Kalesi ile Kilitbahir köyü dağında bulunan 'Dur Yolcu' yazısı önünden geçen gemi, boğazın manevra yapılması en güç noktası olan Nara Burnu’nu döndükten sonra Marmara Denizi’ne doğru yol aldı. Gemiye, boğaz geçişi sırasında ‘Gemi Kurtaran’, ‘Kurtarma-10’, ‘Kurtarma-20’, römorkörleri ve ‘KIYEM-6’ hızlı tahlisiye botu eşlik etti. Boğaz, geminin geçişi nedeniyle tek yönlü olarak transit geçişlere kapatıldı. Çanakkale Boğazı, geminin Marmara Denizi’ne açılmasının ardından normale dönecek.

Etkinlik kapsamında TCSG-82 botu Marmaris Limanı'nda, TCSG-911 botu Fethiye Limanı'nda ve TCSG-106 botu Bodrum Limanı'nda saat 09.00 ile 17.00 arasında ziyaretçileri ağırlayacak. Vatandaşlar, Sahil Güvenlik botlarını yakından inceleme ve personelden görevler ile kullanılan ekipmanlar hakkında bilgi alma fırsatı bulacak.

Muğla Valisi Dr. İdris Akbıyık, 1 Temmuz Denizcilik ve Kabotaj Bayramı dolayısıyla yayımladığı mesajda, Denizcilik ve Kabotaj Bayramı'nın Türkiye'nin denizlerdeki bağımsızlık ve egemenliğinin önemli simgelerinden biri olduğunu vurguladı.
Vali Akbıyık mesajında, "Mavi Vatanımızdaki bağımsızlığımızın ve egemenliğimizin simgesi olan 1 Temmuz Denizcilik ve Kabotaj Bayramı'nı kutluyor, aziz deniz şehitlerimizi rahmet, minnet ve saygıyla anıyorum" ifadelerine yer verdi.

Tören, Aliağa Bölge Liman Başkanı Günhur Şanlı ile İMEAK DTO Aliağa Şubesi Yönetim Kurulu Başkanı Adem Şimşek'in Atatürk Anıtı'na çelenk sunmasıyla başladı. Saygı duruşu ve İstiklal Marşı'nın okunmasının ardından Günhur Şanlı, günün anlam ve önemini belirten bir konuşma yaptı. Şanlı konuşmasında, 1 Temmuz 1926'da yürürlüğe giren Kabotaj Kanunu'nun Türk denizciliği açısından bağımsızlık, egemenlik ve ekonomik özgürlük bakımından önemli bir dönüm noktası olduğunu vurguladı. Kabotaj hakkının kazanılmasıyla Türkiye limanları ve sahilleri arasındaki yük ve yolcu taşımacılığının Türk vatandaşları ve Türk bayraklı gemiler tarafından yapılmasının güvence altına alındığını ifade eden Şanlı, denizcilik sektörünün geçen 100 yılda önemli bir gelişim gösterdiğini belirtti.

Konuşmanın ardından protokol üyeleri denize açıldı. Aliağa Kaymakamı Zekeriya Güney, Aliağa Belediye Başkanı Serkan Acar, Aliağa Cumhuriyet Başsavcı Vekili Görkem Hergül, İMEAK DTO Aliağa Şubesi Yönetim Kurulu Başkanı Adem Şimşek ve Aliağa Bölge Liman Başkanı Günhur Şanlı, beraberindeki heyetle birlikte deniz şehitleri anısına denize çelenk bıraktı.

Resmî törenin ardından protokol üyeleri ve davetliler, Aliağa Amatör Balıkçılık ve Spor Derneği (ALDER) ev sahipliğinde düzenlenen kahvaltı programında bir araya geldi.

Kabotaj Kanunu'nun yürürlüğe girişinin 100. yıl dönümü kapsamında kutlamalar, saat 17.30'da Aliağa Su Ürünleri Kooperatifi yanında bulunan Aliağa Eski Çekek Yeri'nde devam edecek. Aliağa Kaymakamlığı koordinesinde; Aliağa Belediyesi, Aliağa Bölge Liman Başkanlığı, İMEAK DTO Aliağa Şubesi, Aliağa Su Ürünleri Kooperatifi, Aliağa Amatör Balıkçılık ve Spor Derneği ile Aliağa Sualtı Sporları Spor Kulübü iş birliğinde gerçekleştirilecek programda yüzme, halat çekme, 9.9 motor ve el incesi atma yarışlarının yanı sıra çeşitli denizcilik gösterileri düzenlenecek.

Öte yandan Cumhuriyet Meydanı'nda gerçekleştirilen törene; Aliağa Kaymakamı Zekeriya Güney, Aliağa Belediye Başkanı Serkan Acar, Aliağa Cumhuriyet Başsavcı Vekili Görkem Hergül, Aliağa İlçe Jandarma Komutanı Binbaşı Yusuf Can Gökgöz, Aliağa İlçe Emniyet Müdürü Ahmet Can, Sahil Güvenlik TCSG-61 Bot Komutanı Üsteğmen Tugay Peker, Aliağa Bölge Liman Başkanı Günhur Şanlı, İMEAK DTO Aliağa Şubesi Yönetim Kurulu Başkanı Adem Şimşek, kurum temsilcileri, oda başkanları, siyasi parti temsilcileri, sivil toplum kuruluşlarının temsilcileri, liman temsilcileri ve vatandaşlar katıldı.

Şanghay ve Hong Kong borsalarında işlem gören şirket, dolaylı olarak tamamına sahip olduğu bağlı ortaklığı Hainan COSCO Shipping Development Shipping aracılığıyla, söz konusu gemilerin inşası için COSCO Shipping Heavy Industry ve China State Shipbuilding Corporation (CSSC) kontrolündeki tersanelerle sözleşme imzalayacağını bildirdi.

Sipariş, 20 adet 87.000 dwt çok amaçlı tahıl taşıyıcısı ile 4 adet 210.000 dwt Newcastlemax dökme yük gemisini kapsıyor. Gemilerin teslimatlarının 2029 yılının ortasından 2030 yılının sonuna kadar gerçekleştirilmesi planlanıyor.

COSCO Shipping Heavy Industry'ye bağlı Dalian tersanesi, her biri 319 milyon RMB bedelle 15 adet 87.000 dwt tahıl taşıyıcısı inşa edecek. Bu gemilerin toplam değeri 4,79 milyar RMB olacak. CSSC Chengxi Shipbuilding ise aynı tasarıma sahip 5 adet ilave gemiyi yine her biri 319 milyon RMB bedelle inşa edecek.

Daha büyük gemiler ise iki CSSC tersanesi arasında paylaştırılacak. Dalian Shipbuilding Industry Corporation, her biri 528 milyon RMB değerinde 2 adet 210.000 dwt dökme yük gemisi inşa edecek. Beihai Shipbuilding ise her biri 610 milyon RMB bedelle 2 adet 210.000 dwt kuru yük gemisi inşa edecek. 210.000 dwt'lik gemiler metanol ve amonyak yakıtına hazır olarak inşa edilecek.

Toplam 24 geminin tamamı, COSCO Shipping Bulk'un bağlı ortaklığı Huifeng'e uzun vadeli kiralama sözleşmeleri kapsamında kiralanacak. Her kiralama sözleşmesi, geminin teslim tarihinden itibaren 20 yıl süreyle, artı veya eksi 120 gün esneklik payıyla geçerli olacak. Kiracının, kira süresi sonunda gemileri satın alma yükümlülüğü bulunmayacak.

COSCO, bu siparişlerin Hainan Serbest Ticaret Limanı'nın kullanımına bağlı olduğunu belirterek, söz konusu yapının gemi inşası, gemi kiralama ve deniz taşımacılığı alanlarında Renminbi'nin (RMB) daha yaygın kullanılmasını destekleyeceğini ifade etti.

Kaynak: splash247.com

Küresel petrol ve doğalgaz ticaretinin yaklaşık yüzde 20’sini sırtlayan bu dar su yolu, 100 günden fazla süren çatışmalar nedeniyle fiilen felç olmuş durumdaydı.

Dolayısıyla boğazın ulaşıma açılmasıyla birlikte sevkiyatların hızla eski düzenine kavuşmasını beklemek gerçekçi görünmüyor.

Piyasa dengeden oldukça uzak bir seyir izliyor. Normalleşme gibi sunulan mevcut durum, aslında enerji sisteminin aynı anda birden fazla cephede kendini toparlama çabasından ibaret bir manzara sunuyor.

İlk olarak, Hürmüz Boğazı’nın açılmasıyla birlikte Basra Körfezi’nde mahsur kalan onlarca tanker hızla bölgeden çıkış yapmaya başladı.

ABD Enerji Bakanı Chris Wright, boğazdaki taşıma hacminin kısa süreliğine de olsa savaş öncesi seviye olan günlük 20 milyon varili aştığını ifade etti.

Ancak gemi takip verileri, boğazdan geçen toplam gemi trafiğinin çatışma öncesindeki günlük 125 geçişlik ortalamanın hâlâ çok gerisinde kaldığını gösteriyor. Bazı gemilerin Hürmüz geçişi sırasında takip cihazlarını kapattığı göz önünde bulundurulduğunda, sevkiyat takibinin daha da zorlaştığı anlaşılıyor.

Tam hacmi ne olursa olsun, Basra Körfezi’nden çıkan ham petrolün küresel piyasalara akmaya başladığı açıkça görülüyor. Ancak körfezde biriken yüklerin tahliyesi denklemin yalnızca bir tarafını oluşturuyor.

Kıyı terminallerinde depolanan petrolün yüklenebilmesi için bölgeye çok sayıda boş tankerin girmesi gerekiyor.

Bu süreç, çatışmalar sırasında üretimini durduran petrol kuyularının ve rafinerilerin yeniden faaliyete geçebilmesi açısından kritik bir aşamayı temsil ediyor. Bölgeye yeterli sayıda boş gemi ulaşmadığı takdirde sevkiyatların düzenli bir şekilde sürdürülmesi mümkün görünmüyor.

Bu lojistik tıkanıklık, alternatif ihracat rotaları bulunmayan Bahreyn, Irak, Katar ve Kuveyt gibi üretici ülkeler için ciddi bir sorun oluşturuyor.

Enerji analiz firması Rystad Energy verilerine göre, Basra Körfezi ülkelerinde haziran ayı ortası itibarıyla günlük üretim kaybı, üç hafta önceki 11,7 milyon varil seviyesinden 9,6 milyon varile geriledi.

Mevcut projeksiyonlar, bölgedeki üretimin ancak aralık ayında savaş öncesi seviyelere dönebileceğini öngörüyor.

Geleceğe yönelik tahminleri zorlaştıran bir diğer önemli aktör ise İran olarak öne çıkıyor. ABD’nin petrol ihracatını sınırlayan yaptırımların büyük kısmını geçici olarak askıya almasıyla birlikte Tahran’ın üretimi hızla artırması bekleniyor.

Rystad verilerine göre, yaptırım gevşetmelerinin sürmesi halinde İran’ın petrol üretimi yıl sonuna kadar günlük 3,3 milyon varile ulaşarak savaş öncesi hacmini aşabilir.

Tüm bu gelişmeler, küresel piyasalara çok kısa sürede büyük miktarda ham petrol arz edileceğini gösteriyor.

Arz sıkıntısından arz fazlasına

Piyasaya sunulan petrol miktarı hızla yükselirken, bu durum zayıf bir kısa vadeli talep ile karşılaşıyor.

Asya ve Avrupa’daki rafinerilerin temmuz ve ağustos ayları için ihtiyaç duydukları ham petrolü büyük oranda tedarik etmiş olmaları, yeni gelen fazla ürünün alıcı bulmasını zorlaştırıyor.

Bu tıkanıklık nedeniyle çok sayıda tankerin açık denizde bekleyerek yüzer depolama birimi işlevi görmek zorunda kalacağı ve bunun da arz edilen hacmin bir kısmını haftalarca piyasadan uzak tutacağı değerlendiriliyor.

Tarihin en büyük arz şoklarından birini atlatan petrol piyasası, yakın zamanda tam tersi bir sorunla karşı karşıya kalabilir.

Yatırımcılar, piyasadaki kısa vadeli arz fazlası olasılığını şimdiden fiyatlandırmaya başladı.

Geçen hafta, ağustos vadeli Brent petrol sözleşmelerinin eylül vadeli sözleşmelerden daha düşük fiyattan işlem görmesiyle, 28 Şubat’tan bu yana ilk kez piyasada “kontango” yapısı oluştu.

Basra Körfezi’ndeki petrol fazlası eriyene kadar bu durumun birkaç hafta daha sürmesi beklenebilir. Ancak bu sürecin uzun soluklu olmayacağı öngörülüyor.

Sevkiyat akışı düzene girdikçe, hem Asya’da canlanan talebin karşılanması hem de çatışma döneminde küresel düzeyde eriyen stokların yeniden takviye edilmesi için çok daha büyük hacimlerde petrole ihtiyaç duyulacak.

Peki bu durum, arz ve talebin kolayca dengeleneceği anlamına mı geliyor? Veriler bu ihtimalin düşük olduğunu gösteriyor.

Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) tahminlerine göre, küresel petrol arzı 2026 yılında günlük 3,9 million varil azalacak, ancak 2027 yılında yaklaşık 8 milyon varil artışla günlük 110,3 milyon varil seviyesine ulaşacak.

Buna karşın talebin çok daha yavaş toparlanacak olması, gelecek yıl günlük yaklaşık 5 milyon varillik bir arz fazlasının oluşmasına yol açabilir.

Petrol tedarik zincirindeki fiziksel yetersizlikler bu senaryonun gerçekleşmesini engelleyebilecek olsa da arz ve talep arasındaki bu büyük uyumsuzluk, piyasada uzun süreli bir dalgalanma dönemine işaret ediyor.

Süregelen güvenlik riskleri

Hürmüz Boğazı’nda güvenli seyrüseferin gelecekte ne ölçüde sağlanabileceği belirsizliğini koruyor.

ABD ile İran arasındaki geçici anlaşma, Tahran’ın Umman ile uzun vadeli bir seyrüsefer düzenlemesi üzerinde görüştüğü 60 günlük süre boyunca boğazdan engelsiz ve ücretsiz geçişi öngörüyor.

Ancak bu geçici mutabakat, teknik detayların birçoğunu yanıtsız bırakmış durumda.

Geçtiğimiz günlerde yaşanan gelişmeler bu risklerin ne kadar canlı olduğunu bir kez daha kanıtladı.

İran güçlerinin Hürmüz Boğazı’ndan geçen Tayvan bandıralı bir yük gemisine ateş açması ve ABD’nin buna askeri karşılık vermesi, taraflar arasındaki kırılganlığı ortaya koyuyor.

Bu hamleler, Tahran’ın yeni kurduğu Hürmüz Boğazı Trafik Yönetim Otoritesi aracılığıyla bölgedeki denetimini kalıcı kılma çabası olarak değerlendiriliyor.

Yaşanan bu son hadisenin ardından boğazda trafik yeniden başlamış olsa da gemi sahipleri ve nakliyecilerin Basra Körfezi’ne yönelme konusunda temkinli davranacağı ve boş tankerlerini yükleme için bölgeye göndermekte acele etmeyeceği öngörülüyor.

LSEG verilerine göre, geçen hafta bölgeden ayrılan her dört tankere karşılık sadece bir tankerin tersi yönde hareket etmesi, boş gemi dönüşlerinin savaş öncesi dönemlerin çok gerisinde kaldığını belgeliyor.

Finansal piyasaların siyasi riskleri, lojistik engelleri ve bölgedeki olası yapısal değişimleri tam olarak fiyatlandırmadığı görülüyor.

Aylarca süren büyük sarsıntıların ardından enerji piyasasında dengelerin yeniden kurulmasının sancısız olması beklenmiyor ve piyasalardaki mevcut iyimserlik erken bir beklentiye işaret ediyor.

Kaynak: Harici

Sektör temsilcileri, ABD-İran arasında kırılganlığını koruyan müzakereler ve belirsizlik nedeniyle Hürmüz Boğazı geçişlerinde temkinli kalmayı sürdürüyor.

Veri analitik şirketi Kpler verilerinden derlenen bilgilere göre, 15-21 Haziran haftasında Hürmüz Boğazı'ndan 223 ticari gemi geçiş yaptı. Böylece, söz konusu haftada günlük ortalama 32 ticari gemi geçişi kaydedildi. Bu haftada en düşük günlük trafik 18 gemiyle 15 Haziran'da, en yüksek trafik ise 50 gemiyle 20 Haziran'da görüldü.

Hürmüz Boğazı'nda 22-28 Haziran haftasında ise 343 ticari gemi geçişi kayıtlara geçti. Son haftada günlük ortalama ticari gemi geçişi 49 olurken en düşük günlük trafik 24 ticari geminin geçtiği 28 Haziran'da, en yüksek trafik 76 gemiyle 24 Haziran'da gerçekleşti.

ABD/İsrail-İran Savaşı'nın başladığı 28 Şubat'tan sonra Hürmüz Boğazı'ndaki en yoğun geçişlerin görüldüğü gün 24 Haziran oldu.

Böylece, Boğaz'daki trafik son bir haftada önceki haftaya göre yaklaşık yüzde 54 yükseldi. Veriler, son olarak Boğaz'dan dün 40 geminin geçiş yaptığı ve en az 6 milyon varil ham petrol taşındığını ortaya koyuyor.

Boğaz'dan geçen ticari gemilerde ağırlıklı olarak İran, Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Irak ve Kuveyt'ten petrol taşıyan ham petrol ve petrol ürünleri tankerleri öne çıkıyor.

Hürmüz Boğazı'ndan geçen gemilerin büyük bir kısmı İran karasularında belirlenen "İran rotasını" kullanmaya devam ederken geçişlerin çoğunu gölge filo ve yaptırım kapsamındaki gemiler oluşturuyor.

Kaynak: Bloomberght

Deniz taşımacılığında nav­lunun, Hürmüz krizinin de etkisiyle son bir yılda yüz­de 100’e yakın artarak rekor seviyelere gelmesi, özellikle tanker navlunlarının tarihi seviyelere gelmesi devasa ya­tırımların en büyük itici gücü oldu. Artan navlun bedelleri­nin yatırım iştahını zirveye taşımasıyla birlikte, özellikle büyük tonajlı gemilere yöne­lim hız kazandı. Bir kısmı ye­ni inşa siparişi, bir kısmı ise ikinci el satın alımlardan oluşan bu hamlenin toplam be­deli 1 milyar doları aştı.

Küresel devler satıyor, Türkler alıyor

Bu büyüme hamlesinin dikkat çekici yanlarından biri de küresel pazardaki el değiştirme trendi oldu. Glo­bal devler filolarını küçültüp gemilerini satarken, yerli ar­matörler bu gemileri toplu­yor. Öyle ki, Danimarkalı de­nizcilik devi Maersk’ün ve dünyanın en büyük maden­cilik devlerinden Rio Tin­to’nun gemilerini alanlar da yine Türk armatörler oldu.

Koç, Sabancı ve Ciner gibi devlerin yanı sıra Kalkavan ve Karamehmet ailelerine kadar çok sayıda şirket; kon­teynerden tankere, tanker­den kuru yüke kadar her seg­mentte yatırım yarışına gir­di. Sektördeki bazı firmalar yapısal strateji değiştirip 20 yıl sonra yeniden kuru yük sektörüne adım atarken, ki­misi ise ilk kez konteyner ya­tırımı yaptı.

Hedef yeniden dünya liginde ilk 10

Dünya'dan Aysel Yücel'in haberine göre; sek­tör temsilcileri, yeni yatı­rımların da yolda olduğunu ve filodaki büyümenin hız kesmeden süreceğini ifa­de etti. Bu yeni yatırımlar­la birlikte, halihazırda 50,6 milyon DWT kapasite ile 11. sırada bulunan Türk sahipli deniz ticaret filosunun, dün­ya liginde yeniden ilk 10’a girmesi öngörülüyor.

Hangi şirket, ne yatırımı yaptı?

Türk şirketlerinin 2026 yılına damga vuran başlıca gemi yatırımları ve yeni in­şa siparişleri şu şekilde ger­çekleşti:

Yasa Group: Saban­cı ailesi kontrolündeki Yasa Shipping, Çinli Jiangsu New Hantong’a her biri 319.000 DWT kapasiteli dört adet VLCC (Çok Büyük Ham Pet­rol Tankeri) siparişi vererek dikkatleri üzerine çekti. Şir­ket ayrıca Çin’e 3.100 TEU kapasiteli iki adet kontey­ner gemisi sipariş ederek bu segmente de güçlü bir giriş yaptı. Madencilik devinin sattığı gemileri de Yasa al­dı. Dünyanın en büyük ikin­ci madencilik şirketine ait Rio Tinto Shipping, filosu­nu azaltma kararı aldı. Dün­ya devinin 3 gemisini Yasa Shipping satın alarak filosu­na kattı.

Ciner Shipping: Küre­sel dökme yük piyasasındaki varlığını güçlendiren Ciner Grubu, her biri 64 bin DWT kapasiteli 6 yeni gemi için si­pariş verdi. Çinli tersanede inşa edilecek gemilerin top­lam yatırım bedeli 200 mil­yon doları aştı.

Aygaz: Koç Holding şir­ketlerinden Aygaz, Güney Kore’deki HD Hyundai ter­sanesine 119 milyon dolar bedelle dev bir VLGC sipari­şi verdi. Şirket nisan ayında aynı gruptan 234 milyon do­lar (346,6 milyar KRW) de­ğerinde iki adet LPG tanke­ri için daha inşa sözleşmesi imzaladı.

Beşiktaş Ship­ping: Scorpio altı adet ürün tankerinden üçünün alıcısı odu. Satın alınan gemilerin her biri 49.900 DWT kapa­siteli ve bu gemilere toplam­da 105 milyon dolar öden­di. Şirket yılın ilk aylarında da 50 bin DWT’lik Amasya, Antalya ve Van isimli tan­kerleri filosuna katmıştı. Beşiktaş Grubu, son 20 yıl­da ilk kez dökme yük gemisi alımları da gerçekleştirerek stratejisini çeşitlendiriyor. DÜNYA’ya konuşan Beşik­taş Denizcilik Yönetim Ku­rulu Başkanı Yavuz Kalka­van, “En son haziran ayında 63.300 DWT’luk 2016 inşası iki adet Ultramax tipi dökme yük gemisini (Huayang Lily ve Huayang Rose) 50,4 mil­yon dolara alarak isimleri­ni Kabataş ve Maçka yaptık. Son 6 ayda Beşiktaş Deniz­cilik olarak 6 MR Tanker ve 2 Ultramax dökme yük gemi­si olmak üzere 8 gemi satın aldık. Bu gemilerin toplam maliyeti 255 milyon dolar ol­du” dedi.

Advantage Tan­kers: Gülsün Nazlı Kara­mehmet Williams yöneti­mindeki Advantage Tankers ,Güney Kore’de DH Shipbu­ilding’e 177 milyon dolarlık yatırımla iki suezmax tanker inşa ettiriyor. Teslimatların 2029’da yapılması planlanı­yor.

EOS Group: Çinli Ji­angsu Dajin ile 134 milyon dolarlık anlaşma imzaladı. Şirket, her biri 34-35 mil­yon dolar olan iki ultramax ve 31-32 milyon dolar olan iki handysize gemi inşa et­tirecek.

Akar Deniz: Dünya devi Maersk Tankers’ın fi­losundan 16.600 DWT’lik “Bro Nuuk” ve “Bro Nissum” isimli iki kimyasal tankeri, her biri 12 milyon dolar be­delle satın aldı.

Devbulk: Deval kardeş­lerin yönettiği şirket, yakla­şık 38 milyon dolar harcaya­rak iki handysize gemisi aldı ve filosunu 18 gemiye çıka­rarak rekor kırdı.

Stella Tanker: Çin’de­ki Zhejiang Yongxin tersa­nesinde 7.300 DWT’lik dör­düncü parsel tanker op­siyonunu devreye alarak filosunu genişletti.

Medkon Lines: Bu yıl filoya 4 konteyner gemisi ka­tan şirketin Genel Müdürü Mahmut Işık, “Sadece filomuzu büyütmek değil, yakıt verimliliği yüksek, çevre re­gülasyonlarına uyumlu ge­milerle sürdürülebilir bir yapı oluşturmayı hedefliyo­ruz” açıklamasını yaptı. Işık, 4 gemi için 45 milyon dolar yatırım yaptıklarını açıkla­dı.

BOTAŞ: Devlet ener­ji şirketi, iki adet 174.000 metreküp kapasiteli yeni in­şa edilecek LNG tankeri için ihale sürecini başlattı.

Ciner Shipping: Küre­sel dökme yük piyasasındaki varlığını güçlendiren Ciner Grubu, her biri 64 bin DWT kapasiteli 6 yeni gemi için si­pariş verdi. Çinli tersanede inşa edilecek gemilerin top­lam yatırım bedeli 200 mil­yon doları aştı.

Aygaz: Koç Holding şir­ketlerinden Aygaz, Güney Kore’deki HD Hyundai ter­sanesine 119 milyon dolar bedelle dev bir VLGC sipari­şi verdi. Şirket nisan ayında aynı gruptan 234 milyon do­lar (346,6 milyar KRW) de­ğerinde iki adet LPG tanke­ri için daha inşa sözleşmesi imzaladı.

Beşiktaş Ship­ping: Scorpio altı adet ürün tankerinden üçünün alıcısı odu. Satın alınan gemilerin her biri 49.900 DWT kapa­siteli ve bu gemilere toplam­da 105 milyon dolar öden­di. Şirket yılın ilk aylarında da 50 bin DWT’lik Amasya, Antalya ve Van isimli tan­kerleri filosuna katmıştı. Beşiktaş Grubu, son 20 yıl­da ilk kez dökme yük gemisi alımları da gerçekleştirerek stratejisini çeşitlendiriyor. DÜNYA’ya konuşan Beşik­taş Denizcilik Yönetim Ku­rulu Başkanı Yavuz Kalka­van, “En son haziran ayında 63.300 DWT’luk 2016 inşası iki adet Ultramax tipi dökme yük gemisini (Huayang Lily ve Huayang Rose) 50,4 mil­yon dolara alarak isimleri­ni Kabataş ve Maçka yaptık. Son 6 ayda Beşiktaş Deniz­cilik olarak 6 MR Tanker ve 2 Ultramax dökme yük gemi­si olmak üzere 8 gemi satın aldık. Bu gemilerin toplam maliyeti 255 milyon dolar ol­du” dedi.

Advantage Tan­kers: Gülsün Nazlı Kara­mehmet Williams yöneti­mindeki Advantage Tankers ,Güney Kore’de DH Shipbu­ilding’e 177 milyon dolarlık yatırımla iki suezmax tanker inşa ettiriyor. Teslimatların 2029’da yapılması planlanı­yor.

EOS Group: Çinli Ji­angsu Dajin ile 134 milyon dolarlık anlaşma imzaladı. Şirket, her biri 34-35 mil­yon dolar olan iki ultramax ve 31-32 milyon dolar olan iki handysize gemi inşa et­tirecek.

Akar Deniz: Dünya devi Maersk Tankers’ın fi­losundan 16.600 DWT’lik “Bro Nuuk” ve “Bro Nissum” isimli iki kimyasal tankeri, her biri 12 milyon dolar be­delle satın aldı.

Devbulk: Deval kardeş­lerin yönettiği şirket, yakla­şık 38 milyon dolar harcaya­rak iki handysize gemisi aldı ve filosunu 18 gemiye çıka­rarak rekor kırdı.

Stella Tanker: Çin’de­ki Zhejiang Yongxin tersa­nesinde 7.300 DWT’lik dör­düncü parsel tanker op­siyonunu devreye alarak filosunu genişletti.

Medkon Lines: Bu yıl filoya 4 konteyner gemisi ka­tan şirketin Genel Müdürü Mahmut Işık, “Sadece filomuzu büyütmek değil, yakıt verimliliği yüksek, çevre re­gülasyonlarına uyumlu ge­milerle sürdürülebilir bir yapı oluşturmayı hedefliyo­ruz” açıklamasını yaptı. Işık, 4 gemi için 45 milyon dolar yatırım yaptıklarını açıkla­dı.

BOTAŞ: Devlet ener­ji şirketi, iki adet 174.000 metreküp kapasiteli yeni in­şa edilecek LNG tankeri için ihale sürecini başlattı.

Gemi yatırımında fırsat da var risk de

Piri Reis Üniversitesi akademisyenlerinden Prof. Dr. Soner Esmer Hürmüz krizinin tanker piyasasına etkisinin uzun süreceğini belirterek, “Hürmüz Boğazı trafiğe tam olarak açılsa bile, özellikle tanker taşımacılığında ötelenmiş bir talep olduğu için ihtiyaç yüksek kalacak. Bu nedenle armatörlerin gemi yatırımlarını kârlı buluyorum” dedi.

Türkiye Armatörler Birliği (TAB) Başkanı Cihan Ergenç, küresel pazarda raporlanmayan gizli siparişlerin yarattığı tehlikeli arz fazlalığına dikkat çekerek Türk armatörleri gemi yatırımlarında temkinli olmaya çağırdı. Küresel ekonomideki daralma beklentileri ve tırmanan jeopolitik riskler nedeniyle piyasaların öngörülemez olduğunu belirten Ergenç, yatırımların kredi yerine mutlaka öz sermaye ile yapılması gerektiğini vurguladı ve tarihsel döngülerin iyi analiz edilmesini tavsiye etti.

The Story of a new build classic boat SUADIYE Build by MCE Yachts Designed by Taka Yacht Design.