Açıklamada, ABD'nin İran'ın Hürmüz Boğazı'ndaki mayın döşeme güçlerine karşı "sınırlı bir saldırı" yürüttüğü belirtilerek, Washington yönetiminin bu saldırıyı "sivil denizcileri, ticari gemileri ve küresel ticaretin serbest akışını korumak" için düzenlediği savunuldu.

ABD ordusu, dün gece Hürmüz Boğazı yakınlarındaki Lark Adası'na iki saldırı düzenlemişti. Saldırılarda sivillerin de aralarında olduğu ilk belirlemelere göre 2 kişinin hayatını kaybettiği, 2 kişinin yaralandığı bildirilmişti.

İran Devrim Muhafızları Ordusu, saldırıya karşılık Ürdün'de ABD güçlerinin kullandığı Muvaffak Salti ve Kral Hüseyin hava üslerini balistik füzelerle vurduğunu duyurmuştu. İran ordusu da Birleşik Arap Emirlikleri'ndeki (BAE) "Al Minhad" Hava Üssü'nde konuşlu ABD askerleri ve helikopterlerini onlarca insansız hava aracıyla (İHA) hedef aldığını açıklamıştı.

Gencer, feribot denize açıldığında da hava şartlarının kötü olduğunu ifade ederek, "Yaklaşık 15 dakika geçmişti, feribotun bir anda durduğunu, turuncu can sallarını patlattıklarını gördük. Sahil güvenliğe bilgi geçtik hemen. Onlarda araştıracaklarını söylediler. Birkaç dakika sonra beni aradılar yardım çağrısı geldiklerini söylediler. Hava kötüydü teknemizle 20-25 dakika içinde yanlarına ulaştık. Eğer görmeseydik ya da bu tekne 10 dakika daha gidip kaza olsaydı çok daha fazla can kaybı olacaktı" dedi.

İnsanları kurtarırken feribottan denize karışan mazot nedeniyle zorluk çektiklerini kaydeden Gencer, "Herkese yardımcı olduk. Bu esnada kıyıda bekleyen ekip herkes bekliyordu. Onlara teslim ettik. Yaklaşık 2 seferde 100 yolcu getirdik. Kayıplarda var keşke elimizden daha fazlası gelseydi de yapsaydık" diye konuştu.

Valilikten yapılan açıklamada, vatandaşların yasağa uymaları ve deniz kıyılarında dikkatli olmaları istendi.

Foça ilçesinde denizle iç içe büyüyen dalış eğitmeni, endüstriyel tasarımcı ve girişimci Özger, 2019'da İzmir Ekonomi Üniversitesi'nde tamamladığı yüksek lisans çalışmasında su altı deneyimini artırmaya yönelik çalışmalar yürüttü.

Yaşar Üniversitesi'nde 2026'da tamamladığı doktora çalışmasında ise "Simbiyosentrik yapay resif tasarımına doğru: Biyo-resif üzerinden uygulama temelli çalışma" başlıklı projesinde Özger, bu süreçte atık midye kabuklarının yapay resiflerde kullanılabileceği fikrine yoğunlaştı.

Çalışmaları kapsamında İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü (İYTE) bünyesindeki Teknopark İzmir'de şirket kuran Özger, TÜBİTAK Bireysel Genç Girişim Programı ve Birleşmiş Milletler Sınai Kalkınma Teşkilatı Küresel Temiz Teknolojiler Girişimcilik Programı (GCIP) destekleriyle projesini geliştirdi.

Özger, midye dolma işletmeleri ile ihracat yapan firmaların tesislerinden çıkan kabukları toplayarak çalışmalarına başladı.

İlk aşamada yaklaşık 3 ton midye kabuğunu ileri dönüştüren Özger, bunlardan 4 yapay resif prototipi üretti. Prototipler İzmir Büyükşehir Belediyesi iştiraki İZDENİZ AŞ tarafından satın alınarak Seferihisar ilçesi Sığacık Mahallesi'ndeki Telgraf Koyu'na yerleştirildi.

Resiflerin deniz ekosistemine sağladığı katkıyı gözlemlemek amacıyla belirli aralıklarla kontrol dalışları gerçekleştiriliyor.

Beton yerine atık midye kabuğu

Özger, AA muhabirine, yapay resif tasarımı üzerine çalışırken midye kabuklarının suya dayanıklı bir malzemeye dönüştürülebileceğini fark ettiğini söyledi.

Kabukları hem midye dolma satışı yapan işletmelerden hem de ihracat firmalarının işleme tesislerinden topladığını aktaran Özger, TÜBİTAK BİGG kapsamında ilk aşamada 3 tonluk midye kabuğunu ileri dönüştürdüklerini belirtti.

İlk prototiplerin performansından memnun kalmalarının ardından TÜBİTAK 1707 Siparişe Dayalı Ar-Ge Projesi'ne başvurduklarını anlatan Özger, 4 resifi yeni tasarımların geliştirilmesi amacıyla gözlemlediklerini söyledi.

Özger, dünyada yapay resiflerde ağırlıklı olarak beton kullanıldığını, midye kabuklarını atık olmaktan çıkararak yeniden değerlendirmek istediklerini belirterek, şunları kaydetti:

"Ege Bölgesi'nde ayda 40 tondan fazla midye kabuğunun çöpe gittiği öngörülmekte. Bu 40 tonluk çöpün hem azaltılması hem de bu atıkların azaltılırken yaşam alanlarına dönüşmesi, bu yaşam alanlarının turizm cazibe noktaları haline gelmesi gibi fikirleri birleştirince hem yerel denizden geleni denize kazandırmak fikriyle midye kabukları üzerine yoğunlaştık."

Resif yuvasında ahtapot sürprizi

Yapay resiflerin su altındaki yaşamı desteklemek ve yaşamın azaldığı alanlarda yeni yaşam alanları oluşturmak amacıyla kullanıldığını belirten Özger, prototiplerde canlılık oluşumunun beton resiflere göre daha hızlı başladığını gözlemlediklerini söyledi.

Resiflerdeki alg canlılığının diğer deniz canlılarını da alana çektiğini dile getiren Özger, "Bizim su altına yerleştirdiğimiz bu prototiplerde en çok dikkat çeken nokta normalde rakibi olan çimentodan yapılan resiflere göre daha hızlı üzerinde yaşamın başlaması. Özellikle otçul, alg dediğimiz oluşumların daha hızlı başladığını gözlemliyoruz. Bu da resifler etrafında yaşayan diğer deniz canlıların da buraya daha çok çekilmesi anlamına geliyor." diye konuştu.

Özger, ilk prototiplerin yerleştirildiği Telgraf Koyu'nun seçilme nedenini dalış turizm potansiyeliyle açıkladı.

Son kontrol dalışında ise resiflerden birinin yuvasında ahtapot gördüklerini belirten Özger, bu gözlemin kendileri için önemli bir dönüm noktası olduğunu söyledi.

Özger, "Bugün yaptığımız kontrol dalışında çok sevindirici bir gelişme gördük. İlk defa, yaptığımız prototiplerin yuvaların içlerinden birinde ahtapot gördük. Bu bizim için aslında tarihi bir dönüm noktası, bugün gözlemlediğimiz bu ahtapot yuvası. Çünkü orayı hem süslemişti hem de gerçekten oraya yerleştiğini gösteren emareler vardı." ifadelerini kullandı.

Küçük balıkların da resifleri korunma ve sığınma alanı olarak kullanıldığını gözlemlediklerini aktaran Özger, "Özellikle Karagöz, Gün ve Gelin balıklarının bu resiflerin etrafında, burayı bir kalkan gibi kullandıklarına şahit olduk. Bu anların video ve fotoğraflarını çektik. Bu bizim için çok sevindirici, umut verici bir gelişme." diye konuştu.

Özger, TÜBİTAK projesi kapsamında Telgraf Koyu'na oyuna 35 yeni resif daha yerleştireceklerini belirterek, amaçlarının burada bir yandan atıkları azaltırken, diğer yandan burayı dalgıçlar ve su altı fotoğrafçıları için yeni bir cazibe noktası haline getirmek olduğunu sözlerine ekledi.

Kaptan ve 7 mürettebat tutuklandı

Facianın ardından adli süreç de başlatıldı. Başbakan Ünal Üstel, geminin kaptanı ile 7 görevlinin tutuklandığını açıkladı. Kazanın nedeninin yapılacak incelemeler sonucunda netlik kazanacağını belirten Üstel, "Karakutu ortaya çıkıp açıldıktan sonra net bilgilere ulaşmış olacağız. Gemi kaptanı ve 7 görevli tutuklandı. Bu olayın her yönü araştırılacak. En küçük bir ihmal dahi varsa ortaya çıkarılacak" ifadelerini kullandı.

Kaptan başkasının ehliyetiyle mi görev yaptı?

Faciaya ilişkin en çarpıcı iddialardan biri geminin sevk ve idaresine yönelik oldu. Kazayı değerlendiren Kaptan Ercan Güneştutar, gözaltına alınan ve tutuklanan kaptanla ilgili şok edici bir iddiayı gündeme getirdi. İddiaya göre; gemiyi kullanan kişi başkasına ait bir kaptanlık ehliyetiyle görev yapıyordu ve asıl yetki belgesine sahip olan kişi yolcu gibi gösterilmişti.

"Bir şey olmaz" diyerek ölüme sürüklediler

Kazadan kurtulanların ifadeleri ve uzman değerlendirmeleri, geminin su almasına rağmen seyrine devam ettiğini ortaya koydu. Yolcuların "gemi su alıyor" şeklindeki uyarılarına kaptan ve mürettebatın "Bir şey olmaz, biz alışığız" şeklinde yanıt verdiği ve geri dönüş manevrası yapmadığı iddia edildi.

36 aydır bakım görmeyen "sabıkalı" gemi

Faciaya karışan katamaran tipi yolcu gemisinin teknik geçmişinin de oldukça sorunlu olduğu belirlendi. Geminin geçmişte kaza geçirdiği, hacizlik olduğu ve uzun süre limanda bekletildiği ifade edildi. 36 aydır hiçbir bakım ve onarım çalışması görmediği iddia edilen geminin, sol iskele tarafındaki taşıyıcı tüpte meydana gelen yırtılma sonucu hızla su alarak battığı değerlendiriliyor. Yolcuların ifadelerinde herhangi bir sarsıntıdan bahsetmemesi, geminin kayalıklara çarpmadığı, doğrudan yorgun gövdedeki yapısal bir çatlak nedeniyle su aldığı ihtimalini güçlendiriyor.

Can salları açılmadı, mürettebat gemiyi terk etti

Acil durum tahliye prosedürlerindeki devasa zafiyetler de facianın boyutunu artırdı. Deniz yüzeyinde gemiye ait "life raft" adı verilen can salları sistemlerinin hiçbirinin patlamadığı ve devreye girmediği tespit edildi. Normal şartlarda yolcuların tahliyesini koordine etmesi ve gemiyi en son terk etmesi gereken mürettebatın, can pazarı yaşanırken yolculardan önce gemiden kaçtığı iddia edildi. Gemi personelinin acil durum ve kurtarma (STCW) belgelerini nasıl aldığı da soruşturmanın kilit noktalarından birini oluşturuyor.

Çeşme açıklarında yardım çağrısı: 30 kurtarma

Bu olaydan kısa bir süre sonra, saat 08.00 sıralarında ise Çeşme ilçesi açıklarında bir başka hareketlilik yaşandı. İçerisinde düzensiz göçmenlerin bulunduğu bir lastik botun denizde sürüklendiği ve içindekilerin yardım talebinde bulunduğu bilgisini alan ekipler anında harekete geçti. Bölgeye sevk edilen Sahil Güvenlik Botları (TCSG-24, KB-89), denizde batma tehlikesi geçiren ve sürüklenen lastik bot içerisinde bulunan 24 Yemen, 4 Filistin, 2 Sudan asıllı toplam 30 düzensiz göçmeni yaptıkları müdahale ile kurtardı.

Karaya çıkarılan göçmenler, sağlık kontrolleri ve işlemlerinin tamamlanmasının ardından İl Göç İdaresi Müdürlüğüne teslim edildi.

Yeni vinçlerin tamamının devreye alınmasıyla Safiport Derince’deki RTG sayısı 25’e yükseldi. Tam elektrikli yapıya ve gelişmiş otomasyon sistemlerine sahip vinçlerin, terminaldeki saha operasyonlarının hızlandırılması ve operasyonel verimliliğin artırılmasına katkı sağlaması bekleniyor.

Safiport’un kapasite artışı yatırımları yalnızca saha ekipmanlarıyla sınırlı kalmadı. Geçtiğimiz günlerde terminale 4 yeni STS rıhtım vinci de getirildi. Bu yatırımla birlikte limandaki toplam STS vinci sayısı 8’e çıktı.

Yeni STS ve RTG yatırımlarıyla Safiport Derince’nin gemi tahliye ve yükleme ile saha elleçleme kapasitesinin güçlendirilmesi hedefleniyor. Şirket, gerçekleştirilen son ekipman yatırımlarını 1,5 milyon TEU konteyner elleçleme kapasitesine ulaşma hedefinin son halkası olarak değerlendiriyor.

Kpler verilerine göre hafta sonu boğazdan geçen gemiler çoğunlukla küçük tonajlı gemilerden oluştu. Bunlar arasında iki LPG taşıyıcısı da yer aldı. Cuma günü ise 14 gemi boğazdan geçerken, 2 milyon varil Katar petrolü taşıyan bir VLCC transponderi kapalı şekilde seyir yaptı.

UKMTO, cumartesi günü boğazdan geçen bir tankerin kimliği belirsiz bir mermiyle vurulduğunu açıkladı. Bu olay, son bir haftada Hürmüz Boğazı’nda bildirilen üçüncü saldırı oldu.

Bölgede gerilim, ABD güçlerinin pazar günü Hürmüz Boğazı’ndaki Larak Adası’nda iki İran fırlatıcısını vurmasıyla daha da yükseldi.

Deniz yüzeyinde ve çevresinde sürdürülen arama çalışmalarına hava unsurları da destek veriyor. Ekipler, kayıp kişilere ulaşabilmek amacıyla belirlenen bölgelerde tarama gerçekleştiriyor.

Yetkililer, arama kurtarma faaliyetlerinin hava ve deniz şartları elverdiği sürece devam edeceğini bildirdi.

Hayatını kaybedenlere Allah’tan rahmet, ailelerine ve yakınlarına başsağlığı, yaralılara acil şifalar dileyen Üstel, kazanın meydana geldiği ilk andan itibaren KKTC devletinin bütün imkanlarının seferber edildiğini belirtti.

"İlk müdahalede tüm unsurlar bölgeye sevk edildi"
Üstel, ilk müdahalede 4 Sahil Güvenlik botu, 2 helikopter, Kıbrıs Türk Barış Kuvvetleri’ne (KTBK) ait 1 karakol gemisi ve 1 hücum botunun yanı sıra Sivil Savunma ile polis teşkilatına bağlı dalgıç ekipleri ve beraberindeki 4 arama-kurtarma botunun çalışmalara katıldığını açıkladı.

Arama-kurtarma kapasitesinin süreç içerisinde daha da güçlendirildiğini kaydeden Üstel, bölgede Türk Silahlı Kuvvetleri tarafından görevlendirilen 2 uçak, 4 helikopter, 4 insansız hava aracı (İHA) ve 4 Sahil Güvenlik botunun hala aktif olarak görev yaptığını bildirdi.

Üstel, KTBK Komutanlığı, Güvenlik Kuvvetleri Komutanlığı (GKK), Türk Silahlı Kuvvetleri’nden gönderilen unsurlar, Türkiye İçişleri Bakanlığı Sahil Güvenlik Komutanlığı, KKTC Polis Teşkilatı ve Sivil Savunma Teşkilatı Başkanlığı’nın büyük bir koordinasyon içerisinde çalışmalarını aralıksız sürdürdüğünü ifade etti.

"1000 metre derinliğe inebilen arama-kurtarma gemisi KKTC’ye geliyor"
Deniz Kuvvetleri’ne bağlı özel donanımlı bir arama-kurtarma gemisinin de kısa süre içerisinde KKTC’ye ulaşacağını açıklayan Üstel, söz konusu geminin 1000 metre derinliğe kadar arama yapabilecek ve batan gemiye ulaşabilecek kapasiteye sahip olduğunu belirtti. Üstel, arama çalışmalarının tüm imkanlarla sürdürüldüğünü vurgulayarak, "Havadan, denizden ve denizin altından bütün imkanlarımızla arıyoruz. Tek bir imkanımızı dahi kullanmadan bırakmayacağız. Kayıplarımıza ulaşana kadar arama kurtarma çalışmalarımız aralıksız devam edecektir" ifadelerini kullandı.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Üstel’i aradı: "Türkiye sınırsız desteğe hazır"
Üstel, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın kendisini telefonla aradığını belirterek, Erdoğan’ın yaşanan büyük felaket nedeniyle üzüntülerini dile getirdiğini, KKTC halkına başsağlığı dileklerini ilettiğini söyledi. Üstel, Erdoğan’ın Türkiye Cumhuriyeti’nin ihtiyaç duyulan her alanda "sınırsız destek" vermeye hazır olduğunu ifade ettiğini aktardı.

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz’ın da kazanın yaşandığı ilk andan itibaren KKTC makamlarıyla sürekli istişare içerisinde olduğunu ve süreci yakından takip ettiğini belirten Üstel, MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli’nin de kendisini arayarak başsağlığı dileklerini ilettiğini söyledi. Bahçeli’nin bu zor günde Kıbrıs Türk halkının yanında olduklarını ifade ettiğini kaydeden Üstel, verilen destek nedeniyle Türkiye’ye teşekkür ederek şu ifadeleri kullandı:

"Bu büyük acımızda ilk andan itibaren yanımızda olan Türkiye Cumhuriyeti’ne, Türkiye Cumhuriyeti hükümetine, Sayın Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’a, Sayın Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz’a ve dayanışmalarını ifade eden MHP Genel Başkanı Sayın Devlet Bahçeli’ye Kıbrıs Türk halkı adına teşekkür ediyorum."

Kaptan dahil 8 kişi gözaltında
Üstel, arama-kurtarma çalışmaları devam ederken facianın nasıl meydana geldiğinin belirlenmesi amacıyla soruşturmanın da derhal başlatıldığını açıkladı. Gemi kaptanı ile 7 görevlinin gözaltına alındığını bildiren Üstel, muhtemel ihmal ve sorumlulukların tüm yönleriyle araştırılacağını vurguladı. Üstel, "Buradan çok net söylüyorum: Bu olayın her yönü araştırılacak. En küçük bir ihmal dahi varsa ortaya çıkarılacak. Kusuru ve sorumluluğu bulunan kim olursa olsun gözünün yaşına bakılmayacaktır" dedi.
Facianın bütün boyutlarıyla aydınlatılmasının KKTC devletinin hem görevi hem de hayatını kaybedenler ve ailelerine karşı sorumluluğu olduğunu belirten Üstel, devletin bütün kurumlarıyla görev başında olduğunu vurguladı. Üstel, "Şimdi bütün gücümüzle kayıplarımıza ulaşmaya, yaralarımızı sarmaya ve bu büyük felaketin bütün gerçeklerini ortaya çıkarmaya odaklanmış durumdayız" dedi.

Hayatını kaybedenlere bir kez daha Allah’tan rahmet, aileleri ve yakınlarına sabır, yaralılara acil şifalar dileyen Üstel, açıklamasını, "Dualarımız, aradığımız insanlarımıza bir an önce ulaşılması içindir" sözleriyle tamamladı.

Hükümet yanlısı Yemen Ulusal Direniş Güçleri tarafından açıklamada, operasyonun 24 Ağustos'ta gerçekleştirildiği ve İran Devrim Muhafızları Ordusu (DMO) ile bağlantılı olduğu iddia edilen kaçakçılık ağlarının deniz faaliyetlerine ilişkin istihbarat çalışmaları sonrasında düzenlendiği belirtildi. Açıklamaya göre, belirlenen bölgeye sevk edilen birlikler, gemiyi ve mürettebatını durdurarak sevkiyatı engelledi.

Operasyona ilişkin paylaşılan görüntülerde ele geçirilen bazı malzemeler gösterildi. Ele geçirilen teçhizat arasında kontrol ve yönlendirme sistemleri, canlı görüntülerin iletilmesi ve işlenmesinde kullanılan cihazlar, havacılık sistemleri ile yakıt enjeksiyonunda kullanılan elektronik bileşenler, telsiz haberleşme cihazları, antenler ve çeşitli elektronik parçaların bulunduğu belirtildi.

Yemen Ulusal Direniş güçleri, ele geçirilen bazı ekipmanların saldırı amaçlı insansız hava araçlarının (İHA) üretimi ve geliştirilmesinde kullanılabileceğini öne sürdü. Ancak açıklamada, söz konusu parçaların İran kaynaklı olup olmadığı ve nihai kullanım amaçları teyit edilmedi.

Direniş Güçleri ayrıca, gemi mürettebatıyla yapılan ilk sorgulamalarda DMO tarafından organize edildiği öne sürülen koordinasyon yöntemleri ve kaçakçılık güzergahlarına ilişkin bilgi elde edildiğini ileri sürdü.

Açıklamada aynı zamanda, geminin ele geçirildiği sırada Yemen'in batı kıyısındaki güçlere füze saldırıları düzenlendiği ancak saldırıların operasyonu engellemediği belirtildi.

Yetkili makamlar tarafından kamuoyuyla paylaşılan bilgilere göre gemide 259 yolcu ve 8 mürettebat bulunmakta olup, arama-kurtarma çalışmaları Türkiye Cumhuriyeti ve KKTC'nin ilgili kurumlarının koordinasyonunda devam etmektedir.

Öncelikle bu elim kazada hayatını kaybeden vatandaşlarımıza Allah'tan rahmet, ailelerine ve yakınlarına sabır ve başsağlığı; yaralılarımıza acil şifalar diliyoruz. Henüz ulaşılamayan yolcularımıza sağ salim ulaşılmasını temenni ediyor, zorlu şartlar altında arama-kurtarma faaliyetlerini sürdüren tüm ekiplere teşekkür ediyoruz.

Kazanın nedeni ve gelişim süreci, ilgili makamların yürüteceği teknik ve idari incelemeler sonucunda ortaya çıkacaktır. İncelemeler tamamlanmadan kazanın nedenine ilişkin kesin değerlendirmelerde bulunmanın doğru olmadığını özellikle ifade etmek isteriz.

Bununla birlikte yaşanan bu acı olay, yüksek hızlı yolcu gemilerinde gemi stabilitesinin, su geçirmez bütünlüğün, bölmelendirmenin ve hasar sonrası yüzebilirliğin hayati önemini bir kez daha gündeme getirmiştir.

Yüksek hızlı yolcu gemileri; klasik deplasman tipi gemilerden farklı hidrodinamik ve operasyonel özelliklere sahip deniz araçlarıdır. Bu nedenle bu gemilerin yalnızca normal çalışma koşullarındaki hasarsız stabilitesinin (intact stability) değil, herhangi bir nedenle gövde içerisine su girmesi durumunda sahip olması gereken yaralı stabilite (damage stability) ve yüzebilirlik kabiliyetlerinin de ilgili ulusal ve uluslararası kurallar çerçevesinde titizlikle değerlendirilmesi gerekmektedir.

Uluslararası Denizcilik Örgütü'nün (IMO) yüksek hızlı tekneler için oluşturduğu HSC Code, bu gemilerde yüzebilirlik, stabilite, su geçirmez bütünlük, bölmelendirme, hasarlı durumda stabilite, yükleme ve stabilite değerlendirmesi gibi konularda özel hükümler getirmektedir.

Ancak gemi emniyeti yalnızca tasarım aşamasında yapılan hesaplar ve alınan sertifikalardan ibaret değildir.

Geminin işletme ömrü boyunca;

Gövde yapısının ve su geçirmez bütünlüğünün korunması, yapılan tadilat ve ağırlık değişikliklerinin stabilite üzerindeki etkilerinin değerlendirilmesi, su geçirmez kapı ve açıklıkların kontrolü, sintine ve drenaj sistemlerinin işlerliğinin sağlanması, geminin güncel yükleme durumunun onaylı stabilite kriterleri içerisinde tutulması ve periyodik sörvey ve kontrollerin eksiksiz olarak gerçekleştirilmesi, yolcu güvenliği açısından vazgeçilmezdir.

Özellikle yüzlerce insan taşıyan yüksek hızlı yolcu gemilerinde, bayrak devleti idaresinin, yetkilendirilmiş kuruluşların ve ilgili denizcilik otoritelerinin gerçekleştirdiği teknik denetim ve kontrollerin etkinliği doğrudan insan hayatıyla ilgilidir.

Bu nedenle meydana gelen kazanın tüm teknik yönleriyle ve şeffaf biçimde araştırılması; geminin stabilite ve yaralı stabilite hesaplarının, mevcut yükleme durumunun, su geçirmez bölmelendirmesinin, gövde yapısının, bakım ve sörvey geçmişinin, sertifikalarının ve son denetim kayıtlarının uzmanlar tarafından ayrıntılı biçimde incelenmesi büyük önem taşımaktadır.

Kazanın nedenlerinin ortaya çıkarılması yalnızca sorumlulukların belirlenmesi açısından değil, benzer kazaların tekrar yaşanmaması ve denizde can güvenliğinin geliştirilmesi açısından da zorunludur. Kazanın kesin nedeninin, ilgili resmi makamlar tarafından yürütülecek bağımsız ve şeffaf bir teknik inceleme ile ortaya konması esastır.

Gemi Mühendisleri Odası, gemi mühendisliği ve stabilite değerlendirmesi alanındaki teknik birikimini, talep edilmesi halinde bu incelemeye destek olmak üzere hazır tutmaktadır.

Gemi mühendisleri olarak, denizde emniyetin ancak doğru mühendislik, etkin denetim ve kurallara eksiksiz uyum ile sağlanabileceğini bir kez daha vurguluyoruz.

Arama-kurtarma çalışmalarının en kısa sürede olumlu şekilde sonuçlanmasını temenni ediyor; hayatını kaybedenlere Allah'tan rahmet, ailelerine ve yakınlarına başsağlığı, yaralılarımıza acil şifalar diliyoruz.

Kendisinin nasıl kurtulduğuna değinen Saygılı, "Hemen koşarak gittim. Bir yerden de can yeleği buldum. Boynuma taktım, atladım" ifadelerini kullandı.

Gemide mahsur kalanlara ilişkin de bilgi veren Ümit Saygılı, "Çocuk çok, yaşlı çok. Orta kamaradakiler sıkıntılı. Ölü görmedik. Orta kamarada yaşlılar, yüzme bilmeyenler üstüne çıkabildiyse çıktı. Çıkamadıysa Allah rahmet eylesin" diye konuştu.

"’Biz alışkınız, bu normaldir’ dediler"
Bir başka yolcu İbrahim Canbolat ise görevlilere geminin su aldığını belirttiklerini, ancak "Biz alışkınız, bu normaldir" cevabını aldıklarını söyledi. Canbolat, "Çok su kaçırmaya başladı. En sonunda yan tarafta bir yer patladı. Ben camın kenarında oturuyordum. Gemi hemen yatmaya başladı. Görevli kendi en arkaya gitti. Sonra dedi ki herkes arkaya kaçsın. Kimseye can yeleği vermedi. Herkes kendi mücadelesiyle kurtuldu" dedi.

Kendisinin sivil bir tekne tarafından kurtarıldığını aktaran Canbolat, mürettebatın Pakistanlı olduğunu belirterek kendilerini anlamadıklarını söyledi. Sağ kurtulan yolcu, "Anlamıyorlar adamlar. Dümdüz gidiyor. İnadına da bastı. En sonunda gemi yan yatmaya başladı. Camlar patladı zaten. Artık ne olduğunu biz de bilmiyoruz. Yani şoktayız şu an" şeklinde konuştu.

Suya atlayanların olduğunu belirten Canpolat, "Geminin üstünde olanlar oldu. Geminin içinde çoğu çocuktu. Kurtaran kurtardı, kurtarmayan da orada kaldı. Çok çocuk vardı. Ölü vardır. Orada sıkışanlar var. Demirin arasında sıkışanlar var. Çıkamayanlar var. Arkada kalanlar var. Yani gemi yan yattı nasıl kurtulacaklar. Yüzmeyi bilmeyenler var. Kimseye can yeleği dağıtmadılar" ifadelerini kullandı. Mürettebatın can yeleği dağıtmadığını aktaran İbrahim Canbolat, Filo Denizcilik’ten şikayetçi olacağını söyledi.

Yaklaşık 108 metre uzunluğundaki geminin, saldırının ardından kontrolden çıkarak sürüklenmeye başladığı ve kuzeybatı yönünde ilerleyerek Şile kıyılarına ulaştığı bildirildi. Geminin kıyıya doğru sürüklendiğini fark eden vatandaşların ihbarı üzerine bölgeye Sahil Güvenlik ekipleri sevk edildi.

Olay yerine ulaşan ekipler, karaya oturan geminin çevresinde güvenlik tedbirleri alırken gemide inceleme başlattı. İlk görüntülerde geminin özellikle kıç bölümünde ve yaşam mahallinde ağır hasar bulunduğu, kaptan köşkünün ise yangın nedeniyle büyük ölçüde zarar gördüğü görüldü. Geminin can filikalarından birinin de bulunmadığı bildirildi.

Saldırı sonrasında gemideki mürettebatın cankurtaran botlarıyla gemiyi terk ettiği öğrenildi. Bu nedenle geminin Şile açıklarına ulaştığı sırada terk edilmiş durumda ve sürüklenir halde bulunduğu belirtildi.

Sahil Güvenlik ekiplerinin bölgede güvenlik ve kontrol çalışmalarını sürdürdüğü, geminin karaya oturmasının ardından olayın seyir ve çevre güvenliği açısından da değerlendirildiği öğrenildi.

OMSKİY-107'nin Novorossiysk açıklarında hangi saldırı sonucu hasar aldığına ilişkin ayrıntılar ise yetkili makamların incelemeleriyle netlik kazanacak. Novorossiysk bölgesi son dönemde Rusya-Ukrayna savaşı kapsamında deniz ve liman tesislerine yönelik saldırıların hedefi olurken, bölgede ticari gemiler de çeşitli olaylarda hasar gördü.

Yakınlarından haber alamayan ailelere de seslenen Erhürman, bilgi almak isteyenlerin KKTC Sağlık Bakanlığı ile iletişime geçebileceğini belirtti. Sağlık Bakanlığına ait iletişim hatlarının da kamuoyuyla paylaşılacağını kaydeden Tufan Erhürman, mevcut verilerin şu aşamada bunlardan ibaret olduğunu ifade ederek, kazadan etkilenenlere geçmiş olsun dileklerini iletti, hayatını kaybedenlerin yakınlarına başsağlığı diledi.

Filo Denizcilik'e ait katamaran tipi yolcu gemisinin Girne kıyısına yaklaşık 4 mil açıkta seyrettiği sırada su almaya başladığı belirtildi. Edinilen bilgilere göre geminin kaptanı, kıç bölümünden su alındığını fark ederek geri dönmeye çalıştı ancak geminin alabora olması engellenemedi.

KKTC Cumhurbaşkanlığı Basın Müşaviri Tünay Mertekçi, geminin Taşucu'ndan saat 12.00'de hareket ettiğini belirterek, gemide 259 yolcu ve 8 mürettebat olmak üzere toplam 267 kişinin bulunduğunu açıkladı. Kazanın ardından açıklanan son bilgilere göre, 7 kişinin yaşamını yitirdiği, 237 kişinin sağ olarak kurtarıldığı ve 23 kişiye henüz ulaşılamadığı belirtildi.

Olayın ardından bölgeye 3 sahil güvenlik botu ve 3 sivil teknenin yanı sıra çok sayıda arama kurtarma unsuru sevk edildi. Helikopterler, özel yatlar ve çevrede bulunan tekneler de kurtarma çalışmalarına katıldı. Sahil güvenlik ekiplerinin müdahalesiyle gemideki yolcular tahliye edilirken, kurtarılan yaralılar Girne Limanı'na getirildi.

Ambulanslar ve sağlık ekipleri seferber edildi

Olayın ardından bölgeye çok sayıda ambulans ve polis ekibi yönlendirilirken, KKTC Sağlık Bakanlığı hem limanda hem de devlet ve özel hastanelerde gerekli tüm tedbirlerin alındığını duyurdu. Yaralıların sağlık durumlarına göre çeşitli hastanelere sevk edileceği belirtildi.

KKTC Başbakanı Ünal Üstel, olay nedeniyle derin üzüntü içerisinde olduklarını belirterek, devletin tüm imkanlarının arama kurtarma çalışmaları için seferber edildiğini açıkladı. Üstel, hayatını kaybedenlerin bulunduğunu belirterek, operasyonların denizden ve havadan aralıksız sürdürüldüğünü ifade etti.

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz da yaptığı açıklamada, Türkiye ve KKTC Sahil Güvenlik unsurlarının ilgili kurumlarla birlikte arama kurtarma çalışmalarını sürdürdüğünü ve Ankara'nın çalışmalara her türlü desteği sağladığını bildirdi.

KKTC Bayındırlık ve Ulaştırma Bakanı Erhan Arıklı ise geminin alabora olmasına neden olan faktörlerin araştırıldığını belirtti.

Girne Belediye Başkanı Murat Şenkul da olayın ciddiyetine dikkat çekerek, sahil güvenlik unsurları, çevredeki gemiler ve çok sayıda küçük teknenin kurtarma çalışmalarına katıldığını duyurdu. Yetkililer, kayıp olduğu bildirilen 23 kişiye ulaşılması için arama kurtarma çalışmalarının aralıksız devam ettiğini açıkladı.

Geçişe TCG Anadolu, Savarona, Oruçreis, Salihreis, Turgutreis, Giresun, Heybeliada, Burgazada, Büyükada, Tufan, Amasra, Alemdar, Işın, Dolunay ve Doğanay isimli gemiler katıldı.

Türk Deniz Kuvvetleri’nin farklı sınıflardaki gemilerinin yer aldığı geçiş, 30 Ağustos Zafer Bayramı’nın 104’üncü yıl dönümü dolayısıyla İstanbul Boğazı’nda gerçekleştirilen etkinlikler kapsamında yapıldı.

Somali'nin Puntland bölgesi açıklarında korsanlar tarafından kaçırılan MV LATUF adlı yük gemisi, Türk Deniz Kuvvetleri ile Somali Ulusal Silahlı Kuvvetleri'nin ortak operasyonuyla kurtarıldı.

Somali Savunma Bakanlığı tarafından yapılan açıklamaya göre operasyon, geminin 17 Ağustos'ta Nugaal bölgesindeki Eyl ilçesine bağlı Jifle açıklarında kaçırılmasının ardından başlatıldı ve yaklaşık 10 gün sürdü.

Operasyon kapsamında Türk ve Somali güçlerinin gemi üzerindeki baskıyı artırdığı, bunun sonucunda korsanların gemiyi terk etmek zorunda kaldığı bildirildi. Güvenlik güçleri daha sonra gemiye çıkarak kontrolü yeniden sağladı. Somali makamları, MV LATUF'un güvenli şekilde seyrine devam ettiğini açıkladı.

KORSANLARA AİT DÖRT TEKNE İMHA EDİLDİ

Somali Savunma Bakanlığı, 10 günlük operasyon sırasında korsanların kullandığı dört teknenin imha edildiğini ve 14 korsanın öldürüldüğünü duyurdu.

Bakanlık, operasyonun Türkiye ile Somali arasındaki savunma iş birliği anlaşması kapsamında gerçekleştirildiğini belirtti. Anlaşmanın deniz güvenliğinin güçlendirilmesi, Somali kıyılarının korunması ve korsanlıkla mücadelede iki ülke arasındaki koordinasyonu geliştirmeyi amaçladığı ifade edildi.

Somali makamları operasyonun ardından geminin ve mürettebatın güvenli şekilde kurtarıldığını bildirirken, gemideki personelin sağlık durumuna ilişkin ayrıntılı bir açıklama yapılmadı.

GEMİ TÜRKİYE'DEN YOLA ÇIKMIŞTI

Kamerun bayraklı MV LATUF'un temmuz ayının sonlarında Türkiye'deki Tekirdağ Limanı'ndan ayrıldığı ve Tanzanya'nın Darüsselam Limanı'na doğru seyrettiği bildirildi.

Gemi, 17 Ağustos'ta Somali'nin Puntland bölgesi açıklarında korsanların saldırısına uğrayarak kaçırıldı. Geminin kurtarılmasının ardından seyrine devam ettiği ve AIS verilerinde varış limanının Darüsselam olarak göründüğü aktarıldı.

SOMALİ AÇIKLARINDA KORSANLIK YENİDEN ARTIYOR

MV LATUF'un kaçırılması, Somali açıklarında korsanlık faaliyetlerinin yeniden yükselişe geçtiği bir dönemde gerçekleşti.

Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO) verilerinin AFP tarafından yapılan analizine göre, Somali açıkları ve Aden Körfezi çevresinde 2026'nın başından bu yana en az 15 korsanlık saldırısı kaydedildi. Bu sayı, 2013'ten bu yana bölgedeki en yüksek seviyeye işaret ediyor. Saldırıların önemli bölümü Somali ile Yemen arasındaki Aden Körfezi'nde yoğunlaşıyor.

IMO ayrıca haziran sonu itibarıyla Kızıldeniz ve Aden Körfezi bölgesinde son üç ay içinde 24 gerçek veya teşebbüs edilmiş korsanlık ve silahlı soygun vakası kaydettiğini açıklamıştı. Örgüt, Somali açıklarında kaçırılan üç gemide tutulan 44 denizcinin serbest bırakılması için de uluslararası çağrıda bulunmuştu.

Somali açıklarında korsanlık faaliyetleri, 2011 yılında zirveye ulaşmasının ardından uluslararası deniz kuvvetlerinin devriyeleri, gemilerde alınan güvenlik tedbirleri ve özel deniz güvenliği uygulamaları sayesinde büyük ölçüde gerilemişti. Ancak 2026'da saldırıların yeniden artması, Aden Körfezi ve Batı Hint Okyanusu'ndan geçen ticari gemiler için deniz güvenliği risklerini yeniden gündeme taşıdı.

Gemi, Samsun'un Alaçam ilçesi Geyikkoşan mevkisinde kıyıya çok yakın bir noktada karaya oturdu. İhbar üzerine Sahil Güvenlik ve Liman Başkanlığı ekipleri olay yerine intikal etti.

Geminin çekileceği yer ve karaya oturmasıyla ilgili yapılacak işlemlerin, ekiplerin olay yerindeki incelemelerinin ardından netlik kazanacağı bildirildi.

The Story of a new build classic boat SUADIYE Build by MCE Yachts Designed by Taka Yacht Design.