Siparişlerdeki yükseliş, ABD-İran savaşından kaynaklanan tedarik kesintilerinin kısa vadede taşımacılık talebini azaltabileceği ve navlun oranları üzerinde baskı oluşturabileceğine dair endişeleri dengeliyor.

Danışmanlık şirketleri Poten & Partners ve Drewry’ye göre, geçen yılın sonundan bu yana Güney Kore ve Çin’deki tersaneler daha fazla sipariş aldı ve 2025’in ilk çeyreğinde 35 yeni LNGC inşası sözleşmeye bağlandı.

Buna karşılık, Drewry verilerine göre 2025’in tamamında 37 LNGC siparişi verildi; 2022’de ise rekor seviyede 171 sipariş verilmişti. Her bir tanker 250 milyon–260 milyon dolar maliyete sahip ve inşası üç yıldan fazla sürüyor.

Drewry’nin LNG taşımacılığı baş analisti Pratiksha Negi, ABD, Afrika, Kanada ve Arjantin’de yaklaşan LNG üretiminin tanker talebi yaratacağını; buna ek olarak yakıt verimliliğine yönelim ve gemi sökümlerindeki artışın da talebi destekleyeceğini söyledi. Negi’ye göre bu süreçte buhar türbinli ve dizel-elektrik tahrikli gemiler aşamalı olarak devreden çıkarılacak.

Küresel LNGC filosu 700’den fazla gemiden oluşuyor ve yılda 400 milyon tondan (mtpa) fazla LNG arzını taşıyor.

Wood Mackenzie’de küresel LNG baş analisti Fraser Carson’a göre, geçen yıl dünya genelinde 72 mtpa yeni LNG kapasitesi onaylandı ve önümüzdeki 3-4 yıl içinde 120 mtpa’dan fazla yeni ABD LNG arzı piyasaya girecek.

Carson, ABD LNG’sindeki büyüme ve esnek LNG arzının, daha fazla gemi gerektiren ticaret modelleri yarattığını söyledi.

ABD LNG’si genellikle “free-on-board” (FOB) esasına göre satılıyor ve varış noktası esnekliği içeriyor; bu da gemilerin seyir sırasında yön değiştirmesine izin vererek gemileri daha uzun süre bağlı tutabiliyor.

Dünyanın en büyük LNGC filosuna sahip şirketi olan ve 107 gemi işleten Japon Mitsui O.S.K. Lines 9104.T, CEO Jotaro Tamura’ya göre ABD LNG yatırımlarının tanker siparişlerini artırmasını bekliyor.

Şirket, LNGC filosunu 2035 civarına kadar yaklaşık 150 gemiye çıkarmayı planlıyor.

Öte yandan Drewry verilerine göre buhar tahrikli LNGC’lerin sökümü 2022’den bu yana hızlandı ve geçen yıl rekor 15 gemiye ulaştı; bunun nedeni kötü ekonomik koşullar ve daha sıkı emisyon düzenlemeleri.

Anglo-Eastern adlı küresel gemi yönetim şirketinde LNG başkan yardımcısı Uma Dutt’a göre, Uluslararası Denizcilik Örgütü’nün emisyonları azaltmaya yönelik önerilen çerçevesi de yeni gemi siparişlerini teşvik ediyor; sektör LNG ile çalışabilen çift yakıtlı gemilere yöneliyor.

Ancak İran savaşı LNG taşımacılığı görünümünde çelişkili sinyaller yaratıyor. Tedarik kesintileri Asyalı LNG alıcılarını Atlantik havzası gibi alternatif kaynaklara yöneltiyor; bu da gemilerin daha uzun mesafe kat etmesine yol açarak talebi artırabilir. Ayrıca başka bölgelerde LNG projelerini teşvik ederek genel gemi talebini yükseltebilir.

Wood Mackenzie’den Carson’a göre, diğer yandan savaş LNG akışlarını Hürmüz Boğazı’ndan bozdu ve Katar’ın 12,8 mtpa kapasitesini 3-5 yıl boyunca devre dışı bıraktı. Bu durum, halihazırda “sel gibi” gelen gemi arzı karşısında navlun oranlarını baskılayabilir.

Katar, 100’den fazla LNGC işletiyor ve önümüzdeki 3-4 yılda 70-80 yeni gemi eklemeyi planlıyor. BAE’nin ADNOC şirketi ise filosunu 36 ay içinde 18 gemiye çıkarmayı hedefliyor.

Carson, “Bu yeni inşa gemilerin çoğu, artık gecikmeler yaşayan inşa halindeki LNG projelerine hizmet etmek için planlanmıştı. Bu gecikmeler ne kadar uzun sürerse, bu gemilerin piyasaya kiralama yoluyla sunulma ihtimali o kadar artar ve bu da navlun oranlarını düşürür” dedi.

Poten & Partners ve Drewry, bu yıl rekor seviyede 90-100 LNGC teslim edilmesini bekliyor; bu rakam 2025’te 79 idi.

Ancak Drewry'nin baş analisti Pratiksha Negi, bu yıl teslim edilmesi planlanan ve 2027-28’e ertelenen 9 LNGC’den 7’sinin KatarEnergy ile bağlantılı olduğunu söyledi.

Poten & Partners kıdemli LNG analisti Irwin Yeo ise bazı şirketlerin savaşın yarattığı belirsizlikler nedeniyle büyük yeni siparişleri erteleyebileceğini belirtti.

Yeo, “Piyasa belirsizliği ve Orta Doğu krizinin etkisiyle artan işçilik ve hammadde dahil gemi inşa maliyetleri, bazı şirketlerin sipariş vermekten kaçınmasına neden olabilir” ifadelerini kullandı.

Kaynak: Reuters

İran’ın petrol gelirlerini kesme stratejisi kapsamında, Çin’in "mega" özel rafinerilerinden Hengli Petrochemical yaptırım kapsamına alındı. Kararın ardından şirketin hisseleri Pazartesi günü yüzde 10’luk günlük limit kadar değer kaybederek taban fiyata geriledi.

Washington, bugüne kadar Çin’in "teapot" (çaydanlık) olarak adlandırılan küçük ölçekli bağımsız rafinerilerini hedef alırken, Hengli kararı bir "stratejik eşik" olarak görülüyor.

Günlük 400 bin varil ham petrol işleme kapasitesine sahip olan Hengli, Çin’in en modern entegre tesislerinden biri konumunda. Şirket aynı zamanda Suudi Aramco’nun önemli müşterileri arasında yer alıyor.

Hengli, tekstilden oyuncağa kadar pek çok ürünün hammaddesi olan Saf Tereftalik Asit (PTA) üretiminde dünyanın en büyük tedarikçilerinden biri. Yaptırım kararı sonrası Asya’daki en az iki büyük petrokimya müşterisinin siparişlerini iptal ettiği bildirildi.

Hengli Petrochemical, Pazar günü yaptığı açıklamada ABD’nin iddialarını "asılsız" olarak nitelendirdi ve şu önlemleri paylaştı.

Şirket, operasyonlarını etkilenmeden sürdürebilmek için üç aydan fazla süreli ham petrol envanterine sahip olduğunu duyurdu.

Gelecekteki alımların ABD doları yerine Çin yuanı (CNY) üzerinden normalize edileceği belirtildi. Bu durum, küresel ticarette doların hakimiyetine yönelik yeni bir "de-dolarizasyon" örneği olarak kaydedildi.

Enerji uzmanları, yaptırımların etkisinin sadece petrolle sınırlı kalmayacağı uyarısında bulunuyor. Hengli’nin dolar bazlı ödeme sisteminden çıkarılması, Doğu Asya genelindeki yüzlerce kimyasal, sentetik elyaf ve tekstil üreticisinin ham madde tedarikinde aksamalara yol açabilir.

Bu durum, Orta Doğu’daki savaş nedeniyle sekiz haftadır yüksek seyreden maliyetlerin üzerine yeni bir "tedarik enflasyonu" ekleyebilir.

Kaynak: Bloomberght

ABD Güney Komutanlığı’ndan (SOUTHCOM) yapılan açıklamada, Güney Mızrağı Operasyonu’nu yürüten ortak görev gücünün, SOUTHCOM komutanı General Francis L. Donovan'ın talimatıyla Doğu Pasifik’te uyuşturucu taşıdığı belirlenen bir tekneye daha hava saldırısı düzenlediği bildirildi. Elde edilen istihbaratın "terör örgütü" olarak belirlenmiş organizasyonlara ait teknenin uyuşturucu taşıdığını doğruladığı vurgulanarak, "Bu operasyon sırasında 3 erkek narko-terörist öldürülmüş, hiçbir ABD personeli zarar görmemiştir" ifadeleri kullanıldı.

8-9 Nisan tarihlerinde gerçekleşen toplantıda, gemi endüstrisinde yapısal üretim süreçlerini modernize eden otonom robotik mimariler ve sahada etkinliği kanıtlanmış olan Bilinch teknolojisi bilimsel bir temelde paylaşıldı. Toplantıda sunumu şirketin İş Geliştirme Direktörü Berksu İçli gerçekleştirdi.

Şirketten yapılan açıklamada, “Küresel ölçekte hızla artan deniz taşımacılığı ve lojistik ihtiyaçları; gemi endüstrisindeki üretim zorluklarını aşarak daha yüksek üretim kapasitesi, daha kısa teslim süreleri ve daha sürdürülebilir üretim modellerini oluşturma zorunluluğu kaçınılmaz bir hal aldı. OECD de bu ihtiyaçlar çerçevesinde üye ülkelerin gemi inşa endüstrisini dönüştürmeye yönelik bir vizyonla hareket etmeye kararlı ve bu dönüşümün merkezine ileri teknoloji robotik sistemleri, yapay zekâ destekli otomasyon ve otonom üretim anlayışlarını yerleştiriyor” denildi.

Şirket yönetimi, organizasyona dair teşekkürlerini şu şekilde ifade etti:

"Davetleri için OECD Daimi Temsilcisi Sayın Büyükelçi Halvor Hvideberg’e, OECD Bilim, Teknoloji ve İnovasyon Direktörlüğü Gemi İnşası Birimi Başkanı Sayın Laurent Daniel’e ve Ekonomist/Politika Analisti Sayın Shojiro Niwa’ya şükranlarımızı sunuyoruz. Ayrıca ülke delegasyonumuzdan T.C. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Tersaneler ve Kıyı Yapıları Genel Müdür Yardımcısı Sayın Taner Keskin’e ve Sayın Bora Gökçe’ye katkıları ve değerli görüş alışverişleri için teşekkür ederiz."

7DENİZ

Brent petrol vadeli işlemleri, GMT 04.53 itibarıyla varil başına 1,35 dolar (yüzde 1,3) artışla 106,68 dolara yükseldi. Günün erken saatlerinde 2 doların üzerini gören artışların bir kısmı ise geri verildi.

ABD tipi ham petrol WTI brent petrolü ise 95 sent (yüzde 1) artışla 95,35 dolardan işlem gördü.

Geçen hafta Brent ve WTI sırasıyla yaklaşık yüzde 17 ve yüzde 13 artarak savaşın başlangıcından bu yana en güçlü haftalık yükselişlerini kaydetmişti.

Hafta sonu diplomatik temaslara ilişkin beklentiler geriledi. ABD Başkanı Donald Trump'ın temsilcilerinin planlanan Pakistan ziyaretini iptal etmesi, sürecin ilerlemediğine işaret ederken, İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi'nin bölgedeki temasları da tabloyu değiştirmedi.

Trump'ın Truth Social'da yaptığı son paylaşımda, Hürmüz Boğazı'na mayın döşeyen herhangi bir İran teknesine ateş açılması ve yok edilmesi çağrısı ile Hürmüz üzerinde tam kontrol sağlandığına yönelik iddiaları da savaş risk primini yüksek tutmaya devam ediyor.

İran'ın boğazı büyük ölçüde kapattığı, ABD'nin ise İran limanlarına yönelik ablukayı sürdürdüğü belirtiliyor. Veri sağlayıcısı Kpler'e göre, pazar günü Körfez'e yalnızca bir petrol ürünü tankeri giriş yaptı. Bu durum, küresel arzın sıkışık kalmaya devam ettiğine işaret ediyor.

Goldman Sachs, Orta Doğu'daki üretim düşüşünü gerekçe göstererek petrol fiyatı beklentilerini yukarı yönlü revize etti. Banka, yılın son çeyreğinde Brent petrol için 90 dolar, WTI için ise 83 dolar seviyelerini öngördü.

Banka analistleri, "Petrol fiyatlarında yukarı yönlü riskler, rafine ürün fiyatlarının olağanüstü yüksek seyri, ürün arzında yaşanabilecek sıkıntılar ve şokun benzeri görülmemiş büyüklüğü nedeniyle ekonomik riskler yalnızca baz senaryomuzun işaret ettiğinden daha büyük" ifadelerini kullandı.

Kaynak: Dünya

Öte yandan, saat 12.05 sıralarında çift yönlü transit gemi geçişlerine kapatılan Çanakkale Boğazı saat 14.30 itibarıyla kuzey yönlü boğaz trafiğine açıldı.

ABD Donanması’na ait güdümlü füze destroyeri USS Pinckney (DDG-91)’den havalanan bir helikopter tarafından tespit edilen gemi, askeri unsurların müdahalesiyle kontrol altına alındı. M/V Sevan’ın, ABD talimatları doğrultusunda eskort eşliğinde İran’a geri dönmek üzere yönlendirildiği bildirildi.

Yetkililer, söz konusu geminin, İran’ın petrol, gaz ve LPG ürünlerini (propan ve bütan dahil) yabancı pazarlara taşıyan ve milyarlarca dolarlık ticaretin parçası olan 19 gemilik “gölge filo” içinde yer aldığını belirtti.

ABD güçleri, İran limanlarına giriş ve çıkış yapan gemilere yönelik ablukayı uygulamaya devam ederken, operasyonun başladığı tarihten bu yana toplam 37 geminin geri çevrildiği açıklandı.

Türkiye'nin insani yardım çalışmalarına devam ettiğini belirten Pehlivan, "Türkiye olarak Cumhurbaşkanımızın himayelerinde bugüne kadar olduğu gibi bundan sonra da elbette ki bu tür gelişmeler karşısında sessiz kalmıyor ve ilgili kurum kuruluşlarımızla birlikte orada insani yardıma ihtiyaç duyan insanlara ulaşmaya gayret ediyoruz. Bugün Kızılayımızla birlikte AFAD'ımızın koordinasyonunda bir gemi dolusu malzemeyi inşallah oraya uğurlayacağız"diye konuştu.

AFAD olarak gereğini yapma gayreti içerisindeyiz
Pehlivan, gönderilen yardımın içeriğine ilişkin bilgi vererek, "Bu gemimizde AFAD Başkanlığımız tarafından temin edilen 7 bin 200 çadır bulunuyor, ayrıca Kızılayımız tarafından temin edilen 10 bin gıda, artı yine AFAD tarafından temin edilenlerle birlikte 12 bin gıda kolisi, bin hijyen kolisi ve yine yaklaşık AFAD Başkanlığımız tarafından temin edilen 22 bin battaniye ve toplamda da 730 ton insani yardım malzemesini bugün Mersin Limanı'ndan Beyrut Limanı'na uğurlayacağız. Gemimiz birazdan hareket edecek. Bu 8. Gemi, bundan önce de orada yaşanan insanlık krizine, insani yardıma karşı mukabelede bulunmak, oradaki insanlara, oradaki kardeşlerimize destek olmak maksadıyla çeşitli vesilelerle gerek havadan ve gerekse deniz yoluyla yardımları ulaştırmıştık. Bu da onun bir devamı niteliğinde. AFAD olarak gereğini yapma gayreti içerisindeyiz. Filistin'e de, Gazze'ye de bugüne kadar 14 uçak ve toplam 21 gemi ile 110 bin tonun üzerinde insani yardım malzemesini ulaştırmıştık" diye konuştu.

Yardımlar artarak sürecek
Pehlivan, insani yardım çalışmalarının sürdüğünü vurgulayarak, "Bu konudaki gayretlerimiz de başta Kızılayımız olmak üzere bütün sivil toplum teşkilatlarıyla, hayırsever vatandaşlarımızın katkılarıyla devam ediyor. Ve her geçen gün, özellikle Refah Kapısı'ndan tırların geçmesi için hem Dışişleri Bakanlığımızla koordinasyon içerisinde hem de orada Mısır Kızılayıyla da koordinasyon içerisinde çalışmalar yürütülüyor. Geçtiğimiz Ağustos ayından bugüne 700 tır malzeme de oradan geçişi sağlanmıştı, onlarla birlikte toplam 110 bin ton malzeme ulaştı, bunun daha da elbette ki artmasını istiyoruz, oradaki kardeşlerimize ulaşmak istiyoruz. Malumunuz 71 bin üzerinde insanın canına kıydı İsrail orada ve 21 bin'in üzerinde çocuk maalesef orada canından oldu, bu vesileyle hepsine Allah'tan rahmet diliyorum"diyerek sözlerini tamamladı.

Suriye İçişleri Bakanlığı Narkotik Birimi tarafından 16 Nisam tarihinde yapılan uygulama neticesinde, geminin taşıdığı konteyner içerisinde zulalanmış 236 kilogram marihuana uyuşturucu madde ele geçirildi. Uyuşturucu maddenin piyasa değerinin yaklaşık 300 milyon lira olduğu belirtildi.

İran Deniz Kuvvetleri tarafından gerçekleştirilen operasyonda, geminin seyir halindeyken durdurularak kontrol altına alındığı bildirildi. Müdahalenin, istihbarat çalışmaları sonucu alındığı ve geminin son dönemde ABD limanlarına sık seferler yaptığı gerekçesiyle hedef alındığı ifade edildi.

Açıklamada ayrıca geminin denizcilik kurallarını ihlal ettiği ve uyarılara rağmen faaliyetlerini sürdürdüğü iddia edildi.

Olay, Körfez’de zaten yüksek olan gerilimi daha da artırırken, deniz güvenliği ve ticaret açısından yeni riskler doğurabileceği şeklinde değerlendiriliyor.

Son 24 saatlik verilere göre Hürmüz Boğazı’ndan yalnızca 5 gemi geçiş yaptı. Bu gemilerden birinin İran’a ait petrol ürünleri tankeri olduğu belirtildi. Oysa kriz öncesinde boğazdan günlük ortalama 140 gemi geçiş yapıyordu.

İran’ın son günlerde iki konteyner gemisine el koyması ve ABD’nin İran limanlarına yönelik ablukayı sürdürmesi, bölgedeki güvenlik risklerini ciddi şekilde artırdı. Artan gerilim, denizcilik şirketlerinin rotalarını ve operasyonlarını doğrudan etkiliyor.

Sektör temsilcileri, gemi trafiğinin yeniden normale dönebilmesi için taraflar arasında kalıcı bir ateşkes sağlanması ve güvenli geçiş garantilerinin verilmesi gerektiğini vurguluyor. Mevcut durumda gemiler, İran ve Umman kıyılarına yakın dar ve sınırlı güzergâhları kullanmak zorunda kalıyor. Bu rotaların yoğun trafiği karşılamada yetersiz kaldığı ifade ediliyor.

Öte yandan, ABD yaptırımları altındaki İran bayraklı “Niki” isimli tanker de varış noktası açıklanmadan boğazdan geçen sınırlı sayıdaki gemiler arasında yer aldı. Tankerin abluka hattına yaklaşması halinde yaşanabilecekler ise belirsizliğini koruyor.

Uzmanlar, son el koyma olaylarının ardından Hürmüz Boğazı’nın “açık” olsa bile artık güvenli bir geçiş noktası olarak görülmediğine dikkat çekiyor. Bu durum, deniz taşımacılığı ve enerji sektöründe risk algısını daha da yükseltiyor.

Boğazdaki aksama, küresel petrol ve LNG ticaretini de doğrudan etkiliyor. Dünya enerji arzının yaklaşık beşte birinin geçtiği bu kritik hatta yaşanan yavaşlama, yüzlerce geminin Körfez’de beklemesine neden oldu. Yaklaşık 20 bin denizcinin de bölgede mahsur kaldığı ifade ediliyor.

Sigorta şirketleri ve enerji firmaları gelişmeleri yakından izlerken, risklerin azalmasına yönelik somut adımlar atılmadan trafiğin eski seviyesine dönmesinin zor olduğu değerlendiriliyor.

Kapalı ve açık toplam 400.000 metrekarelik alanda düzenlenecek SAHA 2026; bunun 20.000 metrekarelik bölümünü açık sergi alanı olarak ayırarak bugüne kadarki en büyük organizasyonlarından birine imza atacak. Fuara 120’nin üzerinde ülkeden katılım, 263’si uluslararası olmak üzere 1.700’ün üzerinde firma, 200.000’den fazla ziyaretçi ve 30.000’in üzerinde sektör profesyoneli bekleniyor.

Fuar kapsamında planlanan 30.000’in üzerinde B2B görüşme, organizasyonu yalnızca bir vitrin alanı olmaktan çıkararak doğrudan iş geliştirme, tedarik zinciri eşleşmesi ve stratejik ortaklık üretme platformuna dönüştürüyor. SAHA 2026’da ayrıca 203 yeni ürün lansmanı ve 4 milyar doları ihracat odaklı toplam 164 imza töreni gerçekleşecek. Bu rakam, bir önceki fuarda gerçekleşen ihracat odaklı anlaşmaların yaklaşık 3 katına karşılık gelerek organizasyonun artan ekonomik etkisini ortaya koyuyor.

Bu yıl fuar, küresel ölçekte büyük oyuncuların güçlü temsiliyetiyle dikkat çekiyor. Önceki fuarların aksine özellikle Avrupa, Amerika ve Kanada’dan yoğun katılım öne çıkarken; dünyanın 4 kıtasından çok sayıda firma, firma temsilcisi, resmî heyet, ticari heyet ve ziyaretçi SAHA 2026’da bir araya gelecek.

Fuarı ayrıca, dünyanın dört bir yanından 700’ün üzerinde yerli ve yabancı basın mensubu takip edecek; bu sayede organizasyonun küresel görünürlüğü ve medya etkisi önemli ölçüde artacak.

Oyun Değiştiren Teknolojiler ve Canlı Demonstrasyon Alanları

SAHA 2026, konvansiyonel sistemlerin ötesine geçen yeni nesil ve oyun değiştiren teknolojilere ev sahipliği yapacak. Otonom sistemler, yapay zekâ destekli çözümler, ileri savunma platformları ve çift kullanımlı teknolojiler fuarda geniş bir perspektifte sergilenecek.

Bu kapsamda, dünyanın dikkatini çekecek çok sayıda yüksek teknoloji ve oyun değiştirici yeni ürün, ilk kez küresel ekosistem ile SAHA 2026’da buluşacak.

Ayrıca, İnsansız Kara Araçları (İKA) ve Gezegen Gezgini (Rover) alanlarında Türkiye’de geliştirilen son teknoloji otonom araçlar, hazırlanan özel parkurlarda yeteneklerini sergileyecek. Bu demonstrasyonlar, araçların gerçek saha koşullarına yakın senaryolarda operasyonel kabiliyetlerini gözlemleme imkânı sunacak.

Fuar kapsamında ayrıca deniz kuvvetlerine ait platformlar da ziyaretçilere açılacak. Dünyanın ilk SİHA gemisi olarak öne çıkan TCG Anadolu başta olmak üzere Türk Deniz Kuvvetleri’ne ait gemiler, Ataköy Marina ve Sarayburnu Limanı’nda konuşlanacak. Söz konusu gemiler hem resmî heyetlerin ziyaretine hem de 8–9 Mayıs tarihlerinde düzenlenecek halk günlerinde ziyaretçilere açık olacak.

Bununla birlikte, yerli ve millî insansız deniz araçları (İDA) da Ataköy Marina’da sergilenecek. Bu platformlar, Türkiye’nin denizlerde otonom ve akıllı sistemler alanındaki kabiliyetlerini ortaya koyarak, yeni nesil deniz harekât konseptlerine ışık tutacak.

Üst Düzey Uluslararası Katılım

SAHA 2026, güçlü diplomatik ve kurumsal katılımıyla da dikkat çekiyor. Fuarda 140’ın üzerinde resmi heyet, 800’ü aşkın resmi heyet üyesi, 200’ün üzerinde ticari alım heyeti temsilcisi yer alacak. Ayrıca 25’in üzerinde yabancı bakanın ve üst düzeyli çok sayıda askeri yetkilinin katılımı, organizasyonun uluslararası görünürlüğünü ve stratejik etkisini daha da artıracak.

Program kapsamında düzenlenecek 17 uluslararası panel, 4 Space Talks oturumu ve keynote konuşmaları ile savunma teknolojilerinin geleceği, güvenlik mimarisi, sanayi dönüşümü ve yeni iş birliği modelleri kapsamlı şekilde ele alınacak.

Bu kapsamda, çok sayıda devlet başkanı, bakan, genelkurmay başkanı ve kuvvet komutanı başkanlığındaki heyetler tarafından fuara üst düzey ziyaretler gerçekleştirilecek; katılımcı firmalar ile birebir görüşmeler yapılarak uluslararası iş birliklerinin geliştirilmesi hedeflenecek.

Yatırım Ekosistemi Fuarın Merkezinde

SAHA 2026’nın bu yıl öne çıkan en önemli temalarından biri yatırım ekosistemi olacak. Fuar kapsamında uluslararası yatırım fonları, finans kuruluşları ve stratejik yatırımcıların yanı sıra, NATO İnovasyon Fonu (NIF) ve NATO DIANA Programı bünyesindeki firmalar da yer alacak.

Bu yapı sayesinde katılımcı firmalar, ürün ve kabiliyetlerini sergilemenin ötesine geçerek bu uluslararası platformlarla doğrudan temas kurabilecek ve kapsamlı iş birliği görüşmeleri gerçekleştirebilecek.

Ayrıca, SAHA İstanbul’un yurt dışında iş birliği yaptığı savunma ve havacılık kümelenmelerine bağlı çok sayıda firma da fuara katılarak Türk firmaları ile yeni iş birlikleri geliştirecek.

Fuar, ekosistemin itici gücü ve görünmez kahramanları olan KOBİ’lere odaklanmasıyla da öne çıkacak; KOBİ’lerin küresel pazarlara erişimi, finansmana ulaşımı ve uluslararası iş birliklerine entegrasyonu desteklenecek.

Fuarda ayrıca start-up ve girişim firmalarına özel önem veriliyor. Bu firmalar, kendilerine tahsis edilen alanlarda yenilikçi teknolojilerini ve ürünlerini sergileme fırsatı bulacak; yerli ve yabancı yatırımcılarla doğrudan buluşarak iş geliştirme süreçlerini hızlandıracak.

Uzay Ekosistemi Güçleniyor

Fuarın ikinci önemli tematik odağını uzay ekosistemi oluşturuyor. SAHA 2026 kapsamında kurulacak Uzay Pavilyonu ve özel tasarlanan Space Dome alanı ile uzay teknolojileri daha görünür hale getirilecek.

Space Talks oturumları aracılığıyla sektörün geleceği, iş birliği fırsatları ve Türkiye’nin uzay vizyonu detaylı şekilde ele alınacak.

Fuarda ayrıca, 5–9 Ekim 2026 tarihlerinde Antalya’da gerçekleştirilecek 77. Uluslararası Uzay Kongresi kapsamında panel, toplantı ve sunumlar düzenlenerek bu organizasyona ilişkin uluslararası farkındalık ve iş birliği imkânları da ele alınacak.

Teknoloji, Yatırım ve İş Birliğinin Kesişim Noktası

Konvansiyonel savunma sistemlerinden otonom platformlara, kara, deniz ve insansız sistemlerden uzay teknolojilerine kadar geniş bir yelpazeyi kapsayan SAHA 2026; ölçeği, uluslararası erişimi ve çok katmanlı yapısıyla yalnızca bir fuar değil, aynı zamanda savunma ve havacılık sanayiinde küresel bir buluşma noktası ve yeni iş birlikleri için stratejik bir platform olarak konumlanıyor.

Bu özellikleri ile SAHA 2026 milyarlarca dolarlık ticari çıktı üreten, firmaları küresel pazara entegre eden ve Türkiye’nin savunma-havacılık ekosistemini kalıcı şekilde büyüten stratejik bir kaldıraç olacak.

Türkiye’nin geliştiren, üreten ve güven veren teknoloji kapasitesini uluslararası ortaklıklara dönüştürmeyi hedefleyen SAHA 2026, savunma, havacılık ve uzay sanayiinin geleceğine yön veren en önemli küresel buluşma noktalarından biri olarak İstanbul’da gerçekleştirilecek.

Beyaz Saray Sözcü Yardımcısı Taylor Rogers, sosyal medya hesabından konuya ilişkin açıklamada bulundu.

Rogers, ABD Başkanı Donald Trump'ın Jones Yasası kapsamında sağlanan muafiyeti 90 gün süreyle uzatma kararı aldığını bildirdi.

İlk muafiyetin yürürlüğe girmesinden bu yana elde edilen verilerin, ABD limanlarına arzın çok daha hızlı ve yüksek miktarda ulaştığını gösterdiğini belirten Rogers, "Bu muafiyet uzatması, hem ABD ekonomisi hem de küresel ekonomi için öngörülebilirlik ve istikrar sağlıyor" değerlendirmesini yaptı.

Rogers, Trump yönetiminin enerji piyasalarındaki kısa vadeli aksaklıkları hafifletmek amacıyla çeşitli adımlar attığını hatırlatarak, söz konusu uzatma kararının hayati öneme sahip enerji ürünlerinin, endüstriyel malların ve tarımsal ihtiyaçların tedarikinin sürdürülmesine katkı sağlayacağını vurguladı.

ABD yönetimi, İran savaşı nedeniyle yaşanan arz sıkıntıları ve artan petrol fiyatları karşısında, Jones Yasası için ilk olarak 18 Mart'ta 60 günlük muafiyet uygulaması başlatıldığını duyurmuştu.

Jones Yasası, ABD'deki iki liman arasında gerçekleştirilen deniz taşımacılığının yalnızca ABD'de inşa edilmiş, ABD bayrağı taşıyan ve mürettebatının büyük bölümü ABD vatandaşı olan gemilerle yapılmasını zorunlu kılıyor.

Kasırga, savaş veya enerji arzına ilişkin sorunlar gibi büyük kriz dönemlerinde hükümet, malların daha hızlı taşınabilmesi amacıyla bu yasaya geçici muafiyet tanıyabiliyor. Bu sayede yabancı bayraklı gemiler de ABD içindeki limanlar arasında yük taşıyabiliyor.

Faz-1 çalışmaları kapsamında Sakarya Gaz Sahası'ndaki 12 kuyudan üretim yapılıyor. Günlük üretimin 9,5 milyon metreküp olduğu sahadan bugüne kadar toplam 6 milyar metreküp üretim gerçekleştirildi.

Üretimin artırılması için yapılan Faz-2 çalışmaları ise devam ediyor. Faz-2 kapsamında üretilecek doğal gaz ise Osman Gazi Yüzer Üretim Platformunda işlenecek. Edinilen bilgilere; göre 30 Ağustos tarihinde Osman Gazi Üretim Platformu Sakarya Gaz Sahası’na uğurlanacak. Böylece karaya taşınacak gaz ile mevcut üretim kapasitesi, ikiye katlanarak günde 20 milyon metreküpe çıkarılacak.

Faz-3 çalışmaları kapsamında üretilecek gazın da 2028’de devre alınması beklenen ikinci yüzer üretim platformu tarafından işlenmesi planlanıyor. Yeni platformun devreye alınması ile Sakarya Gaz Sahası’ndaki üretim kapasitesi, günlük 40 milyon metreküpe çıkarılacak.
Yerli gazın 16 milyonu aşkın hanede kullanılması hedefleniyor

Türkiye'de doğal gaz kullanım sayısı yaklaşık 22 milyon haneye yükselirken, bunun 4 milyonu Karadeniz'de keşfedilen yerli doğal gazı kullanıyor. Sakarya Gaz Sahası’ndaki FAZ-2 çalışmalarının devreye girmesiyle yerli gaz kullanım oranının 8 milyona çıkması bekleniyor. Ayrıca 2028 yılında devreye girecek FAZ-3 çalışmalarıyla da yerli gazın 16 milyonu aşkın hanede kullanılması hedefleniyor.

Sakarya Gaz Sahası’nda yürütülen çalışmalar, Fatih, Kanuni, Yavuz, Abdülhamid Han ve Yıldırım Sondaj Gemileri ile kesintisiz olarak devam ediyor.

Buna rağmen Avrupa ülkeleri, planı tekrar gündeme getirmekten vazgeçmedi. AB ülkeleri, önümüzdeki hafta yapılacak toplantıda iklim önlemlerinin müzakere edilmesini engelleyecek her türlü girişime karşı duracaklarını ifade ediyor. AB, destek ağını genişletmek adına orijinal karbon fiyatlandırma planında belirli esneklikler yapmaya açık olsa da bazı yetkililer, ABD’nin sert tutumu nedeniyle bir uzlaşma paketi üzerinde anlaşmaya varılması konusunda temkinli yaklaşıyor.

Ekim ayındaki son oylamada; aralarında Çin ve Liberya gibi büyük denizcilik güçlerinin de bulunduğu 57 ülke fiyatlandırmanın ertelenmesi yönünde oy kullanmış, anlaşma isteyenlerin sayısı ise 49’da kalmıştı. Planı destekleyen tarafta Avrupa ülkeleri, Brezilya ve iklim değişikliğinden doğrudan etkilenen ada devletleri yer alıyor.

Öte yandan, dünyanın en büyük gemi siciline sahip ülkeleri ve bazı petrol tankeri şirketleri, IMO üyelerini karbon fiyatlandırmasına yönelik farklı alternatifleri değerlendirmeye çağırıyor. Geçen yılki süreçte Avrupa Birliği içinde de görüş ayrılıkları yaşanmış; Yunanistan, Malta ve İtalya gibi denizcilik sektörünün güçlü olduğu ülkeler, bloğun ortak tutumuna karşı mesafeli bir duruş sergilemişti.

Kaynak: Reuters

Bu ayın başlarında düzenlenen St. Petersburg Uluslararası Ulaştırma ve Lojistik Forumu'nda konuşan Devlet Atom Enerjisi Kurumu Rosatom'un Genel Müdürü Alexey Likhachev, Rusya'nın teknolojik araştırma-geliştirme çalışmalarını ve özel gemilerin inşasını hızlandırdığını söyledi. Rosatom, Arktik’in Rusya kısmındaki liman altyapısını yönetiyor.

Likhachev, “Kuzey Deniz Yolu'nun pilot projelerden düzenli taşımacılığa geçmesi, 2030'lu yıllara kadar rotanın ve trans-Arktik taşıma koridorunun yıl boyu seyrüsefer yapabilmesini sağlamak için çaba gösterilmesi gerekiyor” dedi.

Likhachev'in yardımcısı Kirill Komanov, trans-Arktik taşıma koridorunu inşa etmek için üç ana hedef olduğunu belirtti. Bunlar; tam teşekküllü bir buz kıran eskort sisteminin kurulması, buz sınıfı taşıma gemilerinin ölçeğinin genişletilmesi ve multimodal taşımacılık bağlantısını sağlamak için altyapının iyileştirilmesi.

Rosatom'un Arktik Kalkınma Özel Temsilcisi Vladimir Panov, Arktik deniz rotasının sadece altı ülkeden geçtiğini ve sularının %70'inin Rusya'ya ait olduğunu vurgulayarak, bu rotanın geleneksel rotalardan çok daha güvenli olduğunu belirtti.

Rosatom, sekiz gemisi hizmette ve dördü inşa aşamasında olan, dünyanın tek nükleer enerjiyle çalışan buz kıran filosunu işletiyor. Bu gemiler, birkaç metre kalınlığındaki buzları kırarak Kuzey Deniz Yolu'nda yıl boyu seyrüsefere imkan tanıyor. Nükleer enerjiyle çalışan buz kıranlar, yakıt ikmali yapmadan yedi yıl boyunca kesintisiz çalışabiliyor ve sıfıra yakın karbon emisyonuna sahip.

Şubat 2026'da, bu tipteki “Siberia” adlı buz kıran, Finlandiya Körfezi'nde 24 saat içinde 38 gemiye eskortluk ederek teknolojisinin güvenilirliğini tam anlamıyla kanıtladı.

Kuzey Deniz Yolu (NSR), 2025 yılında hem yük hacmi hem de seyrüsefer faaliyeti açısından yeni zirvelere ulaşarak bir dönüm noktasına ulaştı. Yıllık yük hacmi 37 milyon tonu aşarken, 1.565 sefer yapıldı; bu, bir önceki yıla göre %16’lık bir artış anlamına geliyor. Transit yük hacmi ise 3,2 milyon tona ulaşarak tarihi rekorlar kırdı. Konteyner taşımacılığı ise sıçramalı bir büyüme kaydederek yıl boyunca 24 seferi tamamladı ve yük hacmi bir önceki yıla göre iki katına çıktı.

Rosatom, Arc7 sınıfı Arktik’e özel konteyner gemisi tasarımını onayladı. Her biri 4.800 TEU kapasiteli beş geminin 2027 yılında hizmete girmesi bekleniyor.

Transatlantik ticaret rotasındaki spot navlunlar bu hafta çift haneli artış gösterdi. Bu hattaki navlunlar genellikle istikrarlı olsa da, mart sonundan bu yana yükselişini sürdürüyor. Transatlantik rotasındaki nakliye ücretleri, kapasite kesintileri ve taşıyıcıların 15 Nisan itibarıyla yürürlüğe koyduğu 40’lık konteyner başına 1.100 dolarlık PSS (yoğun sezon ek ücreti) uygulamasıyla %15 artarak 2.326 dolara yükseldi.

Asya-Avrupa ticaret rotasındaki spot navlunlar, Orta Doğu'da devam eden gerilimlere rağmen zayıf mevsimsel talep ve kapasite fazlası nedeniyle bu hafta geriledi. Şanghay'dan Cenova'ya navlunlar %8 düşüşle 40’lık konteyner başına 3.071 dolara inerken, Rotterdam'a olan navlunlar %4 azalarak 2.147 dolara düştü. Drewry’nin Konteyner Kapasite Analizi’ne göre, taşıyıcılar önümüzdeki hafta için Asya-Avrupa rotasında yalnızca üç sefer iptali duyurdu. Bu da efektif kapasitede kayda değer bir azalma olmadığını gösteriyor.

Buna karşılık, Transpasifik navlunları, taşıyıcıların mevsimsel talep durgunluğuna karşı yaptıkları kapasite kesintileriyle bu hafta yükseldi. Drewry’nin Konteyner Kapasite Analizi’ne göre, yüksek kapasiteyi yönetmek amacıyla önümüzdeki hafta için dokuz sefer iptali duyuruldu. Şanghay'dan Los Angeles'a navlunlar %4 artışla 40’lık konteyner başına 2.934 dolara çıkarken, Şanghay'dan New York'a olan navlunlar 3.562 dolarda sabit kaldı. Drewry, önümüzdeki hafta nakliye ücretlerinin nispeten daha az dalgalı kalmasını bekliyor.

Orta Doğu'da süregelen gerilimler Hürmüz Boğazı çevresindeki operasyonları aksatmaya devam ederek bölgede kısıtlı koşullara ve sınırlı gemi hareketliliğine yol açıyor. Gemi yakıtı fiyatları çatışma öncesi seviyelere göre yüksek seyretse de, son dönemdeki zirve noktalarından gerilemiş durumda. Sonuç olarak, yakıt kaynaklı maliyet baskıları devam etse de, zayıf talebin navlun ücretleri üzerindeki genel aşağı yönlü baskısını dengelemek için yeterli olmuyor.

7DENİZ

Şube hizmet binasında yapılan toplantıda, önce bir önceki toplantıya ait tutanaklar onaylandı, ardından Şubat ayı mizanı görüşülerek oy birliğiyle kabul edildi. Nisan ayı faaliyet raporunun paylaşılmasının ardından söz alan Başkan Adem Şimşek, 2026 yılının ilk çeyreğine ilişkin liman verileri ile Oda çalışmalarını değerlendirdi.

Konuşmasına Foça’da düzenlenen 2026 Windsurf Techno 293 Dünya Şampiyonası ile başlayan Şimşek, 17 ülkeden yaklaşık 300 sporcunun katıldığı organizasyonun başarıyla tamamlandığını belirtti. Şimşek, bu tür uluslararası etkinliklerin bölgenin tanıtımı ve organizasyon kabiliyeti açısından önemli bir kazanım olduğunu vurguladı.

Oda tarafından geleneksel hale getirilen ve bu yıl altıncısı düzenlenen resim, şiir ve kompozisyon yarışmasına da değinen Şimşek, yarışmanın Aliağa İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü iş birliğiyle gerçekleştirildiğini, dereceye giren öğrencilere ödüllerin 28 Nisan’da düzenlenecek törenle verileceğini ifade etti.

2026 yılının ilk çeyreğine ait liman verilerini paylaşan Şimşek, konteyner trafiğinde düşüş yaşandığını belirtti. Buna göre Aliağa limanlarında yılın ilk üç ayında toplam 362 bin 810 TEU konteyner elleçlendi. Geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 20,14 oranında gerileme yaşanırken, limanlar Türkiye genelinde beşinci sırada yer aldı. Aynı dönemde limanlara uğrak yapan gemi sayısı ise 1.409 olarak kaydedildi. Bu rakam, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 8,56’lık bir düşüşe işaret etti.

Yük elleçleme verilerine de değinen Şimşek, 2026’nın ilk çeyreğinde gross ton bazında toplam 28 milyon 899 bin 509 ton yük elleçlendiğini, bunun geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 8,77 azaldığını söyledi. Buna rağmen Aliağa limanlarının Türkiye genelinde ikinci sıradaki konumunu koruduğunu ifade etti. Net ton bazında ise 21 milyon 910 bin 607 tonluk yük elleçlendiğini belirten Şimşek, yüzde 4,35’lik düşüşe rağmen liderliğin sürdüğünü kaydetti.

Elleçleme detaylarına ilişkin bilgiler de paylaşan Şimşek, yükleme miktarının 8 milyon 201 bin 355 ton olarak gerçekleştiğini ve bu alanda Aliağa’nın Ceyhan’ın ardından ikinci sırada bulunduğunu söyledi. Boşaltma tarafında ise 13 milyon 709 bin 252 tonluk hacimle Aliağa’nın Türkiye’de ilk sırada yer aldığını belirtti. Bu kalemde de geçen yıla göre yüzde 4,15 oranında düşüş yaşandığı ifade edildi.

Toplantı, gündem maddelerinin tamamlanmasının ardından dilek ve temennilerin alınmasıyla sona erdi.

ABD’nin İran gemileri ve İran limanlarına gidip gelen gemilere yönelik abluka çerçevesinde bu sabah itibarıyla toplamda 34 gemiyi geri çevirdiğini söyleyen Hegseth, "İran bağlantılı olmayan gemilerin geçişine izin veriliyor ve büyük bir kısmı geçti. Gece boyunca da geçiş yapıldı. Abluka sadece büyümekle kalmıyor, genişliyor. Birkaç gün içinde ikinci bir uçak gemisi de bu ablukaya katılacak. Bu artık küresel bir boyut kazanmış durumda" dedi.

Bu hafta Hint-Pasifik bölgesinde abluka yürürlüğe girmeden önce İran’dan ayrılmış iki İran gemisine el koyduklarını söyleyen Hegseth, "Yaptırım altındaki İran gemilerine el koyduk ve daha fazlasına el koyacağız. Ablukamız büyüyor ve küreselleşiyor" dedi.

Hürmüz Boğazı’na ABD Donanması’nın izni olmadan kimsenin girip çıkamayacağını söyleyen ABD Savunma Bakanı, "Tahran’daki rejime mesajımız şudur: Abluka her saat daha da sıkılaşıyor, kontrol bizde. İçeri hiçbir şey girmiyor, dışarı hiçbir şey çıkmıyor" şeklinde konuştu.

İran Devrim Muhafızları Ordusu’nu (DMO) "korsan çetesi" gibi davranmakla suçlayan Hegseth, "Korsanlar gibi davranıyor, terörist gibi hareket ediyorlar. Ayrım gözetmeden mayın döşeyen, gemilere rastgele ateş açan, haftalar içinde kendi halklarından 45 bin masum protestocuyu öldürenler onlar. Bunlar kötü aktörler" dedi.

Tereddütsüz ateş açacağız
ABD’nin pek çok vakte sahip olduğunu ve bir anlaşma için acele etmediğini söyleyen Hegseth, İran’ın yapması gereken tek şeyin nükleer silah hedefinden anlamlı ve teyit edilebilir bir şekilde vazgeçmek olduğunu söyledi. Hegseth, "Seçim onların. Ancak abluka altında zaman, lehlerine işlemiyor. Başkan Trump, donanmaya Hürmüz Boğazı’na mayın döşemeye çalışan ya da geçişi engellemeye çalışan herhangi bir İran teknesini vurma ve imha yetkisi verdi. Angajman kurallarımız net" ifadelerini kullandı.
ABD Savunma Bakanı, "Eğer İran suya mayın döşüyorsa ya da başka şekilde Amerikan ticari gemileri ya da Amerikan güçlerini tehdit ediyorsa, imha etmek üzere tereddütsüz ateş açacağız" şeklinde konuştu.

Bedavacılık zamanı sona erdi
Hürmüz Boğazı’ndaki faaliyetlerin bu boğazı hiç kullanmamasına rağmen sadece ABD’nin mücadelesi olmaması gerektiğini de söyleyen Hegseth, "Avrupa ve Asya, onlarca yıldır korumamızdan faydalandı ancak bedavacılık zamanı sona erdi. Amerika ve özgür dünya, yetkin ve sadık müttefik olmanın tek yönlü bir ilişki olmadığını anlayan ortaklar hak ediyor. Bu iki yönlü bir ilişki" dedi.

Hegseth, Avrupalı liderleri daha az konuşmaya, daha az "gösterişli konferanslar düzenlemeye" ve gemi edinmeye davet etti. İran’a da anlaşma çağrısı yapan Hegseth, "İran, ciddi bir anlaşma yapma konusunda tarihi bir fırsata sahip ve top onların sahasında" ifadelerini kullandı.

Yeni mayın döşenmesi ateşkesin ihlali olur
Hegseth, basın toplantısında Hürmüz Boğazı’ndaki mayın tehdidine ilişkin soru üzerine, "Gemilerin geçiş yaptığını görüyoruz. Açık güzergahlar var. Başkanın vurguladığı şeylerden biri de, eğer yeni mayın döşeme girişimleri olursa, buna karşılık verilmesi. Bu ateşkesin ihlalidir" dedi.

Hegseth, boğazdan geçişlerin sınırlı ve riskli olduğunu ve bunun nedeninin İran’ın küçük sürat tekneleriyle gerçekleştirdiği saldırılar olduğunu söyledi. ABD’li bakan, ABD’nin uyguladığı ablukanın ihlaline ilişkin, "Bu sahte bir abluka değil. Gerçek ve tam bir abluka. Gerekirse ölümcül güç kullanırız" dedi.

Hegseth, ABD’nin Hürmüz Boğazı’nda ablukayı ihlal etmeye çalışan bir İran gemisine müdahalesinin açık bir mesaj olduğunu söyledi. Hegseth, Hürmüz Boğazı’ndaki mayın temizleme çalışmalarının 6 ay süreceği iddialarına ilişkin bir soruya ise, "Bu tür süreler hakkında spekülasyon yapmayalım. Gerekli süre içinde mayınları temizleyebileceğimizden eminiz" cevabını verdi.

Genelkurmay Başkanı Caine, ablukaya ilişkin bilgi verdi
Basın toplantısında ABD Genelkurmay Başkanı Dan Caine, ABD Merkez Komutanlığı’nın (CENTCOM) İran limanlarına ve İran topraklarına giden ya da oradan gelen gemilere uyguladığı ablukaya ilişkin bilgi verdi. Bu sabah itibarıyla 34 geminin ABD ablukasıyla karşılaşarak geri dönme kararı aldığını ifade eden Caine, "Bir gemi bunu yapmadı. Bu gemi motorlu yük gemisi Touska’ydı. 19 Nisan Pazar günü ABD Donanması, Touska’ya karşı deniz müdahale operasyonu gerçekleştirdi" dedi.

Touska’nın neredeyse bir ABD uçak gemisiyle aynı boyutta büyük ve geniş bir konteyner gemisi olduğunu söyleyen Caine, geminin uyarılara cevap vermemesinin ardından bu gemiye makine dairesini hedef alarak ateş açıldığını hatırlattı. Caine, "Beklendiği üzere gemi, motor arızası bildirdi, hareketsiz kaldı ve ABD’nin talimatlarına uymaya başladı" dedi.

ABD Genelkurmay Başkanı, bunun ardından ABD deniz piyadelerinin helikopterlerle gemiye indiğini ve kontrolü ele aldıklarını hatırlattı. ABD’nin İran gemilerine okyanus bölgesindeki operasyonlarına ilişkin de bilgi veren Caine, İran’ın Amerikan çıkarları ve müttefik çıkarlarına zarar vermesini engellemeye kararlı olduklarını söyledi.

The Story of a new build classic boat SUADIYE Build by MCE Yachts Designed by Taka Yacht Design.