Sinokor’un 2025 sonlarında ve 2026’ya doğru VLCC filosunu hızla genişletmesi, ikinci el gemilerin değerlerinin yükselmesine katkıda bulundu ve bu yükseliş eğilimi, şubat ayı sonunda Orta Doğu’da savaşın başlamasıyla birlikte devam etti.

Çatışmanın başlamasından 60 gün sonra ve Hürmüz Boğazı'nın fiilen kapatılmasının ardından ikinci el VLCC fiyatlarını inceleyen Signal Ocean analistleri, değerlerin değer kaybı eğrisinin kaybolmuş gibi göründüğünü belirtti.

Signal Ocean, son tanker piyasası raporunda, “Normal koşullarda, yeniden satılan bir gemi, tasarruf edilen bekleme süresi nedeniyle mütevazı bir prim kazanır ve beş yaşındaki bir gemi, yeni inşa edilen gemilere göre belirgin bir indirimle işlem görür. Bugün ise bunların hiçbiri geçerli değil” açıklamasında bulundu.

5 yaşındaki bir VLCC, şu anda ortalama sözleşme fiyatı 129 milyon dolar olan yeni inşa edilen bir gemiye göre 9 milyon dolar daha pahalı. Hemen teslim edilebilecek gemiler arayanlar için, ikinci el gemiler yeni inşa edilen gemilerin fiyatının 45 milyon dolar üzerinde, %21-35 oranında bir prim talep ediyor. %35'lik prim, ikinci el bir VLCC'nin fiyatının 174,5 milyon dolar olduğunu gösteriyor.

Suezmax tankerlere gelince, yeni inşa edilen bir gemi ile beş yaşındaki bir geminin fiyatı 88 milyon dolar ile aynı iken, ikinci el gemiler %22 primle 107,5 milyon dolara satılıyor.

Aframax sınıfı gemilerde, 5 yaşındaki bir gemi yeni inşa edilen bir gemiye göre %2 daha yüksek bir fiyatla satılıyor ya da 1,6 milyon dolarlık bir fark var. Signal Ocean’ın verilerine göre, ikinci el satış fiyatı 88,9 milyon dolar olup, bu rakam 73,2 milyon dolarlık yeni inşa maliyetinden yaklaşık %21 daha yüksek.

Kaynak: seatrade-maritime.com

Transpasifik ticaret rotasında, taşıyıcıların Acil Yakıt Ek Ücreti (EFS) ve Yoğun Sezon Ek Ücreti’ni (PSS) uygulamaya koymasının ardından navlun oranları bu hafta yükseldi. Şanghay–New York hattındaki oranlar %7 artarak 40’lık konteyner başına 3.721 dolara çıkarken, Şanghay–Los Angeles hattındaki oranlar %5 yükselerek 40’lık konteyner başına 3.062 dolara ulaştı. MSC, Asya–ABD Doğu Kıyısı (USEC) hattındaki EFS ücretini 40’lık konteyner başına 430 dolardan 644 dolara, Asya–ABD Batı Kıyısı (USWC) hattındaki EFS ücretini ise 272 dolardan 467 dolara yükseltti. CMA CGM ise 1 Mayıs itibarıyla geçerli olmak üzere 40’lık konteyner başına 2.000 dolarlık PSS uygulaması başlattı. Drewry, navlun oranlarının gelecek hafta da artmasını bekliyor.

Asya-Avrupa ticaret rotasındaki spot navlun oranları ise bu hafta istikrarlı kaldı. Şanghay–Rotterdam hattındaki oranlar %2 artarak 40’lık konteyner başına 2.170 dolara yükselirken, Şanghay–Cenova hattındaki oranlar %1 artışla 40’lık konteyner başına 3.075 dolara çıktı.

CMA CGM, Hapag-Lloyd ve MSC, 15 Mayıs’tan itibaren geçerli olmak üzere Asya–Kuzey Avrupa hattı için 40’lık konteyner başına 3.500 ila 4.500 dolar arasında, Asya–Akdeniz hattı için ise 4.500 ila 4.600 dolar arasında değişen FAK oranları açıkladı. Ancak zayıf talep ve fazla kapasitenin arz-talep dengesizliği yaratmaya devam etmesi nedeniyle bu artışların başarılı şekilde uygulanmasının düşük ihtimal olduğu belirtildi. Taşıyıcılar, boş seferler ve kapasite azaltımları yoluyla fazla kapasiteyi yönetmeyi sürdürüyor. Mayıs ayında etkin kapasitenin Asya–Kuzey Avrupa hattında aylık bazda %3, Asya–Akdeniz hattında ise %10 azalması bekleniyor. Drewry, oranların gelecek hafta da istikrarlı kalmasını öngörüyor.

Hürmüz Boğazı çevresindeki Orta Doğu gerilimi yakından izlenmeye devam ederken, taşıyıcılar rota planlaması ve operasyonlarda temkinli davranıyor. Taşıyıcılar ayrıca EFS, PSS ve daha güçlü FAK seviyeleri üzerinden fiyatlamaları aktif şekilde ayarlamayı sürdürerek, gemi hareketlerinin istikrarlı olmasına rağmen piyasayı hassas ve değişken tutuyor.

7DENİZ

CENTCOM, bu gelişme üzerine abluka kapsamındaki tedbirlerin yürürlüğe konulduğunu belirterek bölgede konuşlu ABD’ye ait USS George H. W. Bush uçak gemisinden F/A-18 Super Hornet tipi bir savaş uçağının havalandığını bildirdi.

İhlale müdahale kapsamında uçaktan hassas güdümlü mühimmatlar fırlatılarak her iki tankerin de baca sistemlerinin vurulduğu ve gemilerin İran limanlarına girişlerinin engellendiği belirtildi.

"Hasna" tankeri de vurulmuştu

Açıklamada ayrıca, 6 Mayıs’ta İran’daki bir limana yönelen başka bir İran bandralı tanker "M/T Hasna"ya yönelik müdahale de hatırlatıldı. Açıklamada, üç geminin de artık İran’a doğru seyir halinde olmadığı belirtildi.

CENTCOM Komutanı Amiral Brad Cooper da konuya ilişkin açıklamasında, "Orta Doğu’daki ABD güçleri, İran’a giriş ve çıkış yapan gemilere yönelik ablukanın tam olarak uygulanmasına kararlılıkla devam ediyor. Personelimiz olağanüstü bir görev yürütüyor" ifadelerini kullandı.
Açıklamada ayrıca, CENTCOM güçlerinin abluka kurallarına uyulmasını sağlamak amacıyla çeşitli ticari gemileri etkisiz hale getirdiği belirtilirken, 50’den fazla geminin de rotasını değiştirmeye zorladığının altı çizildi.

Erdek 2. Asliye Ceza Mahkemesi'nde görülen duruşmaya Yukay'ın eşi Rania Stypa Yukay, babası Muhittin Can Yukay ve taraf avukatları katıldı. Duruşmada söz alan baba Muhittin Can Yukay, geminin tekneye çarptığının belli olduğunu belirterek, şikayetlerinin sürdüğünü söyledi. Yukay ailesinin avukatı Emine Selma Esen ise, Adli Tıp Kurumu raporlarında Halit Yukay'ın ölüm nedeninin "AREL-7 gemisiyle çarpışma sonucu suda boğulma" olarak değerlendirildiğini ifade etti. Esen, sanıkların olay yerini terk ederek yetkililere haber vermediğini ve delilleri karartmaya çalıştığını öne sürerek, tutuklu yargılama talebinde bulundu.

AREL-7 gemisinin kaptanı C.T.'nin avukatı Nuri Koray Kurun ise, çarpışmanın kesin olarak ispatlanamadığını savundu. Kurun, Halit Yukay'a ait teknede AIS sistemi bulunmadığını belirterek, rotaların çakıştığının net şekilde ortaya konulamadığını ifade etti.

Mahkeme heyeti, sanık C.T. hakkındaki adli kontrol kararının devamına hükmederken, tutuklama talebini reddetti. Ayrıca Halit Yukay'ın ölüm sebebinin netleştirilmesi amacıyla dosyanın Adli Tıp Üst Kurulu'na gönderilmesine karar verildi. Mahkeme, "Graywolf" isimli tekneye ait teknik evrakların İstanbul Liman Başkanlığı'ndan istenmesine hükmederek, duruşmayı 10 Temmuz tarihine erteledi.

Olay, 4 Ağustos'ta Marmara Adası açıklarında meydana gelmişti. Bozcaada'ya gitmek üzere denize açılan Halit Yukay'dan haber alınamaması üzerine başlatılan aramalarda teknesi parçalanmış halde bulunmuş, cansız bedenine ise haftalar sonra denizin 68 metre derinliğinde ulaşılmıştı.

Türk savunma sanayisi, denizlerdeki gücünü ve yüksek teknoloji kapasitesini sergilemeye devam ediyor. Savunma sanayisinin yazılım ve sistem entegrasyonu devi HAVELSAN'ın Deniz Kuvvetleri Komutanlığı Araştırma Merkez Komutanlığı ile birlikte geliştirdiği ADVENT Savaş Yönetim Sistemi, Türk Deniz Kuvvetleri'nin modernizasyon projeleri ve MİLGEM gemileriyle doğdu. Bugün küresel bir markaya dönüştü. ADVENT, gemi üzerindeki tüm sensör, radar, silah ve haberleşme sistemlerini tek bir merkezden yönetiyor. İlk adımları 2010 yılında atılan ADVENT (Ağ Destekli Veri Entegre) Savaş Yönetim Sistemi, sunduğu otonom karar verme desteği ile gemileri süper bir güce dönüştürüyor. Yerli ve milli olarak geliştirilen yazılım, entegre edildiği tüm platformların yeteneklerini etkili ve doğru şekilde birleştirerek ortak bir harekât icra etmesini sağlıyor.

NATO standartlarına uyumluluk sağlayan yazılım, artırılmış durumsal farkındalık ve gelişmiş harp kabiliyetlerine ve ağ destekli servisler ile kazanılan yeteneklere sahip. Çoklu ve farklı ortamlarda aynı anda tüm görevlere hizmet eden yapı, ortak angajman ve eğitimi de kapsayan görev kuvveti odaklı yetenekler de sunuyor. Harekât ortamındaki istihbarat verileri üzerinde veri madenciliği ve bilgi entegrasyonu servisleri imkanı sunan ADVENT Savaş Yönetim Sistemi ileplatformda harekât görevlerini aksatmadan eğitim yapabilme kabiliyeti sağlanıyor. Küçük botlardan komuta merkezlerine kadar farklı büyüklükteki sistemler için ölçeklenebilir bir mimariye sahip olan ADVENT, tam bütünleşik taktik data linklerle donatıldı.

"ADVENT bir Savaş Yönetim Sistemi dediğimiz bir yazılımdır"

HAVELSAN Komuta Kontrol Teknolojileri Suüstü C4ISR Direktörü Deniz Remzi Dumlu, "ADVENT bir Savaş Yönetim Sistemi dediğimiz bir yazılımdır. Bu yazılımın özelliği şu. Yani insan gibi düşünürseniz; insanın nasıl gözleri var, diğer duyu organları var, fakat vücudunu hareket ettiren, şu anda ona bir akıl olan bir beyni de var. Savaş Yönetim Sistemi dediğimiz şey de gemilerin, savaş gemilerinin veya savaş platformlarının beyni gibi. Türkiye Cumhuriyeti mühendisleri tarafından, Deniz Kuvvetleri desteğiyle birlikte geliştirilmiş bir yazılım, yerli olarak geliştirilmiş bir yazılım. Bu yazılımın yaptığı şey şu. Herhangi bir gemiye veya platforma koyduğunuzda, o geminin platformundaki bütün sistemlere; yani sensörlere, geminin bir nevi gözüne, kulağına, su altındaki sesleri algılayan sonar sistemlere, radar sistemlerine, elektro-optik sistemlere entegre oluyor, bağlanıyor. Onlardan gelen bilgiyi işleyerek, gemiyi savunmak üzere veya bağlı olduğu platformu savunmak üzere karar verecek olan komutana en doğru bilgilerin ulaştırılmasını sağlayan bir sistem. Komutanın verdiği karardan sonra da buna uygun aksiyonları alan; aksiyonlardan kastım şu, savunma maksatlı olarak. Eğer geminin bir top atışı yapması gerekiyorsa, silah kullanması gerekiyorsa ya da bir güdümlü mermi atışı yapması gerekiyorsa kendisini savunmak üzere, bunları da en optimum şekilde ve en doğru zamanda yapılmasını sağlayan, elektronik ve kendi içerisinde akıl içeren bir sistemdir" ifadelerini kullandı.

Gemilerdeki füzelerin ateşlenmesini de ADVENT Savaş Yönetim Sistemi'nin sağladığını belirten Dumlu, "Gemiden ateşlenen güdümlü mermiler için şöyle bir özellik var. Güdümlü mermiler atıldıktan sonra kime atılacağının belirlenmesi lazım. O atacağınız yerin de gerçekten düşman olduğunun belirlenmesi lazım. Daha sonra onun atış mekanizması ve sekansı var, o sekansın işletiliyor olması lazım. Sonra da atılması lazım. Bu süreci gemideki ADVENT Savaş Yönetim Sistemi yönetiyor. Mermi atıldıktan sonra, kendisi belli bir süre gittikten sonra kendi aklıyla beraber hedefe artık ulaşabilir hale geliyor ama hangi hedef olduğunu ilk başta tanımlayan Savaş Yönetim Sistemi ve o kararı veren gemideki karar verici komutan" şeklinde konuştu.

"Geleceğin ihtiyaçları göz önüne alınarak çok modüler ve esnek bir yapıda geliştirildi"

Dumlu, "Türkiye Cumhuriyeti'nde geliştirildiği için ve geleceğin ihtiyaçlarını göz önüne alındığı için çok modüler ve esnek bir yapıda geliştirildi. Bu sebeple; insansız araçlarda, insanlı su üstü platformlarında, insansız su üstü platformlarında, insansız hava platformlarında, su altındaki denizaltılarımızda, havadaki karakol uçaklarımızda, karadaki yine karargahlarımızda ve merkezlerimizde kullanılabilir halde. Yani geminin büyüklüğüne ve bulunduğu yere bağlı olarak fonksiyon ekliyorsunuz ve o fonksiyonları yerine getirecek şekilde o platformu yüklüyorsunuz. Bu yeteneği sayesinde insansız platformları da kullanabilir, onlardan bilgi alabilir, onlara komut verebilir şekilde yapılandırıldı. Bunun ilk denemesini YONCA TECH ile birlikte geliştirdiğimiz SANCAR İnsansız Deniz Aracımızda gerçekleştirdik. HAVELSAN'ın Savunma Sanayii Başkanlığı koordinesinde ürettiği SANCAR İnsansız Deniz Aracımızı Deniz Kuvvetleri'ne teslim etmiştik geçtiğimiz senenin içinde. İnsansız deniz aracının içindeki akıl da ADVENT, platformdaki akıl da ADVENT. İki ADVENT birbirleriyle çok arka tarafta aynı beyinmiş gibi konuşabilir yapıda dizayn edildikleri için çok birbirlerini etkilemeden birbirlerine bilgi aktarabilir ve birbirini kumanda edebilir vaziyette çalışıyor. İlk deneme orada yapıldı" dedi.

"TCG Anadolu'da da ADVENT Savaş Yönetim Sistemi var"

Dumlu, "TCG Anadolu'da da ADVENT Savaş Yönetim Sistemi var. Orada daha büyük kapsamlı işlevleri yerine getirebilen modül şeklinde dizayn edildi. TCG Anadolu'ya inen TB3'lerle ilgili de onların ihtiyaç duyduğu bilgileri sağlayan, onların da yine karar vericilere sağlaması gereken bilgileri alıp da yansıtan altyapıyla beraber o sistemle entegre oldu. NATO'yla entegre olmak için, biz NATO üyesi olduğumuz için NATO'nun uyguladığı belli standartları uyguluyor olmamız lazım. Bu uyguladığımız standartlar içerisinde onlarla beraber haberleşmeyi ve tatbikat yapmayı mümkün kılan birtakım standartlar var. Bu haberleşme standartlarını yerine getirecek şekilde ADVENT Savaş Yönetim Sistemi tasarlandı. Bunların sertifikasyonu ve doğrulaması da NATO'yla beraber yapılan birtakım tatbikatlarda icra edilerek deneniyor. Buralarda da HAVELSAN ADVENT Savaş Yönetim Sistemi gerçekten öne çıkar durumda, diğer ülkelerin geliştirdikleri sistemlerin, denedikleri referans sistem olarak kabul edilip kullanılabilecek bir sistem haline ADVENT'i getirebiliyoruz oralarda" dedi.

CENTCOM tarafından yapılan açıklamada, ABD donanmasına bağlı savaş gemileri ve deniz unsurlarının, İran limanlarına giriş ve çıkış yapmaya çalışan ticari gemilere yönelik denetim ve engelleme faaliyetlerini sürdürdüğü belirtildi. Açıklamada, Hürmüz Boğazı çevresindeki deniz trafiğinin yakın takip altında tutulduğu ifade edildi.

ABD Donanması’nın, İran ile Pakistan’da yürütülen ilk müzakere sürecinin sonuçsuz kalmasının ardından 13 Nisan’da Hürmüz Boğazı’nda abluka uygulamasını başlattığı aktarılırken, bölgedeki ticari gemi hareketliliğinin de önemli ölçüde etkilendiği kaydedildi.

Hantavirüsün bulaşma yollarına değinen Erbaş, "Hantavirüs normalde kimden bulaşıyor? Fareden. İnsandan insana bulaşmıyordu. Bir tane varyantı var, o da Andes varyantı. Bunu çok duyacağınızı öğrenin. Bu And-v virüsü insandan insana bulaşıyor. Ama nasıl bulaşıyor, yakın temasla. Buradaki adı, hanta değil artık, hantanın en az 50 alt tipi var. And virüs, Andes virüs. Bu yeni bir virüs. Normalde hiçbir hantta insandan insana bulaşmıyor. Ama bu And-v bulaşıyor, Andes varyantı. Onun için bunu çok duyacaksınız. Bu sene değil, seneye de duyacaksınız, öbür sene de duyacaksınız. Bu bir gün, patlayacak. Çünkü bu, 2018 yılında patladı, bir seyahat gemisinde oldu. İki tane kapma olabilir, Arjantin'den orada aralarından gezinirken farelerin ve sincapların dışkılarını mı soludular, olabilir? İki, bazen de fare geminin içine girer. O zaman gemide fare olursa, onların dışkısı-idrarından bazen de ısırıklarından da bulaşabilir. Ama bunlar gemide fare yok diyorlar. Diyorlar ki, bunlar Arjantin'den kuş gözlemi yaparken kaptı. Peki nasıl bulaşıyor, çok yakın temasta bulaşıyor. Öksürük, aksırıkla ve cinsel ilişkiyle bulaşıyor, vücut salgınından bulaşıyor" diye konuştu.

Amerika'da Meriland'da askeri birliklerde aşısı denendi
Bunun yeni bir salgın olduğunu ve aşısı üzerinde daha önce çalışmalar yapıldığını söyleyen Erbaş, "Şu an vaka sıfır diyorlar. Vaka sıfırın bir özelliği, süper bulaştırıcı, hiper bulaştırıcı denen bir şey var. Normal bir salgın sırasında, bir bulaştırma olayı 8-10 kişiye yayarken, süper bulaştırıcılar 100 kişiye yayıyor. Sıkıntı şu, eğer bu insanlar süper bulaştırıcı ise o zaman yandı. Bir de virüsün inkübasyon dediğimiz, bir belirti vermeden durduğu dönem, 1 ila 6 hafta bazen 8 hafta bir süreç ve 60 güne kadar çıkabiliyor. Yeni bir virüsle karşı karşıyayız, ne halt yediğini bilmiyoruz. Ama Amerikan askerleri bunları Kuzey Amerika'da biliyordu o bölgede. Amerika'da bunun aşısı denendi, Meriland'da, askeri birliklerde. Bunun aşısının bir özelliği var, hiç iğneyi sokmadan, karşıdan tabancayla yapıyorlar, püskürtmeli. Asker kolunu açar, püskürtmeyle 0,5 milimetre basıyor, şak diye aşı içeri giriyor. Bu aşıların yayınları yapılmıştı. Bu, aslında geleceği biliniyordu. Dünyada hanta, solonum virüsü, lassa ateşi, o da farelerden bulaşır, ebola ve birkaç tane marburg gibi virüsler, bunlar Biyogüvenlik Seviyesi 4 (BSL 4) laboratuvarlarda çalışılıyordu. Hatta Çin'de bir laboratuvar 4 virüsü birbirine kenetleyip, yeni bir hibrit virüs yaptım diye yayını yaptı. Böyle bir sıkıntı oldu" ifadelerini kullandı.

Belli gen grubunu öldürüyor
Virüsün belli gen grubunu öldürdüğünü belirten Erbaş, "Hanta virüsünü insandan insana bulaştıran bir varyantıyla beraberiz. Hoş bir şey değil, bir şeyler geliyor demektir. Çok ölümcül bir virüs olduğu biliyoruz. Bir ilaç var, deneniyor ama etkisi çok sınırlı. Bir de bir özelliği daha var. Yaşlıları çok öldürüyor, 70 yaş ve üstü. İki, ek hastalığı olanları çok öldürüyor. Diyabet, koah, akciğer hastalığı olanları çok öldürüyor. Bir de HLA-B8 varsa, belli gen grubunu öldürüyor. Kim bunlar? Tip-1 diyabetliler, çölyaklılar, romatolotojik hastalığı olanlar, haşimatolar, gravesleri bunları çok öldürüyor" şeklinde konuştu.

İran basınında yer alan haberlere göre, Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi kararı ve yargı makamlarının talimatı doğrultusunda İran Ordusu Deniz Kuvvetleri tarafından gerçekleştirilen özel operasyonda Barbados bayraklı "Ocean Koi" adlı tankere el konuldu. Haberde, tankerin İran petrolü taşıdığının ve bölgedeki mevcut şartları istismar ederek ülkenin petrol ihracatını aksatmaya çalıştığının tespit edildiği aktarıldı.

Deniz Kuvvetleri’ne bağlı komandolar ve deniz piyadelerinin operasyon kapsamında söz konusu petrol tankerini ülkenin güney kıyılarına yönlendirdikten sonra yargı makamlarına teslim ettiği aktarıldı. Ayrıca ülkenin bölgesel sularındaki İran milletine ait çıkar ve varlıkların kararlılıkla savunulacağı belirtilerek, "Hiçbir ihlalci ve saldırgana müsamaha gösterilmeyecektir" ifadelerine yer verildi.

Antalya Serbest Bölge'de yat üretiminin yanı sıra medikal, elektrik ve elektronik sektörlerinin de öne çıktığını belirten Gürses, bölgenin hem ticaret hacmi hem de istihdam açısından Antalya ve Türkiye ekonomisi için önemli bir üretim merkezi konumunda olduğunu söyledi.

"İlk 4 aydaki ticaret hacmi 408 milyon dolar olarak gerçekleşti"

Antalya Serbest Bölge'nin yılın ilk 4 ayında 408 milyon dolarlık ticaret hacmine ulaştığını belirten ASBAŞ Genel Müdürü Zeki Gürses, geçen yıl aynı dönemde bu rakamın 395 milyon dolar olduğunu ifade etti. Gürses, "Antalya Serbest Bölge'nin ilk 4 aydaki ticaret hacmi 408 milyon dolar olarak gerçekleşti. Geçen seneki rakam 395 milyon dolardı. Bu da yüzde 3'lük bir artış gerçekleştiğini gösteriyor" dedi.

Nisan sonu itibarıyla bölgede 79 firmanın faaliyet gösterdiğini kaydeden Gürses, yat sektörünün bölgede güçlü bir kümelenme oluşturduğunu vurguladı. Gürses, "Nisan sonu itibarıyla 79 firmamız var. Ağırlıklı sektörümüz yat sektörü. Bu alanda bir kümelenme var ve 44 firmamız faaliyet gösteriyor. Bunun yanı sıra ticaret hacmi ve istihdam anlamında çok büyük katkı sağlayan diğer sektörlerimiz de var. 4 medikal, 13 elektronik firmamız bulunuyor. Bu 3 sektör, Antalya Serbest Bölge'ye gerek istihdam gerekse ticaret hacmi olarak ciddi anlamda katkı sağlayan, katma değerli üretim yapan firmalarımızdan oluşuyor" ifadelerini kullandı.

Bölgede yaklaşık 7 bin 200 kişinin çalıştığını aktaran Gürses, yat sektöründe dönemsel olarak dışarıdan desteklenen personelle birlikte bu sayının daha da yükseldiğini belirterek, "Şu anda Antalya Serbest Bölge'de toplam çalışan sayısı 7 bin 200 civarında. Geçici süreyle dışarıdan desteklenen personelleri de dahil ettiğimizde, çünkü yat sektörüne dönemsel olarak Antalya'dan da istihdam katkısı sağlanıyor, aylık ortalama 10 binin üzerinde olduğunu rahatlıkla ifade edebilirim" diye konuştu.

"İhracatın ithalatı karşılama oranı yüzde 192"

Antalya Serbest Bölge'nin en dikkat çeken yönlerinden birinin ihracat ağırlıklı üretim yapısı olduğunu ifade eden Gürses, Nisan ayı itibarıyla ihracatın ithalatı karşılama oranının yüzde 192'ye ulaştığını söyledi. Gürses, "Antalya Serbest Bölge'nin en önemli özelliklerinden biri ihracat ağırlıklı olması. Bölgemizin ihracatın ithalatı karşılama oranı Nisan ayı itibarıyla yüzde 192 olarak gerçekleşti. Son dönemde ülkemizde ihracat anlamında rakamsal olarak bir gerileme söz konusu. Son açıklanan rakamlarla ülkemizin ihracatın ithalatı karşılama oranı yüzde 70'in altına kadar düştü. Fakat Antalya Serbest Bölge'de bunun tam tersi bir eğilim var. Bu da burada ne kadar katma değerli üretim yapıldığının ve yurt dışına ihracat gerçekleştirildiğinin bir göstergesi" ifadelerini kullandı.

Antalya'nın ihracatının yüzde 27'si serbest bölgeden

Antalya Serbest Bölge'nin tek başına Antalya ihracatında önemli bir paya sahip olduğuna dikkat çeken Gürses, "Bir mukayese yapacak olursak, Antalya ilinin toplam ihracatının yüzde 27'si oranındaki ihracat rakamını Antalya Serbest Bölge karşılıyor. Türkiye genelindeki sıralamaya baktığımızda ise Antalya Serbest Bölge, bir il olarak değerlendirilse 28'inci sırada yer alıyor" dedi.

"Burada üretilen yatlar dünyanın her tarafına satılıyor"

Yat sektörünün döviz kazandırıcı faaliyetler, alt sektörlere katkısı ve nitelikli istihdam sağlaması nedeniyle bölge için stratejik öneme sahip olduğunu vurgulayan Gürses, Antalya Serbest Bölge'de yat üretiminde güçlü bir kümelenme oluştuğunu belirtti. Gürses, "Yat sektörü çok önemli. Çünkü imalat ve üretim ciddi katma değer sağlıyor. Satış yönünden döviz kazandırıcı faaliyetler yürütülmesi, birçok alt sektörü desteklemesi ve nitelikli eleman istihdam etmesi nedeniyle çok ciddi katkı sunuyor. Onun için burada bir kümelenme gerçekleşti" diye konuştu.

Bölgenin 80'in üzerinde ülkeyle ticaret ilişkisi bulunduğunu ifade eden Gürses, özellikle yat sektöründe dünyanın farklı noktalarına ihracat yapıldığını söyledi. Avrupa Birliği ülkeleriyle ticaret hacminin yüzde 50'nin üzerinde olduğunu, Amerika dahil OECD ülkeleriyle de çalıştıklarını belirten Gürses, "Burada üretilen yatlar dünyanın her tarafına satılıyor. Özel siparişlere binaen dünyanın her tarafına satılıyor" dedi.

"90 metreye kadar yat imalatı yapılabiliyor"

Antalya Serbest Bölge'de 2021 yılında tamamlanan yaklaşık 17 milyon dolarlık altyapı yatırımlarının bölgenin kapasitesini ciddi şekilde artırdığını belirten Gürses, bu yatırımlarla birlikte bölgenin Doğu Akdeniz'in en kapasiteli yat üretim ve bakım-onarım merkezi haline geldiğini söyledi. Gürses, "2021 yılında tamamladığımız altyapı yatırımlarıyla birlikte burada 2 bin tona kadar yatlara hizmet verme imkanına sahibiz. Şu anda Doğu Akdeniz'de en kapasiteli yat üretim ve bakım-onarım merkezi haline geldik. Bu sayede buraya gelen yatların boyları uzadı. Eskiden 25-30 metreye kadar yat imalatı yapılabilirken, şu anda 90 metreye kadar yat imalatı yapılabiliyor" ifadelerini kullandı.

İlk 4 ayda 12 tekne teslim edildi

Antalya Serbest Bölge'de 2025 yılı sonuna kadar 832 teknenin imal edilerek sahiplerine teslim edildiğini belirten Gürses, yılın ilk 4 ayında 12 teknenin daha tamamlanıp teslim edildiğini söyledi. Gürses, "Toplamda bugüne kadar üretilen yat sayısı 844'e ulaştı. 2000-2025 yılları arasında Antalya Serbest Bölge'de üretilen yatların ortalama boyu 18 metre iken, bu yılın ilk 4 ayında üretilen yatların ortalama boyu 30 metreye çıktı. Daha büyük yatların da imalatı devam ediyor" dedi.

Rıhtımda 50 ve 60 metre boylarında yatların teslim öncesi son donanımlarının yapıldığını ve deneme testlerinin gerçekleştirildiğini aktaran Gürses, bakım-onarım faaliyetlerinde de hızlı bir gelişme yaşandığını kaydetti.

"Rıhtımlarımızın kapasitesi dolu"

Altyapı yatırımlarının ardından Akdeniz ve Orta Doğu'dan büyük yatların bakım-onarım için Antalya Serbest Bölge'ye yoğun ilgi gösterdiğini belirten Gürses, geçen aylarda 80 metrelik bir teknenin bakım-onarımının tamamlanarak gönderildiğini, 74 metrelik başka bir teknenin de gelmek için talepte bulunduğunu açıkladı. Yaklaşık 400 metrelik yat bağlama rıhtımına rağmen kapasitenin dolduğunu belirten Gürses, "Rıhtım yatırımlarımızı bitirmemize rağmen, yaklaşık 400 metrelik bir yat bağlama rıhtımımız olmasına rağmen, şu anda rıhtımlarımızın kapasitesi dolu. Liman başkanlarımızın izniyle yükleme-boşaltma rıhtımlarımızı da yat bağlama rıhtımı olarak kullanmaya başladık. Serbest bölgedeki yatırımlarımızın karşılığını ciddi anlamda almaya başladık" diye konuştu.

Antalya Serbest Bölge'de şu ana kadar bakım-onarıma gelen tekne sayısının 248'e ulaştığını belirten Gürses, "Bunun 218 tanesini teslim ettik, 30 tanesinin bakım-onarım faaliyeti şu anda devam ediyor. Şu ana kadar bu faaliyetlerden 144 milyon dolarlık bir ticaret hacmi gerçekleşti" dedi.

"Her üretilen yat yeni bir müşteri kazandırıyor"

Bölgede yapılan yatırımlarla birlikte 90 metre ve 2 bin tona kadar yatlara hizmet verilebildiğini belirten Gürses, 560 tonluk travellift ve modern yat bağlama yatırımlarının firmaların elini güçlendirdiğini söyledi. Gürses, altyapı yatırımları sayesinde içerideki firmaların daha büyük siparişler alabildiğini belirterek, "Şu anda dünyada kabul edilebilir en güvenli sistemin yatırımını Antalya Serbest Bölge'de gerçekleştirdik. Toplam rıhtım yatırımlarımızla birlikte yaklaşık 17 milyon dolarlık bir yatırım yapmıştık. Burada 90 metre ve 2 bin tona kadar yatlara hizmet verebiliyoruz. Ayrıca 560 tonluk travelliftimiz var. Bu anlamda elimiz çok güçlendi" dedi.

Antalya Serbest Bölge'de üretilen yatların Monaco, Cannes ve Florida gibi dünyanın önemli fuarlarında sergilendiğini kaydeden Gürses, "Burada üretilen yatlar dünyanın önemli fuarlarında sergileniyor. Monaco'da, Cannes'da, Florida'daki fuarlarda yer alıyor. Her üretilen yat yeni bir müşteri kazandırıyor. Çünkü Türk işçisinin emeğiyle üretilen yatlar gerçekten çok kaliteli. Bu yatların denizlerdeki sayısının artması da burayı cazibe merkezi haline getirdi" ifadelerini kullandı.

Elektronik ve medikal sektörü de öne çıkıyor

Antalya Serbest Bölge'de yat sektörünün yanı sıra elektrik-elektronik ve medikal sektörlerinin de katma değerli üretim açısından öne çıktığını belirten Gürses, elektronik sektöründe faaliyet gösteren firma sayısının 13'e çıktığını söyledi. Elektronik sektörünün kilogram başına ihracat değerinin yüksekliğine dikkat çeken Gürses, "Elektrik ve elektronik sektöründe sayı 13'e kadar çıktı. Bu bizim için mutluluk verici. Çünkü katma değeri son derece yüksek. Kilogram değeri 7-8 bin dolara, bazen 10 bin dolara kadar çıkan ürünler var. Bu, ülkemiz ekonomisine ciddi anlamda katkı sağlıyor" dedi.

Bu sektörlerin teknoloji transferi ve nitelikli istihdam açısından da önemli olduğunu belirten Gürses, üniversite gençlerinin bölgede çalışma imkanı bulduğunu söyledi. Medikal sektörünün de özellikle kadın istihdamına katkı sağladığını belirten Gürses, "Medikal sektörü de kadınları istihdama kazandırma yönünden çok önemli bir katkı sağlıyor. Yaklaşık yüzde 80 kadın istihdamı sağlıyor. Aynı şekilde teknoloji transferi açısından da önemli. Bu 3 sektör bizim için gerçekten çok önemli. Daha çok gelişmeleri için çalışıyoruz" diye konuştu.

58 metrelik Amanda haziranda teslim edilecek

Antalya Serbest Bölge'nde faaliyet gösteren Nebula Tersanesi tarafından inşa edilen 58 metrelik "Amanda" adlı süperyat da bölgedeki yat üretim kapasitesinin geldiği noktayı ortaya koydu. Nebula Yat Yönetim Kurulu Başkanı Serkan Sürer, onlarca milyon dolara İtalyan bir müşteriye satılan Amanda'nın teknik özellikleri, yapım süreci ve teslim takvimine ilişkin bilgi verdi. Amanda'nın 58 metrelik bir süperyat olduğunu belirten Sürer, "Amanda, Nebula Tersanesi'nin ürettiği 58 metrelik bir süperyat. Tasarımcısı dünyaca meşhur Espen Oeino. Amanda'nın yapımı 3 yıl sürdü. Bin 300 groston hacme sahip. Yenilikçi bir sevk sistemi olan dizel elektrik sevk sistemine sahip. Teknede dizel jeneratörler elektrik üretiyor, elektrikli pervanelerimizde de sevk sistemi çalışıyor" dedi.

Yatta 7 misafir kabini ve 15 kişilik mürettebat kapasitesi bulunduğunu belirten Sürer, Amanda'nın 14 misafire konforlu deniz tatili imkanı sunacak şekilde tasarlandığını söyledi. Sürer, "Teknemizde 7 misafir kabini ve 15 mürettebat için mürettebat kabinleri mevcut. Bu, 14 kişilik bir misafir kapasitesi demektir. Aynı zamanda 15 kişilik de mürettebat kapasitesi var" ifadelerini kullandı.

"Çapa atmadan sabit durabilecek sisteme sahip"

Amanda'nın ileri teknoloji donanımlarıyla dikkat çektiğini belirten Sürer, süperyatın dynamic positioning sistemi sayesinde çapa atmadan sabit durabildiğini anlattı. Sürer, "Teknemiz aynı zamanda dynamic positioning dediğimiz, çapa atmadan sabit durabilecek bir sabitleme sistemine sahip. Bu, baş pervane ile kıç pervanelerin senkronize çalışmasıyla oluşan bir sistem" dedi.

Amanda'nın 6 güvertesi bulunduğunu, teknede asansör, servis mutfakları ve ana mutfak gibi otel standardında donanımlar yer aldığını belirten Sürer, "Oldukça geniş bir hacmi var. İçinde 6 güverte olduğu için bir asansörü var. Her katta servis mutfakları, en alt katta ana mutfağı var. Konforlu bir deniz tatili için gereken her şey otel standartlarında teknemizde mevcut. Ana makine dairesinden mutfağa, servisten temizliğe, güverte temizliğinden halatların toplanmasına kadar çok çeşitli personel bulunduğu için ciddi anlamda personel ihtiyacı oluyor. Lüks bir yatta konfor her şeyden önce geldiği için gereken her türlü donanım, ekipman ve personel teknede mevcut" diye konuştu.

"Amanda için 2026 Haziran ayında teslim edilecek diyebiliriz"

Amanda'nın suyla buluştuğunu ve teslim öncesi test sürecinin başladığını belirten Sürer, süperyatın Haziran 2026'da sahibine teslim edilmesinin planlandığını açıkladı. Sürer, "Teknemiz aslında suyla buluştu. Teknelerin yapım aşamasında bitime yaklaşan ilk aşama suya indirilmektir. Suya indirildikten sonra deniz suyuyla çalışan sistemlerin test edilmesi gerekiyor. Burada da 2-3 aylık bir süre gerekiyor. Bütün sistemler test ediliyor. Ondan sonra deniz testi dediğimiz seyre çıkılıp bütün raporlar alındıktan sonra sahibine teslim ediliyor. Amanda için 2026 Haziran ayında teslim edilecek diyebiliriz" dedi.

Bloomberg'in haberine göre, Bayraktar, anlaşmaya varılması halinde Cezayir LNG’sinin Türkiye’de gazlaştırılmasının ardından Bulgaristan üzerinden Avrupa’ya gidebileceğini kaydetti. Türkiye’den Bulgaristan’a yıllık 3,5 milyar metreküp gaz akışı sağlanabiliyor. Türkiye, Avrupa ülkelerinin yatırım yapmaları halinde bu rakamın iki katına çıkarılabileceğini düşünüyor.

Cezayirle mevcut anlaşması kapsamında Türkiye, bu ülkeden yıllık 4,4 milyar metreküp LNG alıyor. Bakan Bayraktar, bu rakamın 6-6,5 milyar metreküpe çıkarılabileceğini belirtirken, “Anlaşma süremizi 5 yıl, 10 yıl yapabiliriz. Buna hazır olduğumuzu söyledik. Avrupa kendilerine uzun dönemli bir taahhüdü veremiyor.

Dolayısıyla ‘rahat olun’ dedik, biz size verebiliriz” ifadelerini kullandı. Bayraktar, bu yıl içerisinde iki ülke arasında yeni bir anlaşmaya varılmasını umduklarını söyledi.

Bakan Bayraktar’ın verdiği bilgiye göre, Türkiye ile Cezayir arasındaki bir diğer gündem maddesi de ülkenin milli petrol şirketi Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı’nın Cezayir’in milli şirketi Sonatrach ile Cezayir denizlerinde petrol ve doğalgaz arama konusunda işbirliği yapmaları. Bayraktar, Türkiye’nin sismik gemileri ve sondaj gemilerinin Cezayir sularında görev alabileceğini kaydetti.

Türkiye, yurt dışındaki ilk derin deniz arama sondajını Somali’de gerçekleştirecek. Uzun süren sismik çalışmaların ardından Türkiye’nin sondaj gemisi Çağrı Bey, geçtiğimiz ay Somali’ye ulaşmıştı. Türkiye ayrıca Pakistan ve Libya ile de uzun süredir sismik çalışma hazırlığında.

Dominguez, İran'ın Hürmüz Boğazı'nı kapatması nedeniyle bin 500 geminin Basra Körfezi'nde mahsur kaldığını söyledi. Dominguez, "Şu anda yaklaşık 20 bin mürettebat ve bin 500 civarında gemi mahsur kalmış durumda" dedi. Dominguez, deniz yoluyla taşınan ürünlerin dünyada tüketilen ürünlerin yüzde 80'inden fazlasını içerdiğini aktardı. Dominguez, gemilere düzenlenen 30'dan fazla saldırıda 10 denizcinin hayatını kaybettiğini belirtti. Dominguez, denizciler arasındaki can kaybının artmaması ve daha fazla ekonomik kayba yol açmamak için gemilerin Körfez'e gönderilmesinden kaçınılması çağrısında bulundu.

İran Devrim Muhafızları Ordusu'ndan Nisan ayında yapılan açıklamada, ABD'nin uyguladığı deniz ablukası kalkana kadar Hürmüz Boğazı'nın kapalı kalacağı belirtilmişti.

Türkiye'nin en büyük şirketlerinden biri olan Albayrak Grubu, inşaat, sanayi ve lojistik sektörlerinde faaliyet gösteriyor. Grubun lojistik faaliyetleri arasında İzmir'deki Alsancak Limanı, Türkiye'deki Trabzon Limanı, Gine'deki Conakry Limanı; Somali'deki Mogadişu Limanı; Kongo'daki Pointe-Noire Limanı; Gambiya'daki Banjul Limanı; Ekvator Ginesi'ndeki Bata ve Malabo Limanları ile Azerbaycan'daki Bakü Limanı'nın yönetimi de yer alıyor.

ASD Tug 2111 ve ASD Tug 2813, sırasıyla Conakry ve Pointe-Noire limanlarında çekme hizmetleri sunacak. Albayrak Grubu'nun Damen'i tercih etmesinin gerekçesinin, Damen römorkörlerinin pazardaki güçlü itibarı ve hızlı teslimat imkanı sunması olduğu bildirildi.

Damen, stok oluşturma programı kapsamında, siparişi almadan önce römorkörlerin inşasına başlamıştı. Sonuç olarak, gemi üreticisi her iki gemiyi de sözleşmenin imzalanmasından itibaren 5 ila 6 ay içinde teslim edecek.

Damen’in ASD römorkörleri, modern liman operasyonlarına uygun kompakt güç sunmak üzere tasarlandı. Yüksek manevra kabiliyetine sahip olan bu gemiler, itme-çekme, liman yardımı ve eskort çekme dahil olmak üzere çok çeşitli liman görevleri için uygun. ASD Tug 2111, Çin’deki Damen Shipyards Changde tersanesinde, ASD Tug 2813 ise Vietnam’daki Damen Song Cam tersanesinde inşa ediliyor. 21,02 x 11,13 metre boyutlarındaki ASD Tug 2111, 50 ton bollard çekiş gücü sunarken, 25,59 x 12,93 metre boyutlarındaki ASD Tug 2813 ise 83 tona kadar bollard çekiş gücü sağlıyor.

Albayrak Grubu, römorkörlerinin standart Damen tasarımını ek seçeneklerle özelleştirmeyi tercih etti. Buna, gemilerin yerel bayrak devleti ve iklim gerekliliklerine uygun donatılması da dahil.

Albayrak Grubu Genel Müdürü Yunus Yılmaz, “Başlangıçta, gemilerinin iyi itibarına dayanarak Damen’e başvurduk. Görüşmelere başladığımızda, Damen'in sözleşmemizin imzalanmasından itibaren altı ay içinde teslimat yapabileceğini öğrenmekten büyük memnuniyet duyduk. Şu anda yönettiğimiz sekiz limanda filomuzu genişletmeye başladığımız için, Damen ile olan bu işbirliğini uzun vadeli bir ortaklığın başlangıcı olarak görüyoruz” dedi.

Damen Bölge Satış Direktörü Emre Türköz ise, “Türkiye’nin en büyük, küresel ölçekte faaliyet gösteren şirketlerinden birinden bu siparişi almaktan büyük gurur duyuyoruz. Stok oluşturma programımız sayesinde, Albayrak Grubu’na ihtiyaç duyduğu hızlı teslimatı sunabiliyoruz. Bu yeni römorkörlerin, grubun Conakry ve Pointe-Noire limanlarındaki operasyonları için gereksinimlerini karşılayacağından tam olarak eminim ve gelecekte işbirliğimizi sürdürmeyi sabırsızlıkla bekliyorum” şeklinde konuştu.

7DENİZ

Taslak kararı seyrüsefer özgürlüğü ilkesi çerçevesinde hazırladıklarını belirten Waltz, “Bu, dünya çapındaki istikrarın ve ticaretin temel taşlarından biridir ve bunu kötüye kullananlar veya ortadan kaldırmaya çalışanlar çok tehlikeli bir emsal oluşturuyor ve açıkçası küresel ticareti mahvetmenin yolunu açıyorlar” dedi.

Waltz, İran'ın Hürmüz Boğazı'ndaki mayın döşeme ve geçiş ücreti alma faaliyetlerinin “uluslararası hukukun ihlali" olduğunu savundu.

İran’ın BM kararlarına “meydan okuduğunu” öne süren Waltz, hazırladıkları karar taslağında İran’dan ticari gemilere yönelik saldırıları durdurmasını, mayın döşemeyi bırakmasını, Hürmüz Boğazı'ndan geçişlerde geçiş ücreti almamasını ve insani yardım geçişlerine izin vermesini istediklerini belirtti.

Waltz, İran’ın Hürmüz Boğazı’ndan geçiş ücreti almasını “rüşvet ödemesi” şeklinde nitelendirdi.

Geçiş ücretinin sadece bölgeyi değil, tüm dünyayı etkilediğini vurgulayan Waltz, bunun “tüm dünyaya uygulanan toplu bir cezalandırma girişimi” olduğunu öne sürdü.

Waltz, taslak karar kapsamında İran’ın “ihlallerinin” Güvenlik Konseyi’nde ele alınacağını belirterek, ABD’nin “seyrüsefer özgürlüğü ve uluslararası hukukun yanında durmayı seçtiğini” savundu ve diğer konsey üyelerine de BM’nin temel ilkelerini koruma çağrısı yaptı.

Açıklamanın ardından İran ile devam eden müzakereler konusundaki bir soruya Waltz, bir anlaşmaya varılsa bile "İran tarafından döşenmiş mayınların dünya için hala sorun olmaya devam edeceğini" söyledi.

Waltz, "Bizim taslak kararda istediğimiz, bunların nerede olduğunu tespit etmeleri ve bunu yapmayı bırakmalarıdır. Dolayısıyla, bu müzakerelerden bağımsız şekilde, uluslararası toplum olarak sadece şu anki durumla başa çıkmakla kalmayıp, gelecekteki çatışma veya taraflar ne olursa olsun bir emsal teşkil edecek bir uygulama ortaya koymalıyız" ifadelerini kullandı.

Kaynak: Ekonomim

İspanya Ulusal Polisi ve Vergi Dairesi tarafından yapılan ortak açıklamaya göre, operasyon Algeciras Limanı'na yanaşan bir gemide gerçekleştirildi. Yetkililer, kargonun Güney Amerika'dan geldiğini ve Avrupa çapında bir dağıtım ağını hedeflediğini belirtti.

Söz konusu operasyon, İspanya tarihindeki en büyük uyuşturucu baskınlarından biri olarak kayıtlara geçti. Uyuşturucunun, gıda ürünleri içeren konteynerlerin arasına ustalıkla gizlendiği, ancak istihbarat birimlerinin takibi sonucunda tespit edildiği bildirildi.

Müfettişler, ele geçirilen maddenin piyasa değerinin yüz milyonlarca avro olduğunu tahmin ediyor. Gözaltına alınan mürettebatın uyrukları hakkında henüz resmi bir açıklama yapılmadı, ancak soruşturmanın uluslararası boyutunun devam ettiği ifade edildi.

İspanya İçişleri Bakanlığı sözcüsü, bu yakalamanın uluslararası uyuşturucu kartellerine indirilmiş büyük bir darbe olduğunu vurguladı. Açıklamada, "Bu operasyon, deniz yoluyla yapılan kaçakçılığı engellemeye yönelik kararlılığımızın ve uluslararası iş birliğinin bir sonucudur," denildi.

Gemiye el konulurken, Algeciras limanındaki güvenlik önlemleri en üst seviyeye çıkarıldı. Olayla ilgili adli süreç devam ediyor.

Kaynak: Reuters

Denizdeki arama kurtarma çalışmalarında 9 yaşındaki 1 erkek çocuğunun cansız bedenine ulaşıldı. Olayın ardından göçmen kaçakçısı olduğu belirlenen şüpheli E.D. (39) yakalandı. Sağ kurtarılan 43 göçmen, sağlık kontrolleri ve işlemlerinin ardından İzmir İl Göç İdaresi Müdürlüğüne teslim edildi.

Organizatör şüphesiyle adliyeye sevk edilen E.D. ise çıkarıldığı mahkemece tutuklanarak cezaevine gönderildi.

Sekiz yaşındaki Aframaxlar için sabit yaş değerleri, geçen yılın bu zamanlarındaki 53,08 milyon dolar seviyesine kıyasla yaklaşık %42'lik bir artışla, şimdiye kadar görülen en yüksek seviye olan 75,17 milyon dolar seviyesinde bulunuyor. Değerlerdeki bu artış, büyük ölçüde kazançlardaki sıçramadan kaynaklandı.

Veson Nautical’ın kıdemli içerik analisti Rebecca Galanopoulos’un analizine göre; Bir yıllık VV spot Aframax TCE'leri (Zaman Esaslı Kira Eşdeğeri), 158.000 USD/gün ile zirveye ulaştıktan sonra tüm zamanların en yüksek seviyelerinde seyrediyor ve bu yazının yazıldığı sırada 116.429 USD/gün seviyesinde. TC (Zaman Esaslı Kiralama) piyasası da benzer bir model izliyor. Bir yıllık zaman esaslı kiralama oranları da şu anda 63.002 USD/gün ile tüm zamanların en yüksek seviyesinde ve geçen yılın bu zamanına göre %119 artmış durumda.

Hürmüz Boğazı'ndaki aksama tanker talebini nasıl yeniden şekillendiriyor?

Kazançlardaki bu artışın arkasındaki temel itici güç, Aframaxların 2025 yılında ayda ortalama yaklaşık 2 milyon varil ham petrol taşıdığı Hürmüz Boğazı'nda devam eden krizdir; krizin derinleşmesiyle bu rakam 2026 başlarında keskin bir şekilde düştü. ABD ve İsrail'in İran'a yönelik askeri harekatı ve ABD'nin İran ihracatına yönelik deniz ablukası, yük mevcudiyetini kısıtlayarak kazançları keskin bir şekilde yukarı çekti ve kiracıları yüksek oranlarda tonaj temin etmeye itti. Rotaların değiştirilmesi ve sefer mesafelerinin artması, gemi arzında herhangi bir artış olmaksızın efektif ton-mil talebini artırarak mevcut havuzu yapısal olarak daralttı.

Buna ek olarak, yaptırımların uygulanması ve daha geniş "gölge filo", ana akım kiralama talebini uyumlu ve şeffaf sahipliğe sahip tonaja odaklayarak, temiz ticari geçmişe sahip gemilerin değerlerini daha da destekledi. Tüm bunların temelinde, petrol talebinin direncinin devam etmesi yatıyor. Sürdürülebilir kargo hacimleri olmasaydı, jeopolitik aksamalara bakılmaksızın kazançlar bu seviyelerde tutunamazdı.

Aframax ikinci el ve yeni inşa fiyatları neredeyse eşitlendi

İkinci el gemi fiyatları yükseldi ve şu anda 74,15 milyon ABD doları değerindeki sekiz yaşındaki 110.000 DWT'lik bir Aframax gemisi, 74,24 milyon ABD doları değerindeki 115.000 DWT'lik yeni inşa bir gemiyle neredeyse aynı seviyeye geldi.

Aynı zamanda, Aframax yeni inşa iştahı sınırlı kalmaya devam ediyor. 2026'da şu ana kadar Carlova Maritime tarafından sipariş edilen, Hengli Shipbuilding'de inşa edilmesi planlanan ve 2027'de teslim edilecek olan sadece bir gemi var; 75 milyon dolara sözleşme imzalandı (VV değeri 74,31 milyon dolar). Bu durum, aynı dönemde sekiz Aframax siparişinin verildiği 2025 seviyeleriyle tezat oluşturuyor.

Önemli satışlar arasında, Eurotankers'a 76,5 milyon dolara (VV değeri 77,69 milyon dolar) satılan Aframax Pusaka Borneo (108.500 DWT, Kasım 2018, Tsuneishi Zosen) yer alıyor. VesselsValue'nun standart bir geminin ömrü boyunca her yaştaki tahmin edilen piyasa değerlerinin tarihsel dağılımını izleyen Sabit Yaş Analizi, bu işlemin sadece mevcut piyasa koşullarının bir yansıması olmadığını doğruluyor.

Birebir karşılaştırma yapıldığında, Pusaka Borneo şimdiye kadar satılan en pahalı Aframax'tır. Gemi özelliklerini tüm tarihsel aralıkta sabit tutan veriler, sekiz yaşındaki bir Aframax'ın daha önce hiç bu seviyelerde işlem görmediğini gösteriyor ve bu da onu gerçekten tarihi bir satış yapıyor.

Diğer dikkate değer Aframax/LR2 satışları arasında 75 milyon dolara (VV değeri 76,36 milyon dolar) satılan Southern Reverence (108.534 DWT, Mart 2018, Tsuneishi) ve Çinli alıcılara 53,5 milyon dolara (VV değeri 56,48 milyon dolar) satılan daha eski, scrubber donanımlı Torm Ganga (119.500 DWT, Kasım 2010, Hyundai Samho HI) bulunuyor.

Rekor değerlere rağmen Aframax satış hacimleri neden düşüyor?

Rekor kazanç ve değerlere rağmen, S&P (Alım ve Satım) hacimleri önemli ölçüde düştü ve Aframax satış hacmi geçen yılın aynı dönemine göre kabaca yarı yarıya azaldı. 2026'da şu ana kadar 25 satış rapor edilirken, 2025'in aynı döneminde bu sayı 62 idi. Bu yıl satılan gemilerin ortalama yaşının 17 olması, işlem yapanların ana varlıklarından ziyade daha eski tonajları elden çıkarıyor olabileceğini, alıcıların ise yüksek kazançlardan yararlanmak için bu sektörlerdeki düşük fiyat noktalarından faydalanıyor olabileceğini gösteriyor. Bu, son birkaç yılda birçok geminin karanlık filoya girmesiyle ortaya çıkan bir trend.

Genel olarak, gemi sahipleri yüksek değerlere rağmen nakde dönmüyor. Bu da daha fazla yükseliş potansiyeli olduğuna inandıklarını gösterebilir. Son alıcılar çeşitli ülkelerden gelmekle birlikte, alımların yaklaşık %16'sını gerçekleştiren Çin en baskın ülke konumunda.

7DENİZ

İran devlet televizyonu daha önce, ABD ordusunun İran’a ait bir petrol tankerine müdahalede bulunması nedeniyle Hürmüz Boğazı bölgesindeki "düşman unsurlarına" İran tarafından füze saldırısı düzenlendiğini bildirmişti. Haberde, "Düşman birlikleri zarar gördükten sonra kaçmak zorunda kaldı" ifadelerine yer verilmişti.

Söz konusu olayın ardından farklı iddialar gündeme gelmişti. İsrailli kaynaklar, yerel basına yaptıkları açıklamada, Tel Aviv yönetiminin İran'da meydana gelen patlamalarla bağlantısı olmadığını öne sürmüştü. Bazı kaynaklar ise Birleşik Arap Emirlikleri'ne (BAE) ait savaş uçaklarının Keşm Adası’ndaki Behmen İskelesi’nin ticari bölümlerinin bir kısmını hedef aldığını iddia etmişti.

ABD’nin savaş gemilerine saldırı

İran basını, Hürmüz Boğazı yakınlarında 3 ABD savaş gemisinin İran Deniz Kuvvetleri’nin saldırısının hedefi olduğunu duyurdu. Haberde, saldırının füze ve kamikaze İHA’larıyla gerçekleştirildiği belirtilirken, ABD’ye ait savaş gemilerinin Umman Denizi’ne doğru geri çekildiği aktarıldı.

İran basını, Hürmüz Boğazı çevresinde ABD savaş gemileri ile İran güçleri arasında yaşanan gerilime ilişkin detay paylaştı. Adı açıklanmayan bir kaynağa dayandırılan haberde, Hürmüz Boğazı yakınlarında bulunan 3 ABD savaş gemisinin İran Deniz Kuvvetleri’nin saldırısının hedefi olduğu bildirildi. Haberde, ABD’ye ait savaş gemilerinin Umman Denizi’ne doğru geri çekildiği aktarılırken, saldırının füze ve kamikaze İHA’larla gerçekleştirildiği ifade edildi.

İran: ABD ordusu ateşkesi ihlal etti

İran Devrim Muhafızları Ordusu’na (DMO) bağlı Hatemu’l Enbiya Merkez Karargahı Sözcüsü İbrahim Zülfikari, ABD’nin ateşkesi ihlal ederek İran’a ait gemileri ve bazı sivil bölgeleri hedef aldığını açıkladı. Zülfikari açıklamasında, "Saldırgan, ABD ordusu, ateşkesi ihlal ederek İran’ın kıyı sularında Cask bölgesinden Hürmüz Boğazı’na doğru hareket eden bir İran petrol tankerini ve Hürmüz Boğazı’na giriş yapan başka bir gemiyi BAE’nin Füceyre Limanı açıklarında hedef aldı. Aynı anda bazı bölge ülkelerinin iş birliğiyle Bender Hemir, Sirik kıyıları ve Keşm Adası’ndaki sivil bölgeler de hava saldırısına maruz kaldı" dedi.

İran Silahlı Kuvvetleri’nin de derhal karşılık verdiği belirten Zülfikari, "Hürmüz Boğazı’nın doğusu ile Çabahar Limanı’nın güneyindeki ABD askeri unsurlarına saldırı düzenlendi ve ciddi zarar verildi. Suçlu ve saldırgan ABD ile ona destek veren ülkeler şunu iyi bilmelidir ki İran, geçmişte olduğu gibi bugün de her türlü saldırı ve ihlale hiçbir tereddüt göstermeden güçlü ve yıkıcı şekilde karşılık verecektir" ifadelerini kullandı.

Trump’tan açıklama

ABD Başkanı Donald Trump, ABC News yayın kuruluşuna İran’la yaşanan son askeri gerginlikle ilgili telefonla açıklamalarda bulundu. İran’ın Hürmüz Boğazı’ndan geçen ABD savaş gemilerine yönelik saldırıları ve ABD’nin buna karşı yaptığı misillemelere rağmen ateşkesin sürdüğünü aktaran Trump, "Ateşkes devam ediyor. Hala yürürlükte" dedi. Trump, İran hedeflerine yapılan son misillemelerin uyarı niteliğinde olduğunu belirterek, bunları "Sadece ufak bir dokunuş" olarak niteledi.

ABD Başkanı Donald Trump, yaptığı açıklamada Hürmüz Boğazı’ndan geçen ABD savaş gemilerinin İran tarafından saldırıya uğradığını ve bu saldırılara karşı misilleme yapıldığını belirterek, "3 adet dünya standartlarında Amerikan muhribi, ateş altına alınmalarına rağmen Hürmüz Boğazı'ndan büyük bir başarıyla geçti. 3 muhribimizde herhangi bir zarar meydana gelmezken, İranlı saldırganlar büyük hasar gördü" ifadelerini kullandı.

Bakan Uraloğlu, dayanıklılığı konuşurken temel bir soruyla karşı karşıya olduklarını vurgulayarak, "Ulaştırma sistemlerinin sadece kapasitesini arttırmakla mı yetineceğiz, yoksa onları her şartta çalışır, güvenilir ve sürdürülebilir hale mi getireceğiz? Son yıllarda yaşanan krizler, alternatifi olmayan her sistemin kırılgan olduğunu açıkça göstermiştir. Bu nedenle Türkiye, ulaştırma politikalarını yalnızca kapasite artışı üzerine değil; süreklilik, çeşitlilik ve esneklik üzerine inşa etmektedir" ifadelerini kullandı.

Amaçlarının tek bir hattı büyütmek olmadığını aynı anda birden fazla güvenilir seçeneği mümkün kılmak olduğunu dile getiren Uraloğlu, "Orta Koridor’un güçlendirilmesi, Bakü-Tiflis-Kars Demiryolu Hattı, Marmaray ile sağlanan kesintisiz demiryolu bağlantısı, Çanakkale ve Yavuz Sultan Selim Köprüsü, Zengezur Koridoru ve Kalkınma Yolu Projesi gibi girişimler bu yaklaşımımızın somut yansımalarıdır" dedi.

Avrupa ve Asya kıtalarını bir kez daha bir birine bağlıyoruz
Tüm bu yatırımları daha da güçlendirecek olan İstanbul Kuzey Demiryolu projesini de hayata geçireceklerini dile getiren Uraloğlu, "Avrupa ve Asya kıtalarını bir kez daha bir birine bağlıyoruz. Uluslararası yük ve yolcu taşımacılığının doğrudan hizmetine sunulacak olan bu çift hat elektrikli demir yolu ile kıtalararası yüksek kapasiteli kesintisiz demiryolunu da tesis etmiş olacağız" açıklamasını yaptı.

Kara üzerinden yapılan taşımacılıkların çeşitliliğinin öneminin herkes tarafından kabul gördüğünü ifade eden Uraloğlu, "Elbette ki kara üzerinden yapılan taşımalar kapasite olarak deniz yolunun alternatifi olamaz. Ancak, coğrafyamızda yaşanan son gelişmeler ise bu çeşitliliğin yanında kapasiteleri de artırabildiğimiz en üst seviyelere çıkarmamız gerektiğini ortaya koymuştur" dedi.

Yalnızca fiziksel bağlantıları değil sistemin bütününü güçlendiriyoruz
Uraloğlu, dayanıklılığı yalnızca fiziksel altyapı üzerinden değil; süreçlerin etkinliği ve veri akışının sürekliliği üzerinden de değerlendirmek zorunda olduklarını vurguladı. Bu doğrultuda, sınır geçişleri ve lojistik süreçlerde veri paylaşımını artırmayı, işlemleri sadeleştirmeyi ve akışı hızlandırmayı hedeflediklerini söyleyen Uraloğlu, "Böylece yalnızca fiziksel bağlantıları değil, sistemin bütününü güçlendiriyoruz" ifadelerini kullandı.
İklim değişikliği, enerji güvenliği, dijital riskler ve jeopolitik gelişmeler gibi konuların ulaştırma sistemlerini doğrudan etkilediğini ifade eden Bakan Uraloğlu, "Bu nedenle, ulaştırma yatırımlarını yalnızca sektörel değil, enerji, haberleşme ve lojistik sistemleriyle entegre, bütüncül bir yaklaşımla ele alıyoruz. Uluslararası iş birliği bu sürecin temel unsurudur. Sınır ötesi koridorların etkinliği; ortak standartlar, veri paylaşımı ve güçlü koordinasyon ile mümkündür" şeklinde konuştu.

Türkiye COP 31’e ev sahipliği yapacak
Türkiye’nin, güçlü yönetişim, yenilikçi finansman ve çok taraflı iş birlikleri ile daha dirençli ve sürdürülebilir bir ulaştırma sistemi için çalıştığını söyleyen Uraloğlu, Türkiye’nin ev sahipliği yapacağı Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Zirvesi 31. Taraflar Konferansı’na (COP31) da değindi. Bakan Uraloğlu, "Bu anlayış doğrultusunda, Türkiye’nin COP 31’e ev sahipliği yapacak olması, sürdürülebilirlik ve iklim dayanıklılığı konularındaki kararlılığımızın güçlü bir göstergesidir" diye konuştu.
Uraloğlu, katılımcıları COP 31 kapsamında Türkiye’de bir araya gelmeye davet etti.

İkili görüşmeler gerçekleştirdi
Bakan Uraloğlu ayrıca ITF marjında ev sahibi ITF Genel Sekreteri Young Tae Kim, Japonya Arazi, Altyapı, Ulaştırma ve Turizm Bakanı Sayın Yasushi Kaneko, Çekya Ulaştırma Bakanı Ivan Bednarik ve Suudi Arabistan Ulaştırma ve Lojistik Hizmetlerinden Sorumlu Bakan Vekili Rumaih al-Rumaih ile ayrı görüşmeler gerçekleştirdi.

DSÖ yetkilisine göre hayatını kaybeden yolcunun eşi, gemi Saint Helena'ya yanaştığında karaya çıktı ve kendisinde de belirtiler görüldü. Kadının durumu, 25 Nisan'da Güney Afrika'nın Johannesburg kentine yaptığı uçuş sırasında ağırlaştı ve ertesi gün hayatını kaybetti. Ghebreyesus, Güney Afrika'da alınan numunelerin vakanın hantavirüs olduğunu doğruladığını söyledi.

Daha fazla vaka ortaya çıkabilir
Ghebreyesus, DSÖ'nün yolcularla temas etmiş olabilecek ve semptom gösteren başka kişiler bulunduğu iddialarından haberdar olduğunu ve ilgili makamlarla temas halinde olduklarını açıkladı. DSÖ Genel Direktörü, hastalığın kuluçka süresinin altı haftaya kadar çıkabildiğini ifade ederek ilerleyen dönemde daha fazla vaka ortaya çıkabileceğine işaret etti.
Ghebreyesus, hastalığın ciddi olmasına rağmen "halk sağlığı açısından risk seviyesinin düşük" olarak değerlendirildiğini de sözlerine ekledi.

Kanarya Adaları halkı için risk düşük
Pazartesi günü İspanya Başbakanı Pedro Sanchez'den gemiyi kabul etmesini istediğini ve Sanchez'in bunu kabul ettiğini söyleyen Ghebreyesus, geminin şu anda İspanya'ya bağlı Kanarya Adaları'na doğru ilerlediğini söyledi. DSÖ Genel Direktörü, "İspanya'nın bu riski yönetme kapasitesine güveniyoruz ve bunu yapmaları için kendilerine destek veriyoruz" dedi.
Ghebreyesus ayrıca, hantavirüsün ada halkı için oluşturduğu riski düşük olarak değerlendirdiklerini söyledi. DSÖ yetkilisi, halen gemide bulunan tüm yolculardan kamaralarında kalmalarını istediğini, semptom gösteren kişilere ise derhal izolasyona girme talimatı verildiğini açıkladı.

Virüse yakalanan çiftin, virüs taşıyan farelerin bulunduğu alanları gezdiklerini söyledi
Ghebreyesus, salgının başlangıcına ilişkin incelemelerin devam ettiğini ancak gemide görülen ilk iki vakanın görüldüğü çiftin, Arjantin'deki bir kuş gözlem gezisine katıldığını ve bu virüsü taşıyan farelerin görüldüğü yerleri ziyaret ettiklerinin belirlendiğini söyledi. Ghebreyesus ayrıca, DSÖ'nün çiftin hareketlerine ilişkin daha fazla bilgi elde edebilmek üzere Arjantinli yetkililerle çalıştığını açıkladı.

Bu Covid ya da influenza değil, çok farklı şekilde yayılıyor
Basın toplantısında söz alan bulaşıcı hastalık epidemiyologu Maria van Kerkhove, yetkililerin MV Hondius gemisindeki herkesin maske takmasını istediğini açıkladı. Van Kerkhove, hasta olduğundan şüphelenilen kişilerle temas eden ya da onların bakımını üstlenen kişilerin de koruyucu ekipman kullanması gerektiğini söyledi. Hantavirüsün ancak yakın insan teması yoluyla bulaştığını vurgulayan Kerkhove, "Bu Covid ya da influenza değil. Çok farklı bir şekilde yayılıyor" ifadelerini kullandı.

Bu, Covid pandemisinin başlangıcı değil
Kerkhove, basın toplantısında hantavirüs salgını ile Covid-19'un başlangıç günleri ile farkın ne olduğu sorusuna, "durumun altı yıl önceki ile aynı olmadığı" şeklinde cevap verdi. Kerkhove, "Burada çok net olmak istiyorum. Bu SARS-CoV-2 değil. Bu, Covid pandemisinin başlangıcı değil. Bu, gemide gördüğümüz bir salgın" ifadelerini kullandı.
Kerkhove, hantavirüsün koronavirüs ile aynı şekilde yayılmadığını ve ancak "yakın temas" ile bulaştığını söyledi.

The Story of a new build classic boat SUADIYE Build by MCE Yachts Designed by Taka Yacht Design.