Haberde, Hürmüz Boğazı'nda çok sayıda geminin geçiş için izin beklediği ancak Devrim Muhafızları'nın "onay alınmadan hiçbir geminin geçiş yapmaya çalışmaması" konusunda uyarıda bulunduğu aktarıldı.

Öte yandan yarı resmi Fars Haber Ajansının, bilgi sahibi bir kaynağa dayandırdığı haberinde, Tahran ile Pekin arasında yapılan görüşmeler sonucunda Çin gemilerinin Hürmüz Boğazı'ndan geçişine ilişkin mutabakata varıldığı ifade edilmişti.

Analitik şirketi Kpler’in verileri, ülkeye mayısta günlük petrol girişinin 2,3 milyon varile ulaştığını gösterdi.

ABD’nin verdiği izin, sevkiyatı daha önce yapılmış Rus petrolünün ithalatına imkan tanıdı. Analistler, ay sonunda günlük petrol akışının ortalama 1,9 milyon varil düzeyinde gerçekleşmesini bekliyor.

İran’daki savaş, Hindistan dahil çeşitli ülkelere Basra Körfezi’nden yapılan petrol sevkiyatlarını etkiledi.

Ham petrol ithalatında dünyanın üçüncü büyük ülkesi olan Hindistan için bu durum küresel petrol piyasası üzerindeki baskıyı artırdı.

ABD, mart ayında küresel petrol piyasasındaki baskıyı hafifletmek amacıyla Hindistan’a Rus petrolü alımı için özel izin verdi.

Washington yönetimi 18 Nisan’da New Delhi’nin Rus petrolü satın almasına yeniden izin verdi. Mevcut iznin süresi 16 Mayıs’ta dolacak.

Bloomberg’de yer alan habere göre, lisansın uzatılmaması halinde Hint rafinerilerinin alternatif ve daha pahalı petrol tedariklerine yönelmek zorunda kalacağını söyledi.

Ajansın traderlara dayandırdığı bilgilere göre Hindistan’ın iki büyük devlet rafineri şirketi Indian Oil Corp. ve Bharat Petroleum Corp. (BPCL), 11 Mayıs’tan bu yana Batı Afrika ve ABD’den acil petrol sevkiyatları için sipariş verdi.

Haber kaynakları ayrıca BPCL’nin Azerbaycan ve Afrika’dan kısa vadeli petrol tedarik anlaşmaları yapma ihtimalini değerlendirdiğini aktardı.

Rusya’nın Hindistan Büyükelçisi Denis Alipov şubat ayında yaptığı açıklamada, “Batı’nın karşı hamlelerine” rağmen Rusya’nın Hindistan’ın en büyük petrol tedarikçisi olmaya devam ettiğini söyledi.

Alipov, Rus petrolüne uygulanan ciddi indirimler dikkate alındığında Hint rafinerileri açısından avantajın “açık” olduğunu ifade etti.

ABD mart ayında, 12 Mart’a kadar gemilere yüklenmiş Rus petrolü ve petrol ürünlerinin satışını geçici olarak yaptırımların dışında bıraktı.

ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, söz konusu lisansın küresel enerji piyasalarında istikrarı güçlendirmeye yönelik adımlardan biri olduğunu söyledi.

Kısıtlamalar 15 Nisan’da yeniden yürürlüğe girdi. Bir hafta sonra yaptırımlar yeniden gevşetildi ve mevcut muafiyetin süresinin 16 Mayıs’ta sona ereceği açıklandı.

Daha sonra Bessent, Rus petrolü alımına imkan tanıyan lisansın uzatılması için ondan fazla ülkenin ABD’ye başvurduğunu söyledi.

Rus yetkililer, Batı’nın tüm yaptırımlarını yasa dışı kabul ediyor. Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, yaptırımların gevşetilmesine ilişkin değerlendirmesinde Moskova ile Washington’ın çıkarlarının bu konuda “durumsal olarak örtüştüğünü” söyledi.

Peskov daha sonra çok sayıda ülkenin, yaptırımların hafifletilmesinin ardından Rus petrolü satın alma isteğini dile getirdiğini ifade etti.

Kaynak: Harici

Herhangi bir konuşlandırmanın ön şartının şu anda yürürlükte olan ateşkes değil, "gerçek, güvenilir ve istikrarlı bir ateşkes ya da daha da iyisi kalıcı bir barış" olacağını vurgulayan Guido Crosetto, mayın temizleme gemilerinin bölgeye ulaşmasının haftalar alacağını, bu nedenle de İtalya’nın gemileri önce Doğu Akdeniz’e, ardından Kızıldeniz’e olmak üzere "önceden konumlandıracağını" söyledi.

Son yıllardaki gelişmelerin ülkeleri daha güvenilir ödeme araçları aramaya yönelttiğini belirten Siluanov, "Hürmüz Boğazı'ndaki durum nedeniyle petrolde ödemeler, geleneksel dolar işlemlerinden yuana geçiyor. Bu neyi gösteriyor? Gelişmeler ülkeleri daha güvenilir araçlar aramaya teşvik ediyor. Bu noktada ulusal para birimleri daha tercih edilir görünüyor." diye konuştu.

Petrol ticaretinde yuanı öncelikle Çinli alıcıların kullandığını anlatan Siluanov, "Ancak diğer ülkeler de bu para birimiyle ilgileniyor. Özellikle siyasi baskıyla karşılaştıklarında." ifadelerini kullandı.

Orta Doğu'daki çatışmanın petrol krizine yol açtığını ifade eden Siluanov, Hürmüz Boğazı’nın kapatılması nedeniyle dünyadaki petrol arzının beşte birinin ve sıvılaştırılmış doğal gazın önemli bölümünün piyasadan çekildiğini söyledi.

Gübre ve gıda fiyatlarının da arttığını dile getiren Siluanov, gelişmelerden özellikle Asya ve Avrupa'daki enerji ithalatçısı ülkeler ile gıda fiyatlarındaki artışa karşı kırılgan durumdaki Afrika ülkelerinin olumsuz etkilendiğini kaydetti.

Rusya açısından etkinin "çift yönlü" olduğuna işaret eden Siluanov, bir yandan ihracat ve bütçe gelirlerinin arttığını, diğer yandan tedarik zincirlerinin koptuğunu ve lojistik maliyetlerinin yükseldiğini belirtti.

Siluanov, "Tüm bunlar küresel ekonominin büyümesini zayıflatıyor, ülkelerin finansmanını olumsuz etkiliyor ve enflasyonist baskıyı artırıyor." değerlendirmesinde bulundu.

Rus bütçesinin petrol ve doğal gaz gelirlerindeki oynaklığa karşı daha dayanıklı hale getirilmesi gerektiğini vurgulayan Siluanov, bütçe kuralı kapsamında petrol için belirlenen eşik fiyatın, düşük petrol fiyatları döneminde de bütçe harcamalarının finansmanını güvence altına alacak seviyede olması gerektiğini anlattı.

Siluanov, Ulusal Refah Fonu'nun artırılmasından yana olduklarına dikkati çekerek, fondaki kaynakların yuan ve altına yatırıldığını, bunun da fon birikimlerinin korunmasını sağladığını ifade etti.

Kaynak: Bloomberg

Yetkililerin açıklamasına göre, Ambassador Cruise Line şirketine ait gemi salı günü Fransa’nın batısındaki Bordeaux limanına ulaştı. Gemide bulunan yolcuların büyük bölümünün Britanya veya İrlanda vatandaşı olduğu belirtildi.

Sağlık yetkilileri, 90 yaşındaki bir yolcunun hayatını kaybettiğini, norovirüsten şüphelenildiğini, yaklaşık 50 kişinin ise norovirüs belirtileri gösterdiğini açıkladı.

6 Mayıs'ta İskoçya'daki Shetland Adaları'ndan ayrılan gemi, İspanya'ya hareket etmesi planlanan Bordeaux'ya ulaşmadan önce Kuzey İrlanda'daki Belfast, İngiltere'deki Liverpool ve Fransa'daki Brest'te durdu.

Norovirüs, mide ve bağırsak sistemini etkileyen, bulaşıcılık oranı yüksek bir virüs olarak biliniyor.

Kaynak: france24.com

Gemi takip verilerine göre Tara Gas isimli tanker, salı günü geç saatlerde Umman'ın Ras al Hadd kentinden İran-Pakistan sınırına uzanan resmi ABD sınırını geçti ve Arap Denizi'nde güneydoğu yönünde seyretti.

ABD'nin İran'ın Hürmüz Boğazı'ndaki kontrolünü sıkılaştırmasına karşılık abluka uygulayacağını açıklamasından bu yana, savaş gemileri bu noktanın çok ötesindeki bazı gemileri durdurdu, ancak bu hat gemi kaptanları ve sahipleri için bir kılavuz olmaya devam ediyor. En az bir petrol tankerinin ise bu hattı tamamen aşmayı başardığı görülüyor.

Devrim Muhafızları Ordusu Deniz Kuvvetleri Komutanı Siyasi Danışmanı Tuğamiral Muhammed Ekberzade, İran’ın Hürmüz Boğazı’nda uyguladığı yeni sınır planına ve değişen askeri yaklaşımına ilişkin açıklamalarda bulundu.

Ekberzade, geçmişte Hürmüz Boğazı’nın Hürmüz ve Hengam adaları çevresindeki sınırlı bir alan olarak değerlendirildiğini söyledi. Tuğamiral, bugün ise bu yaklaşımın tamamen değiştiğini ifade etti.

İran’ın boğazın kapsamına ilişkin stratejik yaklaşımını genişlettiğini belirten Ekberzade, Cask ve Sirik kıyılarından başlayıp Büyük Tunb Adası’nın ötesine uzanan bölgenin artık yeni bir stratejik operasyon alanı olarak tanımlandığını kaydetti.

Ekberzade, “Diğer bir deyişle Hürmüz Boğazı artık daha geniş bir alana yayılarak devasa bir operasyonel bölgeye dönüştü. Geçmişte 20 ila 30 mil olan genişlik; Cask ve Sirik’ten başlayıp Keşm Adası ve Büyük Tunb’un ötesine kadar 200 ila 300 mile, yani 500 kilometrelik bir mesafeye ulaştı. Bu yapı, tam bir hilal teşkil etmektedir” dedi.

Devrim Muhafızları yetkilisi, İran silahlı kuvvetlerinin bölgedeki tüm hareketliliği yakından takip ettiğini söyledi. Ekberzade, İran’ın çevresindeki tüm bölgesel faaliyetleri dikkatle izlediğini ifade etti.

Tuğamiral, İran’ın karasularına ve ulusal çıkarlarına yönelik herhangi bir saldırıya müsaade edilmeyeceğini yineledi.

Ekberzade, İran halkına hitaben yaptığı açıklamada silahlı kuvvetlerin ulusal egemenliği ve toprak bütünlüğünü koruma konusunda kararlı olduğunu belirtti.

Tuğamiral, “Daha önce de ifade edildiği gibi; kanımızı veririz ancak bir karış toprağımızdan vazgeçmeyiz. Silahlı kuvvetler, ülkenin toprak bütünlüğünü ve karasularını tüm gücüyle savunacaktır” diye konuştu.

Devrim Muhafızları Ordusu, Hürmüz Boğazı’ndan geçiş yapılabilecek tek güvenli güzergahın İran tarafından belirlenen deniz koridoru olduğunu açıkladı.

Açıklamada, belirlenen rotanın dışına çıkan gemilere karşı “kararlı bir yanıt” verileceği uyarısı da yer aldı.

Dünya petrol ve doğalgaz sevkiyatının yaklaşık beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı, küresel enerji ticaretinin en kritik geçiş noktalarından biri kabul ediliyor.

Boğaz, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarından birkaç gün sonra, mart ayının başından bu yana İran tarafından hasım ülkelere ait gemilerin geçişine fiilen kapatılmış durumda.

Enerji piyasalarında dalgalanma sürüyor

ABD’nin İran gemileri ve limanlarına abluka uygulama kararı almasının ardından Tahran yönetimi geçen ay boğaz üzerindeki kontrollerini daha da sıkılaştırdı.

İran yönetimi, Washington’ın bu kararını yasa dışı bir adım ve “deniz haydutluğu” olarak niteleyerek kınadı.

Hürmüz Boğazı’ndaki geçişlerin sınırlandırılması, küresel enerji akışında ciddi aksamalara yol açtı. Bu gelişmeler enerji fiyatlarında da keskin dalgalanmaları beraberinde getirdi.

Son haftalarda, İran’ın stratejik su yolu üzerindeki kontrolünü kırmak amacıyla İran karasularına yaklaşmaya çalışan ABD savaş gemilerinin, İran güçlerinin açtığı doğrudan ateş sonrasında geri çekildiği bildirildi.

Kaynak: Harici

İran Petrol Bakanlığı tarafından duyurulan anlaşmalar, Tahran'ın Batı yaptırımları ve artan jeopolitik gerilimlerin ortasında kendisini kilit bir bölgesel enerji merkezi olarak konumlandırma çabalarını yansıtıyor.

Irak ile yapılan anlaşma, ham petrolün Irak'tan İran rafinerilerine taşınmasını öngörüyor; karşılığında ise İran, Irak'ın güney limanlarına eş değer miktarda petrol teslim edecek. Bu "takas" düzenlemesinin lojistik maliyetleri düşürmesi ve her iki ülkenin de rafinaj kapasitelerini daha verimli kullanmasına olanak sağlaması bekleniyor.

Ayrıca anlaşma, Irak petrolünün İran üzerinden küresel pazarlara sevkiyatı için bir transit rotası oluşturulmasını da içeriyor. Bu hamle, Bağdat'a petrol ihracat yollarını çeşitlendirme imkanı sunarak, özellikle Türkiye üzerinden geçen kuzey boru hattındaki aksamalar veya Basra Körfezi'ndeki olası tıkanıklıklar sırasında kritik bir alternatif sağlıyor.

Pakistan ile yapılan anlaşma ise esas olarak doğal gaz ve LNG tedarikine odaklanıyor. Yıllardır süregelen gecikmeler ve diplomatik baskıların ardından İslamabad, enerji açığını kapatmak için İran ile olan enerji bağlarını yeniden canlandırmaya kararlı görünüyor.

Anlaşma, İran’ın Pakistan’a doğal gaz sevkiyatını kolaylaştıracak altyapı projelerini hızlandırmayı hedefliyor. Bu durum, Pakistan'ın artan enerji talebini karşılamak ve yerel sanayisini desteklemek için hayati önem taşıyor.

Her iki anlaşma da dünyanın en önemli petrol sevkiyat noktası olan Hürmüz Boğazı'nın stratejik önemini vurguluyor. Bu anlaşmalar aracılığıyla İran, komşu ülkelerin enerji rotalarını kendi topraklarına bağlayarak bölgedeki etkisini pekiştirmeyi amaçlıyor.

Analistler, bu hamlelerin bölge ülkeleri arasındaki ekonomik bağımlılığı artırabileceğini ve potansiyel olarak bölgedeki siyasi gerilimleri yumuşatabileceğini belirtiyor. Ancak, ABD'nin İran'a yönelik devam eden yaptırımları, bu projelerin tam ölçekli uygulanması ve uluslararası finansman bulunması konusunda önemli bir engel teşkil etmeye devam ediyor.

Bu iş birliği, Orta Doğu ve Güney Asya'daki enerji haritasını yeniden şekillendirme potansiyeline sahip olup, Irak ve Pakistan gibi enerjiye aç ekonomiler için yeni nefes boruları açabilir.

Kaynak: Reuters

İngiltere ve Fransa'nın eş başkanlığında video-konferans yöntemiyle gerçekleştirilen toplantıda Healey, ülkesinin otonom mayın avlama sistemleri, Typhoon savaş uçakları ve HMS Dragon adlı savaş gemisini misyona tahsis edeceğini açıkladı. Healey, Hürmüz Boğazı misyonunun "şartlar elverdiğinde" faaliyete geçeceğini belirterek, "Müttefiklerimizle birlikte bu çok uluslu misyon savunma amaçlı, bağımsız ve güvenilir olacaktır" ifadelerini kullandı.

Healey, İngiltere'nin mayın avcısı otonom insansız deniz araçları, anti-dron sistemleri ve insansız sürat tekneleri tahsisini de içeren girişim için 115 milyon sterlin finansman ayıracağını açıkladı.

Toplantının ardından İngiltere Savunma Bakanlığı tarafından yayınlanan açıklamada ise, İngiltere'nin bölgede mevcut savunma operasyonları kapsamında savaş uçağı filoları ve binden fazla İngiliz personeli bulunduğu ifade edildi. Plan kapsamında halihazırda Orta Doğu'ya doğru yolda olan hava savunma destroyeri HMS Dragon'un boğazın güvenliğini sağlamaya yönelik "her türlü göreve hazır olacağı" belirtildi.

Fransa, daha önce uçak gemisi Charles de Gaulle'ü Kızıldeniz'e konuşlandırmış ve birçok vesileyle bu misyonun "bütünüyle savunma amaçlı" olduğunu vurgulamıştı.

Şam’da yönetimin el değiştirmesinin ardından enerji sektörünü yabancı yatırıma açan Suriye, Akdeniz’deki ilk derin deniz petrol ve doğalgaz arama projesi için ABD’li Chevron ve Katar merkezli UCC Holding ile anlaşmaya vardığını duyurdu.

Suriye Petrol Şirketi (SPC), ülkenin ilk derin deniz enerji arama projesi kapsamında kullanılacak açık deniz sahasının belirlendiğini açıkladı. Projenin, ABD merkezli Chevron ile Katar merkezli UCC Holding ortaklığında yürütüleceği bildirildi.

Belirlenen blok sayesinde Chevron’un SPC ile sözleşme sürecini tamamlaması ve yaz aylarında teknik operasyonlara başlaması bekleniyor. Proje, Suriye’nin enerji stratejisinde yeni bir dönemin başlangıcı olarak değerlendiriliyor.

Sondaj hazırlıkları yaz aylarında başlayacak

Chevron, SPC ve UCC Holding, Suriye karasularındaki petrol ve doğalgaz potansiyelini değerlendirmek amacıyla geçen şubat ayında ön anlaşma imzalamıştı.

SPC CEO’su Yusuf Kabalavi, söz konusu ortaklığı Suriye tarihinin en önemli açık deniz enerji anlaşması olarak tanımladı. Kabalavi, mobilizasyon ve sondaj aşamasına yaz mevsiminden önce geçilmesinin hedeflendiğini söyledi.

Kabalavi ayrıca, doğalgaz rezervlerine tam erişimin sağlanmasının dört yıla kadar sürebileceği uyarısında bulundu.

Bu proje, Doğu Akdeniz’deki Leviathan doğalgaz sahasında da operatör olarak faaliyet gösteren Chevron’un Suriye karasularındaki ilk çalışması olacak.

14 yıl süren savaşın ardından Beşar Esad yönetiminin devrilmesi, ABD ve Körfez merkezli şirketlerin Suriye enerji sektörüne girişinin önünü açtı.

Aralık 2024’te Şam’da yönetimi devralan Ahmed Şara liderliğindeki hükümetin; ABD, İsrail, Türkiye ve Körfez ülkelerinin desteğiyle petrol sahaları üzerindeki kontrolünü güçlendirdiği belirtiliyor.

Suriye’de iç savaşın başladığı 2011 yılından önce petrol sektörü ülke ekonomisinin temel gelir kaynaklarından biri konumundaydı.

Ülke o dönemde günlük ortalama 380 bin varil petrol üretim kapasitesine sahipti. Suriye, büyük bölümü Avrupa’ya olmak üzere yılda yaklaşık 3 milyar dolarlık petrol ihracatı gerçekleştiriyordu.

Petrol gelirleri, savaş öncesinde kamu bütçesinin yaklaşık yüzde 25’ini oluşturuyordu.

İç savaş boyunca Suriye’nin petrol altyapısı ağır hasar gördü. Petrol sahaları da farklı silahlı grupların kontrolüne geçti.

2013 yılında Nusra Cephesi’nin kontrolüne giren bazı sahalar daha sonra IŞİD’in eline geçti. Takip eden dönemde ise bu bölgelerin kontrolü ABD destekli Suriye Demokratik Güçleri’ne geçti.

Ocak 2026 itibarıyla Ahmed Şara’ya bağlı güçlerin Rakka ve Deyrizor gibi stratejik bölgelerde hakimiyet sağlamasının ardından enerji kaynaklarının yönetimi yeniden Şam merkezli yönetime geçti.

Yeni yönetim, petrol ve doğalgaz gelirlerini ülkenin yeniden inşası için temel finansman kaynaklarından biri haline getirmeyi hedefliyor.

Kaynak: Harici

İlk belirlemelere göre; 37 kişiyi taşıyan teknenin 9 Mayıs’ta Endonezya’nın Sumatra Adası’ndaki Kisaran kasabasından ayrıldığı ve başkent Kuala Lumpur ile kuzeybatıdaki Penang Adası da dahil olmak üzere Malezya’daki çeşitli noktalara doğru gittiği ortaya çıktı.

Arama çalışmaları sürüyor

Perak eyaleti Denizcilik Direktörü Muhammed Shukri Khotob, kazanın bugün erken saatlerde bir balıkçı tarafından yetkililere bildirildiğini söyledi. Khotob, aralarında 7 kadının da bulunduğu 23 Endonezyalının yerel bir balıkçı teknesi tarafından kurtarıldığını ve kimlik tespiti ile soruşturma için deniz polis iskelesine götürüldüğünü belirtti. Direktör Khotob, "Şu an itibarıyla arama çalışmaları sürüyor" dedi.
Göçmen aktivistlere göre, her yıl tahmini 100 bin ile 200 bin Endonezyalı kaçak göç için tehlikeli tekne yolculuğuna çıkıyor. Çoğu zaman insan kaçakçılığı çeteleri tarafından yönlendirilen kaçak göçmenler, Malezya’ya vardıklarında sömürüye maruz kalıyorlar.

Yeni yaptırım kararı kapsamında, DMO’nun Şehit Purcaferi Petrol Merkezi’nin başındaki isim olan ve paravan şirketler üzerinden petrol borçlarının tahsilatını koordine eden Ahmed Muhammedi Zade, yurt dışı döviz işlemlerinden sorumlu Finans Şefi Samed Fethi Salami ve Ticaret Şefi Muhammedrıza Eşrefi Gehi yaptırım listesine eklendi. Ayrıca, Hong Kong merkezli Hong Kong Blue Ocean Limited, Hong Kong Sanmu Limited, Jiandi HK Limited ve Max Honor International Trade Co. şirketleri yaptırım altındaki tankerler kullanılarak yapılan on milyonlarca dolarlık petrol ticaretinde rol oynadıkları gerekçesiyle yaptırım uygulanan firmalar oldu.

Körfez firmaları da listede

Yaptırımlara hedef olan kuruluşların Körfez ayağında ise Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) ve Umman'da faaliyet gösteren lojistik ve ticaret firmaları yer aldı. Dubai ve Şarika merkezli Ocean Allianz Shipping LLC, Atic Energy FZE, Blanca Goods Wholesaler LLC ve Universal Fortune Trading LLC ile Umman merkezli Zeus Logistics Group; DMO ve İran Ulusal Petrol Şirketi (NIOC) adına gemi tedarik ettikleri, sevkiyatlara aracılık yaptıkları ve sözleşmeler imzaladıkları gerekçesiyle yaptırım kapsamına alındı. Yaptırımlar kapsamında, söz konusu kişi ve kuruluşların ABD’deki varlıklarının dondurulduğu ve ticaret kısıtlamalarının uygulandığı kaydedildi.

"İran’ı finansman kaynaklarından mahrum bırakmaya devam edeceğiz"

ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, son yaptırımların yürürlükteki "Ekonomik Öfke" (Economic Fury) stratejisinin bir parçası olduğunu belirterek, "İran’ın askeri unsurları yeniden toparlanmaya çalışırken, ‘Ekonomik Öfke’ stratejisi İran’ı silah programlarından, terörist vekil güçlerinden, terör eylemleri gerçekleştirmek ve küresel ekonomiyi istikrarsızlaştırmak için kullandığı finansman kaynaklarından mahrum bırakmayı sürdürecek" açıklamasında bulundu.

İran'ın yarı resmi Tesnim Haber Ajansı’na göre Ekreminiya, ABD ve İsrail'in İran'ın askeri gücü ile direniş azmini hafife aldığını söyledi.

İran Silahlı Kuvvetleri'nin savaşı başarılı şekilde yönettiğini savunan Ekreminiya, "Bundan sonra ABD'nin İran'a yönelik yaptırımlarına uyan ülkeler, Hürmüz Boğazı'ndan geçişte kesinlikle sorunla karşı karşıya kalacak" dedi.

ABD'nin deniz ablukasıyla birlikte psikolojik savaş yürütmeye çalıştığını ancak buna rağmen İran'ın Hürmüz Boğazı üzerindeki hakimiyetinin kırılmadığını dile getiren Ekreminiya, "Raporlara göre deniz ticaretimiz sorunsuz devam ediyor. Sınırlı sayıda gemiye el konuldu, buna karşılık biz de Siyonist rejimin (İsrail'in) gemilerine el koymuş durumdayız" ifadelerini kullandı.

ABD ile varılan ateşkese güvenmediklerini, bu nedenle askeri hazırlıklarını sürdürdüklerini ve hedef listelerini güncellediklerini belirten Ekreminiya, şunları kaydetti:

"Savaşın ilk günlerinde İran Hava Kuvvetleri'ne ait savaş uçakları Kuveyt ve Irak'taki ABD üslerine operasyon düzenledi ve başarıyla İran'a dönüş yaptı. F-5 savaş uçaklarımız ülkeye sağ salim döndü ancak Su-24 uçakları dönüş yolunda isabet aldı."

Fransa ve İngiltere, Orta Doğu'ya uçak gemisi sevk ettiklerini duyurmuş, İran ise, İngiltere ve Fransa'yı Hürmüz Boğazı'na savaş gemileri göndermemeleri konusunda uyarmıştı. İngiltere ve Fransa, Hürmüz Boğazı'nda deniz taşımacılığının güvenliğini sağlamak için çok uluslu bir görev gücü oluşturma çabalarına öncülük ediyor.

ABD Başkanı Donald Trump’ın Tahran yönetiminin yanıtını "kabul edilemez" olarak nitelendirmesini değerlendiren İranlı bir yetkili ise, "Trump’ın cevabı hiçbir şeyi değiştirmiyor. Eğer mutsuzsa, bu daha da iyi. İran’da hiç kimse Trump’ı memnun etmek için plan yapmıyor. Müzakere ekibi planları sadece İran halkı için hazırlıyor. Trump gerçeklerden hoşlanmıyor; bu yüzden İran'a karşı sürekli yeniliyor" açıklamasında bulundu.

Trump: İran'ın cevabı hiç hoşuma gitmedi

ABD Başkanı Donald Trump, Tahran yönetiminin savaşın sonlandırılmasına yönelik ABD'nen teklifine cevabına ilişkin açıklama yaptı. Trump, Pakistan aracılığıyla ABD tarafına iletilen cevaba ilişkin sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, "İran'ın sözde ‘temsilcilerinden’ gelen cevabı az önce okudum. Hiç hoşuma gitmedi. Kesinlikle kabul edilemez" dedi.

Öte yandan ABD basını, İran’ın cevabına ilişkin detaylara yönelik dikkat çeken iddialarda bulundu. ABD merkezli Wall Street Journal gazetesine göre İran, ABD’nin İran gemileri ve limanlarına uygulanan ablukayı kaldırması halinde Hürmüz Boğazı’nı aşamalı olarak açmayı teklif ettiğini duyurdu. İran’ın ABD’ye sunduğu "çok sayfalık resmi cevapta" kendi taleplerini ayrıntılı bir şekilde ortaya koyduğu ve iki taraf arasında hala önemli görüş ayrılıkları bulunduğu belirtildi.

Wall Street Journal’a göre İran’ın cevabı, ABD’nin İran’ın nükleer programının geleceği ve yüksek düzeyde zenginleştirilmiş uranyum stokunun akıbetine ilişkin önceden taahhüt verilmesi yönündeki talebi karşılamadı. İran, bunun yerine ABD’nin İran gemileri ve limanlarına yönelik ablukayı kaldırması karşılığında çatışmaların sona erdirilmesini ve Hürmüz Boğazı’nın ticari gemi trafiğine aşamalı olarak yeniden açılmasını teklif etti.

Habere göre İran, uranyum zenginleştirmeyi ABD’nin önerdiği 20 yıllık moratoryumdan daha kısa bir süre için askıya almaya hazır olduğunu bildirdi. Öte yandan nükleer tesislerini ortadan kaldırmayı ise reddetti.

CENTCOM, bu gelişme üzerine abluka kapsamındaki tedbirlerin yürürlüğe konulduğunu belirterek bölgede konuşlu ABD’ye ait USS George H. W. Bush uçak gemisinden F/A-18 Super Hornet tipi bir savaş uçağının havalandığını bildirdi.

İhlale müdahale kapsamında uçaktan hassas güdümlü mühimmatlar fırlatılarak her iki tankerin de baca sistemlerinin vurulduğu ve gemilerin İran limanlarına girişlerinin engellendiği belirtildi.

"Hasna" tankeri de vurulmuştu

Açıklamada ayrıca, 6 Mayıs’ta İran’daki bir limana yönelen başka bir İran bandralı tanker "M/T Hasna"ya yönelik müdahale de hatırlatıldı. Açıklamada, üç geminin de artık İran’a doğru seyir halinde olmadığı belirtildi.

CENTCOM Komutanı Amiral Brad Cooper da konuya ilişkin açıklamasında, "Orta Doğu’daki ABD güçleri, İran’a giriş ve çıkış yapan gemilere yönelik ablukanın tam olarak uygulanmasına kararlılıkla devam ediyor. Personelimiz olağanüstü bir görev yürütüyor" ifadelerini kullandı.
Açıklamada ayrıca, CENTCOM güçlerinin abluka kurallarına uyulmasını sağlamak amacıyla çeşitli ticari gemileri etkisiz hale getirdiği belirtilirken, 50’den fazla geminin de rotasını değiştirmeye zorladığının altı çizildi.

İran basınında yer alan haberlere göre, Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi kararı ve yargı makamlarının talimatı doğrultusunda İran Ordusu Deniz Kuvvetleri tarafından gerçekleştirilen özel operasyonda Barbados bayraklı "Ocean Koi" adlı tankere el konuldu. Haberde, tankerin İran petrolü taşıdığının ve bölgedeki mevcut şartları istismar ederek ülkenin petrol ihracatını aksatmaya çalıştığının tespit edildiği aktarıldı.

Deniz Kuvvetleri’ne bağlı komandolar ve deniz piyadelerinin operasyon kapsamında söz konusu petrol tankerini ülkenin güney kıyılarına yönlendirdikten sonra yargı makamlarına teslim ettiği aktarıldı. Ayrıca ülkenin bölgesel sularındaki İran milletine ait çıkar ve varlıkların kararlılıkla savunulacağı belirtilerek, "Hiçbir ihlalci ve saldırgana müsamaha gösterilmeyecektir" ifadelerine yer verildi.

Dominguez, İran'ın Hürmüz Boğazı'nı kapatması nedeniyle bin 500 geminin Basra Körfezi'nde mahsur kaldığını söyledi. Dominguez, "Şu anda yaklaşık 20 bin mürettebat ve bin 500 civarında gemi mahsur kalmış durumda" dedi. Dominguez, deniz yoluyla taşınan ürünlerin dünyada tüketilen ürünlerin yüzde 80'inden fazlasını içerdiğini aktardı. Dominguez, gemilere düzenlenen 30'dan fazla saldırıda 10 denizcinin hayatını kaybettiğini belirtti. Dominguez, denizciler arasındaki can kaybının artmaması ve daha fazla ekonomik kayba yol açmamak için gemilerin Körfez'e gönderilmesinden kaçınılması çağrısında bulundu.

İran Devrim Muhafızları Ordusu'ndan Nisan ayında yapılan açıklamada, ABD'nin uyguladığı deniz ablukası kalkana kadar Hürmüz Boğazı'nın kapalı kalacağı belirtilmişti.

Taslak kararı seyrüsefer özgürlüğü ilkesi çerçevesinde hazırladıklarını belirten Waltz, “Bu, dünya çapındaki istikrarın ve ticaretin temel taşlarından biridir ve bunu kötüye kullananlar veya ortadan kaldırmaya çalışanlar çok tehlikeli bir emsal oluşturuyor ve açıkçası küresel ticareti mahvetmenin yolunu açıyorlar” dedi.

Waltz, İran'ın Hürmüz Boğazı'ndaki mayın döşeme ve geçiş ücreti alma faaliyetlerinin “uluslararası hukukun ihlali" olduğunu savundu.

İran’ın BM kararlarına “meydan okuduğunu” öne süren Waltz, hazırladıkları karar taslağında İran’dan ticari gemilere yönelik saldırıları durdurmasını, mayın döşemeyi bırakmasını, Hürmüz Boğazı'ndan geçişlerde geçiş ücreti almamasını ve insani yardım geçişlerine izin vermesini istediklerini belirtti.

Waltz, İran’ın Hürmüz Boğazı’ndan geçiş ücreti almasını “rüşvet ödemesi” şeklinde nitelendirdi.

Geçiş ücretinin sadece bölgeyi değil, tüm dünyayı etkilediğini vurgulayan Waltz, bunun “tüm dünyaya uygulanan toplu bir cezalandırma girişimi” olduğunu öne sürdü.

Waltz, taslak karar kapsamında İran’ın “ihlallerinin” Güvenlik Konseyi’nde ele alınacağını belirterek, ABD’nin “seyrüsefer özgürlüğü ve uluslararası hukukun yanında durmayı seçtiğini” savundu ve diğer konsey üyelerine de BM’nin temel ilkelerini koruma çağrısı yaptı.

Açıklamanın ardından İran ile devam eden müzakereler konusundaki bir soruya Waltz, bir anlaşmaya varılsa bile "İran tarafından döşenmiş mayınların dünya için hala sorun olmaya devam edeceğini" söyledi.

Waltz, "Bizim taslak kararda istediğimiz, bunların nerede olduğunu tespit etmeleri ve bunu yapmayı bırakmalarıdır. Dolayısıyla, bu müzakerelerden bağımsız şekilde, uluslararası toplum olarak sadece şu anki durumla başa çıkmakla kalmayıp, gelecekteki çatışma veya taraflar ne olursa olsun bir emsal teşkil edecek bir uygulama ortaya koymalıyız" ifadelerini kullandı.

Kaynak: Ekonomim

İspanya Ulusal Polisi ve Vergi Dairesi tarafından yapılan ortak açıklamaya göre, operasyon Algeciras Limanı'na yanaşan bir gemide gerçekleştirildi. Yetkililer, kargonun Güney Amerika'dan geldiğini ve Avrupa çapında bir dağıtım ağını hedeflediğini belirtti.

Söz konusu operasyon, İspanya tarihindeki en büyük uyuşturucu baskınlarından biri olarak kayıtlara geçti. Uyuşturucunun, gıda ürünleri içeren konteynerlerin arasına ustalıkla gizlendiği, ancak istihbarat birimlerinin takibi sonucunda tespit edildiği bildirildi.

Müfettişler, ele geçirilen maddenin piyasa değerinin yüz milyonlarca avro olduğunu tahmin ediyor. Gözaltına alınan mürettebatın uyrukları hakkında henüz resmi bir açıklama yapılmadı, ancak soruşturmanın uluslararası boyutunun devam ettiği ifade edildi.

İspanya İçişleri Bakanlığı sözcüsü, bu yakalamanın uluslararası uyuşturucu kartellerine indirilmiş büyük bir darbe olduğunu vurguladı. Açıklamada, "Bu operasyon, deniz yoluyla yapılan kaçakçılığı engellemeye yönelik kararlılığımızın ve uluslararası iş birliğinin bir sonucudur," denildi.

Gemiye el konulurken, Algeciras limanındaki güvenlik önlemleri en üst seviyeye çıkarıldı. Olayla ilgili adli süreç devam ediyor.

Kaynak: Reuters